Ata do të takohen në mesditën e së hënës për të diskutuar “sfida komplekse”, kanë thënë zyrtarë të zyrës së Sunakut.

Mbretëria e Bashkuar dëshiron të ndryshojë marrëveshjen aktuale – e cila parasheh kontrollimin e disa mallrave kur ato hyjnë në Irlandën Veriore nga pjesë tjera të Britanisë së Madhe.

Një marrëveshje e re është duke u pritur tash e disa ditë.

Zëvendëskryeministri britanik, Dominic Raab, ka thënë më herët se Mbretëria e Bashkuar dhe Bashkimi Evropian janë shumë afër marrëveshjes dhe që blloku evropian i ka tejkaluar disa çështje.

Zyrtarët britanikë kanë thënë se deri më tani janë zhvilluar “qindra orë bisedime” dhe se është arritur “përparim konstruktiv”.

Marrëveshja e ashtuquajtur, Protokolli i Irlandës Veriore, është nënshkruar nën udhëheqësinë e ish-kryeministrit britanik, Boris Johnson, teksa Mbretëria e Bashkuar është larguar nga Bashkimi Evropian.

Sipas marrëveshjes, Irlanda Veriore ka vazhduar të ndjekë disa ligje të BE-së, ashtu që mallrat të mund të transportohen lirshëm në kufirin e Republikës së Irlandës, pa kontrolle.

Mirëpo mallrat që nisen nga Anglia, Skocia dhe Uellsi kontrollohen kur të arrijnë në portet e Irlandës Veriore.

Kritikët besojnë se një marrëveshje e tillë zvogëlon pozicionin shtetëror brenda Mbretërisë së Bashkuar, si dhe aftësinë për të kryer tregti.

Britania është larguar nga Bashkimi Evropian më 31 janar të vitit 2020, pas një referendumi kundër anëtarësisë në këtë bllok.

Ajo ka qenë pjesë e bllokut evropian prej 1 janarit të vitit 1973.

The post Britania dhe BE-ja zhvillojnë bisedimet finale për marrëvshjen pas Brexitit appeared first on Albeu.com.

Përktheu: Alket Goce-AlbEu.com

Në kulmin e debatit mbi Brexit në Britaninë e Madhe, tensioni u rrit në një moment aq shumë, sa që disa folën për një “luftë të re civile angleze”. Ky krahasim më intrigon ende sot për një arsye specifike: pala që dikur fitoi luftën civile në fund humbi. Mbreti Charles I u ekzekutua në vitin 1649.

Por 11 vjet më vonë, anglezët e kuptuan se kishin bërë një gabim dhe e rivendosën monarkinë. A mund të ndodhë një ndryshim i ngjashëm me Brexit? Unë mendoj se po. Shtatë vjet pas referendumit të vitit 2016, dhe tre vite pasi u zyrtarizua Brexit, opinioni publik ka ndryshuar dukshëm.

Siç shkroi kohët e fundit akademiku Matthew Goodwin, rreth 60 për qind e britanikëve mendojnë tani se Brexit ishte një vendim i gabuar, dhe se në një referendum të dytë do të votonin për t’u ribashkuar me Bashkimin Evropian. Një mesatare e sondazheve të fundit tregon se 58 për qind e votuesve jo vetëm që janë penduar për Brexit, por favorizojnë në mënyrë aktive ribashkimin me BE-në.

Dhe arsyeja është e lehtë që të kuptohet. Brexit iu shit publikut si një mënyrë për të kontrolluar imigracionin dhe për të përmirësuar sistemin shëndetësor kombëtar NHS. Por NHS-ja është sot në gjendje shumë më të keqe se sa ishte në vitin 2016. Emigracioni në Britani mbetet në nivele shumë të larta, teksa emigrantët nga BE janë zëvendësuar kryesisht nga njerëz jashtë bllokut. Dhe FMN-ja po parashikon se këtë vit Britania do të ketë ekonominë me ecurinë më të keqe në botën e zhvilluar.

