Çështjet e drejtësisë dhe sigurisë, si dhe marrëdhëniet ndërmjet Kosovës dhe Serbisë, janë rikthyer në vëmendje pas një sërë zhvillimesh në veri të vendit. Mes tyre janë diskutimet për shkarkimin e shtatë prokurorëve serbë, reagimet e Bashkimit Evropian, shembja e ndërtimeve pa leje pranë Ujmanit dhe gjetja e një varreze masive në Kalludër të Zubin Potokut.
Të lidhura
None found
Në një prononcim për “Bota sot”, juristi nga Belgjika, Skënder Musliu, tha se Kosova vazhdon të jetë nën trysni politike, ndërkohë që Serbia, sipas vlerësimit të tij, nuk ka hequr dorë nga veprimet që synojnë destabilizimin e vendit.
Musliu shprehu kritika ndaj Bashkimit Evropian, duke vlerësuar se Brukseli i kushton më shumë vëmendje vendimeve të institucioneve kosovare, por nuk tregon të njëjtën qasje përballë deklaratave dhe veprimeve që vijnë nga Beogradi.
Ai kujtoi se, në bazë të marrëveshjeve të arritura më 2013 në dialogun Kosovë-Serbi me ndërmjetësimin e Bashkimit Evropian, Kosova kishte marrë përsipër integrimin e komunitetit serb në institucionet shtetërore. Në kuadër të këtij procesi, sipas tij, u angazhuan disa qindra policë dhe punonjës të pushtetit lokal, si dhe rreth 130 gjyqtarë, prokurorë e punonjës administrativë të drejtësisë në katër komunat veriore.
Sipas Musliut, largimi i zyrtarëve serbë nga institucionet e Kosovës nuk ishte një veprim i rastësishëm, por i bashkërenduar. Ai tha se çështja e targave të automjeteve shërbeu vetëm si pretekst dhe nuk përbënte arsyen e vetme të këtij vendimi.
Ai deklaroi se dorëheqjet e kryetarëve të katër komunave me shumicë serbe në veri, bashkë me largimin e policëve, gjyqtarëve dhe prokurorëve serbë, erdhën si pasojë e presioneve, shantazheve dhe frikësimeve nga Radoiçiqi dhe regjimi i Beogradit. Sipas tij, synimi ishte destabilizimi i Kosovës, cenimi i sigurisë dhe dëmtimi i sovranitetit të saj.
Juristi vlerësoi se kërkesat e paraqitura më pas nga disa gjyqtarë dhe prokurorë për anulimin e dorëheqjeve nuk mund të trajtohen duke anashkaluar procedurat ligjore. Ai nënvizoi se organet e drejtësisë duhet ta ushtrojnë veprimtarinë e tyre në mënyrë të pavarur dhe pa ndikim politik.
Duke iu referuar reagimeve ndërkombëtare, Musliu veçoi si më të matur qëndrimin e Ambasadës së Shteteve të Bashkuara në Prishtinë. Sipas tij, përfaqësia amerikane u tregua më e kujdesshme dhe konstruktive, duke rikujtuar se Kushtetuta e Kosovës garanton përfaqësimin e komunitetit serb në institucione dhe se Qeveria e Kosovës do t’ia sigurojë atij këto të drejta.
Në të kundërt, ai i cilësoi kritikat e Bashkimit Evropian ndaj vendimeve të institucioneve kosovare si ndërhyrje të drejtpërdrejtë në drejtësi. Musliu tha se BE-ja, përmes deklaratave dhe veprimeve të saj, po ndërhyn në mënyrë brutale dhe të papërgjegjshme në një sistem që është i pavarur dhe i ndarë nga pushteti.
Sipas tij, Bashkimi Evropian ende nuk e ka kuptuar realitetin në Kosovë dhe vazhdon të sillet sikur vendi të ishte ende nën mbikëqyrjen e faktorit ndërkombëtar.
Musliu kritikoi gjithashtu politikën e Brukselit ndaj Serbisë, duke thënë se BE-ja nuk është treguar mjaftueshëm e vendosur përballë veprimeve të Beogradit. Ai theksoi se Serbia prej dekadash ndjek politika destruktive kundër Kosovës dhe shfaq pretendime hegjemoniste edhe ndaj shteteve të tjera të rajonit, ndërsa regjimi i Vuçiqit vazhdon të përgëzohet nga BE-ja si faktor i një dialogu konstruktiv.
Ai iu referua edhe qëndrimeve të zyrtarëve serbë për Kosovën dhe pretendimeve territoriale të Beogradit. Sipas Musliut, deklaratat se Kosova është pjesë e pandashme e Serbisë, së bashku me ato që arsyetojnë politikat e viteve të kaluara, dëshmojnë se Beogradi nuk është shkëputur ende nga narrativat destabilizuese.
Në lidhje me shembjen e objekteve të paligjshme në Zubin Potok, pranë liqenit të Ujmanit, Musliu tha se institucionet kosovare vepruan në përputhje me ligjin. Ai sqaroi se ndërtesat ishin ngritur pa leje në tokën e ndërmarrjes “Ibër-Lepenc”, duke uzurpuar pronën brenda një zone të mbrojtur, dhe se rrënimi u krye vetëm pas përfundimit të procedurave ligjore.
Edhe në këtë rast, sipas tij, Bashkimi Evropian kritikoi Qeverinë e Kosovës dhe u krijoi hapësirë argumenteve të Serbisë.
Pjesë e reagimit të Musliut ishte edhe zbulimi i një varreze masive në Kalludër të Zubin Potokut, ku dyshohet se gjenden trupat e 23 shqiptarëve të zhdukur gjatë luftës.
Ai tha se Serbia vazhdon edhe sot t’i mohojë krimet e luftës, ndërsa Bashkimi Evropian nuk ka pasur asnjëherë guximin ta ndëshkojë Beogradin apo t’i vendosë sanksione serioze për politikat destruktive. Përkundrazi, sipas tij, BE-ja vazhdon të deklarojë se Serbia është e angazhuar për dialog konstruktiv.
Musliu ngriti kritika edhe ndaj një pjese të mediave, organizatave joqeveritare dhe subjekteve politike në Kosovë, të cilat, sipas tij, prodhojnë narrativa që cenojnë interesat e vendit.
Ai deklaroi se disa media dhe OJQ, për fat të keq, janë pozicionuar në të njëjtën linjë me politikat destruktive të Beogradit. Sipas tij, mesazhe të tilla krijojnë një pasqyrë të rreme për Kosovën dhe u shërbejnë vetëm kundërshtarëve të saj.
Juristi tha se edhe një pjesë e opozitës kosovare po ndjek një qasje që i dobëson institucionet e vendit. Ai vlerësoi se veprimet dhe deklaratat e papërgjegjshme të disa politikanëve opozitarë, mediave dhe OJQ-ve ndërtojnë narrativa të pasakta kundër Kosovës dhe ndikojnë në mënyrën se si vendi perceptohet nga ndërkombëtarët, të cilët më pas u drejtojnë kritika institucioneve kosovare.
Në përfundim, Musliu vlerësoi pozitivisht politikat e Qeverisë Kurti për shtrirjen e sovranitetit në veri. Sipas tij, vendimet dhe veprimet e institucioneve të Kosovës kanë synuar gjithmonë forcimin e sovranitetit, ngritjen e shtetit ligjor dhe mbrojtjen e rendit kushtetues.
Skënder Musliu përfundoi deklaratën për “Bota sot” duke kërkuar mbështetje të parezervë për institucionet që mbrojnë këto parime.
