Elon Musk zotëron pasurinë më të madhe në planet dhe, sipas shumëkujt, edhe pushtetin më të pakufishëm. Rruga e tij nisi në Pretoria të Afrikës së Jugut, si i biri i një modeleje dhe një inxhinieri elektromekanik, për të vazhduar më pas në Universitetin e Pensilvanisë dhe në Stanford, ku hodhi themelet e karrierës së tij të jashtëzakonshme në botën e teknologjisë.
Të lidhura
None found
Sipas një artikulli të Daily Mail, nëna e njërit prej fëmijëve të tij e përshkruan atë si një “armë sperme Gatling”, i fiksuar pas idesë për të krijuar një ushtri të vogël Muskësh përpara një “lufte civile” dhe i gatshëm të lërë shtatzënë çdo vajzë të re të krahut të djathtë që ia kërkon.
Justine Wilson, bashkëshortja e parë që i dha gjashtë fëmijë, rrëfen: “Kam përshtypjen se ne gratë jemi thuajse të këmbyeshme për të. Kam dëgjuar që ai na quan ‘mbarështuese'”.
Ish-partnerja e tij, Ashley St Clair, me të cilën ai ka një djalë me emrin Romulus, zbuloi se Musk i kishte thënë se donte të krijonte një legjion fëmijësh përpara luftës civile. Sipas saj, ai merrte mesazhe në Twitter nga vajza që i ofronin të bëhej baba, duke e përshkruar veten si një “armë sperme Gatling” në mesazhet e tij direkte.
Ideja e një Armagedoni të afërt duket se e preokupon thellësisht manjatin 55-vjeçar të Tesla-s dhe SpaceX. Megjithatë, ai shfaqet i mbrojtur nga paniku i vërtetë ngaqë beson se realiteti nuk është veçse një simulim dhe se makinat na kanë trajtuar ne njerëzve thjesht si “kafshët shtëpiake” të tyre, një pikëpamje që thuhet se ia përcolli shkencëtarit fitues të çmimit Nobel, Geoffrey Hinton.
Këto nuk janë aspak pohimet e vetme tronditëse që dalin në dritë në një dokumentar të ri, Musk, i cili zgjat pothuajse katër orë dhe u shfaq për herë të parë dje në Festivalin e Filmit në Venecia.
Në film, dalin në pah akuza se Musk ka përhapur gënjeshtra të pabesueshme për bizneset e tij me qëllim që të frynte vlerën e aksioneve. Ndër të pavërtetat që i atribuohen atij është pretendimi se makinat e tij ‘vetëdrejtuese’ mund të operojnë pa mbikëqyrjen e shoferit, diçka që ka rezultuar në afro 60 vdekje dhe një varg padish në Shtetet e Bashkuara.
Një element tjetër i çuditshëm për të cilin ai akuzohet lidhet me planin e tij për të kolonizuar Marsin, i cili prej rreth një dekade paraqitet si “i afërt”.
Më pas, përmendet “mashtrimi klasik” që daton që nga viti 2013, kur Musk pretendoi se pronarët e makinave elektrike Tesla mund të zëvendësonin një bateri të ngarkuar plotësisht në pak minuta, “më shpejt nga sa do të mbushnit një rezervuar benzine”.
Si pasojë e këtij premtimi, kompania grumbulloi 11 miliardë dollarë (8 miliardë paund) në kredi karboni në Kaliforni, por nuk pati kurrë aftësinë reale për ta vënë në zbatim skemën ashtu siç iu paraqit publikut. Autori Cory Doctorow e përshkruan në film këtë mashtrim si një rrotull monedhash të vogla me një kartëmonedhë 100 dollarëshe të vendosur sipër.
Dokumentari sjell gjithashtu pretendime të reja se Musk synon të dominojë botën përmes satelitëve të tij Starlink, prej të cilëve aktualisht rreth 11,000 gjenden në orbitë duke kontrolluar aksesin në internet në shkallë globale. Po ashtu, thuhet se ai mund të ketë grumbulluar të dhëna për qytetarët amerikanë gjatë periudhës DOGE dhe se “do t’i përdorë këto informacione për të korruptuar zgjedhjet e ardhshme të mesit të mandatit”.
DOGE përfaqëson periudhën e shkurtër gjatë së cilës Musk ishte pjesë e rrethit të ngushtë të Presidentit Donald Trump, duke drejtuar Departamentin e Efikasitetit të Qeverisë, i cili premtoi të shkurtonte 2 trilionë dollarë (1.5 trilionë paund) nga buxheti federal, një nismë që në fund dështoi pa lënë asnjë gjurmë.
Megjithëse DOGE arriti të reduktonte stafin dhe ndihmën e huaj, nuk pati asnjë ndikim mbi deficitin kombëtar të SHBA-së dhe Musk dha dorëheqjen pas katër muajsh, duke deklaruar se qeveria ishte ‘e pandreqshme’.
