Prej vitit 2016, këta individë kanë përfituar rregullisht nga buxheti i shtetit, pa u paraqitur asnjëherë në detyrë. Së fundi, është vendosur t’u ndërpriten kontratat 20 zyrtarëve të Ministrisë së Mjedisit, Planifikimit Hapësinor dhe Infrastrukturës, të cilët vijnë nga radhët e komunitetit serb dhe njihen si ish-pjesëtarë të të ashtuquajturës “Mbrojtje Civile”.
Të lidhura
None found
Njoftimin për këtë veprim e dha ministrja në detyrë e MMPHI-së, Fitore Pacolli, duke nënvizuar se masa u mor në zbatim të sugjerimeve të Zyrës Kombëtare të Auditimit.
“Ndërprerja e marrëdhënies së punës erdhi si rrjedhojë e mosprezencës së tyre të pandërprerë në punë, si dhe në përputhje me udhëzimet e Zyrës Kombëtare të Auditimit.
Të dhënat zyrtare treguan se këta punonjës, të rekrutuar që prej 5 janarit 2016 në kuadër të Ministrisë së Mjedisit dhe Planifikimit Hapësinor, nuk i kanë respektuar kurrë detyrimet kontraktuale, duke përfshirë mungesën kronike në vendin e punës dhe shpërfilljen e përgjegjësive zyrtare.
Ne do të instalojmë sundimin e plotë të ligjit dhe do të aplikojmë kritere uniforme për këdo në shërbimin publik”, deklaroi Pacolli.
Ajo theksoi gjithashtu se entet shtetërore nuk do të tolerojnë asnjë shkelje të kuadrit ligjor.
“Asnjë individ nuk mund të gëzojë privilegjin e të qenit i punësuar pa kryer detyrat që i takojnë. Do të tregohemi të prerë në zbatimin e normave, pavarësisht origjinës apo gradës, sepse administrata ekziston për t’i shërbyer popullit me ndershmëri dhe duke respektuar në maksimum detyrën zyrtare”, përfundoi Pacolli.
Njohësit e skenës politike e cilësojnë si një plagë të rëndë punësimin e njerëzve që nuk ofrojnë asnjë kontribut në institucionet kosovare, duke insistuar në përgjegjësi dhe një hetim thelbësor për fondet e disbursuara ndër vite.
Në këndvështrimin e tyre, është e palejueshme që persona të punësuar në sektorin publik të shkelin vazhdimisht kontratën e punës dhe prapëseprapë të vazhdojnë të marrin rroga nga arka e shtetit.
Ata kanë vënë në dukje se autoritetet duhet të garantojnë që procedurat e rekrutimit të udhëhiqen nga ligji, probiteti dhe përgjegjshmëria, teksa rastet e dyshimta për shpërdorim të parave të taksapaguesve duhet të kalojnë në filtrin e organeve të drejtësisë.
Burjani: Një dështim i madh të punësosh armiq të Kosovës
I pyetur për këtë çështje, analisti politik dhe juristi Blerim Burjani ka folur për “Bota sot” në lidhje me zgjidhjen e kontratave të serbëve që kanë munguar me vite të tëra në administratën e Kosovës, duke e quajtur absurde angazhimin e individëve që minojnë vetë shtetin.
“Sigurisht që përbën një gabim fatal të punësosh njerëz që veprojnë kundër shtetit të Kosovës, të financosh ata që nuk e njohin këtë vend dhe ushqejnë vetëm mendime armiqësore ndaj tij. Kjo është e patolerueshme. Pyetja e parë është: cili i ka punësuar me rrogë nga shteti i Kosovës për të luftuar kundër Kosovës?”, u shpreh ai.
Burjani mendon se eksperienca të ngjashme nuk duhet të përsëriten më, duke apeluar për vigjilencë maksimale edhe gjatë emërimit të magjistratëve dhe prokurorëve të komunitetit serb.
“Ky gabim nuk duhet të kthehet më. Edhe për gjyqtarët dhe prokurorët serbë nevojitet një kujdes i shtuar. Duhet të shpallen vendet vakante dhe, nëse është e mundur, të përjashtohen ata që nuk e pranojnë shtetin. Pra, gjykatësit dhe prokurorët me origjinë serbe duhet fillimisht të firmosin një dokument për shtetësinë, nëse e njohin apo jo, e më pas të procedohet me kontratën e tyre, respektivisht ripunësimin. Braktisja e vendit të punës ka implikime të rënda juridike, pra ekziston një kuadër ligjor që kërkon të ndiqet dhe të zbatohet me përkushtim të madh”, deklaroi Burjani.
