Kurti merr pjesë në tryezën shkencore për Memorandumin e SANU-së dhe ndikimin e tij në konfliktet e ish-Jugosllavisë

Kryeministri në detyrë i Kosovës, Albin Kurti, ka marrë pjesë në tryezën shkencore të titulluar “Memorandumi i SANU: Roli i diskursit akademik serb në nxitjen e konflikteve dhe dhunës në ish-Jugosllavi”. Kjo ngjarje u organizua nga Instituti për Krimet e Kryera Gjatë Luftës në Kosovë dhe Instituti i Historisë “Ali Hadri”.

Gjatë fjalës së tij hyrëse, Kurti theksoi se edhe pas katër dekadash nga shfaqja e Memorandumit të Akademisë Serbe të Shkencave dhe Arteve, analizimi i kushteve që e krijuan atë, koncepteve të shprehura dhe ndikimit të thellë në hapësirën politike e shoqërore serbe në vitet në vijim, mbetet thelbësor.

Ai e veçoi rastin e Kosovës si një shembull konkret, duke kujtuar se në fund të viteve ’80 dhe përgjatë viteve ’90, tregimi për rrezikun që iu kanosej serbëve në Kosovë u shndërrua në një mjet kyç të mobilizimit politik në Serbi. Si pasojë, u hoq autonomia e Kosovës, u dëbuan masivisht shqiptarët nga puna dhe institucionet, u instalua një regjim i diskriminimit të thellë dhe i represionit shtetëror, deri në shpërthimin e luftës. Sipas tij, historia e ish-Jugosllavisë dëshmon se si përhapja e narrativave të caktuara dhe legjitimimi i tyre nga autoritetet mund të krijojnë terrenin për normalizimin e dhunës si mjet politik.

Kryeministri në detyrë nënvizoi domosdoshmërinë që shoqëritë demokratike të kenë institucione të përkushtuara ndaj studimit profesional të së shkuarës dhe intelektualë që ruajnë pavarësinë e tyre, së bashku me arkiva të hapura dhe debate të mbështetura në prova.

Duke iu referuar rastit të fundit me Ratko Mlladiqin, Kurti foli për nderimet që Serbia vazhdon t’u bëjë kriminelëve të luftës. Ai vuri në dukje se kur një shoqëri nderon publikisht dikë të dënuar për gjenocid, bëhet e pamundur të flasësh për ndonjë proces të vërtetë përballjeje me të kaluarën apo distancim nga politikat që i shkaktuan ato krime.

Ai theksoi se trupi i pajetë i Ratko Mlladiqit, i dënuar për gjenocid e krime lufte, po pritet me nderime të larta shtetërore nga presidenti aktual i Serbisë, Aleksandar Vuçiq, i cili dikur ishte ministër në qeverinë e Millosheviqit dhe figurë e njohur për pjesëmarrjen në atë që u quajt “Sarajevo Safari”.

Në vijim të fjalës së tij, Kurti shtoi se për shqiptarët janë hartuar një numër jashtëzakonisht i madh projektesh për spastrim etnik nga struktura shtetërore serbe përgjatë historisë, por megjithatë, ata kanë mbijetuar dhe kanë arritur të ndërtojnë shtetin e tyre të pavarur, Republikën e Kosovës. Ai përmbylli duke theksuar se në këtë dyzetvjetor, përgjegjësia që mbetet është dokumentimi i saktë, studimi serioz, kujtimi me dinjitet dhe mbrojtja e së vërtetës me fakte.