Restaurimi i trashëgimisë nxit rritjen e turizmit

Për vite me radhë, Shqipëria Jugore ka përjetuar një zhvillim të ngadaltë ekonomik dhe rënie të ndjeshme të popullsisë, veçanërisht në mesin e brezit të ri që kërkon mundësi pune jashtë vendit.

Megjithatë, investimet e fundit e kanë përmbysur këtë trend. Një nxitës kryesor i këtij ndryshimi ka qenë Projekti i Zhvillimit të Integruar Urban dhe Turistik (PIUTD), një iniciativë e nisur në partneritet me Qeverinë Shqiptare dhe Bankën Botërore.

Fokusi i projektit ka qenë restaurimi i monumenteve historike, përmirësimi i infrastrukturës përreth dhe rritja e shërbimeve që lidhen me turizmin.

Vendet ikonike të trashëgimisë si Kalaja e Beratit, Kalaja e Gjirokastrës dhe shëtitorja e Qafës së Pazarit në Sarandë kanë përfituar të gjitha nga këto përpjekje, duke i bërë ato më të arritshme për turistët.

Restaurimi i gati 200,000 metrave katrorë hapësirë publike ka përfshirë përmirësimin e rrugëve me kalldrëm, ndërtimin e trotuareve të reja, instalimin e ndriçimit dhe shtimin e ambienteve për vizitorët si pikat e informacionit.

Këto ndryshime kanë ndihmuar në transformimin e rajonit në një destinacion turistik të nivelit të lartë, duke tërhequr një numër gjithnjë e në rritje vizitorësh çdo vit.

Një bum turizmi në jug të Shqipërisë

Shifrat flasin vetë. Sipas Institutit të Statistikave të Shqipërisë (INSTAT), vendi përjetoi një rritje marramendëse prej 82% të mbërritjeve turistike në vitin 2024 krahasuar me vitin 2019.

Në pjesën jugore të vendit, rritja ka qenë edhe më e rëndësishme. Qytete si Berati kanë përjetuar një rritje të numrit të turistëve pothuajse katërfish, ndërsa numri i vizitorëve në Gjirokastër është gjashtëfishuar.

Kjo rritje e vizitorëve jo vetëm që i ka sjellë dobi sektorit të turizmit, por ka pasur edhe një efekt në bizneset lokale, duke krijuar mundësi të reja në të gjitha industritë.

Investimet e sektorit publik kanë luajtur një rol vendimtar në tërheqjen e sipërmarrësve të sektorit privat, veçanërisht në industritë e turizmit dhe mikpritjes.

Shumë vendas kanë shfrytëzuar mundësinë për të shndërruar shtëpitë e tyre historike në hotele  ose për të nisur përvoja kulinare dhe kulturore.

Për më tepër, rajoni po përjeton një bum në turizmin e aventurës, me shtigje të reja për ecje dhe çiklizëm, autobusë elektrikë dhe madje edhe “zip line-t” që po futen për të tërhequr adhuruesit e aktiviteteve në natyrë.

Krijimi i vendeve të punës dhe përfshirja ekonomike

Një nga rezultatet më të rëndësishme të përpjekjeve të rimëkëmbjes është rritja e konsiderueshme e mundësive të punësimit, veçanërisht në sektorët e mikpritjes, turizmit dhe transportit.

Janë krijuar mijëra vende të reja pune dhe një shifër e jashtëzakonshme prej 50% e këtyre pozicioneve janë plotësuar nga individë që më parë ishin të përjashtuar nga tregu i punës, duke përfshirë gratë, të rinjtë dhe personat me aftësi të kufizuara.

Kjo qasje gjithëpërfshirëse jo vetëm që ndihmon në diversifikimin e ekonomisë lokale, por gjithashtu kontribuon në zhvillimin social të rajonit.

Ndërsa bizneset e reja lindin për të përmbushur nevojat e popullsisë turistike në rritje, mundësitë e punësimit po zhvillohen.

Përveç kësaj, shumë ish-banorë të rajonit, të cilët më parë kishin kërkuar punë jashtë vendit, po kthehen në qytetet e tyre të lindjes, të nxitur nga mundësitë e krijuara rishtazi.

Këta të kthyer, shpesh duke sjellë me vete ekspertizë të vlefshme, kanë qenë të dobishëm në nxitjen e investimeve dhe inovacionit të mëtejshëm.

Rijetësimi i këtyre qyteteve është një produkt si i investimeve të jashtme ashtu edhe i një kthimi të talenteve lokale, duke krijuar një cikël të qëndrueshëm rritjeje dhe zhvillimi.

Një model për zhvillim të qëndrueshëm

Projekti PIUTD nuk ka të bëjë vetëm me turizmin dhe infrastrukturën – por ka të bëjë edhe me qëndrueshmërinë.

Restaurimi i vendeve historike, së bashku me zhvillimin e iniciativave të ekoturizmit, pasqyron një angazhim të fortë për ruajtjen e trashëgimisë natyrore dhe kulturore të rajonit.

Kjo qasje siguron që përfitimet e turizmit do të vazhdojnë të rrjedhin në zonë për vitet që vijnë, duke minimizuar ndikimin mjedisor të zhvillimit të shpejtë.

Projekti u ka mundësuar bashkive të krijojnë njësi turistike përgjegjëse për zhvillimin afatgjatë të sektorit.

Këto njësi do të sigurojnë që sektori i turizmit i Shqipërisë Jugore të vazhdojë të evoluojë në një mënyrë të qëndrueshme, duke balancuar rritjen ekonomike me ruajtjen e aseteve të pasura kulturore të zonës.

Duke investuar si në të kaluarën ashtu edhe në të ardhmen, Shqipëria po hedh themelet për një sektor turizmi të begatë dhe të përgjegjshëm ndaj mjedisit.

Shqipëria Jugore, një histori suksesi në turizëm

Transformimi i Shqipërisë Jugore, veçanërisht në rajonet e Beratit, Gjirokastrës, Përmetit dhe Sarandës, qëndron si një dëshmi e fuqisë së turizmit të trashëgimisë.

