Por vapa e madhe është tepër e rrezikshme sidomos për njerëzit që vuajnë nga sëmundjet kardiovaskulare.

Si ndikon vapa tek organizmi

Temperatura e trupit nuk duhet të jetë as shumë e nxehtë dhe as shumë e ftohtë. Sipas të dhënave, nëse temperatura rritet ndjeshëm, proteinat që e mbrojnë organizmin dhe që janë përgjegjëse për çdo proces të tij reshtin së funksionuari.

Trupi i njeriut arrin të përballet me nxehtësinë e lartë në dy mënyra të cilat e stresojnë zemrën.

Rrezatimi

Nxehtësia në trup kalon nga zonat e ngrohta tek ato më të ftohta. Për sa kohë ajri përreth është më i ftohtë se trupi, organizmi rrezaton nxehtësi në ajër.

Ky rrezatim ndalon që në momentin kur temperatura e ajrit i përafrohet asaj të trupit. Rrezatimi është një proces që kërkon një qarkullim më të centralizuar të gjakut sidomos në zonën e lëkurës.

Kjo e bën zemrën të rrahë më shpejtë dhe të pompojë më shumë gjak.

Në një ditë të nxehtë, zemra qarkullon dy ose katër herë më shumë gjak në minutë se në një ditë të freskët.

Avullimi

Çdo molekulë djerse që avullon nga lëkura merr me vete nxehtësinë e tepërt. Në një ditë pa lagështi, avullimi i djersës (një sasi e barazvlefshme me një lugë çaji) e freskon ndjeshëm të gjithë gjakun.

Por kur lagështia rritet në mbi 75%, avullimi i djersës bëhet tepër i vështirë.

Avullimi i djersës rrit presionin në sistemin kardiovaskular.

Sipas të dhënave, djersa merr më shumë nxehtësi nga trupi, bashkë me shumë minerale të dobishme për nervat, muskujt dhe ekuilibrat e lëngjeve.

Kjo e detyron trupin të çlirojë më shumë hormone të cilat e ndihmojnë organizmin të mbajë më shumë ujë dhe të minimizojë humbjen e mineraleve.

Shëndeti i zemrës dhe përballja me vapën

Njerëzit e shëndetshëm arrijnë të kenë një tolerancë më të lartë ndaj ndryshimeve të temperaturave. Njerëzit që kanë probleme me zemrën kanë një organizëm më të stresuar dhe rrjedhimisht goditen më fort nga vapa.

Zemra tek njerëzit që kanë pësuar një atak e ka më të vështirë të pompojë mjaftueshëm gjak për tu përballur me vapën.

Enët e bllokuara të gjakut si pasojë e kolesterolit kanë një qarkullim të dobët të gjakut në lëkurë. Ishemia, Parkinsoni, Alzheimeri, Diabeti e të tjerë ndikojnë negativisht në reagimin e trurit ndaj dehidratimit.

Kësisoj, truri nuk arrin të dërgojë sinjalet e etjes dhe trupi vuan pasojat.

Si të luftoni vapën

Ekspertët rekomandojnë që njerëzit që kryejnë aktivitet fizik, ta bëjnë atë në mëngjes herët ose në mbrëmje vonë. Në pikun e vapës, sigurohuni që të qëndroni në një ambient me ajër të kondicionuar, të bëni banjë ose të vendosni kompresa të ftohta nën sqetulla.

Këshillohet që në ditët e nxehta të siguroheni që të pini ujë çdo një orë. Mos pini lëngje të gazuara, me sheqer, alkool ose kafeinë të cilat përkeqësojnë dehidratimin./AgroWeb.org

The post Shëndeti i zemrës rrezikohet nga vapa e madhe, ja çfarë duhet të keni kujdes appeared first on Albeu.com.

Zentralet bërthamore rrezikojnë të paraqesin një kërcënim të rrezikshëm për biodiversitetin lokal, duke lëshuar ujë shumë të nxehtë në lumenj e dete.

