Ministrja serbe Snezhana Paunoviq ka shkaktuar reagime të ashpra në rrafshin politik dhe ndërkombëtar, pasi deklaroi se, po të kishte qenë në vendin e Sllobodan Millosheviqit më 1999, do ta kishte “spastruar etnikisht Kosovën”.

Në vend që të distancohej nga ky qëndrim apo të kërkonte falje, Paunoviq e ka thelluar skandalin. Ajo u tha mediave serbe se edhe sot do ta “spastronte etnikisht Kosovën nga terroristët”, ndërsa pretendoi se fjalët e saj ishin shkëputur nga konteksti dhe se ato u referoheshin vetëm ushtarëve të UÇK-së.

Duke folur për “Bota sot”, njohësi i zhvillimeve politike, Nehat Hyseni, tha se kjo deklaratë sjell pasoja serioze politike dhe institucionale. Sipas tij, reagimi i kongresistit amerikan Joe Wilson dëshmon qartë se po pakësohet toleranca ndaj glorifikimit të politikave kriminale të së kaluarës.

Hyseni vlerësoi se pohimi i ministres serbe Snezhana Paunoviq, se në vitin 1999, po të ishte në pozitën e Sllobodan Millosheviqit, do ta kishte “spastruar etnikisht Kosovën”, renditet ndër deklaratat më të rënda politike të bëra gjatë viteve të fundit në Ballkan. Sipas tij, kjo nuk mund të konsiderohet vetëm si provokim verbal apo papërgjegjshmëri personale. Fakti që autorja e saj është pjesë e Qeverisë së Serbisë i jep qëndrimit përmasa institucionale dhe ngre dyshime të mëdha për drejtimin politik, moral dhe ndërkombëtar të shtetit serb.

Ai theksoi se reagimi i menjëhershëm i kongresistit amerikan Joe Ëilson, i cili e quajti deklaratën “të neveritshme” dhe kërkoi që Asambleja Parlamentare e OSBE-së të mos e zhvillojë sesionin vjetor në Beograd në vitin 2027, nuk duhet parë vetëm si reagim emocional. Sipas Hysenit, ky është një mesazh politik veçanërisht i rëndësishëm, që tregon se demokracitë euroatlantike po humbin durimin me lavdërimin e politikave kriminale të viteve nëntëdhjetë dhe me refuzimin e Serbisë për t’u përballur me të kaluarën.

Hyseni nënvizoi gjithashtu se lavdërimi i spastrimit etnik nuk mund të përfshihet në kufijtë e një debati demokratik, sepse bëhet fjalë për një prej shkeljeve më të rënda të së drejtës ndërkombëtare.

Sipas tij, liria e shprehjes është pjesë e shoqërive demokratike, por ajo nuk u jep individëve të drejtën të glorifikojnë krimet kundër njerëzimit. Spastrimi etnik nuk përbën as opinion politik dhe as alternativë historike që mund të diskutohet në mënyrë legjitime. Ai është ndër shkeljet më të rënda të së drejtës ndërkombëtare humanitare dhe lidhet drejtpërdrejt me krimet e luftës, krimet kundër njerëzimit dhe, në rrethana të caktuara, edhe me gjenocidin.

Hyseni rikujtoi se gjatë viteve 1998–1999, regjimi i Sllobodan Millosheviqit ndërmori në Kosovë një fushatë të organizuar për dëbimin masiv të shqiptarëve. Mbi 800 mijë shqiptarë u larguan me forcë nga shtëpitë, mijëra civilë u vranë, qindra fshatra u dogjën dhe u kryen masakra të dokumentuara sot nga Tribunali Penal Ndërkombëtar për ish-Jugosllavinë. Për rrjedhojë, kur një ministre e Qeverisë së Serbisë shprehet se do ta kishte çuar deri në fund atë projekt kriminal, në thelb ajo tregon keqardhje që projekti nuk u përmbush tërësisht. Sipas tij, kjo nuk është më çështje debati historik apo interpretimi politik të së kaluarës, por përpjekje për relativizimin dhe legjitimimin e një politike kriminale me pasoja të rënda juridike dhe humanitare.

Në vlerësimin e Hysenit, një nga problemet kryesore të institucioneve dhe shoqërisë serbe vazhdon të jetë mungesa e një përballjeje të ndershme me të kaluarën.