Suksesi i projektit PIUTD thekson rëndësinë e ruajtjes së trashëgimisë kulturore, duke nxitur njëkohësisht rritjen ekonomike.

Duke tërhequr investime ndërkombëtare, duke promovuar sipërmarrjen lokale dhe duke krijuar mundësi punësimi gjithëpërfshirëse, Shqipëria ka vendosur një standard të ri për zhvillimin e qëndrueshëm në sektorin e turizmit.

The post “Travel and Tour World”: Transformimi ekonomik i Shqipërisë Jugore, ndikimi i turizmit të trashëgimisë appeared first on Albeu.com.

“Do të shkoja në gjunjë sot në kishën e Megalokarit për të gjetur një anëtar stafi në kohë për vitin e ardhshëm”, thotë Matina, pronarja e butikut elegant “Armonia” në Tinos.

Ajo i referohet me këtë pelegrinazhit më të famshëm të grekëve, i cili zhvillohet çdo vit më 15 gusht në ishullin Cikladik.

Pelegrinët bëjnë udhëtimin e gjatë deri në kishë në gjunjë, duke u lutur që Virgjëresha Mari t’u plotësojë dëshirat për shëndet, ndihmë dhe mbështetje.

Edhe Matina shpreson për ndihmë: Ajo kërkon me dëshpërim staf, po me pak sukses, edhe pse pagat në Tinos janë pak më të larta se në Athinë dhe ajo mund të ofrojë edhe akomodim. Por po bëhet gjithnjë e më e vështirë të gjesh punëtorë për sezonin e verës në turizëm. Pothuajse kudo në ishullin popullor të pushimeve, mund të shihni tabela që shkruajnë: “Kërkohet Staf”.

Në dyqanin e bizhuterive pranë butikut, një shitëse mjaft e sjellshme Tamar mezi kupton greqisht. Ajo mund të flasë vetëm përshëndetjet e zakonshme dhe pastaj kalon menjëherë në anglisht. Për të kuptuar se çfarë duan klientët më të vjetër grekë, ajo duhet të telefonojë shefin e saj. Megjithatë, argjendari është i kënaqur që ka gjetur një punonjëse për të gjithë verën. Tamar është nga Gjeorgjia, ka ardhur në Greqi ligjërisht si punëtore sezonale dhe punon në Tinos prej një muaji.

Hotelierët grekë kërkojnë me urgjencë punëtorë

Në Greqi mund të vinin për të punuar me dokumente të rregullta më shumë njerëz si Tamar. Pranverën e kaluar, Greqia nënshkroi marrëveshje përkatëse me Armeninë, Gjeorgjinë, Republikën e Moldavisë, si dhe me Indinë, Filipinet dhe Vietnamin, duke u zotuar të rekrutonte 40,000 punëtorë të huaj. Në realitet, megjithatë, këto marrëveshje po zbatohen shumë ngadalë ose me pak ose aspak sukses.

Burokracia është e ndërlikuar, konsullatat greke jashtë vendit kanë mungesë stafi dhe ofertat nuk janë veçanërisht tërheqëse. Prandaj, hotelierët në të gjithë vendin janë ende në kërkim të dëshpëruar për recepsionistë, pastrues, punonjës pishine, portierë, kamerierë dhe kuzhinierë. Sipas Shoqatës Greke të Hoteleve, ka një mungesë prej të paktën 60,000 punëtorësh në industrinë e tyre.

Mungesa e fuqisë punëtore me përmasa të mëdha

Pjesërisht kjo është trashëgimi e pandemisë së koronavirusit 2020-2023, e cila ende ndihet në të gjithë Evropën, thotë Jorgos Hosoglu, President i Federatës Panhelenike të Punëtorëve të Ushqimit dhe Turizmit. Problemi është veçanërisht i mprehtë në Greqi: “Po përjetojmë një mungesë të paparë të punëtorëve të kualifikuar dhe me përvojë, veçanërisht në sektorin e hoteleve dhe restoranteve, pasi punëtorët u larguan gjatë izolimit. Shumë prej tyre nuk janë kthyer kurrë në këtë industri”.

Sipas Hosoglu, një faktor është sezonaliteti në turizëm. Kur turistët largohen dhe hotelet dhe baret në plazh mbyllen, punëtorët kanë të drejtë për përfitime papunësie vetëm për tre muaj.

“Si supozohet të mbijetojnë ata pjesën tjetër të vitit, veçanërisht tani, kur kostoja e jetesës është rritur për një kohë të gjatë”?

Përveç kësaj, një numër gjithnjë e në rritje i grekëve të rinj po kërkojnë punë sezonale në Evropën Veriore, madje edhe në Islandë. Edhe shumë shqiptarë që kanë punuar si fuqi punëtore e lirë në Greqi, për dekada ose po i afrohen daljes në pension ose po largohen nga Greqia.

Shqiptarët e harruar

Fakt është që ekonomia greke është mbështetur tek puna e emigrantëve nga vitet 1990, si në sektorin e turizmit ashtu edhe në bujqësi dhe ndërtim. Deri në kohën e krizës ekonomike, Greqia ishte shumë e varur nga fuqia punëtore nga Shqipëria. Gjatë programeve të “rimëkëmbjes financiare” (2010-2018), kërkesa ra ndjeshëm. Megjithatë, pas pandemisë, kur ekonomia u rimëkëmb dhe turizmi u rrit kjo kërkesë u shumëfishua

Por të njëjtin zhvillim patën edhe vende të tjera që ofrojnë paga më konkurruese dhe procedura më të thjeshta legalizimi për emigrantët.

Si rezultat, shumë punëtorë të bujqësisë të emigruar nuk u kthyen kurrë në Greqi. Prandaj, duket e qartë se Greqia ka nevojë për një politikë tërheqëse imigracioni. Përveç 60,000 punëtorëve shtesë të nevojshëm në turizëm, nevojiten edhe 50-60,000 të tjerë në sektorin e ndërtimit dhe 60,000 në sektorin e bujqësisë.