Demografia dhe ekonomia sugjerojnë se ndjenja e ribashkimit do të forcohet me kalimin e kohës. Votuesit e rinj janë votuesit më pro BE-së, me 79 për qind të 18-24-vjeçarëve që dëshirojnë të ribashkohen me unionin. Mjerisht, dëmi i shkaktuar në ekonominë e Mbretërisë së Bashkuar nga Brexit ka të ngjarë të bëhet gjithnjë e më i dukshëm.

Deri më tani këto ndryshime nuk janë filtruar në politikë. Daniel Hannan, një aktivist i shquar pro Brexit, pohoi kohët e fundit se ka pasur një “komplot për të përmbysur Brexit”. Sikur të ishte kështu! Në realitet, afro 2 vjet para zgjedhjeve, Partia Laburiste në opozitë thotë se nuk është në diskutim ndryshimi i Brexit.

Ajo flet vetëm për “rregullime” të marrëveshjes aktuale. Edhe mbështetësit e qëndrimit në BE ankohen shpesh se do të duhet të kalojë një brez përpara se Britania të shqyrtojë mundësinë e ribashkimit me BE-në. Por kjo pikëpamje është shumë fataliste dhe shumë pranuese ndaj dëmit në rritje që po na shkakton Brexit.

Po ashtu, ajo e shpërfill shpejtësinë me të cilën po lëvizin ngjarjet dhe opinionet. E vërteta është se “rregullimet” periferike të Brexit-it që përmendin laburistët mund të mos jenë të mundshme dhe ato nuk do të kompensonin përjashtimin nga tregu i brendshëm i BE-së. Publiku duket se e ka kuptuar këtë. Përfundimisht politikanët do të duhet të reagojnë, dhe ideja e ribashkimit në BE do të bëhet e zakonshme. Një shumicë e madhe e laburistëve në zgjedhjet e ardhshme parlamentare do ta bënte më të lehtë këtë ndryshim.

Çdo fushatë për t’u ribashkuar me Bashkimin Evropian, do të përballej me dy pengesa të tjera të mëdha. E para dhe më e rëndësishmja është pretendimi se BE-ja nuk do ta dëshironte kthimin e Britanisë në union. Dhe i dyti është argumenti se britanikët do të shprehen në shumicë kundër ribashkimit, kur ta kuptojnë se çfarë përfshin ai.

Kundërshtimi i evropianëve kontinentalë ndaj rikthimi të britanikëve në gjirin e tyre sigurisht që ekziston, por mund të mbivlerësohet. Michel Barnier, zyrtari që drejtoi ekipin negociator të BE-së për Brexit, thotë se dera për ribashkimin e Britanisë me BE-në “është e hapur në çdo kohë. Guy Verhofstadt, i cili ishte kreu i komitetit të Brexit të Parlamentit Evropian, shkroi në Twitter javën e kaluar: “Unë kam një ëndërr. Ukraina dhe Britania do t’i bashkohen BE-së brenda 5 viteve të ardhshme. Kur i telefonova Philippe Lamberts, bashkëkryetarit të grupit të të Gjelbërve në Parlamentin Evropian, dhe e pyeta për ribashkimin e Britanisë, ai u përgjigj: Ky do të ishte skenari im i ëndrrave”.

Lamberts mendon se 5 grupimet kryesore politike në parlament do të favorizonin ri-futjen e Britanisë në union. Disa vende anëtare të BE-së, sidomos Franca, do të kishin ndoshta një pikëpamje ndryshe. Francezët thonë se britanikët ishin problematikë brenda BE-së dhe se që nga Brexit blloku po funksionon më mirë.

Por kundërshtimi i Francës ndaj anëtarësimit të Britanisë u tejkalua gjatë viteve 1970, dhe kjo mund të ndodhë sërish. Megjithatë, shumica e zyrtarëve në Bruksel paralajmërojnë se këtë herë, Britanisë nuk do t’i ofrohet ndonjë marrëveshje speciale. Nuk do të kishte ndonjë zbritje nga kuota që duhet të derdhë për buxhetin e përbashkët dhe asnjë tërheqje nga kapitulli i çështjeve sociale.

Pra Britania do të detyrohet të pranonte lëvizjen e lirë të njerëzve dhe me shumë gjasa edhe monedhën e përbashkët euron. Disa ekspertë mendojnë se sapo të kuptohen këto realitete, britanikët do ta humbnin entuziazmin e tyre fillestar për t’iu ribashkuar BE-së. Por nuk është e thënë që të jetë domosdoshmërisht kështu.

