A duhet të zëvendësohen gomat pas pesë vitesh?

Shpesh thuhet se gomat duhet të ndërrohen sapo të kalojnë pesë vjet nga prodhimi, edhe nëse automjeti përdoret rrallë. Megjithatë, kjo e ashtuquajtur “rregull e pesë viteve” daton prej dekadash dhe nuk përbën domosdoshmërisht një kufi të prerë.

Teknologjia e gomave ka përparuar, ndaj në rrethana të caktuara ato mund të përdoren edhe për gjashtë, shtatë apo më shumë vite. Megjithatë, pasi kalojnë pesë vjet, kontrolli i tyre duhet të bëhet shumë më i shpeshtë.

Vëmendje duhet t’i kushtohet që në momentin e blerjes. Një gomë mund të jetë e re për automjetin, por kjo nuk do të thotë se është prodhuar së fundmi. Për këtë arsye, blerësit këshillohen të zgjedhin produktet më të freskëta në treg.

Për shembull, nëse gomat blihen në vitin 2026, zgjedhja ideale do të ishte që ato të jenë prodhuar gjatë tre muajve të fundit, pra nga korriku deri në shtator. Edhe goma të prodhuara në mars ose prill konsiderohen të pranueshme.

Nëse, në vend të tyre, zgjidhen goma të prodhuara në fund të vitit 2025, një vit nga jetëgjatësia e tyre ka kaluar pa u vendosur ende në përdorim. Shpesh, këto janë artikuj që shitësit përpiqen t’i nxjerrin shpejt nga stoku.

Blerja e një gome të prodhuar më herët nuk është domosdoshmërisht zgjedhje e gabuar, por në një rast të tillë çmimi duhet të jetë më i ulët.

Arsyeja pse mosha e gomave është e rëndësishme lidhet me vetë materialin e tyre, i cili degradohet me kalimin e kohës edhe kur automjeti nuk lëviz. Ky proces shton mundësinë e çarjes ose të shpërthimit të papritur.

Fillimisht, dëmtimet mund të jenë mikroskopike dhe të padukshme. Më vonë, ato mund të bëhen të dallueshme me sy dhe të cenojnë qëndrueshmërinë e gomës. Çarjet në faqet anësore janë një shenjë serioze dhe kërkojnë zëvendësimin sa më të shpejtë, pasi goma mund të dështojë plotësisht.

Plakja përshpejtohet edhe kur gomat përdoren me presion të gabuar. Ato që nuk janë fryrë sa duhet krijojnë më shumë nxehtësi gjatë rrotullimit. Ndikim në këtë proces kanë gjithashtu ozoni, rrezet UV dhe ambientet me kripë.

Ky problem nuk lidhet vetëm me zonat pranë bregdetit. Ai mund të shfaqet edhe në vendet ku rrugët trajtohen me kripë për shkrirjen e akullit.

Rekomandimet e prodhuesve ndryshojnë në formulim, por disa prej tyre kërkojnë që gomat të kontrollohen nga një profesionist të paktën një herë në vit pasi të kenë mbushur pesë vjet.

Shumica e prodhuesve e konsiderojnë periudhën nga gjashtë deri në tetë vjet si një fazë me rrezik të shtuar. Gjatë kësaj kohe, inspektimi duhet të kryhet të paktën dy herë në vit.

Zëvendësimi këshillohet fuqimisht kur gomat arrijnë moshën nga tetë deri në 10 vjeç, ndërsa bëhet i detyrueshëm pasi ato mbushin 10 vjet.

Gjatë kontrollit, inspektorët fillimisht vëzhgojnë faqet anësore për çarje, pasi kjo pjesë mban peshën e automjetit. Më pas, kontrollojnë pjesën e sipërme dhe sipërfaqen që bie në kontakt me rrugën, duke kërkuar çarje apo dëmtime të shkaktuara nga objekte të huaja.

Inspektimi mund të përfshijë edhe pjesën e brendshme të gomës.