Popovski kërkon rishikim të buxhetit: Treguesit nuk pasqyrojnë plotësisht ekonominë e Maqedonisë

Ish-ministri i Financave, Nikolla Popovski, tha se treguesit statistikorë ekonomikë mund të japin pamje të ndryshme, në varësi të të dhënave që përdoren për të vlerësuar gjendjen e ekonomisë.

Ai vuri në dukje rritjen e pagave dhe pensioneve, si në vlera nominale, ashtu edhe në terma realë. Sipas Popovskit, inflacioni në nivelin prej tre ose katër për qind, së bashku me këto rritje, ka shtuar të ardhurat e qytetarëve, pjesërisht përmes inflacionit dhe pjesërisht realisht. Kjo, sipas tij, ka ndikuar në shtimin e depozitave dhe kreditimit. Ai e quajti inkurajues rritjen e PBB-së prej 3–3,5 për qind.

Megjithatë, Popovski paralajmëroi se inflacioni mbetet problem që duhet frenuar. Ai ia atribuoi një pjesë të rrezikut politikës fiskale ekspansioniste, e cila, sipas tij, kontribuon edhe në rritjen e PBB-së. Nëse politika monetare nuk bëhet më e matur dhe mbështetja lihet vetëm te veprimet e Qeverisë, inflacioni mund të rritet ndjeshëm, tha ai, duke përmendur deficitet në buxhet dhe fondet publike.

Deficiti buxhetor arriti në 4,3 për qind të PBB-së në vitin 2024 dhe në 4 për qind më 2025. Për gjashtë muajt e parë të këtij viti ishte afërsisht 3,1 ose 2 për qind, ndërsa, sipas projeksioneve, deri në fund të vitit pritet të kalojë 4 për qind, deklaroi Popovski.

Sipas ish-ministrit, këto nivele deficiti janë të larta për Maqedoninë dhe nxisin konsumin e qytetarëve e të kompanive. Rritja e konsumit ushtron presion mbi çmimet, të cilat, në varësi të përbërjes së shportës së inflacionit, ndikojnë në normën e inflacionit. Ndikim kanë edhe mallrat e importuara, shtoi ai.

Popovski kujtoi se vendi nuk prodhon karburante të lëngshme dhe duhet t’i importojë, gjë që krijon deficit edhe në bilancin e pagesave. Si shqetësim tjetër ai përmendi deficitin e llogarisë korrente të këtij viti.

Investimet e huaja, sipas të dhënave të cituara prej tij, përbënin vetëm 1 për qind të PBB-së në gjashtëmujorin e parë, ose rreth 180 milionë. Kur nga kjo shumë hiqen investimet e riinvestuara nga kompanitë e huaja që operojnë tashmë në Maqedoni, hyrja faktike e investimeve të reja mbetet shumë e vogël, tha Popovski.

Ai shtoi se, që nga viti 1990, qeveritë e Maqedonisë kanë bërë vazhdimisht premtime të mëdha për tërheqjen e investimeve të huaja, por rezultatet kanë qenë modeste. Për këtë arsye, tha ai, i vlerëson me kujdes të veçantë pretendimet për investime të tilla.

Si ilustrim, Popovski foli për një shoqëri aksionare me pronësi të huaj, kompani greke që rreth 30 vite më parë bleu një fabrikë të madhe në Maqedoni, të trashëguar nga periudha socialiste. Kompania njoftoi para dy ditësh në bursë se kishte realizuar fitim prej 840 milionë denarësh në gjashtë muajt e parë, afërsisht 13,5 milionë euro, tha ai.

Sipas Popovskit, kompania vendosi ta shpërndajë të gjithë këtë shumë si dividendë të parakohshme. Në Maqedoni dividendët zakonisht paguhen një herë në vit, por ligji lejon një pagesë paraprake pas gjashtë muajsh, me përllogaritjen përfundimtare që bëhet më vonë. Në SHBA, ndërkaq, dividendët paguhen çdo tremujor dhe aksionarët nuk presin një vit për të marrë të ardhurat e tyre, shpjegoi ai.

Popovski tha se në rastin konkret rreth 13,5 milionë euro do të transferohen në Greqi. Sipas tij, bëhet fjalë për rreth gjysmë miliardi denarë që më parë kanë hyrë nga jashtë, por fitimet e krijuara në Maqedoni tani do të largohen tërësisht drejt Greqisë. Kjo, përfundoi ish-ministri, tregon edhe anën tjetër të investimeve të huaja.