Ideja që largimi nga BE-ja do të reduktojë në mënyrë dramatike imigracionin është hedhur poshtë. Përqafimi i standardeve sociale evropiane mund ta tmerrojë të djathtën konservatore, por ndoshta do të ishte popullor në mesin e shumicës së elektoratit. Edhe euro mund të mos jetë një prishëse përfundimtare e një marrëveshje të mundshme për ribashkim.

Unë e kundërshtova anëtarësimin e Britanisë në monedhën e përbashkët 20 vjet më parë, sepse ai ishte një eksperiment i paprovuar. Por tashmë euro është një monedhë ndërkombëtare e konsoliduar, ndërsa paundi duket vazhdimisht i dobët. Votuesit e rinj që janë në favor të ribashkimit shqetësohen më shumë për çështje të tilla si mjedisi sesa mbi konceptet abstrakte të sovranitetit.

Por si mund të ndodhë ribashkimi? Unë do të isha në favor të një procesi me dy referendume. Votimi i parë mund të mbahet në vitin 2026, një dekadë pas votimit të vitit 2016 për largimin nga unioni. Ai do t’i jepte lejen qeverisë së Mbretërisë së Bashkuar për të hapur negociatat me BE-në.

Një rezultat i qartë pro – le të themi, 60 për qind – mund të zbusë njëfarë skepticizmi të BE-së nëse Britania është shumë e përçarë në lidhje më këtë çështje.

Një referendum i dytë do të mbahej mbi kushtet e marrëveshjes së ribashkimit. Britanisë iu deshën 11 vjet që ta rivendoste monarkinë. E pse të mos përpiqemi që ta mposhtim me një vit atë rekord dhe të rrëzojmë Brexit brenda një dekade? /albeu.com

The post Pse rikthimi i Britanisë në Bashkimin Evropian është vetëm çështje kohe appeared first on Albeu.com.

Për qytetarët e BE-së, kalimi i pushimeve në Britani është komplikuar më shumë. Ndërkohë që në të kaluarën kushdo që kishte një kartë kombëtare identiteti të një vendi të BE-së mund të hynte lirshëm në Britani, që nga 1 tetori 2021, kjo mundësi ekziston vetëm për ata që kanë një pasaportë të Bashkimit Europian. Një dokument që mesatarisht e kanë vetëm dy të tretat e qytetarëve të BE-së.

Ka rënë numri i përgjithshëm i vizitorëve

Një raport publikuar nëntorin e kaluar nga autoritetet britanike të turizmit, në VisitBritain tregon se në vitin 2022 numri i përgjithshëm i vizitorëve në Mbretërinë e Bashkuar, ka qenë më pak se një të tretat e nivelit të vitit 2019, vitit para pandemisë së virusit Corona, e cila shkaktoi ulje të madhe të udhëtimeve globale dhe rënie të turizmit. Megjithëse rënia e numrit të vizitorëve është e konsiderueshme, ajo nuk zbulon medoemos sa i madh ka qenë ndikimi i vetë Brexitit, për shkak të ndërprerjes së udhëtimeve nga pandemia e COVID-19.

Në fakt, shifrat e VisitBritain thonë se 8 milionë vetë, mes të cilëve 5 milionë qytetarë të BE-së, kanë vizituar Britaninë në prill, maj dhe qershor të 2022, një shifër që nuk ndryshon shumë nga numri i vizitorëve të së njëjtës periudhë të vitit 2019.

Me pak fjalë, është e paqartë nëse kjo tendencë pozitive ka të bëjë me heqjen e kufizimeve të COVID-it për udhëtarët, apo ka ardhur nga normalizimi gradual i situatës dhe pranimi i rregullave post-Brexit, për udhëtarët.

Rritja e çmimit mund të trembë turistët

Disa nga operatorët europianë të udhëtimeve të specializuar me organizimin e pushimeve në Britani thonë se janë duke luftuar me rritjen e çmimeve të sektorit britanik të turizmit. Një sipërmarrës gjerman, i cili preferon të mbetet anonim në mënyrë që të mos dëmtojë biznesin e tij, i tha Deutsche Welles se rritja e çmimit të dhomave të hoteleve britanike dhe rritja e çmimit të shërbimeve të tjera për vizitorët, e ka detyruar edhe atë që të rrisë çmimet.

