Përplasje të ashpra në Kuvend, PDK dhe AAK sfidojnë Vetëvendosjen – ja dinamika e situatës

Të mërkurën, Kuvendi i Kosovës u përfshi nga tensione dhe konflikte verbale gjatë aktiviteteve të hapura për qytetarët. Përfaqësues të Partisë Demokratike të Kosovës dhe Aleancës për Ardhmërinë e Kosovës kundërshtuan praninë e deputetëve dhe zyrtarëve të Lëvizjes Vetëvendosje, duke insistuar që të rifillonte menjëherë seanca konstituive.

Situata u acarua kur ligjvënësit e VV-së iu afruan të pranishmëve për të bashkëbiseduar. Në ato çaste, deputetët e PDK-së nisën të brohoritnin dhe të protestonin, duke krijuar një atmosferë të tensionuar në ambientet e sallës.

Gjatë fjalimeve të planifikuara nga zyrtarët e VV-së, përplasjet ishin të dukshme. Ministrja në detyrë e Drejtësisë, Donika Gërvalla, u pengua të shprehej për shkak të thirrjeve të forta nga radhët e PDK-së. Raportimet në vendngjarje treguan se ndaj saj u dëgjuan parrulla si “Demokraci” dhe “UÇK”.

Një skenë e ngjashme u zhvillua edhe me ushtruesen e detyrës së presidentes, Albulena Haxhiu. E rrethuar nga protestat e deputetëve opozitarë që kërkonin vijimin e seancës, ajo u detyrua të njoftonte se nuk do të zhvillonte konferencën e paralajmëruar për mediat në hollin e Kuvendit. Haxhiu e kushtëzoi mbajtjen e saj me largimin e deputetëve të PDK-së nga hapësira përreth.

Teksa zhvillimet në sallë u intensifikuan, disa deputetë të opozitës provuan madje të largonin fizikisht përfaqësues të Lëvizjes Vetëvendosje, duke e çuar edhe më lart shkallën e konfrontimit. Këto episode ndodhën në një moment kur legjislativi po kalon një ngërç të thellë sa i përket konstituimit dhe avancimit të seancës përkatëse.

Donika Gërvalla u shpreh për mediat se sesioni do të thirrej vetëm pas një marrëveshjeje ndërpartiake, por deklarata e saj u ndërpre nga ndërhyrjet me zë të lartë “thirreni seancën”. Në një përballje të drejtpërdrejtë me deputeten e PDK-së, Blerta Deliu Kodra, Gërvalla e pyeti këtë të fundit pse nuk paraqiteshin në takim për kompromis politik. Deliu Kodra iu përgjigj duke insistuar se thirrja e seancës ishte detyrim kushtetues dhe jo çështje vullneti.

Prania në hollin e Kuvendit u shënua nga qëndrimi i PDK-së dhe AAK-së, të cilat kërkonin me ngulm vijimin e punimeve, ndërkohë që aktiviteti “Bashkatdhetarët në Kuvend” po mbahej në sallën plenare. Mediat sociale shpërndanë momentin e një diskutimi të tensionuar midis Albulena Haxhiut dhe Vlora Çitakut, i cili po filmohej nga anëtarë të diasporës. PDK-ja e kishte paralajmëruar më herët pjesëmarrjen në Kuvend, pavarësisht mungesës së një thirrjeje zyrtare nga kryesuesi Avni Dehari, dhe më pas AAK-ja iu bashkua pozicionit të tyre.

Shefi i GP të PDK-së, Arian Tahiri, deklaroi se qëllimi ishte rivënia në funksion e Kuvendit dhe ruajtja e themeleve kushtetuese të shtetit, duke paralajmëruar hapa të tjerë të guximshëm në rast se shteroheshin mundësitë brenda institucionit. Nga ana e tij, Besnik Tahiri i AAK-së theksoi vendosmërinë për të mos lejuar shkeljen e të drejtave qytetare. Pas këtyre deklaratave, deputetët e opozitës dolën nga salla dhe qëndruan në holl, teksa aty u paraqitën edhe dy deputetë të VV-së. Njëri prej tyre, Vigan Qorrolli, e konsideroi aksionin opozitar si të pranueshëm, por rikonfirmoi qëndrimin se një marrëveshje politike mbetet parakusht për vazhdimin e procesit.

PDK-ja pohoi se ftesa për të qenë prezentë në sallë i ishte drejtuar të gjitha partive, megjithatë përfaqësues të Lidhjes Demokratike të Kosovës nuk u vunë re në ambient. Ndërkohë, kryesuesi Avni Dehari mbështeti idenë se seanca nuk mund të vazhdojë në mungesë të një marrëveshjeje politike paraprake.

Kolapsi institucional ndodh në një kontekst ku afati 30-ditor për konstituimin e legjislaturës së re tashmë ka përfunduar më 7 gusht, pas certifikimit të rezultateve zgjedhore të 7 qershorit më 8 korrik. Megjithëse seanca nisi më 6 gusht, zgjedhja e kryetarit dhe nënkryetarëve mbeti pezull për shkak të mungesës së konsensusit. Në reagim ndaj këtij ngërçi, 14 entitete të shoqërisë civile, me AVONET-in në krye, i janë drejtuar Gjykatës Kushtetuese për zbatimin e aktgjykimeve relevante.

Në qendër të bilokimit qëndron pikërisht çështja e presidentit të ri të vendit. Lëvizja Vetëvendosje kërkon një marrëveshje të gjerë politike dhe një kandidat jopartiak e pa ngjyrime politike. LDK-ja pretendon se posti i takon asaj. PDK-ja insiston në respektimin e procedurave kushtetuese për të përfunduar më parë konstituimin. AAK-ja nga ana tjetër, fajëson Vetëvendosjen për bllokadën duke kërkuar respektim të rreptë të afateve. Bashkimi Evropian ka apeluar tek forcat politike kosovare që të gjejnë menjëherë një kandidat konsensual për presidentin, duke paralajmëruar se vonesat në ngritjen e institucioneve rrezikojnë reformat vendore dhe aksesin në fondet evropiane.