Rreth 3 milionë dollarë kompensim janë paguar nga qeveria e Shteteve të Bashkuara për personelin që është prekur nga e ashtuquajtura Sindroma e Havanës, një gjendje neurologjike misterioze e raportuar fillimisht nga diplomatë, agjentë të inteligjencës dhe anëtarët e familjeve të tyre.
Të lidhura
None found
Këto pagesa janë kryer në zbatim të Aktit të Havanës, të miratuar në vitin 2021. Departamenti amerikan i Mbrojtjes njoftoi se bëhet fjalë për kompensimet e para zyrtare për personelin e prekur, duke theksuar njëkohësisht se do të vijojë t’i japë përparësi kujdesit dhe mbështetjes për të gjithë ata që kanë raportuar simptoma të lidhura me këtë gjendje.
Rastet e para të Sindromës së Havanës u raportuan në vitin 2016 nga diplomatët amerikanë në ambasadën e SHBA-së në Kubë. Më vonë, episode të ngjashme u evidentuan edhe te punonjës amerikanë të vendosur në shtete të tjera, mes tyre edhe në Kinë.
Personat e prekur kanë treguar për një sërë simptomash, përfshirë dëgjimin e gumëzhimave, klikimeve dhe tingujve të pazakontë, presion të fortë në kokë, marramendje, të përziera dhe vështirësi në përqendrim.
Ish-analistja e CIA-s, Erika Stith, e ka përshkruar gjendjen e saj me fjalët “truri im është i dëmtuar”, ndërsa ka bërë thirrje për mbështetje ndaj të gjithë atyre që janë prekur gjatë shërbimit për vendin.
Për shumë vite, shkaku i Sindromës së Havanës ka mbetur temë debati. Një prej teorive më të përhapura ka sugjeruar se simptomat mund të jenë shkaktuar nga mikrovalë ose nga një armë e avancuar e përdorur nga një fuqi e huaj kundër personelit amerikan jashtë vendit.
Megjithatë, vitin e kaluar, shumica e agjencive amerikane të inteligjencës arritën në përfundimin se është “shumë e pamundur” që këto incidente të kenë ardhur si rezultat i përdorimit të një arme të re ose të një pajisjeje prototip nga një aktor i huaj.
Pavarësisht këtij vlerësimi, raporti i Këshillit Kombëtar të Inteligjencës nënvizon se agjencitë nuk i vendosin në dyshim përjetimet dhe vuajtjet e të prekurve, duke pranuar se ata kanë kaluar simptoma reale, shpeshherë të dhimbshme dhe traumatike.
Në vitin 2017, Shtetet e Bashkuara tërhoqën më shumë se gjysmën e stafit të ambasadës së tyre në Havana pas raportimeve për simptoma të pashpjegueshme. Ndërkohë, edhe Kanadaja e uli ndjeshëm personelin e saj diplomatik në Kubë në vitin 2019, pasi punonjësit raportuan probleme të ngjashme shëndetësore.
