Shkrimtari i njohur serb Svetisllav Basara është i bindur se gjurmët institucionale të Serbisë në Kosovë u zhdukën përfundimisht në Kumanovë në vitin 1999. Në një bisedë për revistën “Radar”, ai shpjegon pse regjimi autokratik i Aleksandar Vuçiqit dhe lëvizja aktuale e studentëve janë njëlloj shkatërrimtare për Serbinë. Në këndvështrimin e tij, konfrontimi mes dy palëve nuk sjell asnjë rreze shprese për transformim, por i ngjan një përplasjeje ku, pavarësisht se cila anë triumfon, shoqëria serbe do të jetë humbësja absolute.

Në një bashkëbisedim të gjatë për revistën e pavarur “Radar”, Svetisllav Basara, njëri prej penave më të fuqishme serbe dhe kritik i paepur i nacionalizmit, trajton hollësisht krizën e rëndë politike dhe sociale që ka kapluar vendin.

Vepra e tij më e re, “Gjingjiqi: Kujtime nga përtej varrit”, shqyrton historinë bashkëkohore serbe, duke nisur nga çështja e Kosovës dhe duke arritur deri te uzurpimi i shtetit nga Aleksandar Vuçiq, ndikimi i kishës dhe faji i elitave politike të drejtuara nga Vojisllav Koshtunica dhe Boris Tadiq.

Kur u pyet për politikat e sotme të pushtetit lidhur me Kosovën, Basara kundërshtoi mendimin se Vuçiq po zhduk edhe shenjat e fundit të shtetërisë serbe atje. Ai theksoi se këto shenja janë fshirë që prej një procesi që gjeopolitikisht ka marrë fund shumë kohë më parë.

Sipas tij, prania shtetërore e Serbisë në Kosovë u zhduk realisht ditën kur u firmos Marrëveshja e Kumanovës në 1999-in. Tërë strukturat dhe të ashtuquajturat “institucione” që Beogradi këmbëngulte se ruante pas konfliktit, nuk ishin tjetër veçse iluzione të sajuara për konsum politik të brendshëm, njëlloj siç janë kthyer në farsë edhe institucionet e Republikës së Serbisë, shtoi Basara.

Shkrimtari serb argumenton se degradimi i Serbisë deri në pikën ku ndodhet sot nuk mund t’i vishet vetëm Aleksandar Vuçiqit apo thjesht Slobodan Millosheviqit. Basara ngulmon se situata e tanishme është pasojë e mbeturinave që janë fshehur nën tapet për më tepër se 150 vjet.

“Nuk është Vuçiqi ai që e solli Serbinë në këtë pikë; ai thjesht i zhveshi duart dhe hoqi velin e fundit nga fytyra e saj e neveritshme. Tapeti nën të cilin për më shumë se një shekull e gjysmë regjimet fshihnin krimet dhe poshtërsitë është shpërbërë dhe përmbajtja e qelbur ka dalë në sipërfaqe”, u shpreh Basara.

Ai shton se politika aktuale është vazhdimësi dhe strukturë: beteja epike për Kosovën, ksenofobia, armiqësia ndaj Perëndimit dhe klerikalizmi i tipit të fashistit Dimitrije Lotiq, të ushqyera për dekada të tëra nga inteligjenca nacionaliste dhe të riformësuara në shekullin e 21-të nga ideologë të kalibrit të Dobrica Qosiqit.

Një segment veçanërisht tronditës i intervistës ka të bëjë me ish-kryeministrin properëndimor Zoran Gjingjiq dhe prapaskenat e atentatit të vitit 2003. Basara tregon se Gjingjiq nuk kishte më kurrfarë mundësie për të mbijetuar, as politikisht, as fizikisht, pasi guxoi të thyente ciklin e nacionalizmit dhe të ndërmerrte reforma të thella strukturore.

“Gjingjiq u ekzekutua edhe pse nuk do të duhej të vritej. Ai e kishte kuptuar se ishte i pamundur realizimi i planeve që kishte konceptuar për shkak të bllokadave, dhe tashmë po bisedonte me disa universitete evropiane për t’iu larguar politikës pas zgjedhjeve të ardhshme. Rrethi i tij politik ishte në dijeni të kësaj. E vranë pjesërisht nga inati i kulluar, pjesërisht për të përcjellë mesazhin: ‘Kështu do ta pësojë secili që guxon të cenojë rregullat e çarshisë’”, argumenton Basara.

Në këndvështrimin e tij, trashëgimtarët e menjëhershëm të pushtetit pas vrasjes – Vojislav Koshtunica dhe Boris Tadiq – ishin fitimtarët e parë që shijuan autoritet të pakontrolluar për tetë vjet, duke ua shtruar udhën rikthimit të radikalëve.

