ESHA: Likuiditeti i FSSH-së ndikohet nga pagesa e parakohshme e fondeve mbi bazën e kontributeve të institucioneve kompetente

Enti Shtetëror i Auditimit kreu auditimin e pasqyrave financiare dhe të përputhshmërisë së veprimtarisë së Fondit të Sigurimeve Shëndetësore të Republikës së Maqedonisë së Veriut për vitin 2024. Për paraqitjen e drejtë dhe të vërtetë të pasqyrave financiare, si dhe për harmonizimin e operacioneve me dispozitat ligjore përkatëse, auditorët dhanë mendim të kualifikuar. Edhe pse janë ndërmarrë masa për zbatimin e rekomandimeve të dala nga auditimet e mëparshme, dobësitë vazhdojnë të jenë të pranishme dhe kërkojnë përmirësime në nivel sistemik.

Sipas konstatimeve të auditimit, likuiditeti i Fondit ndikohet nga pagesa e parakohshme e mjeteve që burojnë nga kontributet e institucioneve kompetente. Si pasojë, bëhet më i vështirë shlyerja në kohë e detyrimeve ndaj institucioneve shëndetësore, brenda kufijve të rimbursimeve të dakorduara.

Në mënyrë konkrete, deri në shkurt të vitit 2026, detyrimet e papaguara të Fondit të Sigurimit Pensional dhe Invalidor për kontributet kapin shumën prej 8.415.865 mijë denarësh, ose afërsisht 137 milionë euro. Ndërkohë, hendeku ndërmjet mjeteve të planifikuara dhe realizimit të tyre vijon të zgjerohet.

Për shkak të mungesës së mjeteve të mjaftueshme në buxhet, në fund të vitit 2024 Ministria e Shëndetësisë kishte 2.136.300 mijë denarë fonde të papaguara, afërsisht 35 milionë euro, për kontributet e personave të pasiguruar.

Probleme janë evidentuar edhe në funksionimin dhe zhvillimin e sistemit informativ të Fondit. Auditimi ka konstatuar mungesë të dokumenteve strategjike, kapacitete të pamjaftueshme njerëzore, funksionim vetëm të pjesshëm të disa moduleve dhe hapësirë të kufizuar për avancimin e tyre të mëtejshëm. Po ashtu, ngritja e sistemit të recetave elektronike ka pësuar vonesa, ndërsa kontrollet aktuale të sistemit gjatë lëshimit dhe faturimit të recetave nuk garantojnë nivel të mjaftueshëm mbikëqyrjeje.