Në vitin 1984, kur Paul Biya siguroi fitoren në zgjedhjet e tij të para presidenciale në Kamerun, Nformi Bime ishte një student 23-vjeçar. Tashmë Bime është pensionist dhe 65 vjeç, kurse Biya, në moshën 93-vjeçare, vazhdon të mbajë postin e presidentit.
Të lidhura
None found
Një mandat i tetë, të cilin e fitoi vitin e kaluar, mund ta mbajë Biya-n në krye të shtetit derisa të jetë afërsisht 100 vjeç.
Presidenti nuk është kthyer në Kamerun që prej 7 qershorit. Zyra e tij e paraqiti largimin si një “qëndrim të shkurtër privat në Evropë”, por kjo është shndërruar në mungesën e tij më të gjatë të pandërprerë nga vendi gjatë viteve të fundit.
René Emmanuel Sadi, zëdhënësi i qeverisë, deklaroi javën e kaluar se Biya gjendet në Gjenevë, Zvicër. Ai mohoi zërat se presidenti ishte shtruar në spital për shkak të përkeqësimit të shëndetit, por nuk dha hollësi të tjera.
Që nga pavarësia e Kamerunit më 1960, Biya është vetëm presidenti i dytë i vendit dhe renditet mes udhëheqësve me qëndrimin më të gjatë në detyrë në botë. Pushtetin e mori në vitin 1982, ndërsa dy vjet më pas fitoi zgjedhjet e para, duke e drejtuar vendin që atëherë për më shumë se katër dekada.
Edhe pse udhëtimet e tij të zgjatura jashtë Kamerunit kanë ndodhur edhe më parë, mungesa aktuale ka nxitur sërish shqetësime për gjendjen shëndetësore të presidentit dhe për mënyrën e qeverisjes së vendit kur ai nuk ndodhet aty.
Hamendësimet mbi shëndetin e Biya-s kanë qarkulluar vazhdimisht. Në vitin 2024, autoritetet ndaluan që mediat ta diskutonin këtë temë, duke e konsideruar atë çështje të sigurisë kombëtare.
Për miliona qytetarë të Kamerunit, asnjë president tjetër nuk ka qenë ndonjëherë në krye të vendit. Abit Riassai Acha, 26 vjeç, shprehet se e gjithë jeta e tij është shoqëruar nga presidenca e Biya-s.
Acha tha se, gjatë rritjes së tij, Biya ishte i vetmi president që kishte njohur. Në zgjedhjet e fundit, 26-vjeçari mbështeti Samuel Hiram Iyodi-n, kandidatin e opozitës.
Iyodi i është drejtuar parlamentit me kërkesën që të vlerësojë nëse largimi i zgjatur i Biya-s krijon vakancë në postin presidencial. Megjithatë, dominimi i partisë në pushtet e bën pak të mundshëm suksesin e kësaj nisme.
Ndonëse ndodhet jashtë Kamerunit, Biya ka vazhduar të vendosë për çështje shtetërore, mes tyre edhe një riorganizim të gjerë të ushtrisë. Zëdhënësi qeveritar u ka thënë qytetarëve se “Presidenti Paul Biya është gjallë” dhe se “do të kthehet së shpejti”.
Nformi Bime kujton se dikur Biya perceptohej si mishërim i ndryshimit. Kur emri i tij u shfaq për herë të parë në fletën e votimit më 1984, Bime e shihte atë si “një përfaqësim të shpresës”.
Më shumë se katër dekada më vonë, kritikët argumentojnë se pakënaqësia ndaj Biya-s nuk buron vetëm nga koha e gjatë në pushtet, por edhe nga fakti se një sërë problemesh të Kamerunit vijojnë të mbeten pa zgjidhje.
Sipas analistit politik Collins Molua Ikome, mes shqetësimeve janë infrastruktura e dobët rrugore, ndërprerjet e energjisë elektrike, korrupsioni dhe mungesa e mundësive të punësimit për të rinjtë.
Profesori Wilson Tamfuh vlerëson se institucionet kamerunase mund ta vazhdojnë veprimtarinë edhe në rastet kur presidenti ua delegon detyrat të tjerëve. Megjithatë, ai e vendos theksin te pyetja nëse qeveria po u jep zgjidhje problemeve të kahershme.
Në listën e këtyre sfidave përfshihen përplasjet separatiste në zonat anglishtfolëse, sulmet e Boko Haram në veri, papunësia dhe vështirësitë në ekonomi.
Një tjetër burim shqetësimi është sistemi shëndetësor. Ikome vëren se shumë qytetarë të Kamerunit nuk përfitojnë kujdes cilësor, ndërkohë që përfaqësuesit e elitës politike, përfshirë Biya-n, mund të kurohen jashtë vendit.
Bime pyet veten nëse do të jetë ende gjallë kur Kameruni të ketë një president tjetër. Pasi ka pritur ndryshimin për dekada, ai druhet se Biya mund ta tejkalojë në jetë atë dhe shumë bashkëqytetarë të tjerë.
Në përfundim, Bime tha se sa herë që sëmuren, udhëheqësit largohen jashtë shtetit për të marrë trajtim, ndërsa kamerunas të tjerë humbin jetën sepse nuk kanë kujdesin e nevojshëm.