Ky sipërmarrës ka pas organizuar që nga mesi i viteve 1990-të, pushime në Skoci për pushues me kërkesa të veçanta dhe me para, që vijnë nga Gjermania, Austria dhe Zvicra. Ai i tha Deutsche Welles se katër ose pesë vjet më parë, një udhëtim dhjetëditor për dy vetë u ka pas kushtuar klientëve të tij 6 deri 8 mijë euro (6,500 deri 8,700 dollarë me kursin aktual), ndërkohë që sot, atij i duhet të kërkojë dyfishin.

“Udhëtimet janë të njëjtat, por ne nuk jemi duke fituar asnjë qindarkë më shumë,” thotë ai dhe shton se “hotelet britanike kanë dyfishuar, madje trefishuar çmimet dhe çdo gjë është bërë më e shtrenjtë.”

Analistë nga qendra akademike, London School of Economics and Political Science, kanë vërejtur se Brexiti ka shtuar sasinë e shkresave që duhen për të bërë biznes me vendet europiane, gjë që kontribuon në inflacionin në rritje të Britanisë së Madhe. Rritja e inflacionit ndikon në rritjen e çmimit të shërbimeve për vizitorët e huaj dhe për ofertat turistike, megjithëse në rritjen e çmimit rol luajnë edhe faktorë të tjerë si për shembull rritja e çmimit të energjisë. Në fund të vitit 2022, inflacioni britanik arriti nivelin më të lartë të 40 viteve të fundit.

Brexiti ashpërson problemin e mungesës së personelit në hotele, bare dhe restorante

Këto probleme janë shoqëruar nga mungesa e personelit në sektorin britanik të turizmit. Ndërprerjet e punës për shkak të pandemisë detyruan shumë shërbyes, kamarierë, personel kuzhinash dhe punonjës hotelesh që të kërkojnë punë në sektorë të tjerë, ose të kthehen në vendet e tyre, që janë anëtare të Bashkimit Europian. Sektori britanik i turizmit mbështetej kryesisht tek punëtorët me paga të ulta që vijnë nga vendet e BE-së. Por duket se ato ditë nuk vijnë më. Shifrat e mbledhura nga vëzhguesi i migracionit të Universitetit të Oksfordit, Oxford University’s Migration Observatory, tregojnë se nga qershori 2019 deri në qershor të 2021, numri i punonjësve që vijnë nga vendet e BE-së dhe punojnë në sektorin britanik të turizmit ka rënë me 25 përqind.

Mediat thonë se mungesat e personelit janë të mëdha. Një artikull botuar kohët e fundit në The New York Times tregon se për shkak të mungesës së personelit restorantet londineze janë të detyruara të ulin numrin e orëve të hapjes, duke përmendur se 11 përqind e vendeve të punës të këtij sektori, ka mbetur pa punonjës.

Firma që dikur punësonin në stafin e shërbimit italianë, spanjollë dhe grekë, nuk mund të trokasin tani aq lehtë në tregun europian të punës, sepse Brexiti i ka dhënë fund lirisë së lëvizjes së punonjësve. Rregullat e reja të migracionit pas Brexitit e kanë vështirësuar futjen në tregun britanik të punës të qytetarëve të pakualifikuar të BE-së. /DW

The post Si ka ndikuar Brexiti në turizmin britanik appeared first on Albeu.com.

Hulumtimi, i kryer nga instituti Nuffield Trust, vë në pah mungesat e anesteziologëve, pediatërve dhe specialistëve të zemrës e mushkërive.

Sipas studimit, rreth 37.000 mjekë nga shtetet evropiane kanë punuar në Britani më 2021.

Megjithatë, Brexiti ka ndikuar në ulje të rekrutimit të stafit mjekësor.

Në një tjetër skenar, Britania do të rekrutonte rreth 41.300 mjekë evropianë, gati 4.300 më shumë sesa që ka tani.

Prej kur Britania është larguar nga blloku evropian, specialistëve u duhet vizë pune, e përcjellë nga kostot e larta dhe procedura burokratike.

