Vrasja e një gruaje nga bashkëshorti i saj dje në Gjilan e ka rikthyer në qendër të vëmendjes dhunën ndaj grave dhe përgjegjësinë e institucioneve për parandalimin e rasteve me pasoja fatale.
Të lidhura
None found
Sipas të dhënave të përmendura për vrasjet e grave në Kosovë, viktima është gruaja e 63-të e vrarë nga bashkëshorti që nga viti 2010. Në të njëjtën ngjarje, pas të shtënave me armë zjarri, u vra edhe vëllai i saj, ndërsa xhaxhai i viktimës mbeti i plagosur rëndë.
Pas rastit reagoi ministrja e Drejtësisë, Donika Gërvalla, e cila tha se ndërhyrja institucionale duhet të ndodhë para se dhuna të përshkallëzohet në vrasje.
Në reagimin e saj publik, Gërvalla shkroi: “Nuk guxojmë të presim që gratë të vriten për të reaguar. Detyrimi ynë është të veprojmë, të parandalojmë dhe të bëjmë gjithçka që është në dorën tonë që tragjedi të tilla të mos përsëriten kurrë”.
Konventa e Këshillit të Evropës për parandalimin dhe luftimin e dhunës ndaj grave dhe dhunës në familje, e njohur si Konventa e Stambollit, është e përfshirë drejtpërdrejt në nenin 22 të Kushtetutës së Kosovës. Ky dokument përcakton standarde për parandalimin e dhunës, mbrojtjen e viktimave dhe ndjekjen penale të kryesve.
Me iniciativën e presidentes së atëhershme, Vjosa Osmani, në vitin 2022 u themelua Këshilli për Demokraci dhe të Drejta të Njeriut. Gjatë dy vjetëve të veprimtarisë së tij, këshilli nxori rekomandime konkrete për luftimin e dhunës me bazë gjinore, përfshirë edhe ndryshimet e nevojshme ligjore. Megjithatë, sipas të dhënave të përmendura, ai u mblodh vetëm dy herë.
Adelina Berisha nga Rrjeti i Grave të Kosovës thotë se mbledhja e këshillit nuk duhet të shihet si objektiv më vete. Sipas saj, pas saj duhet të pasojnë masa konkrete institucionale për hetimin e rasteve dhe përmirësimin e legjislacionit.
“Presim që nga kjo mbledhje institucionet tona të dalin me hapa konkretë për veprimet që do t’i ndërmarrin, për hetime adekuate të këtyre rasteve, si dhe për ndryshime në legjislacion, të cilat po duket se janë gjithnjë e më të nevojshme, në mënyrë që dhuna ndaj grave dhe vrasja e grave të trajtohen edhe në legjislacionin tonë, por edhe të jenë prioritet kombëtar dhe të kenë vëmendjen e institucioneve”, theksoi ajo.
Ilir Havolli, kryetar i Shoqatës së Psikologëve të Kosovës, e konsideron urgjente trajtimin e këtij problemi dhe nënvizon nevojën për ndërhyrje nga institucionet, si dhe për investime në shëndetin mendor.
“Nuk mund ta konceptojmë dhe ta pranojmë dhunën si diçka normale në shoqërinë tonë. Dhe si e tillë, problematika kryesore qëndron te shteti ynë, sepse shteti nuk investon në promovimin e shëndetit mendor dhe trajtimin e këtyre rasteve. Ne kemi politika në letër, por ato politika asnjëherë nuk janë të zbatuara”, pohoi Havolli.
Të dhënat e përmendura tregojnë se grupi më i madh i viktimave të dhunës në familje përbëhet nga gratë e moshës 30-40 vjeç. Ndërkohë, sipas të dhënave të Policisë së Kosovës në raportin 6-mujor të këtij viti, janë raportuar 1335 raste të dhunës në familje.