Qarri: Të hetohen paratë e marra nga zyrtarët fantazmë, fajtorët para drejtësisë
Nga ana tjetër, analisti politik Gani Qarri, në një prononcim për “Bota sot”, e përshkroi këtë situatë si pasojë të drejtpërdrejtë të veprimeve të paligjshme të ekzekutivëve të shkuar.
Sipas tij, shifrat zyrtare flasin qartë: vetëm në vitin 2025, për këta persona janë derdhur qindra mijëra euro.
“Për fat të keq, siç dëshmojnë vetë shkresat zyrtare, shteti i Kosovës ende sot po vuan pasojat e akteve antiligjore të qeverive të kaluara të inkriminuara, çka konfirmohet edhe nga regjistrat publikë ku dilte se në Ministrinë e Mjedisit dhe Planifikimit Hapësinor, nga 5 janari 2016 kishte nëpunës serbë të punësuar, të cilët që në fillim, absolutisht askush, nuk e respektoi kontratën dhe gjatë tërë kësaj kohe munguan në masë, pa i plotësuar kurrë detyrat që burojnë nga marrëdhënia e punës, por megjithatë, edhe së fundi, secili prej tyre përfitonte mbi 2000 euro pagë mujore.
Statistikat shtetërore tregojnë se vetëm gjatë 2025-shit, për këta të punësuar fiktivë serbë dhe anëtarë të formacioneve terroriste serbe të ndaluara me ligj në vendin tonë, u kryen pagesa në shumën totale prej 469,885 eurosh, ose rreth 2000 euro për frymë në muaj, pa u provuar realisht prania e tyre as edhe një ditë në punë, e lëre më vijueshmëria e angazhimit fizik në detyrë; një problem që, siç thuhet në raportin e ZKA-së, ishte identifikuar faktikisht edhe në vitet pararendëse, por nuk ishin marrë asnjëherë hapat e duhur për të ndaluar këtë shpërdorim flagrant dhe për t’i dhënë fund pagesave të kota nga paratë e taksapaguesve kosovarë.
Për më tepër, nga 61 punonjësit e pakicës serbe në Ministrinë e MMPHI-së në janar 2016, dihej botërisht se të paktën 20 prej tyre ishin pjesë e të ashtuquajturës “mbrojtje civile” serbe, të cilët që nga viti 2012 vepronin haptazi brenda komunave paralele serbe dhe rrjeteve të organizuara ilegale të Serbisë në territorin tonë, ndërsa mungesa e përhershme në punë që nga momenti i emërimit dhe mosrespektimi i detyrave të punës”, e detyroi Ministren e MMPHI-së, Fitore Pacolli, që me sugjerimin e Zyrës Kombëtare të Auditimit, të paktën 20 zyrtarëve – ish-anëtarë të organizatave të ndaluara terroriste serbe si e ashtuquajtura “mbrojtje civile”, më në fund pas më shumë se 11 vitesh, t’ua ndërpresë kontratat e punës, për shkak të mungesës në punë që nga dita e parë, ose 5 janari 2016”, theksoi ai.
Më tej, Qarri shtroi dilemën se përse institucionet e Kosovës po reagojnë vetëm tani, kur mungesat dhe pagesat për këta zyrtarë kanë vijuar për më shumë se një dhjetëvjeçar.
“Kështu, ata që për gjithë këto vite, vazhdimisht dhe për një periudhë mbi 11-vjeçare nuk janë dukur në punë, por në emër të Marrëveshjes së Brukselit, që në 2016 ishin punësuar në këtë ministri dhe për afro 11 vjet nuk kanë shkelur as edhe një minutë në detyrë, e megjithatë i kanë marrë rrogat KOT në mënyrë krejtësisht të paligjshme nga shteti i Kosovës, lind pyetja pse Ministria e Mjedisit dhe Planifikimit Hapësinor u kujtua vetëm tani që, në përputhje me rekomandimet e Zyrës Kombëtare të Auditimit, të marrë vendimin për ndërprerjen e kontratave me të privilegjuarit në mënyrë të paligjshme për gjithë këtë kohë në Kosovë.
