Dokumentari me tri pjesë “The Idaho Murders: College Nightmare”, i publikuar në Netflix, ka risjellë në vëmendjen e publikut një prej çështjeve kriminale më të bujshme në Shtetet e Bashkuara: vrasjen e katër studentëve të Universitetit të Idaho-s në nëntor 2022.
Krimi u zbulua më 13 nëntor 2022, në një banesë me qira në King Street, vetëm pak minuta nga kampusi i Universitetit të Idaho-s, në qytetin e vogël universitar të Moskës. Ngjarja kishte ndodhur gjatë orëve të para të mëngjesit.
Të lidhura
None found
Viktimat ishin Madison “Mandy” Mogen, 21 vjeç, Kaylee Gonsalves, 21 vjeç, Zanna Kernodle, 20 vjeç, dhe i dashuri i saj, Ethan Chapin. Të katër u gjetën të vrarë me thikë brenda shtëpisë ku jetonin, ndërsa dy shoqe të tjera të dhomës arritën të mbijetonin.
Madison dhe Kaylee kishin një miqësi të ngushtë, kurse Zanna dhe Ethan ishin në një lidhje. Të rinjtë kishin jetë aktive shoqërore dhe universitare dhe po përgatiteshin të ndiqnin planet e tyre për të ardhmen.
Mbrëmja që u kthye në tragjedi
Më 12 nëntor, Madison dhe Kaylee e kaluan mbrëmjen në qendër të Moskës. Ndërkohë, Zanna dhe Ethan kishin qëndruar për një pjesë të natës në një festë vëllazërie.
Të katër u kthyen në banesë gjatë orëve të para të mëngjesit. Pak përpara orës 04:00, Zanna mori porosinë e saj të ushqimit.
Pamjet e kamerave të sigurisë treguan se një automjet i bardhë kishte kaluar disa herë pranë shtëpisë dhe ishte kthyer në zonë rreth orës 04:04.
Prokuroria pretendon se Brian Koberger hyri në banesë nga dera rrëshqitëse e kuzhinës. Fillimisht ai u drejtua në katin e tretë, ku ndodheshin Madison dhe Kaylee, e më pas zbriti në katin e dytë, ku ishin Zanna dhe Ethan.
Në orën 04:17, kamera e sigurisë e një shtëpie fqinje regjistroi një qen duke lehur, zëra ose rënkime që nuk mund të dalloheshin qartë, si dhe një zhurmë të fortë.
Vetëm pak minuta pas këtyre regjistrimeve, makina e bardhë u filmua duke u larguar me shpejtësi nga lagjja.
Zhurmat kishin zgjuar njërën prej dy shoqeve të dhomës që mbijetuan. Pasi hapi derën e dhomës, ajo pa një burrë të veshur me të zeza, i cili e kishte gojën dhe hundën të mbuluar. Ai kaloi pranë saj dhe doli nga shtëpia, ndërsa ajo në ato çaste nuk e dinte se çfarë kishte ndodhur në dhomat e tjera.
Autoritetet u njoftuan në orën 11:58 të paradites, pas raportimit për një person të pandjeshëm. Kur policët hynë në shtëpi, konstatuan se të katër studentët kishin vdekur.
Vrasjet shkaktuan tronditje të menjëhershme në qytetin universitar. Për disa javë, autoritetet nuk publikuan emrin e ndonjë të dyshuari. Shumë studentë vendosën të largoheshin përkohësisht nga zona, ndërsa të tjerë vazhduan mësimin në distancë.
Çështja mori përmasa të mëdha edhe në rrjetet sociale. Përdorues të shumtë analizuan fotografi, video dhe postime të viktimave, duke ngritur gjithashtu teori që nuk mbështeteshin në fakte.
Në të njëjtën kohë, grupi hetimor analizoi qindra dëshmi dhe shumë orë regjistrime nga kamerat e sigurisë. Një Hyundai i bardhë, i ngjashëm me makinën e filmuar pranë banesës natën e krimit, u bë një prej pikave kyçe të hetimit.
Rezultoi se automjeti ishte regjistruar në emër të Brian Koberger. Në atë periudhë, ai ishte 28 vjeç dhe ndiqte studimet e diplomuara në një program doktorature për drejtësi penale dhe kriminologji në Universitetin Shtetëror të Uashingtonit, i cili gjendet pranë Moskës.
Një provë tjetër me rëndësi u zbulua në dhomën e Madison. Pranë trupit të saj ndodhej një këllëf thike prej lëkure, ndërsa në kapësen metalike të tij hetuesit identifikuan material gjenetik të lidhur me Koberger.
Për të verifikuar këtë lidhje, hetuesit morën një send nga mbeturinat e shtëpisë së familjes Koberger në Pensilvani. Kërkimet gjenealogjike dhe krahasimi gjenetik e lidhën ADN-në e këllëfit fillimisht me familjen e tij dhe më pas me vetë Koberger.
Në mbështetje të çështjes u përdorën gjithashtu të dhënat e celularit, lëvizjet e automjetit dhe regjistrimet e kamerave.