Athina ndjek politikë ultra të djathtë në vend të politikës së mençur të migracionit
Por qeveria konservatore e kryeministrit Kyriakos Mitsotakis ka vendosur të ndjekë politikën kundër imigracionit.

Sipas saj, mënyra më e mirë për të kapërcyer krizat, skandalet dhe vlerësimet e ulëta në sondazhe është të marrë masa të ashpra ndaj emigrantëve. Qëllimi është të fitohen votuesit e krahut të djathtë.

Ish-Ministri i Migracionit, Makis Voridis, i cili dha dorëheqjen në fund të qershorit për shkak të një skandali që përfshinte subvencione të paligjshme bujqësore të BE-së, tashmë ua ka vështirësuar jetën shumë emigrantëve të ligjshëm. Hapi i tij i parë ishte “ngrirja” e mundësisë së zgjatjejeve të lejeve të qëndrimit. Kjo përbën një problem të madh për emigrantët që kanë jetuar dhe punuar në Greqi – disa prej tyre prej vitesh.

Ministri i ri, Thanos Plevris i ekstremit të djathtë, nuk është marrë aspak me nevojën urgjente për emigracion të ligjshëm që kur mori detyrën. Në vend të kësaj, ai menjëherë ashpërsoi edhe më tej ligjin për azilin. Riatdhesimi i emigrantëve të paligjshëm është përparësia kryesore, sipas tij. Migrantët që hyjnë në Evropë ilegalisht ose kërkesat e të cilëve për azil refuzohen nuk kanë të drejtë të qëndrojnë në Evropë dhe duhet të kthehen menjëherë në vendet e tyre, shprehet ai.

“Burg ose kthim”

Në takimin joformal të Ministrave të Brendshëm dhe të Imigracionit të BE-së në Kopenhagen (22 korrik 2025), Plevris e bëri të qartë se Greqia nuk mund të përballojë më fluksin në rritje të migrantëve nga Libia. Sipas Ministrisë së Jashtme greke, 9,000 njerëz kanë mbërritur që nga fillimi i vitit, kryesisht nëpërmjet ishullit të Kretës. Plevris prezantoi me krenari ligjin e tij të ri. Ai parashikon një dënim me burg nga dy deri në pesë vjet për azilkërkuesit e refuzuar që nuk kthehen në atdheun e tyre. “Kushdo që qëndron ilegalisht në vendin tonë ka dy mundësi: burg ose kthim”, tha ministri dhe bëri të mundur që një poster me këtë deklaratë të prodhohej dhe shpërndahej në mediat sociale./DW

The post Grekët “vajtojnë” për emigrantët shqiptarë, industria e turizmit po vuan nga mungesa e stafit appeared first on Albeu.com.

Në një dokument të bërë publik nënvizohet se mbyllja e planifikuar në 31 korrik 2025 parashikohet të bëhet në qershor 2026. Kjo do të vlejë vetëm për financimin shtesë ë miratuar në janar 2022 ku kredisë ekzistuese prej rreth 64 milionë dollarësh iu shtua edhe një shumë prej 30 milionë USD të tjera.

“Në përgjigje të kërkesës së Huamarrësit të datës 8 maj 2025, ky Dokument Ristrukturimi synon: (a) një zgjatje prej 11 muajsh të datës së mbylljes së huasë për Financimin Shtesë për Projektin për Zhvillimin e Integruar Urban dhe të Turizmit në Shqipëri, nga 31 korriku 2025 deri më 30 qershor 2026, me rishikimin përkatës të vlerësimeve të disbursimit, dhe (b) rishikime në Kornizën e Rezultateve për të pasqyruar ndryshimet në afatin e zbatimit dhe zgjatjen e datës së mbylljes së AF-së.

Zgjatja e propozuar është e nevojshme për të siguruar kohë të mjaftueshme për përfundimin me sukses të të gjitha aktiviteteve të Projektit, siç është planifikuar, dhe arritjen e Objektivave të Zhvillimit të Projektit (PDO)”, thuhet në shpjegimin e dokumentit.

Huaja origjinale për zhvillimin urban dhe turizmin u miratua në 15 nëntor 2016 teksa një shtesë tjetër erdhi thuajse 6 vite më pas.

Qëllimi i Projektit është të përmirësojë infrastrukturën urbane, të forcojë asetet turistike dhe të rrisë kapacitetin institucional për të mbështetur zhvillimin ekonomik lokal të lidhur me turizmin në zona të përzgjedhura në Jug të Shqipërisë.

Raporti vlerëson se ecuria e projektit në tërësi vlerësohet si e kënaqshme dhe ka arritur të japë ndikim në zonat ku janë kryer ndërhyrje duke sjellë për rrjedhojë krimin e 2 mijë vendeve të reja të punës të lidhura me turizmin.

Ndërhyrjet kanë përfshirë disa bashki ku fillimisht Berat, Gjirokastër, Përmet Sarandë por disa të tjera u zhvendosën edhe në bashki të reja në një përpjekje për të përmirësuar itinerarin turistik jugor të vendit./ Monitor

The post Projekti i Bankës Botërore për turizmin, qeveria kërkon shtyrje të afatit për shtesën 30 mln USD appeared first on Albeu.com.

Një sinjal i tillë tregon qartë se Shqipëria po qëndron fort si një destinacion i preferuar në turizmin e organizuar, që është tregues i tërthortë edhe për tendencën e turizmit individual.

Një situatë si kjo, duhet që në njërën anë të na gëzojë e në tjetrën të na nxitë drejt masave që duhet të merren për të maksimizuar përfitimin që mund të vijë nga ky sektor, por edhe të garantojë qëndrueshmëri në afatgjatë.

Operatorët e tregut pohojnë se janë disa aspekte që duhet të mbahen parasysh për të orientuar këtë rritje të turizmit, ku luajnë rol të gjithë palët nga qeveria te pushteti vendor dhe grupet e interesit.

Këto kanë të bëjnë me një orientim të qartë të asaj që mund tëofrojë Shqipëria si destinacion, duke kombinuar turizmin masiv dhe atë luksoz, investime në infrastrukturë në shërbim të sektorit, si dhe politika subvencionuese për sektorët mbështetës që i japin avantazh siç mund të jetë bujqësia.