Në dritën e të nxehtit, Axpo, e cila operon centralin bërthamor Beznau në Zvicër, tha se kishte mbyllur një nga reaktorët e saj të martën, duke shtuar se një reaktor i dytë po funksiononte me kapacitet të kufizuar.

“Për shkak të temperaturave të larta të ujit të lumit, Axpo ka ulur gjithnjë e më shumë prodhimin e dy njësive të reaktorit në termocentralin bërthamor Beznau për ditë të tëra dhe e uli atë në 50 për qind të dielën”, tha operatori.

Zvicra ka vendosur të heqë dorë gradualisht nga energjia bërthamore deri në vitin 2033, termocentralet ekzistuese janë në gjendje të vazhdojnë të funksionojnë për sa kohë që janë të sigurta.

Ndërkohë, kompania franceze e energjisë elektrike EDF mbylli termocentralin bërthamor Golfech, i vendosur në departamentin jugor të Tarn-et-Garonne, mes paralajmërimeve për nxehtësi ekstreme në rajon dhe shqetësimeve se lumi lokal mund të nxehet deri në 28 gradë, edhe pa hyrjen e ujit të ngrohtë ftohës.

The post I nxehti ekstrem në Evropë, Zvicra e Franca mbyllin centralet bërthamore appeared first on Albeu.com.

FIFPro, sindikata që përfaqëson mijëra futbollistë profesionistë në mbarë botën, ka ngritur zërin për atë që e cilëson si rrezik të drejtpërdrejtë për shëndetin e lojtarëve. Miami, Monterrey, Kansas City, Orlando dhe të tjera qytete ku temperaturat në mesditë arrijnë kulmin, janë në qendër të vëmendjes. Sipas ekspertëve, zhvillimi i ndeshjeve në këto kushte mund të çojë në probleme serioze shëndetësore për futbollistët, nga dehidratimi ekstrem deri tek goditjet e të nxehtit.

“Na duhet një zgjim real,” u shpreh Alexander Bielefeld nga FIFPro, duke iu referuar përvojës së Kupës së Klubeve ku ndeshjet në kushte ekstreme patën ndikim të ndjeshëm.

Madje, disa ekspertë kanë shkuar më larg. Profesori britanik Mike Tipton ka sugjeruar që finalja e Botërorit të zhvillohet që në orën 9 të mëngjesit, një orar i pazakontë për futbollin, por ndoshta i domosdoshëm për të shmangur rrezikun.

Ndërkohë, FIFA hesht. Por presioni po rritet. Në një kohë kur shëndeti i lojtarëve përplaset me interesat komerciale dhe të drejtave televizive, bota e futbollit po pret të shohë: do të zgjedhë FIFA freskinë e përgjegjësisë apo vapën e kompromisit?

The post Botërori 2026 rrezikon të digjet nga vapa, a do lëvizë FIFA? appeared first on Albeu.com.

Ka të ngjarë të ndihet shumë më nxehtë se aq pasi lagështia e lartë e bën të vështirë mbajtjen e ftohtë dhe shton shqetësimin e mundshëm. Edhe gjatë natës, disa zona nuk pritet të bien nën 20 gradë Celsius, duke sjellë ato që njihen si netë tropikale.

Shërbimi Gjerman i Motit (DWD) mati temperaturat më të larta të vendit këtë vit të hënën në 35.7C në Bad Neuenahr-Ahrweiler në Rhineland-Pfalz.

Me përhapjen e nxehtësisë në drejtim të verilindjes priten temperatura prej 37 gradë Celsius në disa pjesë të vendit të cilat do të thyejnë sërish rekordin.

Një alarm i nxehtësisë është lëshuar për shumicën e pjesëve të bareve të vendit të bregdetit të Veriut dhe Detit Baltik.

Paralajmërimet e nivelit 2 dhe nivelit 3 u lëshuan gjithashtu për pjesë të Baden-Württemberg, veçanërisht zonën rreth Schweighausen dhe Oberprechtal, në verilindje të Freiburg.