Kitty Mohan nga Asociacioni i Mjekëve Britanikë i ka thënë të hënën të përditshmes britanike, Guardian, se edhe nëse më shumë britanikë studiojnë në fushën e mjekësisë, problemi me mungesa nuk do të zgjidhet shpejt, për shkak të kohës që duhet për kualifikim.

Sistemi shëndetësor në Britani konsiderohet me probleme kronike sa u përket fondeve dhe stafit.

Vetëm në Angli besohet se ka mungesë të mbi 10.500 mjekëve.

Britania është larguar nga Bashkimi Evropian më 31 janar të vitit 2020, pas një referendumi kundër anëtarësisë në këtë bllok.

Ajo ka qenë pjesë e bllokut evropian prej 1 janarit të vitit 1973. /REL

The post Brexit lë Britaninë pa mjekë appeared first on Albeu.com.

“Së bashku ne përballemi me shumë sfida, nga ndryshimi i klimës deri te pushtimi rus i Ukrainës. Pres me padurim një marrëdhënie konstruktive, në respekt të plotë të marrëveshjeve tona ”, tha von der Leyen në një postim në Twitter.

Congratulations @trussliz.
The EU and the UK are partners.

We face many challenges together, from climate change to Russia’s invasion of Ukraine.

I look forward to a constructive relationship, in full respect of our agreements.

— Ursula von der Leyen (@vonderleyen) September 5, 2022

Qëndrimi i kryetares së Komisionit nuk është i rastësishëm, pasi Lis Truss është zotuar të rishkruajë marrëveshjen e paraardhësit të saj, ndërsa prej kohësh ka argumentuar se negociatat me BE-në janë të pafrytshme. Nëse bisedimet kthehen në mosmarrëveshje, nuk përjashtohet një luftë tregtare./albeu.com

The post U zgjodh kryeministre e Britanisë, BE thirrje Liz Truss t’i përbëhet marrëveshjes së Brexit appeared first on Albeu.com.

Sipas The Athletic, United priti për një kohë të gjatë për të zgjidhur procesin burokratik dhe për të marrë lejen e punës për lojtarin.

Pra Brexit, ishte arsyeja që prezantimi i lojtarit në “Old Trafford” të vonohej për disa ditë./albeu.com

The post Dje u zyrtarizua si lojtari i United, kjo është arsyja pse klubi priti kaq gjatë për Lisandro Martinez appeared first on Albeu.com.

Ministrja e Jashtme gjermane, Annalena Baerbock, dënoi planin e Londrës për të hequr dorë nga Protokolli i Irlandës së Veriut, për të cilin ishte rënë dakord si pjesë e marrëveshjes tregtare pas Brexitit.

Në një artikull të përbashkët me homologun e saj irlandez, Simon Coveney, të botuar në gazetën britanike “The Observer”, Baerbock thotë se “nuk ka asnjë justifikim ligjor apo politik për thyerjen e njëanshme të një marrëveshjeje ndërkombëtare të lidhur vetëm dy vjet më parë”.

Qeveria e Britanisë së Madhe ka sinjalizuar se dëshiron të shfuqizojë pjesë të marrëveshjes që kërkojnë kontrollin e mallrave që kalojnë nga Irlanda e Veriut, në mënyrë që të ruhet një kufi i butë me Republikën e Irlandës, që është anëtare e BE-së.

Baerbock dhe Coveney argumentojnë se protokolli aktual ka qenë i mirë për Irlandën e Veriut, e cila ka përjetuar një rikuperim më të shpejtë pas pandemisë sesa pjesët e tjera të Britanisë së Madhe.

“Fatkeqësisht, qeveria britanike zgjodhi të mos angazhohet në mirëbesim për këto propozime. Në vend të rrugës së partneritetit dhe të dialogut, ajo ka zgjedhur unilateralizmin”, shkruajnë dy ministrat..

Pse Britania e Madhe do ta ndryshojë protokollin e Irlandës së Veriut?

Qeveria e Londrës thotë se dëshiron të zbatojë një sistem me dy korsi për mallrat që shkojnë nga territori i Britanisë së Madhe në Irlandën e Veriut dhe për ato që do të kalojnë përtej kufirit në Republikën e Irlandës.

