Albin Kurti, kryeministër në detyrë, dhe Lumir Abdixhiku, kryetar i Lidhjes Demokratike të Kosovës, pritet të takohen sot për të vijuar diskutimet rreth krijimit të institucioneve të reja.
Të lidhura
None found
Bëhet fjalë për takimin e dytë që nga certifikimi i rezultateve të zgjedhjeve të 7 qershorit. Ky është gjithashtu takimi i parë pas mocionit të mosbesimit, të cilit Abdixhiku i mbijetoi përballë delegatëve të partisë së tij.
Pak para se Lëvizja Vetëvendosje t’i dërgonte ftesë LDK-së, për mundësinë e bisedimeve më të thelluara foli Glauk Konjufca, ministri në detyrë i Punëve të Jashtme dhe nënkryetar i LVV-së.
Gjatë së hënës, Konjufca deklaroi se para seancës konstituive të Kuvendit, e planifikuar për të enjten, mund të zhvillohen takime të tjera politike mes partive.
Sipas tij, këto kontakte do të synonin zgjidhjen e situatës aktuale dhe krijimin e kushteve për formimin e institucioneve të reja.
Konjufca bëri të ditur se pret që në ditët në vijim LVV-ja t’i dërgojë një ftesë zyrtare Lidhjes Demokratike të Kosovës për të nisur bisedimet.
Ai sqaroi se data 6 gusht ishte përcaktuar pikërisht me synimin që deri atëherë të ketë takime të tjera dhe që LDK-ja të ftohet për diskutime mbi një marrëveshje të mundshme.
Nënkryetari i LVV-së u shpreh optimist se pas konstituimit të Kuvendit, formimi i institucioneve të tjera mund të ecë shpejt. Ai tha se pret arritjen e një marrëveshjeje me LDK-në për të gjitha postet e larta në Republikën e Kosovës.
Mes këtyre posteve, Konjufca përfshiu edhe atë të presidentit. Ai tha se ekziston shpresë për këtë çështje dhe se negociatat me LDK-në do të zhvillohen në një nivel më të thelluar, për të parë se cili do të jetë përfundimi i procesit.
Konjufca shtoi se edhe nga ana e LDK-së është shprehur gatishmëri për të dialoguar me Lëvizjen Vetëvendosje. Për këtë arsye, ai beson se palët mund të arrijnë një zgjidhje për të gjitha funksionet e larta shtetërore.
Megjithatë, deklaratat e tij për postin e presidentit vijnë në një kohë kur nënkryetari i LDK-së, Lutfi Haziri, kishte thënë pak ditë pas rezultateve të zgjedhjeve të 7 qershorit se deputetët e partisë mund të votojnë në mënyrë të unifikuar në këmbim të postit të presidentit.
Haziri kishte deklaruar se 18 deputetët e zgjedhur të LDK-së mund t’i japin mbështetjen e tyre LVV-së, si partia e parë fituese e zgjedhjeve të parakohshme parlamentare të 7 qershorit, nëse kjo e fundit do ta përfshinte në marrëveshje postin e presidentit të vendit.
Sipas tij, grupi parlamentar i LDK-së do të mund të bashkohej vetëm nëse kandidati për president do të vinte nga radhët e kësaj partie dhe jo jashtë saj.
Haziri kishte përmendur si mundësi emrin e Lumir Abdixhikut, në cilësinë e kryetarit të partisë, ose emrin e tij. Ai kishte vlerësuar se Abdixhiku do të ishte zgjedhja e parë për shkak të funksionit që mban, ndërsa pas tij, konsensusin më të madh brenda LDK-së do ta kishte vetë Lutfi Haziri.
A do të zgjidhet presidenti apo presidentja e re nga radhët e LDK-së?
Analisti Nexhmedin Spahiu e interpreton deklaratën e Glauk Konjufcës si pjesë të një faze tipike negociatash, ku LVV-ja dhe LDK-ja po përpiqen të rrisin përfitimet e tyre përpara se të dakordohen për një marrëveshje.
Spahiu tha për “Bota sot” se të dyja palët po përpiqen t’ia ulin njëra-tjetrës kërkesat, çka sipas tij tregon se bisedimet kanë hyrë në një etapë më konkrete dhe se tashmë po vlerësohet gatishmëria për kompromis.
Ai thekson se qëndrimi i Lutfi Hazirit, sipas të cilit deputetët e LDK-së mund të votojnë bashkërisht vetëm për një kandidat të kësaj partie, nuk përbën garanci që presidenti i ardhshëm do të jetë medoemos nga LDK-ja. Në vlerësimin e tij, kjo deklaratë tregon përpjekjen e partisë për ta përdorur numrin e deputetëve për të siguruar ndikim sa më të madh në proces.
Sipas Spahiut, LDK-ja po synon ta shndërrojë postin e presidentit në një mjet për të forcuar pozicionin e vet pas zgjedhjeve. Në anën tjetër, LVV-ja po përpiqet të ruajë kontrollin mbi procesin dhe të shmangë lëshimet e mëdha.