Periudha e shkurtër e Musk në DOGE shqyrtohet me kujdes në dokumentar. St Clair, një autore dhe influencuese 28-vjeçare që u takua me Musk në X përpara se të lindte fëmijën e tij, u tregon krijuesve të filmit se Musk ishte jashtëzakonisht i sigurt për fitoren e Trump në zgjedhjet e vitit 2024 dhe u largua nga festa e natës zgjedhore në Mar-a-Lago shumë kohë përpara se të dilnin rezultatet.
“E dija [rezultatin] orë më parë,” thotë ajo, duke shtuar se shkalla e sigurisë që ai shfaqi ishte diçka që ajo nuk e kishte parë ndonjëherë më parë.
Dokumentari analizon gjithashtu blerjen e Twitter-it, tani i quajtur X, në vitin 2022, e cila humbi menjëherë 80 përqind të vlerës së saj.
Thuhet se Musk ishte “i tërbuar” për dokumentarin përpara se ky të shfaqej në Venecia. Në fakt, gjatë konferencës për shtyp të djeshme, St Clair pretendoi se ai i ofroi asaj 40 milionë dollarë për të mos marrë pjesë. Muskut iu dha mundësia të komentonte, por ai refuzoi të ishte pjesë e filmit.
Ai mund të pretendojë se e konsideron qesharake analizën kritike, por personazhet kryesore në film, përfshirë gruan e tij të parë, ish-miq dhe një ish-koleg në NASA, të gjithë besojnë se ai mund të jetë njeriu më i rrezikshëm në botë, përveçse më i pasuri.
Një viktimë e hershme e qëndrimit të ashpër të Muskut ndaj natyrës njerëzore është Justine, bashkëshortja e tij e parë, me të cilën u martua në vitin 2000. Ajo kujton: “Gjatë vallëzimit në dasmën tonë, Eloni më tha: ‘Unë jam Alfa në këtë marrëdhënie.’ Ai më kujtonte vazhdimisht se kisha mangësi dhe më tha se nëse do të isha punonjësi i tij, do të më pushonte nga puna.”
Dy vjet pas fillimit të martesës së tyre tetëvjeçare, djali i tyre i parë, Nevada Alexander, vdiq nga sindroma e vdekjes së papritur foshnjore kur ishte vetëm dhjetë javësh. Në një postim në Twitter, Musk tregoi se e mbajti në krahë ndërsa ai vdiste dhe ndjeu rrahjet e fundit të zemrës së tij. Megjithatë, në film, Justine pohon se ajo po e mbante Nevadën në atë moment, në spital.
Brenda një muaji nga ndarja e tyre në vitin 2008, ai u martua me aktoren pak të njohur britanike Talulah Riley, atëherë 25 vjeçe ndërsa ai ishte 41 vjeç, me të cilën u divorcua, u martua përsëri dhe më pas u divorcua sërish. Ata nuk patën fëmijë.
Më pas, ai filloi një lidhje me këngëtaren 30-vjeçare kanadeze Grimes, emri i vërtetë i së cilës është Claire Boucher.
Lidhja nisi me flirtime dhe çifti bëri debutimin e tyre publik në Met Gala Ball në Nju Jork në maj 2018. Djali i tyre X erdhi në jetë në vitin 2020. Në atë periudhë, Grimes e përshkruante të dashurin e saj si ‘një person super interesant’.
Por atë vit pati sinjale për një transformim të Muskut, pasi ai deklaroi se ‘përemrat janë të këqij’ dhe se fjala ‘cis’, që përdoret për dikë identiteti gjinor i të cilit përputhet me seksin e tij biologjik, ishte një ‘shpifje’.
Grimes u tmerrua dhe shkroi: “Nuk mund ta mbështes urrejtjen. Ju lutem ndalojeni këtë. E di që kjo nuk është zemra juaj.”
Por pikërisht kjo ndodhi. Musk filloi të përqafonte disa pikëpamje vërtet të diskutueshme. Një ish-mik thotë se kombinimi i pandemisë Covid dhe ‘varësisë’ së Musk ndaj popullaritetit të tij në X e ndryshoi atë si person.
Në film, autori dhe neuroshkencëtari Sam Harris thotë: “Ai nisi të sillej në mënyra që për mua ishin të pakuptueshme.” Gazetarja e teknologjisë Kara Swisher shton: “Ai mendon se është thjesht një qenie superiore.”
Në dhjetor të vitit 2020, Musk u zhvendos në Teksas dhe hapi një fabrikë të madhe të Teslës në Austin. Rreth 50 milionë dollarë u shpenzuan për reklama televizive për një grup presioni të krahut të djathtë dhe anti-progresiv të quajtur Qytetarët për Shëndoshë e Mirë.
Musk foli për ‘virusin e mendjes së zgjuar’ dhe e fajësoi këtë për vendimin e djalit të tij, Xavier, nga martesa e tij e parë, për të bërë tranzicionin për të jetuar si një grua e quajtur Jenna në moshën 18 vjeç.
Ish-gruaja e tij, Justine, thotë: “Ishte e dhimbshme ta shihje të vuante. Ai kurrë nuk u përpoq t’i rregullonte gjërat, kjo nuk është në natyrën e tij. Nëse një marrëdhënie prishet, atëherë prishet. Ajo me të vërtetë duhej të luftonte për të ndjekur rrugën e saj. Eloni më tha një ditë: ‘Sigurohu që Jenna e di sa shumë e dua.’ Të nesërmen ai ia preu sigurimin shëndetësor.”