Ai tha se Serbia bashkëkohore ende përballet me problemin serioz të mosreflektimit të sinqertë mbi të kaluarën. Ndryshe nga Gjermania pas Luftës së Dytë Botërore, Serbia nuk ka ndërmarrë ende një proces të plotë institucional dhe shoqëror për shqyrtimin e krimeve të regjimit të Millosheviqit. Në diskursin publik, përkundrazi, vazhdon rehabilitimi i figurave të atij regjimi, ndërsa krimet e luftës mohohen ose relativizohen dhe vendimet e gjykatave ndërkombëtare vihen në dyshim. Për këtë arsye, deklarata e Snezhana Paunoviq nuk mund të shihet si një gafë personale apo ngjarje e rastësishme, por si shenjë e një kulture politike që nuk është ndarë ende plotësisht nga mendësia nacionaliste dhe shoviniste, e cila prodhoi luftërat e përgjakshme të viteve nëntëdhjetë.

Pikërisht në këtë kontekst, sipas Hysenit, reagimi i kongresistit amerikan Joe Ëilson merr peshë të veçantë politike. Ai vjen nga një politikan me përvojë të gjatë në fushën e sigurisë euroatlantike dhe shkon përtej dënimit moral të deklaratës. Me propozimin që Serbia të mos e organizojë sesionin e Asamblesë Parlamentare të OSBE-së në vitin 2027, ai shpreh qartazi, për herë të parë, qëndrimin se glorifikimi i spastrimit etnik duhet të sjellë pasoja politike dhe diplomatike. Hyseni e konsideroi këtë një ndryshim cilësor në qasjen që komuniteti ndërkombëtar mund të ndjekë ndaj retorikës që rehabiliton krimet e së kaluarës.

Në përfundim, Hyseni kërkoi një përgjigje institucionale nga bashkësia ndërkombëtare, duke paralajmëruar se mosndëshkimi i deklaratave të tilla do të vendoste një precedent të rrezikshëm.

Ai paralajmëroi se, nëse bashkësia ndërkombëtare hesht, mund të krijohet përshtypja se apologjia ndaj spastrimit etnik kalon pa përgjegjësi politike. Një shtet që synon anëtarësimin në Bashkimin Evropian nuk mund të pranojë që ministra apo zyrtarë të lartë të shfaqin admirim ose keqardhje për politika të dënuara si nga historia, ashtu edhe nga drejtësia ndërkombëtare. Në shumë shtete evropiane, mohimi i Holokaustit apo glorifikimi i nazizmit ndëshkohet penalisht. Me të njëjtin standard, sipas tij, duhet parë edhe lavdërimi i spastrimit etnik në Ballkan, pasi ai godet bazat juridike dhe morale mbi të cilat u ngrit Evropa e pasluftës. Kërkimi i pasojave diplomatike nuk përbën hakmarrje politike, por shërben për mbrojtjen e rendit juridik ndërkombëtar dhe të parimeve themelore të të drejtave të njeriut.

Hyseni kujtoi se OSBE-ja është krijuar mbi parimet e demokracisë, sigurisë, bashkëpunimit dhe respektimit të të drejtave të njeriut. Nëse një vend, përfaqësuesit e të cilit lavdërojnë publikisht spastrimin etnik, lejohet të organizojë një sesion të kësaj organizate pa u përballur me reagim institucional, atëherë vihet në rrezik vetë besueshmëria e OSBE-së. Ai përfundoi për “Bota sot” se institucionet ndërkombëtare nuk mund të mbajnë qëndrim neutral.

The post Paunoviqi thellon skandalin me deklaratat e saj, Hyseni kërkon reagim të fuqishëm appeared first on Albeu.com.

Reagime të ashpra politike dhe ndërkombëtare ka shkaktuar deklarata e ministres serbe Snezhana Paunoviq, e cila tha se, po të ndodhej në vendin e Sllobodan Millosheviqit më 1999, do ta kishte “spastruar etnikisht Kosovën”.