Analisti sheh dallim mes deklaratave të forta të Hazirit pas zgjedhjeve dhe gjuhës më pajtuese të përdorur nga Konjufca. Ai vlerëson se, menjëherë pas zgjedhjeve, të dyja partitë kishin nevojë të konsolidonin mbështetësit e tyre dhe për këtë arsye përdorën një retorikë më të ashpër.
Por, ndërsa po afrohen afatet kushtetuese dhe po shtohet presioni për funksionalizimin e institucioneve, sipas Spahiut, qëndrimet publike janë zbutur dhe po krijohet hapësirë për negociata më të thelluara.
Sa u takon emrave të mundshëm të LDK-së, Spahiu mendon se më shumë gjasa për konsensus do të kishte një figurë me përvojë institucionale dhe me profil më pak përçarës brenda skenës politike.
Ai përmendi Lutfi Hazirin dhe figura të tjera të njohura të LDK-së si emra që mund të diskutohen, por nënvizoi se vendimi do të varet nga gatishmëria e LVV-së për ta pranuar kandidatin dhe nga aftësia e LDK-së për ta mbajtur të bashkuar grupin e saj parlamentar.
Një marrëveshje mes LVV-së dhe LDK-së për presidentin, sipas Spahiut, do të kishte ndikim të rëndësishëm edhe në raport me partitë e tjera opozitare.
Ai vlerëson se një dakordim i tillë do të mund të shënonte krijimin e një boshti të ri bashkëpunimi mes dy partive më të mëdha shqiptare, ndërsa PDK-ja dhe AAK-ja do të mbeteshin në një rol më periferik në proceset vendimmarrëse.
Po ashtu, një marrëveshje e tillë do të përcillte mesazhin e stabilitetit institucional dhe përgjegjësisë politike, veçanërisht në një periudhë kur vendi ka nevojë për funksionalizimin e institucioneve dhe kur partnerët ndërkombëtarë presin më shumë konsensus politik.
Ofertat, posti i presidentit dhe mundësia e zgjedhjeve të reja
Analisti Nexhat Haziri, në një prononcim për “Bota sot”, ka folur për ofertat që, sipas tij, Albin Kurti mund t’ia bëjë Lumir Abdixhikut.
Haziri pretendon se, bazuar në burimet e tij, Kurti ka një qëndrim të pandryshueshëm sa i përket zgjedhjes së presidentit.
Sipas analistit, pavarësisht deklaratave të Glauk Konjufcës dhe Lutfi Hazirit, oferta e Kurtit për LDK-në do të kufizohej në 3-4 ministri dhe, si mundësi tjetër, në postin e kryetarit të Kuvendit.
Haziri shpjegon se kjo do ta përfshinte LDK-në në koalicionin qeverisës si një partner pa fuqi të madhe politike, i cili nuk do t’i krijonte vështirësi Kurtit gjatë qeverisjes. Ai e lidh këtë edhe me situatën e brendshme të LDK-së, duke thënë se Abdixhiku kontrollon vetëm 9 deputetë.
Në këtë skenar, sipas tij, Kurti do të mund ta largonte Abdixhikun nga koalicioni kur ta shihte të nevojshme, pa rrezikuar shumicën parlamentare.
Megjithatë, Haziri e konsideron postin e presidentit ose presidentes si çështjen kryesore të negociatave. Ai thotë se, sipas burimeve të tij, Kurti është i vendosur që ky post t’i takojë LVV-së dhe se një marrëveshje koalicioni me LDK-në nuk do të nënkuptonte automatikisht edhe mbështetjen për zgjedhjen e presidentit apo presidentes.
Analisti shton se deri tani nuk është parë dhe as nuk është shprehur ndonjë gatishmëri nga Kurti që posti i presidentit apo presidentes t’i kalojë një partie tjetër ose një partneri të mundshëm koalicioni, përfshirë LDK-në.
Haziri vlerëson se, në këto kushte, Abdixhikut do t’i mjaftonin disa ministri dhe pjesëmarrja në borde, kryesisht për të qetësuar mbështetësit e tij dhe për të vijuar përballjen e brendshme me rivalët në LDK.
Sa i përket zgjedhjes së presidentit apo presidentes, Haziri mendon se LDK-ja nuk i ka votat e mjaftueshme për ta përmbyllur vetë këtë proces.
Ai thotë se, nëse Kurti dëshiron krijimin e institucioneve të reja dhe daljen nga kriza politike e institucionale, duhet të kërkojë një marrëveshje kompromisi me të gjitha subjektet politike, në mënyrë që kandidati për president të propozohet nga partitë opozitare.
Sipas Hazirit, çdo përpjekje tjetër nuk do të sillte rezultat, përfshirë edhe takimin e sotëm mes Albin Kurtit dhe Lumir Abdixhikut.
Ai përfundon se vendi mund të jetë duke shkuar drejt zgjedhjeve të reja, ndërsa LDK-ja do të përballej me një situatë të fragmentuar. Një zhvillim i tillë, sipas tij, do të ishte në favor të LVV-së, pasi Kurti mund ta shfrytëzonte këtë moment për të rritur përqindjen e votave.