Me uljen e temperaturave në fund të javës, sinoptikanët parashikojnë që do të ketë reshje shiu të përhapur dhe erëra të forta ndërsa do të vijnë stuhi.

Pas një vale ekstreme të të nxehtit që i shtyu temperaturat në pjesë të Italisë mbi 40 gradë Celsius fundjavën e kaluar, temperaturat përvëluese gjithashtu pritet të arrijnë kulmin pak para festës së Ferragosto-s më 15 gusht.

Ndërsa temperaturat rriten gjatë javës, Sardenja dhe Siçilia parashikohen të jenë më të prekurat.

Ndërsa temperaturat mbeten nën shifrat rekord të parë në vitin 2023, të dhënat e Ministrisë së Shëndetësisë tregojnë se ajo është jashtëzakonisht e përhapur në të gjithë vendin.

Të hënën rreth 17 qytete përfshirë Romën, Palermon dhe Firencen u vunë nën alarmin e kuq të Ministrisë së Shëndetësisë. Ky numër u rrit në 19 të martën dhe pritet të rritet edhe më tej në 22 të mërkurën – një numër rekord i paralajmërimeve të kuqe për vendin.

Ky është niveli më i lartë i paralajmërimit të nxehtësisë dhe nënkupton një rrezik të mundshëm shëndetësor për popullatën e përgjithshme – veçanërisht grupet e cenueshme si të moshuarit, fëmijët dhe njerëzit me kushte ekzistuese shëndetësore.

The post Evropa ”digjet” nga vapa/ Gjermania regjistron ditën më të nxehtë, Italia lëshon paralajmërime për motin appeared first on Albeu.com.

Moti pritet të jetë i kthjellët e orë të plota me diell pa përjashtuar vranësirat të pakta kalimtare në relievet e larta malore kryesisht në jug të vendit.

Era do të fryjë me drejtim veriperëndim – verilindje me shpejtësi 2-8 m/sek, ndërsa përgjatë vijës bregdetare, lugina e male era fiton shpejtësi 10-13m/sek, shoqëruar me dallgëzim të forcës 1-3 ballë.

The post Shqipëria në “kthetrat” e të nxehtit afrikan, çfarë pritet të ndodhë nesër appeared first on Albeu.com.

Ndër 489,000 vdekjet e lidhura me nxehtësinë e regjistruar nga OBSH ndërmjet viteve 2000 dhe 2019, “rajoni evropian përbën 36% (të këtyre viktimave), një mesatare prej 176,040 vdekjesh çdo vit” gjatë asaj periudhe.

Gjatë 20 viteve të fundit, vdekshmëria e lidhur me nxehtësinë atje është rritur me 30%.

“Temperaturat ekstreme përkeqësojnë sëmundjet kronike, veçanërisht sëmundjet kardiovaskulare, respiratore dhe cerebrovaskulare, shëndetin mendor dhe çrregullimet e lidhura me diabetin”, shpjegon OBSH Europe.

Ato gjithashtu shkaktojnë “stres të nxehtësisë”, i cili ndodh kur trupi i njeriut nuk arrin të mbajë një temperaturë midis 36 dhe 37 gradë Celsius, dhe që tani është shkaku kryesor i vdekshmërisë së lidhur me klimën në rajon.

Sipas OBSH-së, numri i viktimave të të nxehtit do të “shpërthejë” në vitet e ardhshme për shkak të ngrohjes globale, e cila është përgjegjëse për rritjen e numrit të valëve të të nxehtit në Evropë në dekadat e fundit.

“Tre vitet më të ngrohta të regjistruara në Rajonin Evropian të OBSH-së kanë ndodhur që nga viti 2020 dhe dhjetë vitet më të ngrohta janë regjistruar që nga viti 2007,” tha Kluge.

Sipas organizatës së OKB-së, është e mundur të përballemi me të nxehtin duke adoptuar sjellje të thjeshta: të qëndrojmë në një vend të mbrojtur nga temperaturat e larta, të mbajmë shtëpinë tonë të freskët dhe të hidratohemi rregullisht.