Kufiri i Irlandës së Veriut me BE-në ishte një nga pikat më të vështira në negociatat për Brexitin për shkak të këmbënguljes së BE-së për të shmangur një kufi të fortë në ishullin e Irlandës.

Por disa anëtarë të Partisë Konservatore të kryeministrit në pushtet Boris Johnson e kundërshtojnë kufirin doganor në Detin Irlandez, siç bën edhe partia kryesore unioniste në Irlandën e Veriut, DUP.

DUP refuzoi të formojë një qeveri me Sinn Fein – partia pro-republikane që fitoi më shumë vota në zgjedhjet e asamblesë të këtij viti – siç përcaktohet në marrëveshjen e së Premtes së Mirë, derisa protokolli i Irlandës së Veriut të anulohet.

BE-ja ndërmori hapa ligjorë kundër Britanisë së Madhe në qershor duke thënë se ndryshimi i njëanshëm i marrëveshjes është një shkelje e ligjeve ndërkombëtare./DW

The post Gjermania kritikon planin britanik për shpërbërjen e marrëveshjeve pas Brexitit appeared first on Albeu.com.

Projektligji i propozuar i Mbretërisë së Bashkuar synon të heqë kontrollet doganore për disa mallra që hyjnë në Irlandën e Veriut nga pjesa tjetër e Britanisë. Kjo do të anashkalojë pjesë të traktatit tregtar që kryeministri Boris Johnson nënshkroi me BE-në më pak se dy vjet më parë.

BE-ja beson se vendimi i njëanshëm i Mbretërisë së Bashkuar është duke shkelur ligjin ndërkombëtar. I ashtuquajturi Protokolli i Irlandës së Veriut është pjesë e marrëveshjes së Brexit që e mban Irlandën e Veriut në tregun e përbashkët të BE-së për mallra.

Blloku prej 27-vendesh do të rifillojë procedurën e shkeljes të nisur kundër qeverisë së Mbretërisë së Bashkuar vitin e kaluar pasi Britania zgjati në mënyrë të njëanshme një periudhë mospagimi që zbatohet për tregtinë në ishullin e Irlandës.

Aksioni ligjor ishte pezulluar në shtator 2021 pasi të dyja palët u përpoqën të gjenin një zgjidhje të përbashkët. Për më tepër, BE-ja do të nisë veprime të mëtejshme kundër Britanisë për një dështim për të kryer kontrollet e nevojshme sipas rregullave të BE-së dhe për të ofruar të dhëna statistikore tregtare siç kërkohet nga protokolli./REL

The post BE-ja akuzon Britaninë për ndryshime të njëanshme të marrëveshjes mbi ‘Brexit’ appeared first on Albeu.com.

Në fjalimin e tij në Konferencën e Pranverës Konservatore në Blackpool, Johnson argumentoi se është “instinkti” i popullit ukrainas që e shtyn atë “të zgjedhë lirinë”, siç ndodhi me votimin e Brexit, kur britanikët “dëshiruan të ishin të lirë për t’i bërë gjërat ndryshe ” dhe Britania e Madhe do të jetë” në gjendje të trajtojë veten”.

Pas kësaj Kritika ka ardhur nga partia e tij konservatore. Lordi Barwell i kujtoi atij se Ukraina po përpiqet të përpiqet të anëtarësohet në BE.

The post Boris Johnson lidh luftën në Ukrainë me Brexit: Zgjedhja e lirisë është instiktive appeared first on Albeu.com.

Boris Johnson i fitoi zgjedhjet parlamentare të vitit 2019, me premtimin se do ta çonte deri në fund Brexit-in. Por kjo gjë nuk ka ndodhur. Në vend se të stabilizohen, marrëdhëniet BE-Britani pas divorcit po përkeqësohen. Dhe kjo gjë nuk është për t’u habitur, pasi ato janë më të tensionuara atje ku përgjegjësitë mbeten të përbashkëta.

Peshkimi është një nga pikat ku ka jo pak mosmarrëveshje. Por më e rrezikshmja deri tani është çështja e Irlandës së Veriut. Në tetorin e vitit 2019, Johnson deklaroi se kishte arritur një “marrëveshje të re të madhe” me Brukselin. Tani ai do të donte që ta griste atë marrëveshje.

