Rrëzimi i bombarduesit strategjik B-52 Stratofortress në shkretëtirën Mojave të Kalifornisë ka shkaktuar vdekjen e tetë pjesëtarëve të ekuipazhit, duke rikthyer në vëmendje një prej avionëve ushtarakë më të njohur në historinë e aviacionit.
Pavarësisht se ka mbi 70 vjet histori, ky avion vazhdon të mbetet pjesë aktive e flotës së Forcave Ajrore të SHBA-së, çka e bën tragjedinë edhe më të ndjeshme për opinionin dhe ekspertët ushtarakë.
Të lidhura
None found
Sipas hetimeve të para, vëmendja është përqendruar te sistemet e reja që po testoheshin në avionin që u rrëzua, mes tyre radari i modernizuar dhe motorët e rinj Rolls-Royce F130. Këta të fundit po zëvendësojnë motorët TF33, të përdorur që prej viteve 1960. Autoritetet po shqyrtojnë nëse ngjarja erdhi si pasojë e një gabimi njerëzor, një defekti teknik apo e problemeve gjatë testimit të pajisjeve të reja.
B-52 Stratofortress u projektua nga Boeing pas Luftës së Dytë Botërore dhe hyri në shërbim në vitin 1954. Në fillim ai ishte menduar për të transportuar armë bërthamore drejt Bashkimit Sovjetik, por gjatë dekadave u angazhua në pothuajse çdo konflikt të madh ku kanë marrë pjesë Shtetet e Bashkuara.
Mes pilotëve, avioni njihet me nofkën “BUFF” për shkak të përmasave të tij të mëdha. Ai është në gjendje të përshkojë mbi 14 mijë kilometra pa furnizim me karburant dhe të mbajë më shumë se 31 ton armë, bomba dhe raketa. Pikërisht qëndrueshmëria e strukturës së tij konsiderohet si një nga arsyet kryesore pse vazhdon të përdoret ende sot.
Në shërbim aktiv, Forcat Ajrore amerikane kanë aktualisht 58 avionë B-52H, ndërsa 18 të tjerë mbahen në rezervë. Edhe pse bëhet fjalë për një platformë shumë të vjetër, Pentagoni synon t’i mbajë këta avionë në përdorim deri në vitin 2050, duke ua çuar jetëgjatësinë në afro një shekull.
Bombarduesi ka pasur një rol vendimtar në një sërë operacionesh ushtarake, nga Lufta e Vietnamit deri te Operacioni “Desert Storm” në Irak dhe misionet në Afganistan. Në vitin 1991, B-52 transportoi rreth 40% të municioneve të përdorura nga forcat e koalicionit gjatë Operacionit “Stuhia e Shkretëtirës”.
Edhe pse gëzon reputacionin e një prej avionëve ushtarakë më të besueshëm, historia e tij ka regjistruar pak aksidente fatale. Para ngjarjes së fundit në Kaliforni, rasti më i rëndë ishte shënuar në Guam në vitin 2008, ndërsa një tjetër rrëzim i rëndësishëm kishte ndodhur në vitin 1982 pranë Bazës Ajrore Mather.
Teksa hetimet vijojnë, ekspertët nënvizojnë se, pavarësisht kësaj tragjedie, B-52 mbetet një nga asetet strategjike më të rëndësishme të ushtrisë amerikane. Për shumë pilotë dhe analistë ushtarakë, ai vijon të përfaqësojë simbolin e fuqisë ajrore të SHBA-së dhe një nga bombarduesit më të frikshëm në historinë moderne të luftës.