The post OBSH: Vapa ekstreme shkakton më shumë se 175,000 vdekje në vit në Europë appeared first on Albeu.com.

Normalisht Sheshi Skënderbej në kryeqytet është plot me kalimtarë, por vala e të nxehtit i ka shtyrë shumë njerëz ta shmangin qendrën.

Me temperaturat mesatare në 38 gradë Celsius, shatërvanët ofrojnë pak freski.

Vala e të nxehtit ka ndikuar negativisht prej dy javësh në baret dhe kafenetë e Tiranës, ndërsa klientët nuk i frekuentojnë ato gjatë orëve të nxehta të ditës.

Pronarët e lokaleve janë munduar të instalojnë kondicionerë dhe pajisje të tjera freskuese, por njerëzit e shmangin daljen deri në orët e darkës.

Temperaturat kanë arritur deri në 42 gradë Celsius në juglindje dhe në pjesën qendrore të vendit, ndërsa në kryeqytet mesatarja ka qëndruar në 37-38 gradë Celsius.

Rrugët e qendrës së Tiranës dhe kafenetë qëndrojnë pothuajse të zbrazëta.

“Vala e të nxehtit ka një ndikim të drejtpërdrejtë negativ, për të thënë të vërtetën. Normalisht gjatë ditës nuk ka punë, duke rritur kështu kostot. Puna e mëngjesit dhe e darkës nuk i mbulon shpenzimet dhe kemi shumë vështirësi”, thotë kamarierja 38-vjeçare, Albana Mrishaj.

Në mesditë shumë pak njerëz mund të shihen në Sheshin Skënderbej dhe ata pak persona që kalojnë aty freskohen nëpër shatërvane.

E njëjta skenë është edhe përgjatë Bulevardit “Dëshmorët e Kombit”, ku gjenden godinat qeveritare dhe të universitetit publik.

“Siç e shikoni, të gjitha baret janë bosh, megjithëse jemi përpjekur ta përmirësojmë situatën në mjedisin e brendshëm. Është megjithatë e pamundur të qëndrohet përjashta në temperatura 40 gradë Celsius. Klientët e paktë konsumojnë vetëm pije të ftohta dhe ujë”, thotë kamarierja 28-vjeçare, Alesja Masha.

Në Shqipëri është shtuar numri i turistëve të huaj, por edhe atyre u duhet të qëndrojnë në mjedise të brendshme për shkak të vapës gjatë ditës.

Bizneset e vogla, kafenetë dhe baret po përpiqen t’i përmirësojnë kushtet.

Ato kanë bërë shpenzime të mëdha këtë verë për të shtuar kondicionerë dhe freskuese brenda dhe jashtë.

“Megjithëse ndodhen shumë turistë në Tiranë, temperaturat kanë patur ndikimin e tyre dhe ata pak klientë që vijnë, konsumojnë vetëm pije freskuese, duke shkaktuar një rënie drastike të të ardhurave”, thotë kamarieri 23-vjeçar Klajdi Ndregjoni.

Vetëm gjatë darkave fillojnë të frekuentohen baret dhe restorantet. Pronarët e bizneseve të vogla në Tiranë presin me padurim një rënie të temperaturave./VOA

The post Temperaturat ekstreme në vend: Bizneset e vogla ndjejnë pasojat e vapës, qytetarët shmangin daljet appeared first on Albeu.com.

“Temperaturat si të larta dhe të ulëta janë të konsiderueshme dhe të dokumentuara në shëndetin mendor. Pasojat lidhen duke çorientuar neurotransmetuesit në sistemin nervor që kanë rol në stabilizimin e humorit, rregullimin e sjelljes e gjumit. Temperaturat e larta rrisin kortizolin, hormonin e stresit që sjell çrregullimin e gjumit duke bërë gjumë në orë të pakta dhe jo aq cilësor.