Sipas prokurorisë, gjatë intervalit vendimtar kur ndodhi sulmi, telefoni i Koberger nuk ishte i lidhur me rrjetin. Pajisja u aktivizua përsëri ndërsa automjeti po largohej nga zona.
Të dhënat treguan edhe se, në muajt përpara vrasjeve, telefoni i tij ishte regjistruar të paktën 12 herë pranë lagjes ku banonin viktimat.
Pavarësisht këtyre të dhënave, nuk u vërtetua se Koberger kishte njohje personale me ndonjërin nga katër studentët.
Rreth gjashtë javë pas krimit, më 30 dhjetor 2022, Brian Koberger u arrestua në shtëpinë e familjes së tij në Pensilvani.
Ndaj tij u ngritën katër akuza për vrasje të shkallës së parë dhe një akuzë për vjedhje me thyerje. Më pas ai u transferua në Idaho, ku qëndroi në paraburgim në pritje të procesit gjyqësor.
Për më shumë se dy vjet, Koberger këmbënguli se ishte i pafajshëm. Mbrojtja e tij kundërshtoi ligjshmërinë e disa prej provave, mënyrën e përdorimit të të dhënave gjenetike dhe mundësinë që prokuroria të kërkonte dënimin me vdekje.
Hetuesit nuk arritën ta gjenin armën e krimit dhe motivi i vrasjeve nuk u përcaktua në mënyrë të qartë.
Vetëm disa javë përpara nisjes së gjyqit, më 2 korrik 2025, Koberger ndryshoi qëndrim dhe pranoi fajësinë për katër vrasjet dhe për vjedhjen me thyerje.
Marrëveshja e pranimit të fajësisë i shmangu atij dënimin me vdekje. Koberger pranoi katër dënime të njëpasnjëshme me burgim të përjetshëm, pa mundësi lirimi me kusht, si dhe 10 vjet të tjerë burg për vjedhjen me thyerje. Ai hoqi dorë edhe nga e drejta për ta apeluar vendimin.
Dënimet u shpallën nga gjykatësi Steven Hippler më 23 korrik 2025. Gjatë seancës, familjarët e viktimave folën për dhimbjen e humbjes dhe për jetët që Ethan, Zanna, Madison dhe Kaylee nuk mundën t’i vazhdonin.
Koberger nuk pranoi të fliste në gjykatë dhe nuk dha asnjë shpjegim lidhur me motivin e krimit.
Një zhvillim i ri në këtë çështje erdhi më 27 korrik 2026. Koberger depozitoi një mocion për rishqyrtim, përmes të cilit kërkoi të tërhiqte pranimin e fajësisë dhe të dilte në gjyq.
Ai pretendoi se avokatët që e përfaqësonin më parë e kishin keqinformuar dhe frikësuar për mundësinë e dënimit me vdekje, duke e bindur kështu të deklarohej fajtor.
Këto pretendime kundërshtojnë deklaratat e bëra prej tij në gjykatë në korrik 2025. Në atë kohë, Koberger tha se e kishte kuptuar marrëveshjen, se nuk ndodhej nën presion dhe se po e pranonte fajësinë sepse ishte fajtor. Gjykatësi ndërkohë ka miratuar caktimin e një avokati të ri për përfaqësimin e tij.
Emërimi i avokatit të ri nuk nënkupton se pranimi i fajësisë është shfuqizuar apo se do të hapet automatikisht një proces tjetër gjyqësor. Koberger duhet të dëshmojë se mbrojtja e mëparshme ligjore ka qenë seriozisht e pamjaftueshme ose se lënia në fuqi e pranimit të fajësisë do të përbënte dështim të drejtësisë.
Përpjekja e tij ka shkaktuar zemërim te familjet e viktimave. Shannon Gray, avokatja e familjes së Kaylee Gonsalves, deklaroi se Koberger po tenton ta vendosë përsëri veten në qendër të vëmendjes. Ende nuk dihet nëse gjykata do ta pranojë kërkesën.
Edhe pse Brian Koberger ka pranuar fajësinë dhe është dënuar për të katër vrasjet, pyetja thelbësore vazhdon të mbetet pa përgjigje: cili ishte motivi?
Nuk është sqaruar përse ai zgjodhi banesën në King Street, nëse kishte ndjekur ndonjë nga studentët apo nëse njëri prej tyre kishte qenë objektivi i parë.
Prokuroria nuk ka paraqitur dëshmi që të provojnë një lidhje personale ndërmjet Koberger dhe katër viktimave. Gjithashtu, nuk është përcaktuar një motiv seksual.
Për familjarët, miqtë dhe komunitetin e universitetit, kjo ngjarje mbetet tragjedia që e ndryshoi përgjithmonë qytetin e vogël të Moskës. Në Universitetin e Idaho-s është ngritur një kopsht përkujtimor ku janë vendosur emrat e Ethan, Zanna, Madison dhe Kaylee, në nderim të katër të rinjve, jetët e të cilëve u ndërprenë tragjikisht në nëntor 2022.
Ndërsa dokumentari i ri e rikthen historinë përpara publikut dhe Koberger kërkon të ndryshojë statusin e çështjes së tij, enigma kryesore vazhdon të jetë e njëjta: përse u vranë katër studentët?
