Gjykata Kushtetuese ka dalë me një qëndrim të prerë ndaj raportit të fundit të Avokaturës së Shtetit mbi ekzekutimin e vendimeve të Gjykatës Evropiane për të Drejtat e Njeriut (GJEDNJ). Sipas institucionit, dokumenti përmban të dhëna që çorientojnë opinionin publik dhe ofrojnë një pamje të shtrembëruar të punës së saj.
Në dokumentin e datës 23 qershor, të përcjellë në Kuvend, Avokatura vinte në dukje se megjithë rekomandimet e Strasburgut, Gjykata Kushtetuese nuk kishte mbajtur asnjë qëndrim zyrtar. Si pasojë, GJEDNJ kishte vijuar të gjente shkelje në lidhje me të drejtën e aksesit në gjykatën kushtetuese dhe mënyrën e llogaritjes së afatit për ankimin individual.
Të lidhura
None found
Në përgjigjen e saj, Gjykata Kushtetuese sqaron që në krye se aktiviteti i saj nuk udhëhiqet nga sugjerimet e Avokaturës apo ndonjë organi tjetër shtetëror. Ajo nënvizon se baza ligjore për zbatimin e praktikës së GJEDNJ-së është ekskluzivisht Kushtetuta, përkatësisht nenet përkatëse që sanksionojnë këtë detyrim.
“Duke respektuar ndarjen e pushteteve, ndonëse e hapur për bashkërendim institucional, Gjykata nuk aktivizohet nga rekomandimet e institucioneve të tjera publike, përfshirë Avokaturën, dhe as nuk i merr parasysh vendimet e GJEDNJ-së për shkak të njoftimeve të saj. Për Gjykatën, si për çdo organ publik, zbatimi i këtyre vendimeve dhe jurisprudencës buron drejtpërsëdrejti nga nenet 5, 17 dhe 122 të Kushtetutës,” theksohet në deklaratë.
Gjykata sqaron se problematikat e ngritura për të cilat Strasburgu ka konstatuar shkelje lidhen me interpretimin e afatit të ankimit pas reformës kushtetuese të 2016-ës, kur ky afat u reduktua në katër muaj nga dy vjet që ishte më parë. Ajo tregon se pas çështjes “Supergrav kundër Shqipërisë” në 9 maj 2023, praktika e brendshme ndryshoi për t’u harmonizuar me kërkesat e Konventës.
Për çështjet ku GJEDNJ ka vërtetuar shkelje procedurale, Gjykata Kushtetuese konfirmon se ka riçelur proceset me kërkesë të palëve, pa rishikuar çështjet tashmë të gjykuara nga Strasburgu.
“Menjëherë pasi GJEDNJ-ja gjykoi se interpretimi ynë i mëparshëm ishte në kundërshtim me KEDNJ-në, sidomos pas vendimit ‘Supergrav’ të 9 majit 2023, Gjykata ndërroi qasje, duke përputhur zbatimin e ligjit organik me standardet evropiane. Tani, për çdo ankim kushtetues individual, ne kërkojmë zyrtarisht informacion nga Gjykata e Lartë mbi komunikimin e vendimit të ankimuar. Nëse nuk sillen prova zyrtare, barra e provës nuk i transferohet qytetarit dhe ankimi konsiderohet se është depozituar në afat,” sqaron më tej njoftimi.
Sa i përket kritikës mbi arsyetimin e vendimeve, Gjykata Kushtetuese argumenton se raporti i Avokaturës nuk thekson se çështja “Frroku kundër Shqipërisë” u trajtua në një periudhë kur institucioni nuk kishte trupë të plotë gjykuese. Sipas ligjit organik, kur mungon shumica e nevojshme prej 5 gjyqtarësh, kërkesa automatikisht rrëzohet.
Institucioni thekson se, që nga viti 2021, qasja ka evoluar dhe tashmë çdo vendim shoqërohet me arsyetim të plotë, duke përfshirë dhe qëndrimet e ndara të gjyqtarëve, në rastet kur nuk arrihet shumica e duhur, një situatë kjo e ndikuar edhe nga fakti se aktualisht gjykata funksionon me vetëm tetë anëtarë.
Në fund të reagimit të saj, Gjykata Kushtetuese apelon që Avokatura e Shtetit të përgatisë raporte të cilësisë së lartë, të cilat janë të plota dhe të paanshme dhe rikonfirmon përkushtmin e saj për të zbatuar me rigorozitet vendimet e GJEDNJ-së dhe për të mbrojtur të drejtat themelore të individit.
“Avokatura e Shtetit është organi ligjërisht përgjegjës për përfaqësimin dinjitoz, transparent dhe profesional të Shqipërisë në Strasburg. Për të kryer këtë detyrë, ajo duhet domosdoshmërisht të zotërojë informacion të plotë, të përpiktë dhe të përditësuar,” përmbyllet deklarata.