Të gjitha këto ndikojnë në nivelin e ankthit dhe depresionit. Personat që vuajnë nga ankthi e depresioni kanë rritje të ankesave simptomatike gjatë verës. Përveç kësaj ndikon në çdo sëmundje të sistemit nervor qendror, nga skleroza multiiple, epilepsia, etj. Temperaturat e larta ndikojnë edhe te fëmijët e adoleshentët, gratë shtatzëna”, tha ajo.

Duke iu referuar një studimi të vitit 2023 të botuar në “Lancet” ajo tha se, “rritja me 1 gradë e temperaturës mesatare mujore sjell rritje në agresivitet me 3-5% dhe sjellje vetëvrasëse 1.5 % më tepër”.

Komplikacioni më i rrezikshëm nga temperaturat e larta, sipas neurologes është goditja nga i nxehti që mund të çojë deri në koma.

“Komplikacioni më i madh dhe më i rrezikshëm është goditja nga i nxehti ku trupi nuk arrin ta kontrollojë temperaturën e cila rritet me shpejtësi në 40-41 gradë, mekanizmi i djersitjes prishet dhe personi është letargjik, humb vetëdijen dhe mund të bjerë në koma dhe kjo kërkon veprim imediat.

Gjeja e parë që bëhet është njoftimi i urgjencës, kur shikon që nuk ndjehesh mirë, duhet të shkosh në hije dhe të marrësh sa më shumë ujë. Duhet sasi e konsiderueshme e marrjes së lëngjeve 2-3 litra në ditë”, tha Raklli.

Duke folur për shenjat e dehidratimit, mjekja këshillon marrjen e sa më shumë lëngjeve, shmangien e ekspozimit dhe lëvizjes nga ora 11: 00-16:00 si edhe

“Lodhje e theksuar, dhimbje koke, marrje mendsh, ndjesi të vjelli, urinimi i pakët e me ngjyrë të errët, tregojnë që trupi po përjeton anomali dhe ne nuk kemi marrë mjaftueshëm ujë. Temperaturat e larta shoqërohen me djersë të theksuar, humbje të elektroliteve dhe këto kanë pasoja me dhe ulje te konjicionit.

Personat që kanë punë mendore ndjejnë ngarkesë. Ne rekomandojmë që nga ora 11-16 pasdite të evitohet dalja në temperatura të larta. Punët të jenë para orës 11 e pas orës 16;00 që të shmangim pasojat e temperaturave në organizëm. Të shmangen vendet e mbipopulluara, më mirë një ecje në hije se në vende të mbyllura. Të moshuarit duhet të qëndrojë në shtëpi”, u shpreh doktoresha.

Edhe mjekja Bruna Shiroka theksoi se çdo organizëm ka probleme me temperaturat ekstreme:

“Efekti termik është i dukshëm në të gjithë qeniet humane. Rritja e temperaturave përtej ekstremit ka efekt në organizimin e njeriut qoftë i sëmurë apo i shëndoshë, pasojat janë të ndryshme nga një pacient me sëmundje kronike e të shëndoshë . Efekti termik mund të jetë ekstrem dhe te njerëzit e shëndetshëm.

Ka gjendje lioptimie, të fikëti, me hipertension, pacientët mund të bien dhe të rrëzohen padashur në ambiente ku ecin, apo ku kanë shkuar për të marrë një shërbim. Ka ndodhur jo rralllë edhe brenda qendrës me gjendje hiperglicemike për shkak të sasisë së shtuar të djersës për shkak të vapës”.

Mjekja Shiroka këshillon “për të shmangur ekspozimin në diell në kohën e pikut, qëndrimi në ajër të kondicionuar në një diferencë jo shumë të lartë të temperaturave të ambientit të jashtëm me atë ku qëndrohet, se është një stres termik që ndikon në organizmin e njeriut”.

Ajo tha se këto ditë ka pasur raste të shtuara të pacientëve me Covid.

The post Temperaturat e larta, pasoja në shëndetin mendor, mjekët: Rritet agresiviteti dhe sjelljet vetëvrasje appeared first on Albeu.com.

Ja çfarë duhet të dini për goditjen nga i nxehti, si të kuptoni simptomat dhe masat që duhet të ndërmerrni për të qenë të sigurt këtë verë.