Shqipëria, destinacion i lirë apo destinacion luksi?

Promovimi i Shqipërisë si një destinacion i lirë, në disa raste ka sjellë turistë të kënaqur me shërbimin dhe pritshmërinë që kishin, e në të tjera, turistë që e kanë cilësuar këtë si një “mashtrim”.

Në fakt, Shqipëria sot mbetet një nga destinacionet më ekonomike në raportin e çmimit dhe asaj që ofron, por kjo nëse e marrim të mesatarizuar.

Nëse e shohim me rajone, sigurisht që ky raport ndryshon. Përfaqësues të qeverisë e kanë përmendur jo pak se Shqipëria do të kthehet në një destinacion për turizmin e luksit, por deri më tani ky segment është i papërfillshëm dhe rruga, ende e pashtruar.

Operatorët e tregut në hoteleri por edhe agjenci që sjellin turistë të huaj shprehen se ka vend për zhvillimin paralel të dy këtyre segmenteve, por në secilin rast ka nevojë për vizion.

Lidhur me çmimet konkurruese në turizmin masiv, Zak Topuzi nga Shoqata Shqiptare e Hotelierëve, pohon se struktura akomoduese duhet të zhvillojnë më shumë paketat që ofrojnë për turistët.

“Mungesa e shërbimeve ‘Full Board’ (FB) ose ‘Half Board’ (HB) në shumë hotele shqiptare rrit artificialisht kostot për turistët. Nëse një hotel ofron vetëm mëngjes (Bed & Breakfast – BB) ose asnjë vakt, atëherë turistët janë të detyruar të konsumojnë ushqime ‘à la carte’ në restorante, ku çmimet mund të jenë më të larta se ato të një pakete të përfshirë në çmimin e hotelit”, shprehet z. Topuzi.

Sipas tij, në vendet fqinje si Greqia, Turqia apo Mali i Zi, shumica e resorteve dhe hoteleve ofrojnë “All-Inclusive”, “Full Board” ose “Half Board”, duke lejuar turistët të planifikojnë më mirë shpenzimet dhe të kenë një përvojë më të rehatshme.

“Në Shqipëri, shumë hotele (veçanërisht ato të vogla dhe të mesme) nuk e kanë këtë mundësi, duke i lënë turistët të detyruar të konsumojnë jashtë çdo vakt, shpesh me çmime jo të qarta ose me luhatje sezonale”, pohon ai.

Por zhvillimi i mëtejshëm i turizmit masiv nëpërmjet përmirësimeve nuk e përjashton zhvillimin e turizmit të luksit, por ai nënvizon se duhet të mësojmë nga gabimet e fqinjëve dhe të kemi vizion për zhvillimin e modeleve të përshtatshme sipas tendencave që po vihen re në tregje.

Turizmi në rritje, por ka nevojë për investime në infrastrukturë dhe nga sektori privat

Rritja e interesit turistik për Shqipërinë duket se nuk kufizohet më vetëm me atë të rërës dhe detit. Turizmi kulturor dhe së fundmi ai i konferencave po tregojnë se mikpritja gjithëvjetore është e mundur, por ka nevojë për investime të mirëmenduara, si nga sektori privat, ashtu edhe ai publik.

Rrahman Kasa, nga Unioni Turistik Shqiptar, shprehet se turizmi i konferencave ka marrë një nxitje të dukshme nga promovimi që i është bërë vendit, por ne ende nuk ofrojmë kapacitete të mëdha siç e kërkon ky treg.

Jemi në kushtet kur kërkesa është më e lartë se oferta. Nga ana tjetër, lidhur me rolin e qeverisë, ai vlerëson se duhet të gjendet zgjidhje për infrastrukturën në ato zona ku piku i sezonit sjell ngërçe të mëdha.

“Një rritje e fluksit të turistëve do të thotë ngarkesë më e madhe në rrugë, më shume mjete dhe institucionet duhet të investojnë në drejtim të lehtësimit të këtij fluksi. Janë disa rrugë që kanë një ngarkesë shumë të madhe, ku turistët si individualë dhe të organizuar humbasin me orë të tëra.

Dikur ishte aksi Thumanë-Kashar, një ndër ta, që tani është e zgjidhur, por më problematikja mbetet autostrada Tiranë-Durrës.

Kësaj rruge në verë, përveç fluksit normal që është jo i vogël, i shtohen edhe të gjithë mjetet që i drejtohen Jugut. Për ne që kemi turistë të organizuar, të kalosh 2-3 orë në trafik për t’i çuar në Golem nuk është pozitive.

Rrugët dytësore në Golem gjithashtu mbeten problematike”, – shprehet z. Kasa.

Kontributi që turizmi ka në ekonomi, sipas tij, e justifikon investimin në ato akse që janë problematikë.

A bëhet kulinari dhe agroturizëm me produkte importi? Subvencionet si nxitje

Një nga aspektet që turistët kanë vlerësuar më shumë gjatë qëndrimit në Shqipëri, ka qenë përvoja autentike dhe kulinaria. Duket se në vijim të kësaj, edhe agjencitë e huaja kanë rritur interesin për këto ture.

“Operatorët turistikë, si pjesë e vlerësimeve që kanë nga turistët, kanë shtuar kërkesën për ture kulinarie, për agroturizëm, turizmin e aventurës dhe për fatin tonë të mirë, ne i kemi të gjitha këto. Sa i takon destinacionit, ka një rritje të jashtëzakonshme për Alpet, por edhe për turizmin e eksperiencës, që lidhet kryesisht me qytetet dhe jetën që ofrojnë ato.

Flas këtu për Tiranën, që është një nga më të preferuarat ku nënvizohet jeta e gjallë që ofron dhe kulinaria në qytet, por edhe në zonat periferike të saj”, – shprehet z. Kasa.

Por teksa kulinaria dhe autenticiteti po kthehen në pikat tona të forta, zhvillimet e brendshme po rrezikojnë që të humbasim këto avantazhe.

