Si formohen kujtimet më të rëndësishme të fëmijërisë dhe cilat momente mbeten realisht në mendje?

Një shkrim i publikuar së fundmi nga The Wall Street Journal ka nxitur diskutime të shumta mes prindërve. Në të, një drejtuese e kompanisë Skims, e cila e përshkruan veten si “nënë për maksimumi tre orë”, tregoi se pjesën më të madhe të përgjegjësive prindërore ua delegon personave të tjerë.

Për këtë qëllim, ajo ka në dispozicion dado, pastruese, kuzhinierë dhe mirëmbajtës, duke synuar të krijojë më shumë hapësirë për ato që i quan “kujtime thelbësore dhe të paharrueshme”, mes tyre edhe udhëtimet me fëmijët, raporton Good Housekeeping.

Të lidhura

None found

Delegimi i punëve të shtëpisë që nuk sjellin kënaqësi nuk përbën domosdoshmërisht problem. Debati nis te bindja se prindërit duhet, ose kanë mundësi, të ndërtojnë për fëmijët e tyre “kujtime thelbësore”. Ky nocion u bë i njohur përmes filmit të Pixar-it të vitit 2015, “Inverted”, ku përshkruhen kujtime që mendohet se zgjasin gjithë jetën dhe ndikojnë në formimin e fëmijëve.

Ky koncept është përhapur gjerësisht në rrjetet sociale. Nga llogaritë në Instagram e deri te ndikuesit e prindërimit në TikTok, shumë familje synojnë të dokumentojnë momente që paraqiten si të paharrueshme. Ndërkohë, përvoja të zakonshme, si leximi i qetë i një libri në skaje të ndryshme të divanit, rrallë marrin vëmendje.

Postimet online priren të fokusohen te udhëtimet ekzotike dhe festat luksoze të ditëlindjeve, të cilat shpesh prezantohen si ngjarje që fëmijët do t’i mbajnë mend përgjithmonë.

Por kujtesa e fëmijëve nuk funksionon gjithmonë sipas kësaj logjike. Kujtimet e tyre mund të jenë të paqarta, jo të besueshme dhe, në disa raste, mund të përfshijnë edhe ngjarje që nuk kanë ndodhur asnjëherë. Për këtë arsye, mbetet e diskutueshme nëse ata do t’i kujtojnë me qartësi vitet e formimit dhe nëse do t’i vlerësojnë pikërisht momentet për të cilat prindërit janë përpjekur aq shumë.

Përvojat më të rëndësishme të fëmijëve nuk lidhen medoemos me udhëtime të mëdha apo me ngjarje të jashtëzakonshme, transmeton Klankosova.tv.

A janë “kujtimet thelbësore” reale?

Krijuesit e filmit të Pixar-it “Inverted” ndoshta nuk e parashikuan se vepra e tyre do të ndikonte në mënyrën se si prindërit e perceptojnë fëmijërinë. Synimi i tyre ishte të ndërtonin një histori tërheqëse dhe jo të paraqisnin me saktësi të plotë ndërlikimet e mendjes njerëzore. Megjithatë, filmi ka ndikuar në mënyrën se si shoqëria flet sot për momentet e rëndësishme të jetës.

“Kam tre fëmijë dhe vetëm në shtatë vjet mes tyre, gjuha në mediat sociale ka ndryshuar plotësisht”, thotë Dr. Helen Marlo, psikologe klinike dhe dekane e Fakultetit të Psikologjisë në Universitetin e Notre Dame de Namur. Ajo tregon se vajza e saj i thoshte: “Mami, kjo është një kujtesë thelbësore”. Kjo e habitte, pasi vetë Marlo, ndonëse është psikologe, nuk e përdor këtë term gjatë komunikimit me të.

Në film, “kujtesa thelbësore” paraqitet si një moment i veçantë që ndikon në personalitetin e Riley-t. Sipas Dr. Marlo, kjo ide nuk përputhet me mënyrën se si funksionon realisht kujtesa. “Ideja e një kujtese të vetme thelbësore është e ekzagjeruar”, shpjegon ajo.