Që të mos vazhdojnë më pagesa për njerëz që figurojnë si të punësuar “fiktivisht” por nuk kanë kontribuar asnjëherë, duke dëmtuar buxhetin e shtetit me mosparaqitjen e tyre dhe pa dhënë kurrë ndihmesë efektive për vendin tonë, përveç këtij vendimi krejtësisht të arsyeshëm dhe shumë të duhur, kërkohet publikisht që në zbatim të sugjerimeve të Zyrës Kombëtare të Auditimit, njësoj si me rastin në fjalë, institucionet e Kosovës t’i rishikojnë edhe rastet e tjera të ish-pjesëtarëve të strukturave paralele të Serbisë të punësuar “në letër” në administratën publike të Kosovës, të cilët jo vetëm që nuk kanë punuar kurrë, por edhe më keq, kanë qenë aktivë në institucionet ilegale dhe strukturat paralele të Serbisë dhe kanë marrë pjesë në aktet më të rënda kriminale e terroriste kundër vendit tonë, ndërsa kanë përfituar e ndoshta vijojnë të përfitojnë edhe sot rroga nga organet shtetërore të Republikës së Kosovës”, shtoi ai.
Në vlerësimin e tij, raste të tilla kërkojnë trajtim emergjent dhe ndërprerje të menjëhershme të pagesave për individët që nuk kanë përmbushur asnjë detyrim kontraktual.
“Kontrata të tilla duhet të pezullohen me urgjencë dhe të ndalen pa vonesë pagesat e tilla antiligjore, kur dihet fare mirë se që nga viti 2016 kishte edhe raste të tilla ekstreme të punësimit të ish-anëtarëve të organizatave të ndaluara terroriste serbe, si e ashtuquajtura “mbrojtje civile” apo edhe anëtarët e organizatës tjetër terroriste serbe të ndaluar nga shteti i Kosovës, e ashtuquajtura “brigada e veriut”, të cilët ndërsa vetë qarkullojnë lirshëm nëpër Serbi, mbase mund të vazhdojnë të marrin paga nga institucionet shtetërore të Republikës së Kosovës.
Akoma të tilla, jo vetëm që janë të padrejta dhe kanë dëmtuar rëndë transparencën dhe llogaridhënien në vendin tonë, por ato përbëjnë edhe vepër penale, për të cilën personat përgjegjës duhet të çohen menjëherë para drejtësisë dhe të marrin dënimin e merituar për këtë vepër të patolerueshme, kushdo që e ka lejuar dhe e ka anashkaluar në heshtje për gjithë këto vite në Kosovë”, nënvizoi Qarri.
Në mbyllje, ai insistoi në një hetim të plotë për pagesat e bëra ndaj njerëzve që figurojnë vetëm në dokumente, pa dhënë asnjë kontribut në administratën e Kosovës.
“Duke pasur parasysh se pagesat e paligjshme për këta zyrtarë fantazmë serbë që nuk janë parë kurrë në vendin e punës dhe nuk kanë ndihmuar asnjëherë këtë vend, pjesëtarë të organizatave terroriste si e ashtuquajtura “mbrojtje civile” dhe “brigada e veriut”, të cilët madje janë ngritur kundër vendit tonë dhe për këtë arsye, në qershor 2023, u shpallën nga Qeveria e Kosovës organizata terroriste dhe u ndalua me ligj çdo aktivitet i tyre në vendin tonë; derisa ndalimi i veprimtarisë së tyre hyri në fuqi menjëherë, jo vetëm çdo pagesë por edhe çfarëdo aktiviteti i mëtejshëm i tyre duhej të sillte pasoja të rënda juridike, të cilat duket se, pavarësisht detyrimit, të paktën për sa i përket ndalesës së pagesave ndaj tyre, nuk ka ndodhur deri tani. Prandaj, dikush duhet urgjentisht të ulet në bankën e të akuzuarve dhe të marrë dënimin ligjor për këto papërgjegjësi të pashembullta që për gjithë këto vite kanë guxuar të ndodhin në vendin tonë”, përfundoi Qarri për “Bota sot”.