Largimi i njerëzve nga fshati po “kërcënon” potencialin e Shqipërisë rurale turistike, ndërsa vetë bujqësia ka qenë në tkurrje. Pikërisht në një situatë si kjo, shihet si zgjidhje për të rritur përfitimin nga zinxhiri i vlerës mbështetja nëpërmjet subvencioneve nga qeveria.

“Bujqësia ka nevojë për politika subvencionuese për të përballuar konkurrencën rajonale, por dhe largimin e banorëve nga zonat rurale. Duhet hequr dorë nga modeli i deritanishëm ku faktikisht subvencioni nuk kalon direkt te konsumatori.

Duhet nxitur përdorimi i produkteve bujqësore apo pijeve lokale. E ka legjislacioni për klasifikimin e hoteleve me yje, por ka mbetur pa u zbatuar.

Nuk mund të flasim për agroturizëm me produkte importi. Duhen ndërhyrje ligjore, pa qenë vonë. Qeveria ka në dorë gjithë instrumentet për ta bërë këtë”, shprehet z. Topuzi./ Monitor.al

The post Turizmi në rritje, por pa orientim appeared first on Albeu.com.

Shqipëria është kthyer në një destinacion turistik jo vetëm për t’u argëtuar e për të kaluar pushimet, por edhe për të kryer turizëm shëndetësor.

Çmimet ende të lira të trajtimeve e ndërhyrjeve estetike, si dhe shërbimeve dentare, po tërheqin gjithnjë e më shumë të huaj.

Kërkesa e lartë po nxit bizneset e këtij segmenti, duke bërë që

për të dytin vit radhazi të jenë në listën e “Monitor 200”, sipas fitimeve. Megjithatë, ritmet e rritjes janë ngadalësuar në krahasim me 2022, duke sinjalizuar për një ngadalësim të këtij tregu.

Rritja e çmimeve për disa ndërhyrje dhe konkurrenca nga Turqia po ndikojnë në këtë tendencë. Rënia e Euros ka qenë një tjetër faktor që ka ndikuar në të ardhurat, teksa ofruesit e shërbimeve janë munduar ta kompensojnë këtë me rritjen e çmimeve, e cila, nga ana tjetër, ka ndikuar te frenimi i kërkesës.

“Sombrero” (Klinika Keit) është më e madhja në vend për mjekësinë e specializuar estetike. Në vitin 2023, të ardhurat e kompanisë u rritën me 8.2%, në 974 milionë lekë, pas dyfishimit të vitit të mëparshëm.

Fitimet ranë me 17%, në 360 milionë lekë, pasi ishin trefishuar vitin e mëparshëm. Norma e fitimit ishte 37%, nga 48% vitin e mëparshëm.

Skerdilajd Faria, themeluesi dhe CEO i “KEIT Day Hospital”, një ndër më të mëdhatë për ndërhyrjet kirurgjikale në vend, pohoi se deri në 60% e kërkesës aktuale për operacione plastike kryesohet nga shtetas të huaj dhe emigrantë.

Pjesën më të madhe të kërkesës nga shtetasit e huaj, sipas tij, e zënë italianët. Disa nga procedurat kirurgjikale që zakonisht kanë një kërkesë të lartë dhe preferohen nga pacientët janë:

– Lipoaspiracioni (liposuksioni), një procedurë e zakonshme për heqjen e yndyrës së tepërt nga zona e trupit si abdomeni, beli, gjinjtë dhe kofshët.

– Rinoplastika, një ndërhyrje për ndryshimin e formës së hundës për të përmirësuar pamjen e fytyrës.

– Face Lift: Kjo është një ndërhyrje për të zbutur rrudhat dhe për të kthyer një pamje më të re të fytyrës.

– Rritja e gjoksit: Në këtë kategori përfshihen ndryshimet e madhësisë së gjoksit përmes implanteve ose transferimit të yndyrës së trupit.

– Abdominoplastika: Një procedurë për të hequr qelizat e tepërta të lëkurës dhe yndyrën nga zona e barkut.

– Transplantimi i flokëve: Për persona me humbje të dukshme të flokëve, transplantimi i flokëve është një opsion, ku kërkesat janë kryesisht nga të huaj.

Edhe klinikat dentare kanë ngadalësuar disi rritjen në 2023. “Brianza Dent” është më e madhja, me të ardhura 1.4 miliardë lekë (+7%), pas dyfishimit që shënoi vitin e kaluar.

Fitimet ranë me 16.4%, në 410 milionë lekë. Norma e fitimit u reduktua në 29.6%, nga 37% vitin e mëparshëm.

Klinika, sipas faqes së internetit, ofron një sërë shërbimesh dentare si implantet, fasetat, e-max, aparatet dentare, ortondoncia. Klinika thekson se u shërben si klientëve vendas, ashtu edhe të huaj.

“Elite” është një tjetër sipërmarrje në listën e më të mëdhenjve sipas fitimeve. Të ardhurat u rritën me 18.2%, në 564 milionë lekë, pas dyfishimit vitin e mëparshëm. Fitimet arritën në 300 milionë lekë, ose 6% më shumë, me një normë prej rreth 53%, nga 60% vitin e kaluar.

Sipas burimeve nga tregu, diferenca e lartë e çmimeve të shërbimeve dentare mes Shqipërisë dhe vendeve të tjera, me rreth 35-40% më lirë, është ndër arsyet kryesore që po tërheq të huaj.

Konkurrenti kryesor është Turqia, që ka çmime të krahasueshme me Shqipërinë. Kroacia është një tjetër vend i preferuar, por ka çmime rreth 20% më të shtrenjta.

Operatorët pohojnë se mbi 80% e të huajve që vijnë në Shqipëri janë nga Italia. Një sërë aktorësh janë të angazhuar në këtë proces, si agjencitë në Itali e Shqipëri, të cilat reklamojnë nëpërmjet rrjeteve sociale, apo dhe vetë klinikat janë të lidhura me agjentë të ndryshëm.