Çfarë përcakton kujtimet e fëmijëve?

Është e natyrshme që prindërit të dëshirojnë t’u dhurojnë fëmijëve përvoja të bukura, në mënyrë që ata ta kujtojnë fëmijërinë me dashuri. Megjithatë, ngjarjet e mëdha dhe të izoluara nuk janë gjithmonë ato që mbeten më gjatë në kujtesë.

“Kur rikthehemi te e kaluara, zakonisht kujtojmë gjërat që i bënim në mënyrë të përsëritur”, shprehet Dr. Wang. Si shembull, ajo përmend një person që mund të thotë: “Më kujtohet se si unë dhe mami im shkonim në kinema çdo të shtunë në mbrëmje”. Mund të mos kujtohet një natë e veçantë, por mbetet kujtimi i përgjithshëm i kësaj rutine. Sipas saj, përvoja të tilla mund të ndikojnë po aq në mënyrën si e shohim veten dhe në marrëdhëniet tona.

Megjithatë, ekziston edhe një bazë për idenë e “kujtimeve thelbësore”. Truri ka më shumë gjasa të ruajë ngjarje që dallojnë nga rutina, veçanërisht kur ato shoqërohen me emocione të forta ose janë krejtësisht të reja. “Gjërat na kujtohen më lehtë kur janë shumë emocionale ose të pazakonta”, thotë Dr. Marlo.

Një udhëtim mund të kthehet me kalimin e viteve në një kujtim të çmuar, por kjo nuk mund të parashikohet me siguri. Për më tepër, ajo që fëmija e ka përjetuar si të rëndësishme mund të mos përkojë me detajet që prindërit kanë konsideruar kryesore.

Si krijohen kujtime të bukura?

Prindërit shpesh pyesin veten nëse mund të ndikojnë sadopak në mënyrën se si fëmijët krijojnë dhe ruajnë kujtimet. Një prej pyetjeve është nëse kujtimet do të forcoheshin duke parë më shpesh fotografi dhe duke biseduar së bashku për përvojat e kaluara.

Një mundësi është shfletimi i albumeve familjare dhe nxitja e fëmijëve për të treguar çfarë kujtojnë nga momentet e fotografuara. Edhe pse kjo metodë mund të mos sjellë ndryshime të mëdha, ajo nuk konsiderohet e dëmshme.

Dr. Wang thekson se shikimi i fotove së bashku mund të ketë më shumë vlerë për forcimin e lidhjes mes prindërve dhe fëmijëve sesa për konsolidimin e kujtimeve të caktuara. Vetë kjo afërsi mund të krijojë përvoja të këndshme, shkruan Index.hr, transmeton Klankosova.tv.

Shfletimi i albumeve apo mbajtja e një ditari mirënjohjeje mund të ndikojë gjithashtu në mirëqenien e përgjithshme. “Nuk mund t’i zhdukësh gjërat e këqija, por mund të krijosh një raport tjetër me to dhe të forcosh e ushqesh të mirat”, thotë Dr. Marlo. Ajo shton se nuk flitet mjaftueshëm për mënyrat se si njerëzit mund të lidhen me përvojat pozitive.

Kujtimet pa trysni

Udhëtimet, festat dhe çastet e mëdha të publikuara në rrjetet sociale mund të mos kenë domosdoshmërisht rol në formimin e personalitetit të fëmijës. Megjithatë, ato mund të ndikojnë te prindërit dhe në mënyrën se si ata e përjetojnë prindërimin.

Është gjithsesi e mundur që disa prej këtyre ngjarjeve të shndërrohen me kohën në kujtime të rëndësishme, të cilat fëmijët do t’i mbajnë mend gjatë gjithë jetës. Në këtë proces mund të mbijetojnë edhe përvoja që nuk kanë qenë veçanërisht të këndshme.


Shtuar më 24.10.2026 16:30