Serafimovski: Projektligji për tregjet bujqësore synon t’u japë bujqve më shumë siguri për shitjen e prodhimeve

Përgjegjësitë mes prodhuesve, blerësve dhe përpunuesve do të ndahen më qartë, ndërsa bujqit do të kenë më shumë siguri për shitjen e produkteve të tyre. Kështu deklaroi ministri i Bujqësisë, Pylltarisë dhe Ekonomisë së Ujërave, Borçe Serafimovski, gjatë debatit publik për Projektligjin e ri për rregullimin e tregjeve me produkte bujqësore, të mbajtur në Ministrinë e Bujqësisë, Pylltarisë dhe Ekonomisë së Ujërave.

Para përfaqësuesve të shoqatave bujqësore, kooperativave, prodhuesve, blerësve, përpunuesve, odave ekonomike, si dhe institucioneve shkencore e profesionale, Serafimovski tha se bujqësia nuk mund të mbështetet më te zgjidhjet e imponuara dhe të çastit. Sipas tij, synimi është ngritja e një sistemi që zbulon herët rreziqet, vendos rregull në tregje dhe pakëson pasigurinë e prodhuesve. Ai theksoi se bujku nuk duhet të përballojë i vetëm rrezikun e prodhimit e të mësojë kushtet e shitjes vetëm pasi ka mbledhur produktin, kur mundësitë e zgjedhjes janë kufizuar.

Ministri shpjegoi se projektligji i trajton si pjesë të një sistemi të vetëm blerjen e organizuar, marrëdhëniet kontraktuale, informacionin për tregun, masat e ndërhyrjes gjatë çrregullimeve serioze, organizimin e prodhuesve, skemat shkollore, promovimin e produkteve maqedonase dhe standardet e tregut. Ai sqaroi se nuk parashikohet caktim administrativ i çmimeve të blerjes. Në vend të tij, propozohen rregulla të qarta, më shumë transparencë dhe mekanizma që institucionet të veprojnë në kohë.

Sipas Serafimovskit, marrëveshjet duhet të respektohen, produktet e dorëzuara të maten e të klasifikohen drejt dhe pagesat për bujqit të kryhen brenda afatit të caktuar. Kontrata me shkrim do të nënshkruhet përpara dorëzimit dhe do të përcaktojë paraprakisht sasinë, cilësinë, çmimin ose mënyrën e përllogaritjes së tij, afatin e pagesës dhe shpenzimet përkatëse. Rregullat do të zbatohen njësoj për të gjithë dhe shkelja e tyre do të sjellë përgjegjësi, theksoi ai.

Gjurmueshmëria dhe kontrolli i blerjes së organizuar do të përmirësohen përmes evidencës elektronike dhe të dhënave publike për blerësit e regjistruar, sqaroi ministri. Sistemi informativ i tregut bujqësor dhe observatori kombëtar do të ofrojnë të dhëna mbi prodhimin, ofertën, kërkesën, rezervat, çmimet, importin dhe eksportin. Kjo, sipas tij, do t’u mundësojë institucioneve të dallojnë më herët rreziqet dhe t’i orientojnë më saktë politikat bujqësore.

Serafimovski tha se synimi është të planifikohet përpara se produktet të mbeten pa treg dhe që prodhimi të përafrohet gradualisht me kërkesën reale e potenciale, brenda kushteve të tregut. Ai shtoi se ekonomia e tregut nuk mund të përdoret si arsye për mungesë transparence, ndryshim të njëanshëm të kushteve apo kalim të gjithë barrës te prodhuesi.

Një pjesë e rëndësishme e projektligjit u kushtohet organizatave dhe grupeve të prodhuesve, shoqatave të tyre, programeve operative dhe mundësive për mbështetje financiare. Ministri vlerësoi se planifikimi i përbashkët, standardizimi i cilësisë, përqendrimi i ofertës dhe dalja e organizuar në treg do të rrisin fuqinë negociuese të bujqve dhe mundësinë e tyre për të arritur te blerësit më të mëdhenj. Sipas tij, një bujk është më i fortë kur nuk del i vetëm në treg; për këtë arsye po krijohen kushte që prodhuesit të bashkëpunojnë, të planifikojnë së bashku dhe të ofrojnë sasi më të mëdha, cilësi të njëtrajtshme e një pozicion më të fortë në negociata.

Propozimi përfshin gjithashtu instrumente për ndërhyrje publike dhe mbështetje të magazinimit privat kur tregu përballet me çrregullime serioze ose rrezik të menjëhershëm. Serafimovski tha se projektligji harmonizohet me rregullat e Bashkimit Evropian për organizimin e përbashkët të tregjeve bujqësore, duke i kushtuar vëmendje zbatimit praktik nga Ministria e Bujqësisë, Pylltarisë dhe Ekonomisë së Ujërave, Agjencia për Mbështetje Financiare në Bujqësi dhe Zhvillim Rural, shërbimet inspektuese dhe subjektet ekonomike.