Vendet europiane duhet të përgatiten për mundësinë që agresioni rus të shtrihet edhe jashtë Ukrainës. Ky ishte paralajmërimi i ish-komandantit të përgjithshëm të ushtrisë ukrainase, Oleksandr Syrskyi, gjatë një interviste ekskluzive për BBC-në, ku foli për gjendjen në front, humbjet e Moskës dhe rolin e teknologjisë në luftë.
Të lidhura
None found
Aleatëve europianë ai u kërkoi të bëjnë gati ekonomitë, forcat e armatosura dhe popullsinë, si dhe të investojnë në armë moderne e në aftësitë e tyre mbrojtëse, pa e nënvlerësuar rrezikun e zgjerimit të agresionit rus.
Syrskyi pretendoi se humbjet e rënda të ushtrisë ruse, së bashku me përdorimin e teknologjive të reja, e kanë ndihmuar Ukrainën të stabilizojë frontin dhe të pengojë përparimin e forcave të Moskës.
Ish-komandanti, i cili e drejtoi ushtrinë ukrainase nga viti 2024, tha se në gjashtë muajt e parë të vitit 2026, Rusia mori vetëm 61 kilometra katrorë territor në total. Ai e paraqiti këtë shifër si tregues të qartë të stabilizimit të vijës së frontit.
Një ngadalësim të avancimit rus ka vërejtur edhe Instituti për Studimin e Luftës (ISW), në raportin të cilit i referohet BBC-ja. Gjatë shtatorit 2026, territori që Rusia humbi ishte më i madh se ai që pushtoi.
Në vlerësimin e Syrskyit, humbjet totale të Moskës në luftë janë gjashtë herë më të mëdha se humbjet ukrainase. Për numrin e të vrarëve, ai pretendoi se ky raport mund të shkojë deri në 11 herë.
Verifikimi i pavarur i këtyre të dhënave nuk është i mundur. Bilance të plota zyrtare për ushtarët e vrarë gjatë luftës nuk bëhen publike as nga Moska, as nga Kievi.
Intervista ishte e para që Syrskyi dha pas largimit nga posti. Krahas zhvillimeve në fushëbetejë, ai trajtoi përplasjet me drejtuesit e mbrojtjes, kundërshtimet ndaj mënyrës së tij të komandimit dhe perspektivën e një lufte të mbështetur te dronët e inteligjenca artificiale.
Duke folur për mosmarrëveshjet me ish-ministrin e Mbrojtjes, Mykhailo Fedorov, ish-gjenerali tha se ato kishin të bënin me prokurimin e pajisjeve dhe të furnizimeve ushtarake. Ai argumentoi se vëmendja e përqendruar te dronët kishte sjellë mungesa të mjeteve të tjera të domosdoshme në front, përfshirë automjetet tokësore pa pilot, kamionçinat dhe motoçikletat.
Edhe për dronët, sipas Syrskyit, furnizimi mbetej i pamjaftueshëm: ushtria merrte vetëm gjysmën e sasisë që i duhej.
Ai kundërshtoi pretendimet se qasja e tij ishte tepër tradicionale për drejtimin e një ushtrie që po mbështetet gjithnjë e më shumë te teknologjia. Si argument, Syrskyi përmendi zgjerimin e ndjeshëm të përdorimit të dronëve nga Ukraina gjatë komandës së tij, përfshirë goditjet mbi 2,000 kilometra pas vijave të kundërshtarit.
Sipas pretendimit të tij, 80% e humbjeve ruse shkaktohen nga dronët. As kjo përqindje nuk është konfirmuar përmes një verifikimi të pavarur.
Kritika ndaj ish-komandantit kanë shprehur edhe ushtarë që shërbyen nën urdhrat e tij. Në dëshmi të mëparshme për BBC-në, ata kishin treguar se u ishte kërkuar të mbanin pozicionet edhe përballë rrezikut të rrethimit nga trupat ruse, çka kishte sjellë humbje të mëdha.
Pa mohuar se situata të tilla kishin ndodhur, Syrskyi tha se përballë Ukrainës qëndron një kundërshtar me epërsi të madhe si në personel, ashtu edhe në armatime.
Për vitin 2025, ai e përshkroi këtë epërsi duke thënë se Rusia zotëronte 18 herë më shumë avionë dhe bomba, ndërsa në artileri e municione kishte dy herë e gjysmë më shumë sesa Ukraina.
Syrskyi doli gjithashtu në mbrojtje të operacionit ukrainas në rajonin rus të Kurskut. Ky operacion filloi në gusht 2024 dhe u mbyll me tërheqjen e trupave ukrainase në pranverën e vitit pasues.
Sipas tij, ndërhyrja në Kursk ishte e nevojshme, sepse e detyroi Moskën të sillte atje forca nga drejtime të tjera dhe i krijoi ushtrisë ukrainase kohën e nevojshme për të riorganizuar njësitë.
Për të ardhmen e konfliktit, ish-komandanti parashikoi një varësi gjithnjë më të madhe nga teknologjia, me robotët, sistemet e automatizuara dhe inteligjencën artificiale që do të përdoren në rritje.
Megjithatë, Syrskyi nënvizoi se roli vendimtar në fushëbetejë do t’i mbetet njeriut, pasi kontrolli dhe drejtimi i këtyre sistemeve do të vazhdojnë të kërkojnë ndërhyrjen njerëzore.