Mjerisht kjo është tipike e këtij politikani. Por nga ana tjetër, kjo është një lëvizje e rrezikshme jo vetëm për Mbretërinë e Bashkuar, por edhe për BE-në dhe gjithë Perëndimin. Në një farë kuptimi, Brexit nuk mund të jetë “arritur” ende deri më sot.

Fundi i një martese, i transformon zakonisht perspektivat e partnerëve në të ardhmen. Me gjërat e tjera të barabarta, partneri më i varur ekonomikisht, do të vuajë më shumë se tjetri. Në raportin “Perspektiva Ekonomike dhe Fiskale” të publikuar muajin e kaluar, Zyra për Përgjegjësinë Buxhetore (OBR) arriti në përfundimin se “që nga . . . nëntori i vitit 2016, parashikimet tona kanë supozuar se totali i importeve dhe eksporteve në Mbretërinë e Bashkuar, do të jetë 15 për qind më i ulët se sa po të kishim qëndruar në Bashkimin Evropian.

Ky reduktim i intensitetit të tregtisë, nxit rënien me 4 për qind të produktivitetit të mundshëm afatgjatë, që ne supozojmë se do të ndodhë për shkak të largimit tonë nga BE-ja. Sa për të bërë një krahasim, ky dëm është dyfishi i kostove të vlerësuara afatgjatë nga pandemia e  Covid-19, dhe sipas kursit aktual është në vlerën 80 miliardë paund”.

Deri më tani, rezultatet janë afër parashikimeve të mëparshme. Tregtia e Mbretërisë së Bashkuar me BE-në, po zvogëlohet ndjeshëm në krahasim me atë që do të kishte ndodhur në rrethana të tjera. Dhe kjo rënie nuk do të kompensohet me volume të reja tregtare. Brexit do të imponojë disa kosto afatgjata.

Megjithatë gjërat mund të shkojnë edhe më keq sesa kaq. Le të supozojmë për një moment sikur tregtarët dhe investitorët, të huaj dhe ata vendas, mbërrijnë në përfundimin se nuk mund të mbështeten më tek kuadri i negociuar për marrëdhëniet midis Britanisë dhe partnerëve të saj më të rëndësishëm ekonomikë.

Ose supozoni një skenar edhe më të keq, sipas të cilit besueshmëria e qeverisë britanike si një partnere tregtare kompromentohet. Atëherë humbjet për Britaninë e Madhe mund t’i tejkalojnë ndjeshëm ato të treguara nga OBR. Po ashtu ato do të shkonin përtej kostove thjesht ekonomike.

Po sa realiste janë frikëra të tilla? Gjatë në një interviste dhënë gjatë fundjavës që shkoi, Ministri i Jashtëm irlandez, Simon Coveney, sugjeroi se BE-ja mund ta refuzojë marrëveshjen e saj tregtare pas Brexit, në rast se qeveria britanike do të vinte në zbatim kërcënimin e saj për të pezulluar pjesë të marrëveshjes për Irlandën e Veriut.

Ai paralajmëroi se Mbretëria e Bashkuar po ushtron presion për arritjen e një marrëveshje, të cilën e di se nuk mund ta arrijë dot. Në fakt Mbretëria e Bashkuar po bën presion për disa ndryshime rrënjësore të marrëveshjes.

Gjatë një fjalimi me tone të ashpra në tetor, mbështetësi më i fortë i Johnson, Lordi David Frost, tha:“Fakti që BE-ja thotë tani se protokolli – i hartuar me një nxitim ekstrem dhe në një kohë pasigurie të madhe – nuk mund të përmirësohet më, edhe pse po shkakton probleme kaq serioze, është një gjykim i gabuar me përmasa historike”.

E tija është gjuha e refuzimit. Veçanërisht mbresëlënëse është deklarata se ky protokoll –  nënshkruar me vetëdije nga vetë Johnson dy vjet më parë – ishte disi “i pasigurt” dhe i hartuar me një “ngutje ekstreme”. Në fakt, pasojat e tij ishin mjaft të parashikueshme.