Paunoviq jo vetëm që nuk u tërhoq nga ky qëndrim dhe nuk kërkoi falje, por e rëndoi më tej situatën. Duke folur për mediat serbe, ajo deklaroi se edhe sot do ta “spastronte etnikisht Kosovën nga terroristët”. Ministrja pretendoi njëkohësisht se fjalët e saj ishin shkëputur nga konteksti dhe se ato kishin të bënin vetëm me ushtarët e UÇK-së.

Duke komentuar këtë çështje për “Bota sot”, njohësi i zhvillimeve politike, Nehat Hyseni, tha se bëhet fjalë për një deklaratë me pasoja serioze në planin politik dhe institucional. Sipas tij, reagimi i kongresistit amerikan Joe Wilson tregon qartë se po pakësohet toleranca ndaj madhërimit të politikave kriminale të së kaluarës.

Hyseni vlerësoi se pohimi i ministres serbe Snezhana Paunoviq, se në vitin 1999 do ta kishte “spastruar etnikisht Kosovën” po të ishte në vend të Sllobodan Millosheviqit, renditet ndër deklaratat më të rënda politike të viteve të fundit në Ballkan. Sipas tij, ajo nuk mund të konsiderohet vetëm një provokim verbal apo një qëndrim individual i papërgjegjshëm. Fakti që vjen nga një anëtare e Qeverisë së Serbisë i jep deklaratës përmasa institucionale dhe krijon dilema të mëdha rreth drejtimit politik, moral dhe ndërkombëtar të shtetit serb.

Ai tha se reagimi i menjëhershëm i kongresistit amerikan Joe Ëilson nuk duhet parë thjesht si reagim emocional. Kongresisti e quajti deklaratën “të neveritshme” dhe kërkoi që Asambleja Parlamentare e OSBE-së të mos e zhvillojë në Beograd sesionin e saj vjetor të vitit 2027. Për Hysenin, ky është një mesazh politik me peshë të veçantë, që dëshmon se demokracitë euroatlantike po humbin durimin përballë glorifikimit të politikave kriminale të viteve nëntëdhjetë dhe refuzimit të Serbisë për t’u përballur me të kaluarën.

Në vijim, Hyseni nënvizoi se madhërimi i spastrimit etnik nuk mund të futet në kuadrin e një debati demokratik, pasi ai përfaqëson një prej shkeljeve më të rënda të së drejtës ndërkombëtare.

Sipas tij, liria e shprehjes është pjesë e shoqërive demokratike, por ajo nuk nënkupton të drejtën për të lavdëruar krimet kundër njerëzimit. Spastrimi etnik, theksoi ai, nuk përbën as qëndrim politik dhe as alternativë historike që mund të diskutohet në mënyrë legjitime. Ai është ndër format më të rënda të cenimit të së drejtës ndërkombëtare humanitare dhe ka lidhje të drejtpërdrejtë me krimet kundër njerëzimit, krimet e luftës dhe, në rrethana të caktuara, edhe me gjenocidin.

Hyseni rikujtoi se regjimi i Sllobodan Millosheviqit, gjatë viteve 1998–1999 në Kosovë, ndërmori një fushatë të organizuar për dëbimin masiv të shqiptarëve. Mbi 800 mijë shqiptarë u larguan me dhunë nga shtëpitë e tyre, mijëra civilë humbën jetën, qindra fshatra u dogjën dhe u kryen masakra që tashmë janë pjesë e dokumentacionit të Tribunalit Penal Ndërkombëtar për ish-Jugosllavinë.

Për këtë arsye, sipas tij, një ministre e Qeverisë së Serbisë që thotë se do ta kishte çuar deri në fund atë projekt kriminal, në thelb shpreh keqardhje që ai nuk u përmbush plotësisht. Hyseni tha se kjo e tejkalon diskutimin historik apo interpretimin politik të së kaluarës dhe shndërrohet në relativizim e legjitimim të një politike kriminale, pasojat humanitare dhe juridike të së cilës kanë qenë të rënda.

Ai vlerësoi gjithashtu se një nga sfidat kryesore për shoqërinë dhe institucionet serbe vazhdon të jetë mungesa e një përballjeje të sinqertë me të kaluarën.

