Zemaj dënon deklaratat e Daçiqit dhe kërkon reagim të prerë nga NATO

Astrit Zemaj, ambasador i Kosovës për marrëdhënie me NATO-n, i ka cilësuar kërcënuese deklaratat e Ivica Daçiqit për Kosovën dhe ka paralajmëruar se ato mund të cenojnë sigurinë e stabilitetin rajonal. Ai kërkon që NATO-ja dhe institucionet përkatëse ndërkombëtare t’i trajtojnë mesazhet me seriozitet.

Në një reagim në Facebook, Zemaj iu përgjigj Daçiqit, kryetarit të Partisë Socialiste të Serbisë (SPS) dhe ministrit në qeverinë serbe. Më 7 tetor, në Rashkë të Serbisë, Daçiq deklaroi se “herët a vonë flamuri serb do të valojë mbi Prizren” dhe përsëriti se Kosova nuk do të jetë kurrë e pavarur.

Sipas Zemajt, këto fjalë shkojnë përtej retorikës politike apo elektorale: ato përbëjnë gjuhë nacionaliste kërcënuese, mohojnë realitetin shtetëror të Kosovës dhe mund të nxisin tensione në rajon.

Zemaj e lidhi këtë diskurs me periudhën e Millosheviqit, kur nacionalizmi agresiv serb çoi në luftëra, shkatërrime dhe katastrofë humanitare në Ballkan. Ai rikujtoi se SPS-ja e Daçiqit ishte pjesë e pushtetit të Serbisë gjatë luftërave të Millosheviqit, kur Kosova u përball me vrasje masive, dëbime dhe terror. Gjatë luftës së viteve 1998–1999 u vranë mbi 13.500 shqiptarë.

Në reagim thuhet gjithashtu se ndërhyrja ushtarake e NATO-s u zhvillua në kushtet e katastrofës humanitare dhe pas krimeve deri në shkallë gjenocidi, me synimin për t’i dhënë fund dhunës dhe për të krijuar rrethana sigurie e paqeje. Zemaj paralajmëroi se pretendimet territoriale dhe frikësimi nuk duhet të kthehen në mjete të politikës shtetërore.

Ai vuri në dukje se Kushtetuta e Republikës së Kosovës u garanton komuniteteve joshumicë 20 vende në Kuvend, 10 prej të cilave i takojnë komunitetit serb. Sipas tij, rendi kushtetues përfshin edhe mekanizma të posaçëm për mbrojtjen e komuniteteve dhe përfaqësimin e tyre në jetën publike; këto janë garanci kushtetuese, jo premtime politike. Për këtë arsye, argumenton Zemaj, mbrojtja e serbëve nuk mund të përdoret për të justifikuar pretendimin se Serbia duhet të rimarrë kontrollin mbi Kosovën.

Zemaj kërkoi që çështja t’u bëhet e ditur drejtuesve të lartë ushtarakë të NATO-s dhe misioneve të saj në Kosovë: admiralit Giuseppe Cavo Dragone, kryetar i Komitetit Ushtarak të NATO-s; gjeneralit Alexus G. Grynkewich, Komandant Suprem i Forcave Aleate në Evropë (SACEUR); admiralit George M. Wikoff, komandant i Komandës së Forcave të Përbashkëta Aleate në Napoli; gjeneralmajorit Özkan Ulutaş, komandant i KFOR-it; dhe Thomas Schulte-Borghoff, drejtor i Ekipit Këshillues dhe Ndërlidhës të NATO-s (NALT).

Ai u bëri thirrje këtyre strukturave që ta vlerësojnë seriozisht retorikën, në përputhje me përgjegjësinë për sigurinë rajonale, dhe të japin përgjigje të qartë, të vendosur e institucionale. Sipas tij, mesazhet kërcënuese duhet të shqyrtohen dhe shqetësimet të përcillen përmes kanaleve përkatëse të NATO-s në NATO HQ në Bruksel, në SHAPE, në AJFC Napoli, në KFOR dhe në NATO-NALT.

Zemaj paralajmëroi se mungesa e reagimit mund të krijojë përshtypjen se kërcënimet territoriale janë të pranueshme. Ai tha se Republika e Kosovës do të jetë këtu dhe se vendi është rreshtuar përkrah Shteteve të Bashkuara të Amerikës, NATO-s, Bashkimit Evropian dhe aleatëve, ndryshe nga Serbia, të cilën e cilësoi proksi të Rusisë në Ballkan. Sipas tij, Kosova do të vazhdojë të jetë partnere kyçe në mbrojtjen e paqes, lirisë dhe stabilitetit në vend dhe në këtë pjesë të Evropës.

Në përfundim, Zemaj theksoi se Kosova është shtet dhe se liria e saj nuk mund të negociohet përmes kërcënimeve, ndërsa të drejtat e komuniteteve janë pjesë e rendit kushtetues. Ai nënvizoi se paqja duhet mbrojtur me vendosmëri, para se retorika e urrejtjes të shndërrohet në veprime që rrezikojnë jetën e qytetarëve dhe stabilitetin rajonal.