Sot përfundon afati për themelimin e Kuvendit të Kosovës, por edhe pas një raundi të tretë bisedimesh, lideri i Lëvizjes Vetëvendosje, Albin Kurti, dhe ai i Lidhjes Demokratike të Kosovës, Lumir Abdixhiku, nuk kanë arritur të lidhin një marrëveshje politike.
Të lidhura
None found
Në përfundim të takimit, kryeministri në detyrë Albin Kurti theksoi domosdoshmërinë e një baraspeshe demokratike dhe respektimit të vullnetit të qytetarëve të shprehur në votimet e 7 qershorit. Ai vuri në dukje se ekziston një hendek i thellë mes rezultatit zgjedhor dhe pretendimeve aktuale, duke e cilësuar këtë si pengesën kryesore për mungesën e një marrëveshjeje deri tani. Megjithatë, Kurti shtoi se nuk duhet humbur shpresa dhe se mbetet optimist për gjetjen e një zgjidhjeje.
Duke iu referuar rastit të mëparshëm kur Vjosa Osmani u zgjodh presidente, Kurti kujtoi se ajo garë kishte nisur me premisën që kandidati i parë të bëhej kryeministër e i dyti president. Tani, sipas tij, nevojitet një president me përkrahje të gjerë, jo partiak. Ai sugjeroi një emër konsensual me integritet dhe parime, por nuk deshi të përmendte asnjë emër konkret për të shmangur spekulimet. Kurti siguroi se po bën të pamundurën për të shmangur krizën e krijuar.
Ndërkaq, kreu i LDK-së, Lumir Abdixhiku, pas takimit u shpreh qartë se partia e tij kërkon të drejtën e propozimit të presidentit në kuadër të një koalicioni me LVV-në. Ai e cilësoi ofertën e dhjetorit, e cila përfshinte vetëm postin e zv.kryeministrit dhe disa ministri, si të pamjaftueshme dhe jo dinjitoze. Sipas Abdixhikut, nëse LVV dëshiron bashkëpunim me LDK-në, kjo e fundit duhet të jetë e përfaqësuar siç duhet. Duke pranuar se pozita e kryeministrit i takon LVV-së sipas Kushtetutës, ai argumentoi se mënyra e vetme për përfaqësim të mirëfilltë është përmes propozimit të presidentit, i cili më pas bëhet president i gjithë Kosovës, jo thjesht një propozim bosh.
Ndërkohë që pritet të dihet nëse seanca për konstituimin e Kuvendit do të mbahet sonte, vlen të kujtojmë se kryeministri Kurti ka zhvilluar takime vetëm me LDK-në. Kjo pasi Partia Demokratike e Kosovës kishte paralajmëruar qëndrimin në opozitë, ndërsa Aleanca për Ardhmërinë e Kosovës kishte vendosur kushte dhe kishte refuzuar çdo takim me Kurtin.
Analisti politik Lirim Gashi, në një prononcim për “Bota sot”, komentoi qëndrimet e këtyre dy partive. Ai pranoi se ato kanë të drejtë të kenë dallime programore me LVV-në, por kujtoi se demokracia nuk është thjesht garë elektorale. Sipas tij, refuzimi i dialogut nuk përbën një zgjidhje të shëndoshë politike.
Gashi bëri një dallim thelbësor mes së drejtës së opozitës për të mos u bërë pjesë e koalicionit dhe detyrimit politik për të komunikuar kur rrezikohet funksionimi i shtetit. Ai argumentoi se Kosova nuk po përballet me një çështje të zakonshme partiake, por me një bllokadë institucionale dhe nevojën imediate për krijimin e institucioneve funksionale dhe zgjedhjen e presidentit. Për këtë arsye, ai e sheh refuzimin e dialogut si një veprim jo të mirë politik, pavarësisht se kush e ndërmerr. Sipas tij, do të ishte më e përgjegjshme që të gjitha partitë të uleshin në një tryezë, pa paragjykuar rezultatin e bisedimeve.
