Marrëdhënia mes Shteteve të Bashkuara dhe Arabisë Saudite duket se po hyn në një etapë të re përplasjeje, teksa në Uashington po vlerësohet mundësia për të pakësuar praninë ushtarake amerikane në mbretëri.
Një raport i Wall Street Journal thotë se administrata amerikane po diskuton zhvendosjen e një pjese të trupave të saj në Lindjen e Mesme drejt shteteve që mbështetën më qartë operacionet amerikane gjatë krizës së fundit, si Izraeli dhe Jordania. Megjithatë, sipas të njëjtit raport, ende nuk është marrë një vendim përfundimtar.
Të lidhura
None found
Sipas Wall Street Journal, acarimi mes dy partnerëve u thellua gjatë operacionit amerikan “Projekti Liria”, i cili kishte si synim sigurimin e lundrimit në Ngushticën e Hormuzit. Në fillim, Arabia Saudite nuk pranoi përdorimin e bazave të saj ushtarake dhe as të hapësirës ajrore, duke kërkuar që përplasja me Iranin të zgjidhej me negociata dhe jo përmes një veprimi ushtarak. Për pasojë, SHBA u detyrua ta ndalte operacionin vetëm pak ditë pasi ai ishte shpallur nga presidenti Donald Trump.
Raporti thekson gjithashtu se administrata amerikane i dha sinjal Riadit se dërgesat e raketave interceptuese, të cilat konsiderohen thelbësore për mbrojtjen nga kërcënimet iraniane, mund të shtyheshin nëse Arabia Saudite nuk ndryshonte pozicion. Edhe pse më vonë mbretëria lejoi përdorimin e bazave dhe të hapësirës ajrore, zyrtarët amerikanë vlerësojnë se marrëdhëniet dypalëshe kanë pësuar një goditje të madhe.
Në raport përmenden edhe telefonata të tensionuara mes presidentit Trump dhe princit të kurorës Mohammed bin Salman, të cilat përshkruhen si ndër më të vështirat në raportet mes dy vendeve gjatë viteve të fundit.
Përkeqësimi i klimës diplomatike u pasqyrua edhe në turin rajonal të Sekretarit amerikan të Shtetit, Marco Rubio. Ai zhvilloi vizita në Emiratet e Bashkuara Arabe, Kuvajt dhe Bahrein, por jo në Arabinë Saudite. Burime pranë Riadit e panë këtë si tregues të ftohjes së marrëdhënieve, ndërsa Uashingtoni e hodhi poshtë këtë interpretim, duke nënvizuar se Rubio u takua me ministrin e Jashtëm saudit në kuadër të Këshillit të Bashkëpunimit të Gjirit.
Sipas raportit, dallimet mes dy vendeve kishin nisur edhe para se konflikti të përshkallëzohej. Arabia Saudite dhe vende të tjera të Gjirit e kishin paralajmëruar SHBA-në se një përpjekje për rrëzimin e regjimit iranian mund të sillte destabilizim në rajon, të çonte në mbylljen e Ngushticës së Hormuzit dhe të godiste tregjet botërore të energjisë.
Megjithatë, gjatë konfliktit, Arabia Saudite dhe aleatët e saj lejuan që SHBA të përdorte bazat ushtarake dhe, sipas zyrtarëve amerikanë dhe arabë, morën pjesë në mënyrë jo publike në operacione kundër sistemeve iraniane të raketave dhe dronëve.
Ndërkohë, Irani u kundërpërgjigj me sulme ndaj objekteve energjetike, aeroporteve dhe infrastrukturës kritike në vendet e Gjirit, duke rritur shqetësimet për sigurinë në rajon. Raporti shton se Riadi i kërkoi Uashingtonit t’i kthehej rrugës diplomatike, të hiqte bllokadën ndaj porteve iraniane dhe të riniste negociatat me Teheranin. Pavarësisht këtyre kërkesave, administrata Trump nuk e rivuri në zbatim operacionin “Projekti Liria”, por vazhdoi në mënyrë diskrete koordinimin e kalimit të anijeve tregtare në Gjirin Persik gjatë natës.
