Principata e Lihtenshtajnit bëri të ditur sot se ka shfuqizuar rregullin që ua pamundësonte grave të pretendonin fronin.
Të lidhura
None found
Vendimi u njoftua nga Princi Alois gjatë Ditës Kombëtare të Principatës, pasi këshilli familjar miratoi të mërkurën reformën me një shumicë prej dy të tretash. Sistemi i primëgjeniturës atërore do të zëvendësohet me primëgjeniturën absolute.
Ndryshimi nuk prek linjën e drejtpërdrejtë të trashëgimisë për momentin. Princi Joseph Wenzel, i lindur në vitin 1995 dhe djali i parë i Aloisit dhe Princeshës Sophia, vijon të jetë trashëgimtari i supozuar.
Sipas rregullit të mëparshëm, kurora mund t’u kalonte vetëm pasardhësve meshkuj përmes linjës mashkullore. Pas reformës, princeshat e ardhshme do të kenë të njëjtat të drejta si vëllezërit e tyre për t’u përfshirë në rendin e trashëgimisë. Kjo e shndërron Lihtenshtajnin nga monarkia e vetme aktive në Evropë që i përjashtonte plotësisht gratë, në një sistem më përparimtar edhe se ai i Spanjës.
Spanja vazhdon t’u japë përparësi burrave ndaj grave kur ndodhen në të njëjtën shkallë farefisnie, ndërsa i njëjti parim zbatohet edhe në Monako. Me këtë vendim, principata alpine i jep fund një veçantie që e kishte dalluar nga Suedia, Holanda, Norvegjia, Belgjika, Danimarka, Luksemburgu dhe Mbretëria e Bashkuar, vende që i kishin ndryshuar më herët rregullat e trashëgimisë.
Rëndësia e reformës shkon përtej aspektit simbolik. Trashëgimia e fronit nuk përcaktohet nga një ligj i miratuar prej qeverisë apo nga një votim popullor, por nga ligji i vetë Shtëpisë Princërore, një kuadër familjar rregullator me histori disa shekullore dhe me njohje kushtetuese. Për këtë arsye, nisma u ndërmor nga vetë familja sunduese.
Historia e Shtëpisë së Lihtenshtajnit është më e hershme se ajo e shtetit. Familja mori emrin nga një kështjellë në jug të Vjenës, në pronësi të saj që prej shekullit të 12-të. Në vitin 1608 ajo fitoi titullin Princ i Perandorisë së Shenjtë Romake dhe e forcoi bazën territoriale pasi mori Schellenberg dhe Vaduz. Më pas, në vitin 1719, Perandori Charles VI i bashkoi këto dy territore në një principatë të vetme dhe njohu sovranitetin e saj.
Njoftimi i Aloisit u bë në një periudhë kur në vend po zhvilloheshin protesta lidhur me kompetencat e gjera që ai zotëron si kreu de facto i shtetit. Ai e ushtron këtë rol që nga viti 2004, nën autoritetin e të atit, Hans-Adam II, i cili e mban zyrtarisht fronin që nga viti 1989. Kushtetuta i lejon princit të emërojë gjyqtarë, të shkarkojë anëtarë të Degës Ekzekutive, të japë falje dhe të vendosë veto ndaj ligjeve.
Lihtenshtajni, shtet i vogël i Evropës Qendrore mes Zvicrës dhe Austrisë, ka një popullsi prej mbi 40,000 banorësh. Ceremonia zyrtare në Kështjellën e Vaduzit ruajti edhe këtë vit traditën e fjalimeve, dollive, banketit dhe muzikës tradicionale. Megjithatë, vendimi për rregullat e trashëgimisë u bë publik në një moment kur një pjesë e qytetarëve po vënë në diskutim nivelin e pushteteve që monarkia duhet të vazhdojë të ketë, ndërsa në familjet e tjera mbretërore evropiane ato janë kufizuar prej kohësh në role përfaqësuese.
Përtej Evropës, Jordanisë dhe Japonisë, gratë e familjeve mbretërore ende nuk kanë mundësi të marrin fronin.