Një person që ka probleme me të gjithë dhëmbët mund të marrë shërbimin e vendosjes së tyre në Shqipëri për 10 mijë euro, ndërsa në Itali kushton mesatarisht 20-25 mijë euro. Kostot e akomodimit dhe të fluturimeve janë të ulëta.

Klientët italianë janë në pjesën më të madhe nga Italia e Jugut dhe të moshës mbi 50 vjeç.

Krahas italianëve, po tentohet të tërhiqen klientë nga shtete të tjera të Europës si Anglia, Franca, Belgjika, Holanda, ndonëse Turqia mbetet një konkurrent me markë të fortë. Më të vështirët janë nordikët, që janë skeptikë, për shkak se Shqipëria nuk ka emër në këtë treg.

Rreziqet ngadalësojnë tregun dentar?!

Vitet e fundit, të ardhurat e shoqërive që ofrojnë shërbime dentare po rriteshin me shpejtësi. Në treg hynë shumë klinika të reja, të nxitura nga kërkesa e lartë që ka për këto shërbime, teksa informaliteti vijon të jetë i lartë, për shkak se pagesat bëhen kryesisht me cash.

Interesi i të huajve për të marrë shërbime mjekësore në Shqipëri është aq i lartë, sa disa prej tyre, kryesisht në fushën dentare, po investojnë dhe në hapësirat akomoduese (minihotele), duke ofruar një shërbim të plotë për klientët e huaj.

Këshilli i Rregullimit të Territorit ka dhënë së fundmi disa leje për njësi akomodimi që synonin pritjen e pacientëve që vijnë në Shqipëri për shërbime dentare e estetike.

Shtimi i konkurrencës rriti shqetësimin tek operatorët, se mund të bëhet në kurriz të cilësisë dhe kohës së shërbimit. Implantet janë shërbimet që kanë 10 vjet garanci dhe nëse shfaqin probleme më pas te klientët, pjesa më e madhe e të cilëve janë në moshë të madhe, mund të dëmtojnë imazhin e vendit.

Edhe mediat italiane kanë shkruar me skepticizëm për cilësinë e këtij shërbimi. Gjithsesi, operatorët sugjerojnë se potenciali i këtij tregu është i madh, por gjithmonë nëse do të kishte kontrollin e duhur nga institucionet shtetërore.

Gjithsesi, të dhënat e 2023 tregojnë se ky segment po ngadalësohet, si nga rënia e Euros, ashtu dhe nga frenimi i kërkesës i ndikuar nga çmimet apo “frika” e cilësisë./Monitor

The post Biznesi i turizmit dentar dhe estetikës po ngadalësohet appeared first on Albeu.com.

Deklarata e anëtares së Këshillit Kombëtar të PD, Fjoralba Dizdari:

Në një dalje publike Ministria e Turizmit, Znj. Kumbaro deklaroi se këtë vit Shqipëria deri në muajin Gusht është vizituar nga 8.5 milion vizitorë të huaj, ndërkohë që sipas të dhënave të INSTAT, Shqipëria për periudhën Janar – Korrik të këtij viti, është vizituar nga 6,4 milion të huaj, dhe vetëm 1,6 milion nga këta të huaj, kanë fjetur në struktura akomoduese, që do të thotë se shumë pak është harxhuar në strukturat akomoduese, hoteleri.

Pse kjo qeveri, që e ka aq për zemër turizmin, ende nuk e ka ngritur Sistemin e Statistikave të dedikuar për turizmin SAT (Satellite Açount of Tourism), të premtuar për këtë vit.

Statistikat që nxirren sot janë një kryqëzim i burimeve të ndryshme nga Instat, Tatimet, Ministria e Financave apo Bashkitë duke çoroditur opinionin publik me shifra laramane.

Ajo çka u reflektua sivjet në plazhet e vendit, është pikërisht dështimi i Qeverisë Shqiptare në manaxhimin e turizmit bregdetar. Sivjet, po ashtu qeveria dështoi me sukses, në menaxhimin e turizmit natyror, malor e ndërqytetas, si rezultat i mungesës së kapaciteteve akomoduese dhe linjave të transportit nga qyteti në qytet.

Kryeministri pretendoi në nisje të vitit “se për 2024 kishte rritje të prenotimeve në krahasim me 2023 në vend”, dhe madje ishin mbyllur rezervime edhe për vitin 2025, ndërkohë që vetëm pak javë më parë udhëzonte operatorët turistik vlonjatë që të ulnin çmimet pasi plazhet ishin bosh.

Shqipëria deri para pak ditësh nuk kishte një Strategji për zhvillimin e sektorit të turizmit të qëndrueshëm 2024-2030, por një strategji deri në vitin 2023. Ndonëse Ministria e Turizmit e kishte premtuar atë muaj më parë.

Mesdheu këtë vit do të vizitohet nga mbi 500 milion turistë dhe vetëm dy vendet fqinje, Greqia dhe Kroacia tërheqin rreth 10 % të këtyre vizitorëve, ndërkohë që Shqipëria nuk tërheq dot as 1 % të tyre.

Sipas Ministres së Turizmit, qeveria shqiptare ishte e kënaqur që bashkëkombësve tanë, shqiptarëve të Kosovës u ishin liberalizuar vizat, duke shpresuar gjithsesi të vizitonin bregdetin tonë, ndërkohë nga ana tjetër kjo qeveri ka gjobitur me dy taksa shqiptarët e veriut, që kërkojnë të aksesojnë plazhet e vendit!

Ministria e 800 tonëve mbetje të rrezikshme, deklaroi se impiantet e filtrimit të ujërave të ndotura që janë në Shqipëri, nuk i përballojnë kapacitetet e shtuara të qyteteve.

Pse nuk investohet në këtë drejtim, por rrezikojnë shëndetin e fëmijëve dhe pushuesve që lahen nëpër plazhe, duke e bërë Shqipërinë të fundit në rajon dhe Europë, për cilësinë e ujerave detare.

Këtë na e vërteton edhe raporti i Agjencisë Europiane të Mjedisit për cilësinë e ujerave detare, ku nga 29 vende të rajonit dhe Europës, Shqipëria është e pozicionuar e fundit.

