Debati politik në Ukrainë është ashpërsuar, ndërsa Presidenti Volodymyr Zelensky po përballet me presion në rritje. Në këtë klimë, ish-Ministri i Mbrojtjes Mykhailo Fedorov ka kërkuar zhvillimin e zgjedhjeve presidenciale, pavarësisht se vendi ndodhet në luftë.
Të lidhura
None found
Thirrja e tij u bë pas nisjes së një hetimi nga autoritetet antikorrupsion, i cili dyshohet se lidhet me ligjvënës dhe zyrtarë të rangut të lartë në presidencë.
Fedorov, dikur një aleat i afërt i Zelensky-t dhe një prej figurave më të njohura politike në Ukrainë, deklaroi të martën se vendi duhet të rikthejë një “proces demokratik plotësisht funksional”, edhe në kushtet e konfliktit të zgjatur.
“Demokracia nuk mund të mbahet peng nga Rusia. Ne po luftojmë pikërisht sepse duam të mbetemi një shtet i lirë evropian”, u shpreh ai në një video-mesazh që zgjati nëntë minuta.
Kjo përbën përballjen më të hapur politike ndaj Zelensky-t që prej nisjes së pushtimit të plotë rus në vitin 2022. Fedorov e përshkroi situatën si një “krizë sistemike të qeverisjes” dhe kritikoi korrupsionin gjatë luftës, pa drejtuar akuza konkrete ndaj presidentit ose zyrtarëve të tjerë.
Qëndrimet e tij morën një rëndësi të veçantë pas largimit nga posti i Ministrit të Mbrojtjes. 35-vjeçari kishte drejtuar më herët Ministrinë e Transformimit Dixhital dhe ishte ndër mbështetësit kryesorë të përdorimit të dronëve në konflikt. Ai mori drejtimin e Ministrisë së Mbrojtjes në janar, periudhë gjatë së cilës avancoi përdorimin e të dhënave, statistikave dhe sistemeve të automatizuara për planifikimin e operacioneve ushtarake.
Rritja e popullaritetit të Fedorov e përplasi atë me drejtues të lartë të ushtrisë, mes tyre gjeneralin Oleksandr Shirsky, i cili në atë kohë ishte shef i forcave të armatosura, si edhe me figura me ndikim në industrinë e mbrojtjes. Përpjekjet e tij për të reformuar prokurimet dhe për të luftuar korrupsionin shtuan tensionet. Zelensky e shkarkoi më 15 korrik, vetëm gjashtë muaj pasi ai kishte marrë detyrën.
Largimi i tij nga ministria shkaktoi protesta të pazakonta për periudhën e luftës në Kiev dhe në qytete të tjera, ku pjesëmarrësit ishin kryesisht të rinj ukrainas. Tubimet vazhduan me kërkesën për rikthimin e Fedorov në Ministrinë e Mbrojtjes dhe shkarkimin e Shirskit. Një muaj pas largimit të tij, mijëra persona protestuan sërish në Kiev, duke thirrur slogane si “Populli është pushteti” dhe “Korrupsioni vret”.
Gjatë një tubimi proteste, aktivistët brohoritën kundër vendimit të Presidentit Volodymyr Zelensky për të shkarkuar Ministrin e Mbrojtjes Mykhailo Fedorov.
Pas shkarkimit, Fedorov nuk pranoi të merrte një detyrë tjetër në qeveri, ndryshe nga rivalë të tjerë të mundshëm politikë të Zelensky-t. Ai tha se do të pranonte vetëm rikthimin në krye të Ministrisë së Mbrojtjes.
Paralelisht, hetimet antikorrupsion në Ukrainë janë zgjeruar. NABU dhe SAPO bënë të ditur se kishin nisur një procedurë ndaj ligjvënësve dhe “zyrtarëve të lartë” të paidentifikuar në zyrën e Zelensky-t, pa dhënë të dhëna të tjera. Njoftimi u publikua disa orë përpara një votimi të rëndësishëm në parlament për emërimin e Ministrit të ri të Mbrojtjes, Yevgeny Khmara.
Të mërkurën, Zelensky shkarkoi me dekret zëvendëskryetaren e administratës presidenciale, Iryna Mudra. Vendimi u publikua në faqen zyrtare të presidencës ukrainase, por nuk u shoqërua me një shpjegim. Gjithashtu, nuk ka konfirmim zyrtar se shkarkimi lidhet me hetimin e korrupsionit. Iryna Mudra u arrestua më pas.
Më herët, autoritetet antikorrupsion njoftuan zbulimin e një grupi që dyshohet se merrej me pastrim parash. Sipas tyre, në këtë aktivitet ishte i përfshirë edhe një zyrtar i lartë presidencial.
Presioni ndaj Zelenskyn po shtohet në disa drejtime, ndërsa diskutimi për zgjedhje gjatë luftës zhvillohet në të njëjtën kohë me protestat, përplasjet e brendshme dhe hetimet e reja për korrupsion që prekin rrethin e afërt të presidencës. Edhe pse ka zëra për mbajtjen e zgjedhjeve këtë vit, deri tani nuk është ndërmarrë asnjë hap konkret në këtë drejtim.