Sipas Hysenit, Serbia bashkëkohore ende përballet me problemin serioz të mungesës së reflektimit të ndershëm mbi të shkuarën. Në dallim nga Gjermania pas Luftës së Dytë Botërore, Serbia nuk ka kaluar ende nëpër një proces të mirëfilltë institucional dhe shoqëror për shqyrtimin e krimeve të regjimit të Millosheviqit. Përkundrazi, në hapësirën publike vijon rehabilitimi i figurave të atij regjimi, ndërsa krimet e luftës mohohen ose relativizohen dhe vendimet e gjykatave ndërkombëtare vihen në dyshim.

Në rrethana të tilla, Hyseni tha se deklarata e Snezhana Paunoviq nuk mund të shihet si rast i izoluar apo si gafë personale. Sipas tij, ajo pasqyron një kulturë politike që nuk është distancuar plotësisht nga mendësia nacionaliste dhe shoviniste, e cila solli luftërat e përgjakshme të viteve nëntëdhjetë.

Pikërisht në këtë kontekst, ai i dha rëndësi të posaçme politike reagimit të kongresistit amerikan Joe Ëilson. Hyseni theksoi se ky reagim vjen nga një politikan me përvojë të gjatë në fushën e sigurisë euroatlantike dhe nuk mjaftohet me një dënim moral të deklaratës. Me propozimin që Serbia të mos e organizojë sesionin e Asamblesë Parlamentare të OSBE-së në vitin 2027, sipas tij, shprehet për herë të parë në mënyrë të qartë qëndrimi se glorifikimi i spastrimit etnik duhet të sjellë pasoja politike dhe diplomatike. Ai e cilësoi këtë si një ndryshim cilësor në mënyrën se si bashkësia ndërkombëtare mund të reagojë ndaj retorikës që rehabiliton krimet e së kaluarës.

Në përfundim, Hyseni u bëri thirrje institucioneve ndërkombëtare të reagojnë, duke paralajmëruar se mungesa e pasojave do të krijonte një precedent të rrezikshëm.

Ai tha se, nëse bashkësia ndërkombëtare hesht përballë deklaratave të këtij lloji, atëherë krijohet përshtypja se apologjia e spastrimit etnik mund të kalojë pa përgjegjësi politike. Sipas tij, një shtet që synon anëtarësimin në Bashkimin Evropian nuk mund të tolerojë ministra apo zyrtarë të lartë që shfaqin admirim ose keqardhje për politika të dënuara si nga historia, ashtu edhe nga drejtësia ndërkombëtare.

Hyseni vuri në dukje se në shumë shtete evropiane madhërimi i nazizmit ose mohimi i Holokaustit konsiderohet vepër penale. Me të njëjtën qasje, sipas tij, duhet trajtuar edhe glorifikimi i spastrimit etnik në Ballkan, sepse ai godet themelet morale dhe juridike mbi të cilat është ngritur Evropa e pasluftës. Ai shtoi se kërkesa për masa diplomatike nuk përbën hakmarrje politike, por synon mbrojtjen e rendit juridik ndërkombëtar dhe të parimeve bazë të të drejtave të njeriut.

Në fund të deklarimit për “Bota sot”, Hyseni rikujtoi se OSBE-ja mbështetet mbi parimet e sigurisë, bashkëpunimit, demokracisë dhe respektimit të të drejtave të njeriut. Sipas tij, nëse një shtet, përfaqësuesit e të cilit lavdërojnë publikisht spastrimin etnik, lejohet të organizojë një sesion të kësaj organizate pa asnjë reagim institucional, atëherë vihet në rrezik vetë besueshmëria e OSBE-së. Ai përfundoi se institucionet ndërkombëtare nuk mund të qëndrojnë neutrale.

The post Paunoviq thellon skandalin me deklaratat e saj, Hyseni kërkon reagim të fuqishëm appeared first on Albeu.com.

Qëndrimi i ministres serbe Snezhana Paunoviq, e cila u shpreh se po të ndodhej në pozitën e Sllobodan Millosheviqit gjatë vitit 1999 do të ndërmerrte “spastrim etnik të Kosovës”, ka shkaktuar një valë kundërpërgjigjesh të ashpra si në politikë ashtu edhe në arenën ndërkombëtare.

Në vend që të distancohej nga fjalët e saj ose të ofronte një ndjesë, Paunoviq e përshkallëzoi edhe më tej situatën skandaloze. Në një prononcim për mediat në Serbi, ajo përsëriti se do ta “pastronte etnikisht Kosovën nga terroristët”, duke pretenduar njëkohësisht se fjalët e saj u keqinterpretuan dhe se ato synonin ekskluzivisht luftëtarët e Ushtrisë Çlirimtare të Kosovës.

