Një grup në WhatsApp me 532 anëtarë u shfrytëzua për të koordinuar lëvizjen e parave fizike në disa shtete të globit, përfshirë edhe zona urbane në Mbretërinë e Bashkuar.
Të lidhura
None found
Hulumtimi i kryer nga rrjeti investigativ i Bashkimit Evropian të Transmetuesve (EBU), ku BBC është pjesëmarrëse, nxori në pah se ky grup shërbente për operacione financiare të ndërlidhura me krimin e organizuar, riciklimin e parave, trafikimin e personave dhe mbështetjen e ekstremizmit.
Grupi, i pagëzuar “Tregtarët e Evropës së Madhe”, grumbulloi mbi 82 mijë mesazhe të shkëmbyera nga fundi i shkurtit deri në dhjetor të vitit 2022.
Në komunikimet në arabisht, shfaqeshin porosi për shuma të konsiderueshme monetare dhe adresat e sakta ku ato duheshin dërguar. “Na nevojiten 60,000 paund në Londër”, shkruhej në njërin prej tyre.
Një tjetër mesazh kërkonte 15,150 paund në Birmingham, ndërsa në Liverpool njoftohej se 200 mijë paund ishin gati për t’u tërhequr.
Operacionet zhvilloheshin nëpërmjet mekanizmit të quajtur “hawala”, një praktikë e vjetër transferimi ku ndërmjetësit mundësojnë lëvizjen e fondeve pa i zhvendosur realisht paratë përtej kufijve. Edhe pse hawala shërben për qëllime legjitime, sidomos për dërgesat e emigrantëve drejt familjeve në territore me akses të pakët bankar, ajo mund të keqpërdoret nga banda kriminale për t’iu shmangur mbikëqyrjes financiare dhe gjurmueshmërisë së transaksioneve.
Hapësira në WhatsApp ishte e destinuar për veprime mbi 5 mijë euro, por shpesh pagesat kapnin vlera shumë më të larta. Hetuesit zbuluan një rast ku fondet e nisura nga Brukseli përfundonin te luftëtarët e Shtetit Islamik në Siri.
Autoritetet belge konstatuan se një pjesë e personave të implikuar në këtë rrjet kishin transferuar para me synim ndihmën e grave të militantëve të ISIS-it për t’u arratisur nga kampet e paraburgimit në Siri. Fillimisht i nisur si një dosje për financim terrorizmi, hetimi u shtri më tej sapo forcat e rendit kuptuan shtrirjen reale të këtij sistemi financiar.
Grupi i WhatsApp u gjet në pajisjen celulare të Abu Adam, i cili konsiderohet si kreu i rrjetit në Bruksel. Përfundimisht, gjashtë individë u dënuan në Belgjikë për riciklim parash. Në telefonin e Abu Adam u evidentuan rreth 6 mijë imazhe të kartëmonedhave 5-euroshe, ku dalloheshin qartë numrat serialë, si dhe po aq fotografi dokumentesh identifikimi.
Sipas gjyqtarit hetues belg Vincent Guerra, ky material mund të ishte përdorur për të verifikuar transaksionet hawala. Ai llogariti se sasia e të dhënave tregonte se Abu Adam mund të kishte administruar minimalisht 12 mijë veprime financiare.
Guerra e cilësoi zbulimin e bisedës në WhatsApp si një “goditje të jashtëzakonshme”, duke nënvizuar se hetuesit kishin depërtuar në brendësinë e një mekanizmi shumë më të madh. “Kjo s’ka të bëjë fare me punë diletantësh. Është një veprimtari profesionale në një shkallë që s’e kishim konceptuar kurrë”, deklaroi ai.
Investigimi tregoi gjithashtu se hawala përdorej prej rrjeteve të tjera kriminale anembanë Evropës. Një ish-pastrues parash, i njohur me pseudonimin “Frank”, pohoi se kishte ndërmjetësuar në transaksione me vlerë disa qindra milionë euro. Ai shpjegoi se ky sistem shërbente për të lëvizur të ardhura nga trafiku i narkotikëve, prostitucioni, kontrabanda e qenieve njerëzore dhe financimi i terrorizmit.
Edhe në Austri janë dokumentuar raste ku hawala u shfrytëzua nga rrjetet e trafikantëve të emigrantëve. Policia austriake kreu një bastisje në një ambient në Vjenë, që dyshohet se funksiononte si qendër për menaxhimin e pagesave të kontrabandës njerëzore.
Dy vëllezër me origjinë siriane, që komandonin këtë operacion, u dënuan për trafikim personash, torturë dhe përdhunim, duke marrë respektivisht 18 dhe 8 vite burgim.
Në një tjetër aksion, forcat austriake dhe Europoli çmontuan një grup kontrabandistësh që mendohet se kishte futur rreth 100 mijë njerëz në Evropë në harkun e 18 muajve. Ky rrjet mbështetej po ashtu te hawala për flukset monetare.
Gerald Tatzgern, drejtuesi i sektorit të hetimeve për trafikimin e qenieve njerëzore në Austri, tregoi se organizatat kriminale përdornin torturën si mjet presioni që familjet e emigrantëve të paguanin shuma shtesë. Sipas tij, regjistrimet e dhunës u dërgoheshin të afërmve dhe atyre u kërkoheshin mijëra euro për të ndalur keqtrajtimin.
Më pas, pagesat realizoheshin përmes hawalës. Një zyrtar i Europol e përshkroi këtë sistem si “rrugën kryesore të riciklimit të parasë për krimin e organizuar”. Megjithatë, raporti nënvizon se shfrytëzimi i hawalës nuk implikon menjëherë pjesëmarrje në veprimtari të jashtëligjshme, pasi ajo përdoret rëndom për dërgesa të rregullta.
Në Britaninë e Madhe, për ilustrim, transfertat hawala janë të miratuara përderisa agjentët regjistrohen pranë organeve kompetente.
