Kandiq akuzon Serbinë për fshehjen e fakteve mbi krimet në Kosovë dhe kërkon reagimin e BE-së

Natasha Kandiq, themeluese e Fondit për të Drejtën Humanitare, ka akuzuar Serbinë se po hesht për faktet e vërtetuara në gjykata dhe po i shtrembëron ato, si për krimet e luftës në Kosovë, ashtu edhe për gjenocidin në Srebrenicë.

Përmes një reagimi në platformën X, ajo kritikoi qasjen e institucioneve dhe të shoqërisë serbe ndaj së kaluarës. Sipas Kandiqit, në vend të vendimeve gjyqësore po vihet ajo që quhet “e vërteta e popullit”.

Kandiq përmendi një deklaratë të ambasadorit të Bashkimit Evropian në Serbi, Andreas von Beckerath, i cili kishte paralajmëruar se lartësimi i të dënuarve për krime lufte është në kundërshtim me vlerat evropiane.

Ajo tha se përfaqësuesi i BE-së duhej të shprehte shqetësim edhe për heshtjen rreth aktgjykimeve dhe fakteve të konfirmuara nga gjykatat ndërkombëtare. Sipas saj, shtrembërimi i së kaluarës spikat veçanërisht kur bëhet fjalë për gjenocidin në Srebrenicë dhe viktimat e luftës në Kosovë.

Përballja me të kaluarën, theksoi Kandiq, kërkon respekt për vendimet e gjykatave dhe fundin e praktikave që mohojnë ose relativizojnë krimet e dokumentuara.

Kandiq kërkon pavarësi për Prokurorinë për Krime Lufte në Serbi

Kandiq rikujtoi se Fondi për të Drejtën Humanitare ka një bazë të gjerë të dhënash për viktimat e luftës në Kosovë. Aty është dokumentuar fati i secilës prej tyre, pa dallim përkatësie etnike.

Sipas saj, Fondi zotëron dokumente gjyqësore, dëshmi nga familjarë e dëshmitarë, si edhe video-incizime të dëshmive të paraqitura në Tribunalin Penal Ndërkombëtar për ish-Jugosllavinë.

Ky dokumentacion, tha Kandiq, mund të përdoret nga Prokuroria për Krime Lufte në Serbi, nëse ajo vepron e pavarur dhe i bazon hetimet te provat, jo te udhëzimet politike. Ajo shtoi se kërkesa e BE-së për një gjyqësor të pavarur duhet të vlejë edhe për ndjekjen penale të krimeve të luftës.

Paralajmërim për përdorimin politik të së kaluarës

Kandiq i kërkoi Bashkimit Evropian mbështetje politike dhe financiare që të rinjtë të përfshihen në hulumtimin e luftërave të viteve 1990.

Ajo tha se studentëve dhe të diplomuarve duhet t’u jepet mundësia të shqyrtojnë dokumente, të analizojnë dëshmi dhe të arrijnë vetë në përfundime për ngjarjet e së kaluarës.

Sipas Kandiqit, politikat e kujtesës po shfrytëzohen për të thelluar ndarjet kombëtare, për të mohuar krimet dhe për të lartësuar autorët e tyre.

Ajo vlerësoi se dokumentimi i pavarur dhe respektimi i fakteve të vërtetuara gjyqësisht janë të nevojshëm për një kulturë të përgjegjshme të kujtesës dhe për përmirësimin e marrëdhënieve mes vendeve të rajonit.