Që Shqipëria të shndërrohet në një atraksion turistik, kërkohen më shumë se ‘letra strategjike’ dhe zotime televizive.

The post Dizdari: Shqipëria nuk thith dot as 1% të turistëve që vijnë në Mesdhe, ende nuk është ngritur Sistemi i Statistikave të dedikuar për turizmin SAT appeared first on Albeu.com.

E ftuar në studio ishte edhe gazetarja Alma Çupi, sipas të cilës gjendja është alarmante.

“Unë jam një njeri që e dua vendin tim dhe prej shumë vitesh kam pushuar në vendin tim. Ka arritur gjendja alarmante, për shkak jo nga privati. Privati ka bërë investime aq sa ka mundu, por tani nuk shikoj një bashkëpunim mes privatit dhe pushtetit lokal”, tha ajo.

Më e pakënaqur, duket se ajo është me Ksamilin ku tregoi se çfarë i ka ndodhur.

Blendi Fevziu: Pse u mërzite në Ksamil? Çfarë ndodhi?

Alma Çupi: “E para, u mërzita në Ksamil se nuk bën dot plazh pa paguar një çadër. E gjithë vija bregdetare e Ksamilit, vija e qytetit… Por ti nuk mund të më detyrosh mua, që të më mbyllësh portën e plazhit. I kanë vënë porta plazhit”.

Alma Çupi: “Po! Natën ti nuk bën dot shëtitje buzë detit në një pjesë vije bregdetare të Ksamilit. Jo nuk shkon dot të lahesh në darkë në det. Jo mua, ata do ma hapnin mua portën, por kur më thanë ti do futesh…nuk është normale kjo. Dhe nga kjo u mërzita”.

Blendi Fevziu: Si moj i kanë bërë plazhet me derë?

Alma Çupi: “Po me derë, me portë. Pasdite mbyllet porta dhe nuk lejohen. Mua më ndodhi vetë dhe pastaj u futa në pishinë. Ai thjesht kishte mbyllur plazhin se e quante të veten, pjesën e territorit të plazhit”.

The post Gjendja alarmante e turizmit në Shqipëri/ Alma Çupi: Në Ksamil i vunë porta plazhit appeared first on Albeu.com.

Ministri i Brendshëm renditi në një postim në rrjetet sociale momentet kryesore të punës së ministrisë që drejton përgjatë muajit gusht.

Ai vuri në dukje se që në nisje të detyrës si Ministër i Brendshëm vendosi prioritet angazhimin për sigurinë dhe mbarëvajtjen e sezonit turistik.

Ndërkohë, po ashtu, gjatë gushtit u zbatuan masat për rritjen e parametrave të sigurisë detare.

Gjithashtu, Hoxha renditi si punë të kryer edhe përurimin e stacionit të ri zjarrfikës në bashkinë Fier, një strukturë moderne që rrit cilësinë e shërbimit për këtë komunitet.

Hoxha risolli në vëmendje miratimin e pagesave për orët shtesë për punonjësit e Policisë që shërbejnë përgjatë sezonit turistik, si dhe kompensimin financiar ushqimor.

Ai theksoi se, pati ndërkohë takime të rëndësishme me përfaqësues të vendeve partnere, për të rritur e thelluar bashkëpunimin si dhe çuar para projektet në interes të përbashkët.

The post Hoxha: Siguria dhe mbarëvajtja e sezonit turistik, prioritet i policisë appeared first on Albeu.com.

Sipas saj, “kjo do të thotë më shumë ujra të ndotura, më shumë rrezik infeksionesh, dhe rënie të cilësisë së jetës për shqiptarë dhe të huaj”.

Deklarata: 

Pjesa dërrmuese e ujrave të plazheve shqiptare, sipas një monitorimi të Agjensisë kombëtare të Mjedisit për vitin 2023, janë përkeqësuar në krahasim me vitet pararendëse.

Kjo do të thotë më shumë ujra të ndotura, më shumë rrezik infeksionesh, dhe rënie të cilësisë së jetës për shqiptarë dhe të huaj.

Sipas raportit monitories, numri i stacioneve të kategorisë A – Cilësisë shumë të mire të ujrave, për plazhet e monitoruara për vitin 2023 është më i ulët në krahasim me 7 vitet pararendëse nga 2016-a deri në 2022.

Ndërkohë ka ardhur në rritje numri i stacioneve të kategorisë D – cilësisë së keqe të ujërave për të gjithë këtë periudhë.

Raporti thekson se faktori kryesor i ndotjes së ujërave bregdetarë mbeten shkarkimet e ujërave të zeza të patrajtuara në mënyrë direkte dhe indirekte.
Më të ndoturit janë plazhet e Durrësit të cilat për vitin 2023, sipas rezultateve baktereologjike kanë 11 pika monitorimi në kategorinë D, dmth të cilësisë së keqe, krahsuar me me 7 pika të kategorisë B, dhe 3 pika të kategorisë C.

Në një shumatore të përgjithshme, të gjitha plazhet e vendit nga veriu në jug, kanë patur ulje të cilësisë dmth shtim të ndotjes.

Partia Demokratike e ka denoncuar në vijimësi ndotjen e ujrave, derdhjen në detra lumenj dhe liqene të ujrave të zeza si pasojë e keqmenaxhimit, korrupsionit dhe babëzisë të pushtetit qendror dhe vendor.

Ne kemi dënuar gjithashtu një vendim të qeverisë për të detyruar hotelet dhe resortet në bregdet për të blerë impiante të ujrave të zeza me kosto mbi 30 mijë euro. Kjo edhe pse ata kanë një kontratë me UKT I cili është enti public që duhjet të bëjë riciklimin, kanalizmin apo adresimin e ujrave të zeza të tyre.

Të detyruarit e bizneseve për të blerë impiante private nuk është përpjekje për të pastruar mjedisin, por e bërë për interesa të kompanive private të lidhura me pushtetin.
Fatkeqësisht, disa pronarë kanë gjetur si rrugë reagimi një veprim të papërgjegjshëm, që ua ka lejuar korrupsioni bashkiak dhe qeveritar. Kanë paguar 10 mijë euro nën dorë dhe i kanë derdhur ujrat e zeza në det.