Në këtë pikë, ndërlikime të tjera po shfaqeshin në horizont. Shivon Zilis, një drejtore operacionesh në Neuralink, kompania e Musk, pati binjakë me të nëpërmjet një nëne zëvendësuese në nëntor 2021. Kjo ndodhi një muaj përpara se të lindte vajza e tij me Grimes, gjithashtu nëpërmjet një nëne zëvendësuese. Ajo u quajt Exa Dark Siderael. Musk postoi në Twitter: “Po bëj çmos për të ndihmuar krizën e nënpopullsisë. Një rënie e shkallës së lindjeve është rreziku më i madh me të cilin përballet qytetërimi deri më tani.”
Në atë kohë, Grimes dhe Musk ishin ndarë, por marrëdhënia mbeti “e rrjedhshme”. Gjatë një periudhe pushimi, Grimes paraqiti një peticion për të “përcaktuar marrëdhënien prindërore” me Musk në prill 2022, një veprim ligjor për të identifikuar zyrtarisht nënën dhe babanë e një fëmije.
Brenda disa javësh nga lindja e fëmijës së tyre të tretë, Techno Mechanicus, i mbiquajtur Tau, në qershor 2022, Musk paditi Grimes për të ‘krijuar një marrëdhënie prind-fëmijë’ me tre fëmijët, pasi mësoi se dy më të vegjlit nuk do të ktheheshin në shtëpinë e tij në Teksas dhe se Grimes po i mbante ata në Kaliforni. Ai e mbajti djalin e tyre X.
Grimes Musk kërkoi kujdestarinë fizike parësore të të tre fëmijëve dhe kujdestari të përbashkët. Menjëherë pas kësaj, Grimes kërkoi publikisht akses prindëror në X pasi pa një foto të Musk me Shivon Zilis dhe dy fëmijët e tyre. Me sa duket, ajo kishte mësuar për lindjen e tyre vetëm nga një raport në faqen amerikane të lajmeve Business Insider.
Në një seancë dëgjimore në gusht 2024 për të përcaktuar kujdestarinë, Musk pohoi se fëmijët ishin vendosur në Austin dhe ndiqnin shkollën atje.
St Clair shton se, pasi lindi Romulusin, romanca e tyre mori fund. Ajo i tregon dokumentarit: “Ai ishte shumë i sjellshëm, por që nga momenti që linda fëmijën tonë, gjithçka u zhduk.”
Ndërmjetësi dhe njeriu i besuar i Musk, Jared Birchall, u dërgua për të negociuar një marrëveshje me St Clair në formën e një ‘marrëveshjeje për mbështetjen e fëmijëve’, e cila përmbante klauzola që e pengonin atë të fliste për të. Ajo kishte një vlerë të përgjithshme prej 15 milionë dollarësh, plus 100,000 dollarë në muaj. Në regjistrimin audio midis Birchall dhe St Clair të përfshirë në dokumentar, ajo pyet: ‘A nënshkruan nënat e tjera një të tillë?’
Pasi i konfirmohet se po, ajo thotë: “Ato nuk duken të lumtura.” Birchall i përgjigjet: “Nuk mendoj se një muzikant i droguar është i aftë të gjejë lumturinë e vërtetë. Mendoj se Shivon kërkon kënaqësi herë pas here. Eloni është shumë i sjellshëm dhe bujar, por kur një nënë e fëmijëve të tij dhe një grua së cilës ai i besonte vendosin të ndjekin rrugën ligjore, kjo gjithmonë çon në një rezultat më të keq për gratë.”
Pasi refuzoi të nënshkruante, pagesat e saj ranë nga 100,000 dollarë në muaj në 40,000 dollarë dhe tani në 20,000 dollarë. “Ai ishte inteligjent dhe i suksesshëm, por ishte padyshim i çuditshëm”, thotë ajo tani për Muskun.
‘Një herë ishim bashkë dhe ai po binte në gjumë duke dëgjuar një podcast rreth Kublai Khanit.’ Sipas legjendës, perandori mongol i shekullit të 13-të dhe nipi i Xhingis Khanit kishte 47 djem.
Sam Harris, podkasteri me prirje të djathta dhe një ish-mik i Musk, thotë: “Po jetojmë në një botë ku psikopatologjia dhe çrregullimi neuropsikologjik i një personi po përkthehet në pasoja të mëdha në politikën tonë, në ekonominë tonë, në gjeopolitikën tonë.”
“Është krejtësisht e çmendur që kemi një person kaq kaotik, i cili është krejtësisht i pazgjedhur, dhe ka kaq shumë pushtet.”
Alex Gibney, regjisori i dokumentarit, pajtohet me këtë vlerësim. “Njerëzit supozojnë se, meqenëse ai është shumë i pasur, nuk është i çmendur. Por gjëja e tmerrshme mund të jetë se ai është i çmendur dhe është shumë i pasur dhe i fuqishëm. Kjo është kambana paralajmëruese që bie filmi.”
