Padia për krime lufte e ngritur ndaj Milan Radoiçiqit, i akuzuar për vepra penale kundër 20 personave në Gjakovë, ka rikthyer në qendër të diskutimit jo vetëm biografinë e tij, por edhe marrëdhëniet e ngushta që ai ka mbajtur me strukturat politike të Kosovës.
Të lidhura
None found
Edhe pse përballë akuzave të rënda dhe me një rol të njohur brenda mekanizmave të Listës Serbe, Radoiçiq ka qenë një faktor me peshë në dinamikat politike në veri dhe ka ndikuar në relacionet midis subjekteve politike shqiptare dhe përfaqësuesve serbë.
Në të shkuarën, ekzekutivët e drejtuar nga PDK, LDK dhe AAK kanë ndërtuar bashkëpunime institucionale me Listën Serbe, në një kohë kur Radoiçiq shihej si një nga njerëzit më me pushtet në këtë parti. Kjo situatë shtron pyetjen se deri në çfarë mase ky bashkëveprim ka rrezikuar sigurinë institucionale dhe kombëtare të vendit.
Madje, mbetet për t’u parë nëse rrjetet e ndikimit dhe hallkat e krijuara prej tij vazhdojnë të përbëjnë një kërcënim real për sigurinë e Kosovës, edhe tani që ai është tërhequr nga skena publike politike.
A u ekspozua shteti i Kosovës ndaj një rreziku sigurie duke bashkërenduar politikisht me një individ që sot ndodhet përballë organeve të drejtësisë nën akuzat për krime lufte?
Saim Tahiraj e vlerëson ngritjen e aktakuzës si një hap pozitiv, por insiston që procesi të shkojë deri në fund dhe të mos përqendrohet vetëm te një emër.
Ai thekson se një person i dyshuar për krime të tilla të rënda duhet të qëndrojë para gjykatës dhe, nëse shpallet fajtor, të marrë ndëshkimin e merituar. Por sipas tij, nuk mjafton kaq. Përgjegjësia duhet të zgjerohet te të gjithë ata që kanë kryer ose mbështetur akte kriminale kundër popullatës shqiptare.
Ai kërkon që drejtësia të mos ndalet te Radoiçiq dhe të gjithë personat e implikuar në krime, pavarësisht vendndodhjes, pozitës apo mbështetësve, duhet të japin llogari. Po ashtu, Tahiraj u bën thirrje organeve hetimore të sqarojnë përfshirjen e strukturave që mund të kenë qëndruar pas krimeve të luftës dhe, nëse provohet mbështetja e aparateve shtetërore serbe, edhe kjo përgjegjësi duhet të trajtohet pa asnjë lëshim.
Ai shton se çdo bashkëveprim politik eventual me persona të dyshuar duhet të hetohet dhe askush nuk duhet të gëzojë imunitet politik. Sipas tij, nëse gjatë procesit dalin në dritë fakte se ndonjë politikan ka bashkëpunuar me Radoiçiqin ose rrjetet e tij, ai apo ajo duhet të japë përgjegjësi para ligjit, pa marrë parasysh subjektin politik.
Tahiraj e konsideron të papranueshëm aplikimin e standardeve të dyfishta, ku nga njëra anë nderohet sakrifica e popullit, ndërsa nga ana tjetër injorohen bashkëpunimet me persona të dyshuar për krime ndaj tij. Ai thekson se, nëse provohet keqpërdorimi i pushtetit për bashkëveprime të tilla, kjo do të ishte shkelje e rëndë e besimit të qytetarëve, por megjithatë insiston se askush nuk duhet të dënohet vetëm mbi baza politike dhe askush nuk duhet të mbrohet kur ka prova dhe vendime përfundimtare të drejtësisë. Ai kërkon që procesi gjyqësor të sqarojë çdo lidhje dhe përgjegjësi, duke kujtuar se krimet e luftës nuk parashkruhen dhe viktimat kërkojnë drejtësi të njëjtë për të gjithë.
Ndërkaq, Nexhat Bexheti e sheh aktakuzën ndaj Radoiçiqit si një veprim të vonuar të drejtësisë, duke pretenduar se ka pasur akuza të mëhershme që nuk janë ndjekur. Ai aludon se pushteti gjatë Qeverisë Haradinaj i ka fshehur ato. Sipas tij, ky mosveprim institucional i dha Radoiçiqit hapësirë për të vepruar me pandëshkueshmëri dhe për t’u imponuar si figura kryesore në veriun e Kosovës, duke u ndjerë si zotërues i qytetarëve serbë atje.
Bexheti sjell ndër mend deklaratat e ish-deputetes serbe, Rada Trajkoviq, e cila kishte pohuar se një pjesë e politikanëve serbë ishin nën trysninë e Radoiçiqit dhe se ish-kryetarët e komunave i ishin ankuar asaj se ai merrte gjithë vendimet. Ai përmend pretendimet se Radoiçiq kishte një zyrë joformale në një restorant në Mitrovicë të Veriut, prej nga jepte urdhëra dhe ndikonte në emërimin e ministrave, shefave të policisë dhe gjyqtarëve serbë.
Bexheti thotë se lidhjet e Radoiçiqit nuk u kufizuan te Ramush Haradinaj, por u shtrinë edhe në sferën afariste, duke përmendur marrëdhëniet me ish-presidentin Behgjet Pacolli. Ai i referohet një fotografie të publikuar në tetor 2019 nga KRIK, ku shfaqeshin Pacolli, Radoiçiq, Goran Rakiq dhe të tjerë, në një takim që sipas kësaj organizate kishte ndodhur në verën e vitit 2017, kur AKR ishte pjesë e koalicionit qeverisës të udhëhequr nga Haradinaj.
Duke i konsideruar këto fakte si bazë për një hetim më të thelluar, Bexheti paralajmëron se pasqyrime të tilla japin një tablo mbi ndikimin e mundshëm të vazhdueshëm të Radoiçiqit dhe se bashkëpunëtorët e tij mund të jenë ende aktivë në destabilizimin e situatës. Ai e sheh rrezikun si të prekshëm dhe i bën thirrje Policisë së Kosovës të ndjekë dhe zbulojë personat që operojnë fshehurazi kundër interesave të qytetarëve. Në fund, ai kërkon që roli shkatërrues i Radoiçiqit të shërbejë si pikënisje për të hetuar edhe bashkëpunëtorët e tjerë që mund të kenë kontribuar në dëmtimin dhe kompromentimin e vendit në arenën ndërkombëtare.