Kjo është fytyra e vërtët e turizmit, jo ajo që propagandon Edi Rama, Mirela Kumbaro dhe zëdhënësit e qeverisë.

The post Floriana Garo: Fytyra e vërtetë e turizmit, shkarkimet e ujërave të zeza në dete appeared first on Albeu.com.

Në një sipërfaqe prej gati pesë dynimësh në segmentin e rrugës së re Kardhiq – Delvinë, Bajram Duro ka ngritur një fermë të vogël për prodhimin e frutave dhe e perimeve ku gjatë gjithë ditës nuk rreshtin turistët.

“Kur toka u nda pas përmbysjes së komunizmit nuk e merrte asnjënjeri se s’kishte ujë, e mora unë dhe është fati im tani” , thotë Bajrami.

“Kur u ndanë tokat nuk dilte asnjë ta merrte këtë tokë se i donin nën ujë që të vaditeshin. Këtu nuk kishte ujë. Edhe thashë do ta marr unë. Me një mendim që nëse do të dështoja në kultivimin e tokës me perimet kam pyllin përreth dhe do të merrja disa dele dhe dhi që ta ndihmoja familjen që të mos dilja fare i humbur. Megjithatë pata sukses, fati im dhe i familjes”, tregon ai për Zërin e Amerikës.

Familja e Bajramit ka 33 vite që merret me prodhimin e perimeve, por dy vitet e fundit me përfundimin e rrugës Kardhiq Delvinë kjo fermë e vogël nisi të rritet dhe të presë vizitorë.

“Ne kemi 33 vite që merremi me perime si familje. Kemi bërë edhe punë të tjera kur nuk kemi pasur punë, por kryesisht merremi me shitjen e perimeve”, tregon ai.

Ky vit thotë më tej Bajrami nuk nisi mirë, por më pas dalja në treg e frutave dhe perimeve solli interesin e turistëve.

“Këtu kam dy vjet që po prodhojmë dhe shesim. Më parë nuk ishte rrugë dhe vinte ndonjë kalimtar i rrallë apo me kuaj. Ky vit nuk filloi mbarë se e hapm si sezon para kohe me qepën e njomë dhe me hudhrën dhe lakrat e buta që mbillen kryesisht por nuk i tërhiqte shumë njeërzit. Tani që dolën perimet dhe frutat dhe kalojnë shumë pushues për Sarandë ka interes të madh”, tregon ai.

Turistë nga Maqedonia e Veriut dhe Kosova janë klientët e pëlqyer të Bajramit pasi blejnë me sasi të mëdha ndërsa turistë nga disa vende perëndimore, sic thotë ai “blejnë me kokrra”.

“Turistët nga Kosova dhe Maqedonia blejnë shumë. Edhe vendasit kthehen këtu, ndërsa turistët e huaj nga vendet perëndimore si francezë, italianë, anglezë bëjnë tregëti më të dobët. Marrin dy speca, një patëllxhan, një kokërr domate”.

Bajrami thotë se nuk përdor pesticide dhe turistët mund t’i shijojnë duke i vjelë prodhimet ndonëse kjo i sjell atij humbje për shkak të dëmtimit nga insektet.

“Nuk përdorim pesticide dhe kemi humbje të madhe. Si e sheh dhe vetë njerëzit futen, vjelin dhe hanë ndonjë nga prodhimet në degë. Nëse do përdor helmin mund të më mbetet ndonjëri atje. Sa të vijë ndonjëri dhe të më bëjë lapidar (të më vrasë) më mirë le të hidhen poshtë 10 kuintalë domate”, tregon ai.

Bajrami thotë se bujqësia është shumë e vështirë në Shqipëri pasi nuk gëzon mbështetje me sumbvencione nga shteti dhe kur e pyet se sa orë në ditë punon ai përgjigjet:

“Punojmë me shumë vështirësi. Se mos flemë dhe natën pa le dhe ditën. 24 orë në punë si familje, po lehu qeni jemi në këmbë gati.”

Bajrami ka ruajtur farërat e perimeve dhe frutave që përdoreshin që në vitet gjatë komuznimit në Shqipëri por thotë se ato po shkojë drej degradimit.

“Unë vetëm me farërat doja të më ndihmonin. Kam ruajtur farërat që në kohën e socializmit, të kooperativës. Po ato vendë drejt degradimit sepse janë futur farëra të tjera dhe i bën bleta tani përmes pllenimit as të buta dhe as të egra”, tregon ai.

Kastraveci dhe domatja janë më të kërkuarat në fermën e vogël.

“Sikur të kem edhe një tonë në ditë ato shiten”, thotë Bajrami.

Sipas ekspertëve të ekonomisë ndërsa prurjet turistike po rriten ndjeshëm në Shqipëri sektori vendas bujqësor dhe blegtoral nuk po e luan rolin e pritshëm në mbështetjen e këtij sektori.

Kjo pasi prodhimet vendase të perimeve dhe frutave konkurohen ndjeshëm nga importet.

Sipas të dhënave zyrtare importet e perimeve për 6 muajt e parë të këtij viti janë rritur me 43.5%, ndërsa importet e frutave janë rritur me 31.1% krahasuar me të njëjtën periudhë të një viti më parë.

Një probem tjetër thonë fermerët e vegjël është vështirësia e depërtimit në tregun vendas për shkak të kostove të transportit.

Autoriteti i Konkurrencës në Shqipëri vuri nën hetim mesin e këtij vit dhjetëra grumbullues në disa rajone të mëdha të vendit si Tiranë, Elbasan dhe Fier pasi abuzuan me çmimet e fruta perimeve duke i shtrenjtuar deri në 100% karahasuar me cmimet që i merrnin prodhimet nga fermerët./Zëri i Amerikës

The post Fermerët e vegjël në Shqipëri sfidojnë vështirësitë për të mbështetur turizmin appeared first on Albeu.com.