Ai theksoi se të pranosh të ulesh në tavolinë nuk nënkupton miratimin e programit të kundërshtarit, por pranimin që shteti është mbi partinë. Madje, një hap i tillë do të ishte në interes edhe të opozitës, e cila mund të shkonte në takim për të shprehur qartë kundërshtitë, por edhe për të diskutuar pikat e dakordësisë. Gashi nënvizoi se kur njëra palë refuzon komunikimin me arsyetimin e mospajtimit, krijohet konflikt politik; ndërsa kur pranon dialogun për hir të shtetit, kemi demokraci institucionale. Ai vuri në dukje se përgjegjësia nuk bie vetëm mbi PDK-në dhe AAK-në, por edhe LVV-ja duhet të jetë e gatshme për kompromis të mirëfilltë, jo thjesht për konsultime formale. Një marrëveshje serioze kërkon që secila palë të heqë dorë nga diçka, dhe e njëjta kërkesë duhet t’i bëhet edhe LVV-së: të mos kërkojë vetëm mbështetje, por të ofrojë kompromisin që e bën atë mbështetje të mundshme.
I pyetur nëse vendi do të shkojë në zgjedhje të reja për shkak të mosformimit të institucioneve dhe mungesës së konsensusit për presidentin, si dhe nëse rezultati elektoral do të ndryshonte ndjeshëm, Gashi u përgjigj se zgjedhjet mund të prodhojnë ndryshime, por kjo nuk do të thotë se rezultati do të ishte identik.
Ai shmangu një parashikim kategorik, por theksoi se zgjedhjet nuk janë një sondazh i përsëritur mekanikisht. Duke parë rezultatin e 7 qershorit, ku LVV mori bindshëm 53 mandate, PDK 22, LDK 18 dhe AAK 7, ai nuk sheh ndonjë arsye të fortë për të besuar në një përmbysje spektakolare të raporteve. Megjithatë, ai paralajmëroi se zgjedhjet e reja do të zhvilloheshin në një atmosferë krejtësisht tjetër, ku qytetarët tashmë e dinë se çfarë ndodh kur partitë dështojnë në ndërtimin e kompromisit. Prandaj, pyetja kryesore për secilën parti nuk do të ishte më vetëm numri i votave, por edhe çfarë do të bëjnë me ato vota. Nëse qytetari pas zgjedhjeve përjeton të njëjtin ngërç, ai mund të ndëshkojë jo vetëm partitë humbëse, por edhe mënyrën se si ato e përdorën mandatin. Kësisoj, Gashi pret më shumë një lëvizje të brendshme të votave sesa një përmbysje të domosdoshme të sistemit politik.
Duke i konsideruar zgjedhjet e reja një bast për të gjitha palët, Gashi u shpreh se disa parti mund të fitojnë ose humbin pikë, por një ndryshim radikal pa një zhvillim të madh politik është më i vështirë të parashikohet. Ekziston edhe një paradoks: nëse opozita beson se zgjedhjet do t’ia përmirësojnë ndjeshëm pozicionin, duhet të ketë parasysh se ato mund ta forcojnë edhe më shumë LVV-në. Dhe anasjelltas, nëse LVV mendon se mund ta fitojë lehtësisht shumicën absolute, nuk ka asnjë garanci. Për të, basti më i madh nuk është se kush do të marrë më shumë mandate, por nëse Kosova do të dalë nga zgjedhjet me institucione funksionale apo do të hyjë në një cikël të ri bllokadash. Prandaj, ai do të preferonte që partitë të shfrytëzonin çdo mundësi të fundit për marrëveshje para se ta çonin vendin sërish në votime. Ai përfundoi se zgjedhjet janë instrumenti demokratik për zgjidhjen e mosmarrëveshjeve politike, por nuk duhet të kthehen në një mjet për t’iu shmangur kompromisit politik, sepse qytetari voton që dikush të marrë përgjegjësinë për ta qeverisur vendin.
