Arkeologët kanë zbuluar pranë brigjeve të Turqisë rrënojat e një anijeje që u fundos rreth 2,100 vjet më parë në Mesdhe. Në bord ndodheshin mijëra enë qeramike luksoze, të cilat janë ruajtur pothuajse të paprekura.
Të lidhura
None found
Ngarkesa përfshin vazo, pjata, tasa dhe tabaka të përmasave e formave të ndryshme. Zbulimi pritet të ndihmojë në kuptimin e mëtejshëm të tregtisë së artikujve luksozë, si edhe të zakoneve të të ushqyerit në Romën e lashtë.
Ministri turk i Kulturës dhe Turizmit, Mehmet Nuri Ersoy, bëri të ditur se gërmimet nënujore, të nisura në vitin 2025, kanë nxjerrë në pah mijëra objekte të transportuara nga anija.
Rrënojat ndodhen rreth 55 metra nën sipërfaqen e detit, pranë Adrasanit, në rajonin e Antalias. Studiuesit besojnë se anija ishte nisur nga vendbanimi i lashtë i Rusoit, në territorin e sotëm të provincës Hatay, dhe se destinacioni i saj ishte Roma. Sipas hipotezës së tyre, një stuhi e detyroi anijen të godiste një zonë të cekët, duke shkaktuar fundosjen e saj.
Gjatë kërkimeve janë identifikuar deri tani mijëra enë qeramike, mes tyre pjata, tasa dhe tabaka që u përkasin 122 formave dhe madhësive të ndryshme. Këto objekte pasqyrojnë shkallën e luksit në kulturën ushqimore të shtresave të pasura të shoqërisë romake.
Mes gjetjeve ka edhe enë qeramike të prodhuara në ishuj të ndryshëm të Egjeut. Prania e tyre tregon se ngarkesa ishte mbledhur nga disa qendra prodhimi dhe se rrjetet detare tregtare bashkonin zona të ndryshme të Mesdheut.
Vlera e zbulimit lidhet edhe me dëshmitë historike për famën e qeramikës së Rusoit te blerësit e pasur. Në një letër që oratori dhe filozofi romak Ciceroni i dërgoi mikut të tij Atikus në vitin 50 para Krishtit, ai përmend një porosi për enë qeramike nga ky vendbanim, duke dëshmuar kërkesën për këto produkte në shoqërinë romake.
Arkeologët kanë vënë në dukje edhe mënyrën e ruajtjes së objekteve. Enët ishin sistemuar me kujdes brenda arkave prej druri, ndërsa hapësirat mes tyre ishin mbushur me argjilë për t’i mbrojtur nga thyerja gjatë udhëtimit.
Pas mbytjes së anijes, ky sistem paketimi duket se ka funksionuar si një shtresë mbrojtëse natyrore. Ai ka reduktuar dëmtimet dhe ka ndihmuar që pjesa më e madhe e ngarkesës të mbijetojë.
Në vendin e mbytjes janë gjetur gjithashtu monedha të shekullit I para Krishtit. Ato u kanë shërbyer studiuesve për të përcaktuar periudhën e udhëtimit të fundit të anijes.
Ministri Mehmet Nuri Ersoy e cilësoi zbulimin si një dëshmi të rëndësishme të traditës anadollake të prodhimit të qeramikës dhe të marrëdhënieve tregtare që përshkonin Mesdheun në lashtësi.
