Futbolli në Kepin e Gjelbër, nga barazimi me Spanjën te struktura e pazakontë e kampionatit vendas

Barazimi historik i Kepit të Gjelbër përballë Spanjës në Kupën e Botës e ka kthyer sërish vëmendjen te futbolli i këtij vendi ishullor, duke zgjuar interes për mënyrën sesi është i organizuar kampionati vendas.

Një nga episodet që shumë tifozë e mbajnë mend është ai nga finalja e Kampionatit Kombëtar të vitit 2022 mes Academica do Mindelo dhe Palmeira do Sal, kur topi i ndeshjes mbërriti në fushë i transportuar nga një djalosh mbi një gomar.

Ato pamje u përhapën me shpejtësi në rrjetet sociale dhe u kthyen në një shenjë dalluese të kulturës së veçantë futbollistike të Kepit të Gjelbër. Por, veçantia e futbollit në këtë vend nuk kufizohet vetëm te ky moment.

Sistemi i garave në Kepin e Gjelbër është formësuar drejtpërdrejt nga gjeografia e vendit. Me nëntë ishuj të banuar, secili organizon kampionatin e vet rajonal, ku marrin pjesë një numër relativisht i kufizuar skuadrash.

Në ishujt më të mëdhenj, si Santiago dhe Sao Vicente, zhvillohen madje disa kompeticione paralele, për shkak të pranisë së një numri më të lartë klubesh.

Në fazën kombëtare finale kualifikohen fituesit e kampionateve rajonale, bashkë me kampionin në fuqi të vendit, ndërsa në garë për titullin marrin pjesë gjithsej 12 skuadra.

Ky model funksionimi është ndërtuar kryesisht mbi bazë ekonomike dhe logjistike. Lëvizjet mes ishujve janë të kushtueshme dhe shpesh të ndërlikuara për t’u realizuar, ndaj federata synon që ndeshjet t’i organizojë në blloqe të caktuara dhe brenda një ishulli të vetëm, për të ulur kostot.

Për këtë arsye, sezoni është i ndarë në dy etapa të qarta: fillimisht zhvillohen garat intensive lokale nëpër ishuj, ndërsa më pas luhet faza kombëtare, e cila zakonisht zgjat rreth tre muaj.

Palmeira, ekipi që doli i mundur në finalen e famshme të vitit 2022, është kampione e Kepit të Gjelbër për vitin 2025 dhe që prej asaj finale ka mundur ta fitojë edhe dy herë të tjera titullin kombëtar.

Megjithatë, kampionati vendas nuk është aktualisht një burim i drejtpërdrejtë për përfaqësuesen kombëtare.

Skuadra që po spikat në arenën ndërkombëtare nuk ka në përbërje futbollistë që luajnë në kampionatin vendas, ndërsa vetëm pak prej lojtarëve e kanë nisur rrugëtimin e tyre në ligat lokale të ishujve.

Kjo është edhe arsyeja pse veteranë si portieri 40-vjeçar Vozinha dhe mbrojtësi 38-vjeçar Stopira vijojnë të mbajnë një peshë të rëndësishme në ekip.

Të dy kanë dalë nga futbolli i Kepit të Gjelbër dhe mishërojnë lidhjen mes kampionatit vendas dhe suksesit të kombëtares në skenën ndërkombëtare.