Është emri i koduar i një sëmundjeje që nuk është e njohur për shkencën mjekësore dhe mund të shfaqet papritur. Për agjentin e “Sëmundjes X” – nëse është një virus, bakter ose kërpudhat – ka të ngjarë që nuk do të ketë vaksina ose trajtime të disponueshme, pasi do të jetë një sëmundje e re.

“Kjo nuk është fantashkencë”, tha për Telegrafin Dr Richard Hatchet i Koalicionit për Inovacionet e Përgatitjes Epidemike. “Ky është një skenar për të cilin duhet të përgatitemi. Kjo është sëmundja X.”

Termi “Sëmundja X” u krijua në vitin 2018. Një vit më vonë, një sëmundje misterioze u përhap fillimisht në Kinë dhe më pas në të gjithë botën si një pandemi vdekjeprurëse. Me Covid-19 njerëzimi kuptoi rreziqet dhe sfidat e skenarit të “sëmundjes X”.

Organizata Botërore e Shëndetësisë, si dhe ekspertë të pavarur, shkencëtarë universitarë dhe studiues, paralajmërojnë për një pandemi të ardhshme “ndoshta edhe më vdekjeprurëse” se Covid. Realiteti modern, me lëvizjen e lehtë dhe të shpejtë të popullatave nga njëri skaj në tjetrin dhe përhapjen e strukturës urbane që i sjell në mënyrë të pashmangshme njerëzit në kontakt me shumë lloje të mbretërisë së kafshëve, krijon kushtet për një skenar të ri makthi.

Kjo është edhe arsyeja pse shumë ekspertë besojnë se “sëmundja X” e radhës do të jetë zoonotike, që do të thotë se do të vijë nga kafshë të egra ose shtëpiake dhe më pas do të përhapet për të infektuar njerëzit. Megjithatë, ka burime të tjera sëmundjesh që shqetësojnë shkencëtarët, si bioterrorizmi, i cili mund të jetë shkaku i pandemisë së ardhshme.

“Nuk mund të injorohet as mundësia e një organizmi laboratorik patogjen pandemik”, theksuan ekspertët në vitin 2021 në revistën shkencore Infection Control & Hospital Epidemiology, siç kujtohet në një artikull të New York Post.

“Lëshimi i patogjenëve të tillë, qoftë përmes aksidenteve laboratorike ose si një akt bioterrorizmi, mund të çojë në një sëmundje shkatërruese X dhe është cilësuar si një rrezik katastrofik global”, shtojnë autorët.

Një tjetër skenar i frikshëm që po shqyrtohet nga autoritetet dhe që së fundmi ka qenë në qendër të debatit publik është mundësia e shfaqjes së viruseve “zombie”. Bëhet fjalë për viruse të lashta, të panjohura për botën e sotme, që janë bllokuar në akull prej shekujsh dhe mund të çlirohen për shkak të ngrohjes për shkak të ndryshimeve klimatike.

Në çdo rast, “nuk është një ekzagjerim të thuhet se ekziston mundësia që ‘sëmundja X’ e re është afër qoshes,” theksoi Dr. Pranab Chatterjee, një studiues në Departamentin e Shëndetit Ndërkombëtar në Johns Hopkins. National Post , dhe shtoi: “Vala e fundit e shpërthimeve të gripit të shpendëve H5N1 në Kamboxhia është vetëm një rast i tillë.”

Autoritetet po kërkojnë fonde shtesë për parandalimin dhe trajtimin e një pandemie të mundshme të “sëmundjes X”. “Pandemia e COVID-19 nuk ishte e para që trazoi botën dhe nuk do të jetë e fundit”, nënvizon artikulli i botuar në Infection Control & Hospital Epidemiology. “Kështu që ne duhet të përgatitemi për shpërthimin e ardhshëm sa më shpejt të jetë e mundur.”

The post Çfarë është “sëmundja X” që i druhen shkencëtart, më vdekjeprurëse se Covid-19 dhe ende pa një vaksinë appeared first on Albeu.com.

Mark Woolhouse, një profesor i epidemiologjisë së sëmundjeve infektive në Universitetin e Edinburgut beson se “Sëmundja X” është shumë pranë.

Kërcënimi i viruseve të panjohura që mund të transmetohen te njerëzit dhe potencialisht të shkaktojnë epidemi të përhapura njihet si “Sëmundja X” nga OBSH. Vitin e kaluar ata paralajmëruan se pandemia e ardhshme mund të jetë në shkallën e “Vdekjes së Zezë”, e cila vrau rreth 75 milionë njerëz.

Ndërkohë ky paralajmërim në Britani vjen në një kohë kur, Poliomeliti është gjetur në impiantet e trajtimit të ujërave të zeza në Londër dhe ka disa dëshmi të transmetimit në një numër të vogël njerëzish.

Ekspertët e Agjencisë së Sigurisë Shëndetësore në Mbretërinë e Bashkuar (UKHSA) besojnë se një udhëtar me gjasë nga Pakistani, Afganistani ose Nigeria e ka sjellë virusin. Por virusi tani është përhapur tek të tjerët pas mutacionit, me të njëjtin lloj që është zbuluar në mënyrë të përsëritur në mostrat e ujërave të zeza që nga maji.

Dhe Britania e Madhe ka parë gjithashtu raste të gripit të shpendëve, etheve, etheve hemorragjike Krime-Kongo dhe lisë së majmunëve këtë vit. Profesori Woolhouse beson se këto infeksione janë një shenjë e asaj që pritet të vijë, dhe që sipas tij është edhe më keq sesa COVID19.

Ai tha për The Telegraph: “Ka një emër për atë që po shohim për momentin në Mbretërinë e Bashkuar dhe gjetkë. Është një term [njësi] që përdorin për të përshkruar ngjarjet e vogla që mund të nënkuptojnë diçka më të madhe në horizont… sëmundjet infektive funksionojnë në të njëjtën mënyrë”.

Shkencëtarët besojnë se pandemia e ardhshme ka të ngjarë të shkaktohet nga sëmundjet “zoonotike”, kur infeksionet kalojnë nga kafshët te njerëzit. Nga 1,67 milionë viruse të panjohura në planet, deri në 827,000 prej tyre mund të kenë aftësinë të infektojnë njerëzit nga kafshët, sipas Aleancës EcoHealth.

Azia Juglindore, Afrika Jugore dhe Qendrore, zonat përreth Amazonës dhe Australia lindore u identifikuan të gjitha si zonat me rrezikun më të lartë për sëmundje të reja në një studim të botuar në Nature Communications.

Dhe ndërsa popullata njerëzore shtohet dhe lëviz më tej në habitatet e kafshëve, rreziku i transmetimit të sëmundjeve te njerëzit rritet.

Skenari i makthit është një nga këto sëmundje të reja, ose një lloj i një sëmundjeje më të vjetër, që shfaqet që është shumë ngjitëse dhe shumë vdekjeprurëse, duke e lejuar atë të përhapet shpejt dhe të vrasë miliona para se bota të marrë masa.

Woolhouse vazhdon: “Fillimi i shekullit të 21-të ka qenë një stuhi e përsosur për sëmundjet infektive në zhvillim dhe gjithçka po tregon drejt gjasave për shpërthime gjithnjë e më shumë. Të gjithë nxitësit e shpërthimeve në fakt po përkeqësohen me kalimin e kohës.”

The post Bota rrezikohet nga “Sëmundja X”, virusi krahasohet me “Vdekjen e Zezë” që vrau 75 milionë njerëz appeared first on Albeu.com.