Përçarja në Lidhjen Demokratike të Kosovës thellohet: Kundërshtimi ndaj kandidatit për president vë në dyshim unitetin e partisë

Marrëveshja e arritur mes Lëvizjes Vetëvendosje dhe Lidhjes Demokratike të Kosovës për kreun e ri të shtetit është bërë e pasigurt, pasi gjashtë ligjvënës të LDK-së kanë refuzuar publikisht ta mbështesin kandidaturën e Bekim Sejdiut. Hykmete Bajrami, Avdullah Hoti, Arben Gashi, Armend Zemaj, Kujtim Shala dhe Janina Ymeri kanë shprehur qëndrimin e tyre kundër, duke i dhënë një goditje të fortë kohezionit të brendshëm të partisë.

Ky qëndrim ka acaruar frakturat ekzistuese në radhët e LDK-së dhe e ka komplikuar ndjeshëm mbledhjen e numrave të domosdoshëm për zgjedhjen e presidentit. Ndërsa LVV-ja zotëron 53 mandate dhe LDK-ja 18, Lumir Abdixhiku ka bërë me dije se vetëm 12 deputetë të partisë së tij janë në favor të Sejdiut. Për të garantuar procesin, kushtetuta kërkon praninë e të paktën 80 deputetëve në seancë.

Kryetari i LVV-së, Albin Kurti, ka insistuar se marrëveshja me LDK-në qëndron në fuqi, pavarësisht këtij kundërshtimi të hapur. Ai ka pranuar se rrethanat e reja imponojnë një raund të ri bisedimesh dhe një bashkërendim më të kujdesshëm, duke qenë se formula fillestare nuk siguron më 80 votat e nevojshme për të quar përpara procesin e zgjedhjes së kreut të shtetit.

Në mungesë të një kompromisi të freskët, ekziston rreziku real që procesi presidencial të ngecë dhe vendi të rikthehet në një periudhë destabiliteti institucional. Pikërisht për këtë arsye, orët dhe ditët në vijim konsiderohen kyçe për të parë nëse partnerët e koalicionit do të gjejnë gjuhën e përbashkët për të shpëtuar marrëveshjen, apo Kosova do të zhytet në një krizë të re politike.

Analisti politik Agim Rexhepi, në një prononcim për “Bota sot”, e ka cilësuar konfliktin mes gjashtë deputetëve dhe udhëheqjes së LDK-së si një provë të rëndë për autoritetin e Lumir Abdixhikut dhe për soliditetin e partisë. Ai thekson se nuk bëhet fjalë më për një divergjencë të thjeshtë mendimesh, por për një çështje thelbësore të respektimit të vendimeve të organeve drejtuese.

Rexhepi argumenton se sfida për Abdixhikun shkon përtej emrit të Bekim Sejdiut. Ai gjendet përpara një testi vendimtar për lidershipin e tij. Nëse Kryesia ka marrë një vendim unanim dhe një pjesë e grupit parlamentar e injoron atë publikisht, kryetari përballet me dy alternativa të ndërlikuara: të mbrojë autoritetin e strukturave partiake, ose të lejojë që grupi i deputetëve të sillet si një entitet i pavarur nga vija politike e LDK-së. Secila rrugë ka koston e vet.

Sipas analistit, nëse Abdixhiku zgjedh masa të ashpra disiplinore, ai rrezikon ta përshkallëzojë konfrontimin dhe të hapë një konflikt të drejtpërdrejtë me personalitete me influencë brenda partisë. Në anën tjetër, mosveprimi do të krijonte një precedent të rrezikshëm, ku vendimet e Kryesisë mund të sfidohen pa asnjë pasojë. Paralajmërimi i tij se “natyrën disiplinore brenda LDK-së do ta kemi” nuk duhet lexuar si retorikë e zbrazët, por si një shenjë se përplasja mund të kalojë në një dimension institucional. Abdixhiku madje ka hedhur idenë se një deputet që nuk i bindet vendimit të partisë, së paku duhet të reflektojë për dorëzimin e mandatit.

Lidhur me fatin e gjashtë ligjvënësve, Rexhepi nuk parashikon domosdoshmërisht përjashtimin e tyre, pasi kjo varet nga rregulloret e brendshme. Megjithatë, ai rendit disa pasoja politike të mundshme: masa disiplinore si vërejtje apo paralajmërime, humbje e pozitave në organet e partisë, izolim politik brenda grupit parlamentar dhe, në skenarin më ekstrem, largim nga strukturat. Problemi më i madh, sipas tij, mbetet aftësia e LDK-së për të funksionuar si një grup parlamentar i bashkuar nëse kjo përçarje mbetet e pazgjidhur. Gjashtë deputetët, thekson ai, nuk janë një pakicë e parëndësishme, por përfaqësojnë një segment të rëndësishëm.

Rexhepi vlerëson se kjo situatë nuk sillet thjesht rreth kandidaturës presidenciale. Ajo është shprehje e dallimeve më të thella mbi drejtimin politik të LDK-së. Njëra palë e sheh marrëveshjen si një mundësi për të tejkaluar bllokadën institucionale, ndërsa pala tjetër e interpreton votën si një çështje që lidhet pazgjidhshmërisht me qëndrimin ndaj qeverisjes së Albin Kurtit. Deputetja Janina Ymeri, për shembull, e ka arsyetuar kundërshtimin e saj si refuzim të asaj që ajo e quan “zgjatje të pushtetit të Kurtit”. Kjo, sipas analistit, tregon se konflikti është shumë më i thellë se sa zgjedhja e një personi.

Në përfundim të analizës së tij, Rexhepi ngre pyetjen thelbësore: kush e përcakton në të vërtetë vijën politike të LDK-së, Kryesia e zgjedhur apo deputetët individualë? Ai paralajmëron se nëse përçarja nuk menaxhohet me përgjegjësi dhe dialog, ajo ka potencial të shndërrohet në një ndarje të mirëfilltë, duke kërcënuar jo vetëm një betejë parlamentare, por edhe integritetin organizativ të një prej partive historike të Kosovës.

Ndërkohë, analistja Alma Lama ka ofruar një perspektivë po aq kritike për “Bota sot”. Ajo e përshkruan LDK-në si një parti të mbërthyer nga një krizë e thellë lidershipi, e cila në një farë mënyre është marrë peng. Sipas saj, partia prej gjashtë vitesh po luan lojën politike të Albin Kurtit, duke filluar që nga zgjedhja e presidentes Vjosa Osmani, me qëndrime që favorizojnë kundërshtarin e saj historik.

Lama vë në dukje se kundërshtimi i gjashtë deputetëve nuk lidhet vetëm me emrin e propozuar. Ajo kritikon mënyrën e negociimit të Abdixhikut, duke theksuar se ai nuk arriti t’i imponojë Kurtit një kandidat konsensual të LDK-së që do të bashkonte partinë. Gabimi tjetër madhor, sipas saj, është se ai shkoi në bisedime për një emër konkret pa u konsultuar më parë me grupin parlamentar, duke u përpjekur tani t’ua imponojë atë. Kjo, shton ajo, e bën sjelljen ndaj kandidatit për president joserioze, pasi u propozua publikisht pa i siguruar më parë votat. E gjithë kjo, përmbledh Lama, duket si një amatorizëm politik, duke e çuar LDK-në drejt një thellimi të krizës.