Nëntë persona janë arrestuar nën dyshimin se kanë marrë pjesë në krimet e kryera ndaj civilëve shqiptarë në prill të vitit 1999. Sipas dosjes së Prokurorisë, viktimat u ndaluan, u plaçkitën, u keqtrajtuan dhe më pas u ekzekutuan, ndërsa pas vrasjeve u tentua djegia dhe fshehja e trupave. Nga 23 viktimat, 20 vazhdojnë të figurojnë si të zhdukur.
Të lidhura
None found
Prokuroria Speciale ka publikuar të dhëna nga hetimi për rastin e njohur si “Grupi i intelektualëve”, rreth 27 vjet pas krimeve të ndodhura gjatë luftës në Kosovë. Në këtë ngjarje dyshohet se u vranë 23 civilë shqiptarë, ndërsa pjesa më e madhe e trupave të tyre ende nuk është gjetur.
Sipas materialeve hetimore, civilët u morën fillimisht me forcë, u grabitën dhe u trajtuan në mënyrë çnjerëzore, para se të vriteshin. Prokuroria dyshon gjithashtu se personat përgjegjës u rikthyen më vonë në vendin e krimit për të zhdukur gjurmët.
Personat ndaj të cilëve është kërkuar masa e paraburgimit janë Dragan Gjuriq, Millosh Raskoviq, Miroslav Radojeviq, Radisav Raskoviq, Sasha Gjukiq, Svetislav Gjukiq, Vukoje Lepoviq, Rangel Raskoviq, i njohur me nofkën “Lane”, dhe Dalibor Gjuriq.
Në dosjen që lidhet me ngjarjet e 19 prillit 1999 përmenden edhe Milomir Radojeviq, Vladan Tomaseviq dhe Jovica Utviq.
Prokuroria pretendon se këta persona, së bashku me persona të tjerë, kanë vepruar si pjesëtarë të armatosur të Mbrojtjes Territoriale në zonën e Zubin Potokut.
Përfshirja e një emri në dosjen hetimore nuk do të thotë se personi është arrestuar apo se ndaj tij është provuar përgjegjësia penale.
Vrasjet në Melajë
Më 19 prill 1999, në vendin e quajtur Melaja, në fshatin Kalludër e Vogël, 23 civilë shqiptarë u ndaluan dhe, sipas dosjes së Prokurorisë, u ekzekutuan.
Viktimat e identifikuara në materialin hetimor janë:
Adem Ademi
Demir Ahmeti
Idriz Rreci
Adem Beqiri
Hasan Dervari
Sahit Barani
Fatmir Fazliu
Ali Haliti
Bekim Meziu
Naser Meziu
Sali Meziu
Samir Meziu
Selim Meziu
Shaqir Meziu
Tahir Meziu
Gjemajl Meziu
Gjevdet Meziu
Zymer Meziu
Faton Ujkani
Mahit Ujkani
Nazmi Ujkani
Shaip Ujkani
Shkelzen Ujkani
Vetëm tri prej 23 viktimave janë identifikuar me anë të analizave të ADN-së. Njëzet të tjerat vijojnë të konsiderohen të zhdukura.
Familjet e tyre kanë vazhduar të presin për më shumë se dy dekada informacion mbi fatin e të afërmve dhe gjetjen e mbetjeve mortore.
Trupat u nxorën nga varri dhe u dëmtuan
Pas ekzekutimeve, viktimat dyshohet se u varrosën në fund të një livadhi pranë lumit, në zonën e Melajës.
Por, sipas Prokurorisë, veprimet ndaj trupave nuk përfunduan me varrosjen. Më 20 prill 1999, rreth orës 10:00, të dyshuarit dyshohet se u kthyen në vendin e ngjarjes dhe nxorën prej andej trupat e 13 viktimave.
Trupat u spërkatën me benzinë në përpjekje për t’i djegur. Kur karburanti mbaroi, sipas dosjes, u përdorën sëpata, çekiçë, kazma dhe mjete të tjera të forta për t’i dëmtuar kufomat.
Më pas, trupat u varrosën pranë lumit, rreth 200 metra larg pikës ku kishte ndodhur vrasja. Prokuroria dyshon se qëllimi i këtyre veprimeve ishte eliminimi i gjurmëve të krimit.
Katër civilë të tjerë dyshohet se u vranë më 18 prill
Hetimi përfshin edhe një ngjarje të ndodhur më 18 prill 1999, kur dyshohet se u vranë me armë zjarri katër civilë shqiptarë.
Viktimat janë Sahit Feka, Sadete Feka, Deli Isufi dhe Rabije Isufi.
Sipas Prokurorisë, pas vrasjes trupat e tyre u varrosën në fshatin Jabukë të Zubin Potokut.
Në të njëjtën pjesë të dosjes trajtohet edhe sulmi ndaj Muharrem Fekës, i cili i mbijetoi ngjarjes.
Dëshmia e Muharrem Fekës
Materiali hetimor përshkruan se Muharrem Feka u nda fillimisht nga grupi dhe u dhunua fizikisht. Më pas, ai u urdhërua t’i mbante duart pas kokës dhe të ecte drejt malit.
Gjatë rrugës, ndaj tij u përdorën armët e zjarrit. Plumbat e plagosën në kokë dhe në kraharor.
Feka u rrëzua dhe humbi ndjenjat. Kur u zgjua, kuptoi se personat e tjerë dhe policia ishin larguar nga vendi.
Megjithëse ishte i plagosur, ai arriti të kalonte përmes malit dhe të mbërrinte në fshatin Gërmovë. Atje mori ndihmën e parë nga një fqinje, e cila punonte si teknike medicinale.
Operacioni “Dosja 23”
Më 27 shtator 2026, Policia e Kosovës dhe Prokuroria Speciale zhvilluan në komunën e Zubin Potokut operacionin e koduar “Dosja 23”. Në kuadër të tij u arrestuan nëntë persona, të dyshuar për krime lufte kundër popullsisë civile.
Rasti ka rikthyer në vëmendje çështjen e personave të zhdukur gjatë luftës në Kosovë dhe përpjekjet për të vendosur para drejtësisë përgjegjësit e krimeve ndaj civilëve.
Identifikimi i tri viktimave përmes ADN-së përbën një hap të rëndësishëm për hetimin, ndërsa familjet e 20 viktimave të tjera vijojnë të presin zbardhjen e fatit të të afërmve të tyre.
Përgjegjësia penale e të dyshuarve do të përcaktohet nga hetimet dhe procedurat gjyqësore, të cilat do të vlerësojnë provat e mbledhura në këtë rast.
