Pak orë përpara se Gjykata Speciale të shpallte aktgjykimin për ish-udhëheqësit e Ushtrisë Çlirimtare të Kosovës, analisti Adnan Qaka shfaqi skepticizëm të theksuar rreth mundësisë së lirimit të tyre në shkallë të parë. Sipas tij, pavarësisht se çfarë vendoset fillimisht, rrugëtimi gjyqësor mund të shtrihet përmes mekanizmave të ankimit.
Të lidhura
None found
Në një intervistë për “Bota sot”, Qaka vlerësoi se gjasat janë që vendimi i 16 shtatorit të jetë i pafavorshëm për të akuzuarit, por rikujtoi se ata gëzojnë të drejtën e apelit. Edhe nëse shpallen të pafajshëm në instancën e parë, procesi nuk përmbyllet aty, pasi Prokuroria ka mundësinë ta kundërshtojë aktgjykimin në një shkallë më të lartë.
Analisti theksoi se organi i akuzës ka kërkuar 45 vjet burg për secilin të pandehur, duke u mbështetur në provat e administruara gjatë gjykimit. Ai shtoi se gjykata do t’i peshojë këto prova për të përcaktuar fajësinë ose jo, dhe nënvizoi një aspekt kyç: një dënim eventual ka natyrë individuale dhe nuk njollos figurën e Ushtrisë Çlirimtare të Kosovës si organizatë.
Qaka i quajti trillime të pastra pohimet se një aktgjykim dënues do të minonte shtetësinë e Kosovës ose do të konsiderohej si dënim i vetë UÇK-së. Ai theksoi se këto zëra janë krejtësisht të pabazuara.
Lidhur me njoftimin e Ambasadës së Shteteve të Bashkuara në Prishtinë, e cila u bënte thirrje shtetasve amerikanë të tregoheshin të kujdesshëm për shkak të protestave të mundshme dhe bllokimeve të rrugëve, Qaka paralajmëroi se këto sinjale duhen marrë seriozisht. Sipas tij, çdo përshkallëzim i situatës në Kosovë do t’i shërbente agjendës serbe.
Analisti interpretoi alarmin e ngritur nga ambasada dhe disa media perëndimore si një tregues se të paktën një pjesë e të akuzuarve mund të marrin dënim më 16 shtator, çka mund të sjellë turbullira. Ai theksoi se Serbia është shumë aktive në terren, duke synuar të përsërisë skenarin e trazirave të marsit 2004, dhe po kërkon çdo shans për të ushtruar agresion ushtarak ndaj Kosovës.
Qaka shprehu shqetësim edhe për retorikën e ashpër të disa ish-pjesëtarëve të UÇK-së dhe figurave politike, të cilët kanë kërcënuar me destabilizim në rast dënimi. Ai paralajmëroi se pikërisht këto premtime për kaos, në momentin delikat që kalon vendi, mund t’i ofrojnë Beogradit justifikimin për të ndërhyrë, njësoj si në ngjarjet e marsit 2004.
Ai veçoi deklaratat e deputetëve Ganimete Musliu dhe Mërgim Lushtaku, si dhe të anëtarit të Aleancës për Ardhmërinë e Kosovës, Daut Haradinaj, si shembuj të retorikës që nxit tensione. Sidomos fjalët e Musliut, sipas tij, ishin skandaloze dhe të pabazuara kur ajo sugjeroi se edhe NATO do të mbante përgjegjësi për mbështetjen e dhënë luftës, në rast të një dënimi.
Për sa u përket thirrjeve për armatosjen e popullsisë, Qaka mbajti qëndrim të prerë: në vend të shpërndarjes së armëve te qytetarët, Kosova duhet të forcojë kapacitetet e veta mbrojtëse dhe të intensifikojë bashkëpunimin me KFOR-in. Ai u shpreh pro shërbimit ushtarak të detyrueshëm për të paktën gjashtë muaj, por theksoi se thirrjet për armatosje në këtë fazë tensioni janë të palogjikshme dhe mund të çojnë në përplasje të brendshme, madje edhe në konflikt civil.
Duke përsëritur skepticizmin e tij të kahershëm, Qaka e cilësoi Gjykatën Speciale si “Iluzionet e Speciales”, duke argumentuar se një gjykatë njëetnike që gjykon vetëm shqiptarët nuk mund të sjellë drejtësinë e plotë për krimet e luftës dhe periudhës së pasluftës në Kosovë. Ai u bëri thirrje edhe atyre që prisnin dënimin e vrasjeve politike të mos ushqejnë iluzione, pasi edhe kjo pritshmëri do të mbetet e paplotësuar.
Në përfundim, analisti apeloi për maturi dhe unitet, duke theksuar se verdikti i gjykatës duhet pritur me qetësi dhe respektuar përmes kanaleve institucionale. Ai e mbylli intervistën me konstatimin se procesi gjyqësor është i ndërlikuar dhe nuk përfundon me atë që shumica dëshiron; prandaj, pretendimet për një lirim të shpejtë më 16 shtator i konsideroi absurde, duke ftuar qytetarët të pranojnë cilindo vendim që merr gjykata.
