Mijëra njerëz kanë protestuar në disa vende të Europës, mes tyre Franca, Spanja, Portugalia dhe Italia, për shkak të problemeve në arsim, rritjes së shpenzimeve të përditshme dhe vështirësive për të siguruar një banesë.
Të lidhura
None found
Edhe pse shumë prej tubimeve nisën në mënyrë paqësore, në disa raste situata u tensionua dhe u shoqërua me përplasje me policinë, dëmtime të pronës dhe plaçkitje.
Në Francë, protestat u nisën nga nxënësit e shkollave të mesme, të cilët kundërshtuan mungesën e mësuesve, kushtet e dobëta në institucionet arsimore dhe vështirësitë për t’u pranuar në universitete. Në rrugë dolën edhe qytetarë të tjerë, të shqetësuar nga shtrenjtimi i produkteve, veçanërisht i karburanteve, dhe përkeqësimi i situatës ekonomike.
Konfederata e Përgjithshme e Punës, një prej sindikatave më të mëdha franceze, u rreshtua në mbështetje të protestuesve. Sindikata kërkon uljen e çmimeve, paga më të larta dhe përmirësimin e pensioneve. Përballë mungesës së personelit në shkolla, qeveria ka deklaruar se do të angazhojë 3 mijë mësues zëvendësues.
Një tjetër vatër pakënaqësie është Spanja, ku protestuesit kanë vendosur në qendër të kërkesave krizën e strehimit. Aktivistët kundërshtojnë rritjen e qirave dhe dëbimet, ndërsa kërkojnë ngrirjen e çmimeve dhe garanci më të forta për qiramarrësit.
Reagimi publik u forcua pas dëbimit të një 87-vjeçareje nga banesa e saj. Fondi i investimeve që zotëronte pronën ia rriti qiranë me 230%. Dy javë pas dëbimit, gruaja ndërroi jetë pasi ishte shtruar në spital.
Qeveria e kryeministrit socialist Pedro Sánchez propozoi masa emergjente për sektorin e strehimit, mes tyre kufizimin e dëbimeve dhe rregullimin e qirave afatshkurtra. Megjithatë, nisma nuk siguroi mbështetjen e nevojshme në parlament. Aktivistët kanë bërë të ditur se protestat do të vazhdojnë, ndërsa kanë paralajmëruar edhe një grevë të përgjithshme më 11 nëntor.
Në Lisbonë, qindra persona protestuan kundër kostos së lartë të banesave. Të dhënat zyrtare të përfshira në raport tregojnë se çmimet e pronave në Portugali u dyfishuan gjatë periudhës 2015-2024, duke u rritur me një ritëm rreth dy herë më të lartë se mesatarja e Bashkimit Europian.
Pakënaqësitë ekonomike kanë shkaktuar trazira edhe në Itali, kryesisht në Milano, por edhe në Torino e Bolonja. Demonstrues të maskuar u përleshën me forcat e policisë, hodhën gurë dhe sende të tjera, ndërsa dogjën barrikada. Përballë kësaj situate, qeveria italiane po shqyrton masa shtesë sigurie, përfshirë dislokimin e 500 trupave ushtarake në Milano.
Valës së protestave i është bashkuar edhe Shqipëria. Demonstratat kundër kryeministrit Edi Rama kanë vijuar prej disa ditësh, ndërsa protestuesit kanë ngritur shqetësime për korrupsionin e perceptuar, mungesën e vendeve të punës dhe problemet në arsim. Në listën e pakënaqësive përfshihen gjithashtu zhvillimet ekonomike dhe projektet e mëdha të ndërtimit.
Megjithëse kërkesat ndryshojnë sipas vendit, në thelb ato lidhen me të njëjtat shqetësime: vështirësitë ekonomike, shtrenjtimin e jetesës dhe pakënaqësinë ndaj shërbimeve publike. Në Francë, dhuna në rritje ka shtuar trysninë mbi autoritetet, ndërsa presidenti Emmanuel Macron u ka bërë thirrje qytetarëve të dallojnë protestuesit paqësorë nga personat përgjegjës për vandalizëm dhe plaçkitje.
Qeveritë kanë nisur të shqyrtojnë mënyra për t’iu përgjigjur kërkesave të qytetarëve, por ende nuk dihet nëse lëvizjet protestuese do të çojnë në reforma afatgjata apo në një përshkallëzim të mëtejshëm gjatë ditëve të ardhshme.