Nëse temperatura e trupit arrin deri në 39 gradë celsius, mund të jeni duke u rrezikuar nga goditja nga i nxehti.

Njohur ndryshe si krampet e të nxehtit, kjo është një nga simptomat e para të problemeve gjatë stërvitjes të lidhura me të nxehtin. Mund të përjetoni ngërçe të dhimbshme, sidomos në këmbë, krahë ose pjesën e barkut, kur djersitni shumë.

Edhe pse nuk shkaktohen vetëm nga i nxehti, krampet muskulore bëhen më të shpeshta kur trupi nuk është përshtatur me temperaturat e larta.

Dehidratimi është gjithashtu një tjetër shkak i zakonshëm i krampeve, megjithatë, nëse keni dhimbje të tilla së bashku me simptoma të tjera, mos i injoroni.

Mungesë të djersitjes – ose djersitje të tepërt

Kur kalon shumë kohë në të nxehtë ekstrem, trupi ndalon së ruajti temperaturën e brendshme. Kështu, ju ndaloni së djersituri ose po djersitni më shumë se zakonisht.

Marramendje ose vështirësi në të ecur

Goditja nga i nxehti shkakton çrregullim të sistemit nervor qendror, prandaj mungesa e koordinimit, marramendja ose pamundësia për të ecur janë shenja alarmi që nuk duhet t’i injoroni.

Dhimbja therëse e kokës është një tjetër simptomë e zakonshme e goditjes së tru. Kjo simptomë zhvillohet kryesisht si pasojë e dehidratimit (kur nuk keni pirë mjaftueshëm ujë) ose si komplikacion i goditjes në tru në sistemin nervor qendror.

Ndërkohë që vazhdoni të djersitni, trupi bëhet edhe më shumë i dehidratuar. I nxehti fillon të prekë disa organe, duke shkaktuar të përziera, të vjella ose gjendje të fikëti.

Në rastet e goditjes nga i nxehti, trupi drejton rrjedhjen e gjakut drejt lëkurës në përpjekje për t’u ftohur, prandaj krijohet skuqja e lëkurës. Lëkura gjithashtu mund të duket shumë e thatë ose e ftohtë, në varësi të llojit të goditjes së po përjetoni.

Rrahje të çrregullta të zemrës ose vështirësi në frymëmarrje

Zemra vendoset nën një presion shumë të madh si pasojë e të nxehtit ekstrem. Ajo duhet të pompojë më fort dhe më shpejt për t’u siguruar që sistemet e ftohjes natyrale të trupit të funksionojnë siç duhet për të mbajtur të balancuar temperaturën e trupit. Kjo mund të çojë edhe në probleme me frymëmarrjen

Edhe nëse termometri shënon më pak se 39, por përsëri shfaqni simptoma të goditjes nga i nxehti, duhet të merrni masa për të ulur temperaturën ose duhet të kërkoni ndihmë mjekësore.

The post Çfarë duhet të keni parasysh për goditjen nga i nxehti, si të kuptoni simptomat dhe masat që duhet të merrni appeared first on Albeu.com.

Sipas raportit të ‘Lancet Countdown’ për Shëndetin dhe Ndryshimet Klimatike, numri i vdekjeve të lidhura me nxehtësinë mund të rritet 4.7 herë deri në mesin e shekullit.

Ngrohja globale mund të pesëfishojë vdekjet e shkaktuara nga nxehtësia nëse nuk ndërmerren hapa të menjëhershëm për të kufizuar rritjen e temperaturës nën 1.5°C . Kjo është ajo çka del nga raporti vjetor i revistës shkencore ‘The Lancet’, kushtuar shëndetit dhe ndryshimeve klimatike, i cili thekson, ndër të tjera, se “bota po përballet me dëme të pakthyeshme” dhe kjo është arsyeja pse është e nevojshme të ofrohet “një përgjigje e përqendruar drejt shëndetit”.

