Në ujërat e Japonisë është identifikuar një zonë që mund të shndërrohet në një vend ideal për ngritjen e një miniere komerciale nënujore ari. Megjithatë, mundësia e realizimit të një projekti të tillë ka ndezur një debat ndërkombëtar gjithnjë e më të fortë.
Brenda një krateri vullkanik të fundosur pranë brigjeve juglindore japoneze, shkencëtarët kanë zbuluar kodra hidrotermale dhe oxhaqe të njohura si “tymues të zinj”, të cilat prodhojnë në mënyrë aktive sasi të konsiderueshme ari.
Të lidhura
None found
Përveç grimcave të imëta të metalit të çmuar, këto formacione krijojnë edhe të ashtuquajturin “ar të padukshëm”. Ky lloj ari nuk dallohet as me sy të lirë dhe as përmes një mikroskopi të zakonshëm.
Metali gjendet i ngujuar në materialet e shtratit detar, ndërsa përqendrimet e zbuluara në këtë krater nënujor janë më të lartat e regjistruara ndonjëherë në botë, sipas Science Alert.
Rezultatet e zbulimit u publikuan në revistën Scientific Reports. Studimi doli vetëm disa muaj pasi një grup ndërkombëtar shkencëtarësh kërkoi që shfryrjet aktive hidrotermale në fundin e detit të mbrohen nga interesat e kompanive minerare komerciale.
Burimet hidrotermale u identifikuan në vitin 2015
Fushat hidrotermale Higashi-Aogashima, që ndodhen brenda zonës ekskluzive ekonomike të Japonisë, u zbuluan në vitin 2015. Deri tani nuk është përcaktuar se sa e pasur është jeta detare në këto zona.
Nga ana tjetër, sasia e arit që ato përmbajnë është shumë më e qartë.
Mostrat shkëmbore të marra nga fushat hidrotermale, rreth 350 kilometra në jug të Tokios, u studiuan nga kërkues të Universitetit Shizuoka, Universitetit Waseda dhe Universitetit të Tokios.
Ekipi përdori spektrometrinë masive të joneve sekondare, të njohur si SIMS, një teknikë me ndjeshmëri jashtëzakonisht të lartë për evidentimin e sasive tepër të vogla të arit. Përmes kësaj metode u zbuluan depozita të fshehura me “cilësi jashtëzakonisht të lartë”.
Piriti fsheh “arin e padukshëm”
Nanogrimcat që nuk mund të shihen ndodhen brenda piritit. Ky mineral sulfidi krijohet nga lëngjet e nxehta dhe të pasura me metale, të cilat shpërthejnë prej shtratit të detit.
I përbërë nga një përzierje e shndritshme hekuri dhe squfuri, piriti njihet shpesh si “ari i budallait” për shkak të ngjashmërisë së tij në pamje.
Por analizat tregojnë se ky material ka mbajtur gjatë gjithë kohës ar të vërtetë të fshehur në brendësi.
Sipas studiuesve, ari mund të mbetet i ngujuar në pirit në dy mënyra: si nanopjesëza ose si atome të veçuara, të integruara drejtpërdrejt në strukturën kimike të mineralit.
Në kalderën Higashi-Aogashima u identifikuan të dyja këto forma.
Në përfundimet e tyre, autorët deklarojnë se piriti i këtij krateri nënujor “përmban aktualisht përqendrimin më të lartë të arit në botë”.
Depozita gjendet gjithashtu në një thellësi relativisht të vogël, në krahasim me burime të tjera hidrotermale të pasura me ar, të cilat Japonia po i shqyrton për shfrytëzim të mundshëm në të ardhmen.
Pikërisht për shkak të aksesit më të lehtë dhe nivelit jashtëzakonisht të lartë të arit, kaldera Higashi-Aogashima shihet si një zonë shumë tërheqëse për hapjen e një miniere të ardhshme.
Shfrytëzim minerar apo mbrojtje e një ekosistemi të veçantë?
Shfryrjet aktive hidrotermale formojnë habitate të pazakonta, ku arrijnë të mbijetojnë shumë organizma të specializuar. Mes tyre përfshihen gaforret, krimbat tubularë, sfungjerët, koralet, si dhe lloje të caktuara gaforresh, peshqish dhe oktapodësh.
Pavarësisht diskutimeve që vazhdojnë prej vitesh, aktualisht nuk ekziston asnjë minierë komerciale ari në funksion në shtratin e detit.
Në mbarë botën, shkencëtarët vijojnë të kërkojnë një metodë ekonomike dhe efikase për ndarjen e “arit të padukshëm” nga materialet e fundit të detit.
Një nismë e mëparshme për hapjen e një miniere nënujore pranë brigjeve të Papua Guinesë së Re përfundoi pa sukses. Kompania përgjegjëse për projektin u përball me vështirësi financiare dhe me kundërshtime të fuqishme për shkak të ndikimeve të mundshme në mjedis.
Të dhënat e disponueshme tregojnë se, si pasojë e kësaj sipërmarrjeje të dështuar, shteti ishullor humbi rreth 375 milionë kina të Papua Guinesë së Re, ose afërsisht 85 milionë dollarë amerikanë.
Kryeministri i Papua Guinesë së Re deklaron sot se vendi vazhdon t’i qëndrojë moratoriumit për eksplorime të reja minerare në det të thellë.
Një moratorium të ngjashëm, që do të mbetej në fuqi të paktën deri në vitin 2030, e përkrahin edhe disa shtete të tjera të Paqësorit.
Japonia, megjithatë, nuk bën pjesë në këtë grup.
Pavarësisht kundërshtive politike dhe shqetësimeve mjedisore, ky komb ishullor vazhdon të financojë kërkimet për shfrytëzimin minerar të detit të thellë.
Edhe përpara publikimit të studimit të fundit, mendohej se fushat Higashi-Aogashima kishin disa nga përqendrimet më të larta të arit në botë brenda sulfideve të shtratit detar.
Analizat e reja dëshmojnë se sasia e arit në këto fusha është edhe më e madhe nga sa ishte vlerësuar më parë.
Çështja që mbetet e hapur është se cilën do të konsiderojë njerëzimi më të çmuar: pasurinë e fshehur nën oqean apo jetën që zhvillohet brenda tij.
