Njerëzit e moshuar pa probleme njohëse, por me përqendrime të larta të biomarkerit p-tau217 në gjak, kishin 38% më shumë gjasa të shfaqnin shenja të hershme të demencës brenda pesë vjetësh, sipas një studimi të ri. Në periudhën dhjetëvjeçare, rreziku rezultoi 78% më i lartë, por provat për këtë rezultat ishin më pak bindëse.
Gjetjet sugjerojnë se në të ardhmen analizat e gjakut për p-tau217 mund të ndihmojnë në përcaktimin e rrezikut individual për dëmtime njohëse, tha autorja kryesore e studimit, Rachel Buckley, profesoreshë e asociuar e neurologjisë në Shkollën Mjekësore të Harvardit. Lajmi u raportua nga CNN, transmeton Klankosova.tv.
Të lidhura
None found
Deri tani, diagnostikimi i Alzheimerit mbështetej te metoda të kushtueshme dhe invazive, si skanimi PET dhe punksioni lumbal. Sipas Buckley, testet e gjakut që matin tau-në e fosforiluar 217, të njohur si p-tau217, “parashikojnë fuqishëm” grumbullimin në tru të pllakave ngjitëse të beta-amiloidit.
Këto pllaka shkaktojnë inflamacion dhe pengojnë komunikimin mes neuroneve. Ato mund të formohen në tru dekada përpara problemeve me kujtesën ose rënies njohëse, madje edhe kur personat janë në të 30-at apo 40-at.
Me shtimin e beta-amiloidit në tru, proteinat tau krijojnë grumbuj brenda qelizave të trurit, duke bërë që neuronet të shemben e të vdesin. Në disa sëmundje, përfshirë demencën e lobit frontal, e cila prek funksionet ekzekutive dhe jo kujtesën, grumbujt tau mund të shfaqen edhe pa amiloid.
Megjithatë, prania e niveleve të larta të amiloidit nuk do të thotë se çdo person do të zhvillojë demencë. Po ashtu, tau-ja në tru nuk është garanci për shfaqjen e dëmtimeve njohëse më vonë në jetë, theksoi Buckley.
Studimi, rezultatet e të cilit pritet të paraqiten të mërkurën në Konferencën Ndërkombëtare të Shoqatës së Alzheimerit dhe janë botuar në revistën JAMA, analizoi sërish të dhënat nga gjashtë prova vëzhguese dhe klinike në Australi, Amerikën e Veriut dhe Japoni. Në fillim të studimeve, gati 2,700 të rritur të moshuar pa shenja të rënies njohëse iu nënshtruan skanimeve PET të trurit dhe analizave p-tau217. Pjesëmarrësit u ndoqën për një periudhë deri në 21 vjet.
Hulumtimi është ende në fazë të hershme dhe rezultatet duhen verifikuar në studime më të mëdha, që të përfshijnë njerëz nga “të gjitha sferat e jetës dhe me nivele të ndryshme të sëmundjes”, tha Buckley.