“Bota po shkon në drejtimin e gabuar – shpjegohet – me investime dhe subvencione të vazhdueshme në sektorin e karburanteve fosile dhe me një prioritet të ulët për tranzicionin e drejtë energjetik”.

Raporti – i kryer nga University College London, përfaqëson punën e 114 ekspertëve nga 52 institute kërkimore dhe agjenci të OKB-së nga e gjithë bota, duke përfshirë Organizatën Botërore të Shëndetësisë (OBSH) dhe Organizatën Botërore Meteorologjike (ËMO) – paraqet 47 tregues që përfshijnë të rinj dhe metrika të përmirësuara për monitorimin e ndotjes së ajrit, financimin e karburanteve fosile dhe angazhimin e organizatave ndërkombëtare për përfitimet shëndetësore si dhe zbutjen e klimës. Për më tepër, ai publikohet në një moment thelbësor, pasi tani jemi në fund të vitit më të nxehtë të regjistruar dhe pak ditë para fillimit të samitit botëror të Kombeve të Bashkuara për ndryshimet klimatike, COP28 i planifikuar në Dubai.

Sipas raportit, “mungesa e veprimeve për të luftuar ndryshimet klimatike po çon në humbje jete dhe kushte më të këqija jetese”.

Ai nënvizon se si “vdekjet e lidhura me nxehtësinë tek të moshuarit” janë “rritur me 85% në dekadën e fundit dhe ndryshimi i klimës” po “ndikon sistemet thelbësore si uji, higjiena dhe prodhimi i ushqimit”.

Për më tepër, “humbjet ekonomike të lidhura me ngjarjet ekstreme të motit po rriten dhe godasin më shumë vendet me një indeks të ulët dhe mesatar të zhvillimit njerëzor, duke përkeqësuar pabarazitë globale”.

Për herë të parë në historinë e konferencave të klimës, do të ketë një ditë të tërë kushtuar shëndetit. Me këtë rast duhet të miratohet një deklaratë për shëndetin dhe klimën, por ekspertët mendojnë se mungon njohja e shkakut kryesor të dështimit të shëndetit publik.

Një letër e hapur e nënshkruar nga 46 milionë profesionistë shëndetësorë, drejtuar presidentit të COP28, Sulltan Al Jaber, i kërkon atij që të “angazhohet për një largim më të shpejtë, më të drejtë dhe më të barabartë të karburanteve fosile dhe të investojë në një tranzicion të energjisë së rinovueshme” .

Në vitin 2022, njerëzit u ekspozuan mesatarisht 86 ditë ndaj temperaturave të larta kërcënuese për shëndetin.

Autorët denoncojnë “neglizhencën e qeverive, kompanive dhe bankave që vazhdojnë të investojnë në naftë dhe gaz ndërsa sfidat dhe kostot e përshtatjes rriten dhe bota po i afrohet dëmeve të pakthyeshme. Autorët paralajmërojnë se pa veprime zbutëse vendimtare dhe të shpejtë për të adresuar shkaqet rrënjësore për shkak të ndryshimeve klimatike, shëndeti i njerëzimit është në rrezik serioz.”

Ata gjithashtu përshkruajnë “mundësinë që një tranzicion i drejtë i energjisë” mund të ofrojë “një reduktim të pabarazive shëndetësore dhe të përmirësojë shëndetin dhe mirëqenien e të gjitha popullsive”.

Ajo që nevojitet është “veprim urgjent klimatik i përqendruar te shëndeti”, për të zhvendosur “ekonominë globale drejt një ekonomie me zero karbon, duke ofruar njëkohësisht mundësi transformuese për të përmirësuar shëndetin e popullatave të botës përmes një aksesi më të mirë të energjisë dhe sigurisë, ajrit më të pastër, më të sigurt, ujë të pijshëm, dieta dhe stile jetese më të shëndetshme dhe qytete më të jetueshme”.

The post Ngrohja globale, eksperët japin alarmin: Deri në 2050-n mund të rritet me 5 herë numri i vdekjeve nga vapa ekstreme appeared first on Albeu.com.