Kjo është arsyeja pse Theresa May, paraardhësja e Johnson, e hodhi poshtë idenë e ndarjes së Irlandës së Veriut nga pjesa tjetër e Mbretërisë së Bashkuar. Nëse Johnson nuk e kuptonte se çfarë ishte duke firmosur, atëherë ai ka qenë tërësisht i paaftë. Nëse firmosi, duke mos pasur ndërmend që ta respektonte marrëveshjen që nënshkroi, atëherë është treguar i pandershëm.

Kjo nuk do të thotë se zbatimi i këtij protokolli nuk mund të përmirësohet. Komisioni Evropian ka bërë propozime të rëndësishme për këtë çështje. Por këmbëngulja e Mbretërisë së Bashkuar për të qenë në gjendje të devijojë nga standardet e BE-së mbi ushqimet, ishte e sigurt që do të krijonte probleme në tregtinë e saj me Irlandën e Veriut.

Tani duke synuar arritjen e një ndryshimi rrënjësor në marrëveshjen që nënshkroi dikur me vetëdije të plotë, qeveria e Mbretërisë së Bashkuar po propozon të marrë masa “mbrojtëse”. Masa të tilla lejohen sipas nenit 16 të protokollit.

Por masa të tilla, do të kufizohen në lidhje me shtrirjen dhe kohëzgjatjen e tyre, në atë që është rreptësisht e nevojshme për të korrigjuar situatën. Dëshira e Mbretërisë së Bashkuar për të hequr rolin e Gjykatës Evropiane të Drejtësisë në zgjidhjen e ligjit të BE-së që rregullon tregun e përbashkët, është larg nga të qenit “shumë e nevojshme”.

Për më tepër, në kundërpërgjigje të një veprimi të tillë nga Britania e Madhe, BE-ja do të kishte të drejtë të merrte masat e veta ri-balancuese. Se ku do të përfundonte një cikël i tillë hakmarrjeje midis këtyre fqinjëve, askush nuk e di.

Pikëpamja optimiste është se kjo lojë do të përfundojë, ashtu si ka ndodhur më parë, me një marrëveshje të rregulluar:BE-ja do të lëshojë paksa, dhe Britania e Madhe do të dështojë të arrijë gjithçka që dëshiron. Megjithatë deri sa të mbërrihet atje, ka jo pak vështirësi të dukshme.

E para është se përpjekjet e pafundme për të ri-negociuar pjesën më të diskutueshme të marrëveshjes së daljes nga unioni, i kanë përkeqësuar marrëdhëniet, dhe ç’është më e keqja do të vazhdojnë që ta bëjnë këtë. Tek e fundit Irlanda, Irlanda e Veriut, BE dhe Britania nuk do t’i japin fund shpejt përplasjeve mes tyre.

E dyta është se një përplasje e tillë, minon fatalisht besimin tek angazhimet e saj që i duhet çdo qeverie. Mbretëria e Bashkuar nuk mund të shpresojë më që të shpëtojë nga reputacioni i një “Albioni tinëzar”. E fundit, është se loja aktuale mund të përfundojë në një përplasje të llojit të sugjeruar nga Coveney.

Ndoshta kjo gjë nuk do të ndodhë këtë herë. Por gjithnjë e më shumë duket sikur qeveria britanike do të vazhdojë me këtë derisa BE-ja të lëshojë plotësisht ose të ndodhë rënia.

Në planin afatgjatë, kjo e fundit duket shumë më e mundshme.

Pra, çfarë ndodh nëse dështon zbatimi i pjesëve më thelbësore të marrëveshjeve midis Britanisë dhe BE-së? Sigurisht, efektet ekonomike do të ishin më të dëmshmet. Por shumë më e keqe do të ishte prishja e besimit midis demokracive kryesore dhe fqinjëve të përjetshëm, pikërisht në një periudhë sfidash të mëdha për vende të tilla. Këto janë rreziqe që asnjë njeri i arsyeshëm nuk do të guxonte t’i ndërmerrte. Kjo “lojë” e rrezikshme duhet të ndalet. Ne duhet të ecim përpara./abcnews.al

The post Loja e Britanisë me Brexit do të përfundojë keq appeared first on Albeu.com.