Basara akuzon hapur Koshtunicën se vendosi “vazhdimësi shtetërore” me aparatet e Millosheviqit, përkrahu kryengritjen e armatosur të njësisë JSO dhe përdori mjetet e shtetit dhe klerikalizmin për të penguar reformat.

Për sa i takon rolit të Kishës Ortodokse Serbe dhe klerikalizmit, Basara përmend shembuj të ndërhyrjeve të hapura politike dhe gjyqësore, si mbyllja e hetimeve për akuzat e pedofilisë ndaj peshkopit Pahomije me ndërhyrje të drejtpërdrejtë politike nga Koshtunica, ose promovimi i ideologjive fashiste dhe militariste nën mbulesën e fesë.

I pyetur se si Aleksandar Vuçiq ka arritur të kontrollojë çdo qelizë të shtetit, shërbimeve sekrete dhe medias, Basara vë në dukje se Vuçiqi e trashëgoi pushtetin si dhuratë nga dështimet e Tadiqit dhe paaftësia e elitave që e quanin veten demokratike.

Sot, vija ndarëse mes shtetit dhe mafias është zhdukur krejtësisht, por kjo nuk përbën diçka të re, pasi, sipas tij, strukturat e larta policore dhe shërbimi sekret ishin të implikuar edhe në eliminimin fizik të kryeministrit të vendit dy dekada më parë.

Lidhur me zgjedhjet e mundshme dhe valën aktuale të protestave studentore e qytetare, Basara shpreh skepticizëm. Ai kritikon opozitën dhe rrethet intelektuale serbe se, në vend që të organizohen në forca liberalo-demokratike, po rrëshqasin përsëri në të njëjtin nacionalizëm të rrezikshëm.

“Zgjedhjet e mundshme unë i perceptoj si një alternativë mes ‘botës serbe’ të Aleksandar Vulinit dhe ‘këndvështrimit serb’ të Millo Lomparit (kritikut letrar serb, nacionalist dhe i lidhur me studentët që protestojnë). Asnjëra nuk është zgjedhja ime. Pothuajse njëlloj si slogani i filmit Alien vs. Predator: Pavarësisht se kush ngadhënjen, ne humbasim”, përmbyll Svetisllav Basara, duke paralajmëruar se pa një kthesë thelbësore konceptuale, Serbia do të mbetet peng në rrugicën pa krye të saj.

The post Svetisllav Basara: Për një shekull e gjysmë, Serbia ka fshehur krimet e saj, por qelbësira tashmë ka dalë në sipërfaqe appeared first on Albeu.com.

Kapiteni i përfaqësueses helvetike e priti me vlerësim këtë konsideratë, duke theksuar se fjalë të tilla nga ish-futbollistë i shtojnë motivimin për të synuar arritje të tjera me ekipin kombëtar.

“Sigurisht që do të thotë shumë për mua. Jashtë fushës ka gjithmonë njerëz që të duan më shumë ose më pak. Por kur e dëgjon këtë nga ish-lojtarët dhe shokët e skuadrës, është një kënaqësi e madhe. Më jep motivim dhe vullnet për të arritur diçka të madhe sërish”, ka deklaruar Xhaka për Blue Sport.

Megjithatë, mesfushori me prejardhje shqiptare nuk pranoi të përcaktojë vetë se kush meriton të quhet futbollisti më i mirë në historinë e Zvicrës.

Ai u shpreh se gjatë periudhës së tij te kombëtarja kanë kaluar shumë lojtarë të mëdhenj dhe se është e vështirë të veçohet vetëm një emër. Sipas tij, ai nuk është ithtar i vlerësimeve individuale, pasi e sheh veten si një futbollist që vendos ekipin në plan të parë, ndërsa gjykimin ua lë të tjerëve.

“Ka pasur shumë lojtarë të mëdhenj në ekipin kombëtar gjatë periudhës sime. Është e vështirë të zgjedhësh vetëm një. Nuk jam adhurues i çmimeve individuale, por jam një lojtar që mendon për ekipin. Janë njerëzit ata që duhet të gjykojnë dhe të vendosin, jo unë”, u shpreh ai.

Mes atyre që e kanë përzgjedhur Granit Xhakën si më të mirin në historinë e kombëtares zvicerane përmenden Dominique Herr, Erni Maissen, Alexandre Rey, Karl Engel, Sani Gygax dhe Admir Mehmedi.

Këto vlerësime vijnë pas një rruge të jashtëzakonshme të Xhakës me fanellën e Zvicrës, ku për shumë vite ai ka qenë lider dhe një nga elementët më të rëndësishëm të përfaqësueses helvetike.

The post Granit Xhaka shmang krahasimet, edhe pse shumë emra të mëdhenj e quajnë më të mirin në historinë e Zvicrës appeared first on Albeu.com.