I kontaktuar nga “Bota sot”, analisti politik Nehat Hyseni e konsideroi deklaratën si një veprim me implikime të thella politike dhe institucionale. Ai e cilësoi reagimin e kongresistit amerikan Joe Wilson si një tregues të qartë që durimi ndaj lavdërimit të politikave kriminale historike po shteron.

Hyseni vlerësoi se shprehja e ministres serbe nuk duhet parë si një provokim i thjeshtë apo një qëndrim individual i papërgjegjshëm. Duke ardhur nga një pjesëtare e kabinetit qeveritar serb, ajo merr një peshë institucionale dhe hedh dyshime të mëdha mbi orientimin politik, etik dhe ndërkombëtar të Serbisë.

Ai e përshkroi reagimin e menjëhershëm të kongresistit Wilson, i cili e quajti deklaratën “të neveritshme” dhe kërkoi që Asambleja Parlamentare e OSBE-së të anulojë seancën e saj vjetore të planifikuar për në Beograd më 2027, si një mesazh politik të fuqishëm. Sipas tij, ky sinjal tregon se demokracitë euroatlantike po e humbasin tolerancën për rehabilitimin e krimeve të viteve ’90 dhe për refuzimin e Serbisë për t’u ndeshur me të shkuarën e vet.

Duke thelluar analizën, Hyseni nënvizoi se lëvdata për spastrimin etnik nuk mund të maskohet si debat demokratik, sepse bëhet fjalë për një nga shkeljet më flagrante të normave juridike botërore. Ai sqaroi se liria e fjalës në demokraci nuk shtrihet deri në glorifikimin e krimeve kundër njerëzimit dhe se spastrimi etnik nuk është as opinion politik, as një alternativë historike për t’u diskutuar në mënyrë legjitime.

Ai kujtoi se regjimi i Millosheviqit zhvilloi një operacion sistematik dëbimi masiv gjatë periudhës 1998-1999, duke nxjerrë me dhunë mbi 800 mijë shqiptarë nga trojet e tyre, ndërsa mijëra civilë u masakruan dhe qindra vendbanime u shkrumbuan. Këto akte, siç vuri në dukje, janë të dokumentuara nga Tribunali Penal Ndërkombëtar për ish-Jugosllavinë. Prandaj, kur një ministre e qeverisë aktuale shpreh keqardhje që ai projekt kriminal nuk u përmbush plotësisht, ajo po relativizon dhe legjitimon një strategji me pasoja të rënda humanitare dhe juridike.

Sipas Hysenit, pamundësia e Serbisë për të bërë një llogari të ndershme me të shkuarën përbën një nga pengesat kryesore për shoqërinë dhe shtetin e saj. Ai argumentoi se ndryshe nga Gjermania e pas-Luftës së Dytë Botërore, Beogradi zyrtar nuk ka ndërmarrë një proces të mirëfilltë reflektimi institucional e shoqëror për krimet e epokës së Millosheviqit. Përkundrazi, në hapësirën publike vijohet me reabilitimin e figurave të atij sistemi, mohimin apo minimizimin e krimeve të luftës dhe kundërshtimin e vendimeve të gjykatave ndërkombëtare.

Në këtë kontekst, deklarata e Snezhana Paunoviq nuk është një rastësi apo një gabim personal, por një simptomë e një kulture politike që mbetet e ankoruar thellë në logjikën nacionaliste dhe shoviniste, e cila nxiti konfliktet e përgjakshme të fund-shekullit të kaluar. Kjo është arsyeja pse reagimi i kongresistit Wilson konsiderohet si një moment kthese. Propozimi i tij që Serbia të humbasë të drejtën e organizimit të Samitit të OSBE-së në vitin 2027 shënon një hap cilësor, duke artikuluar për herë të parë idenë se glorifikimi i spastrimit etnik do të shoqërohet me kosto diplomatike.

Në mbyllje të analizës së tij, Hyseni apeloi për një përgjigje të fuqishme institucionale nga faktori ndërkombëtar, duke paralajmëruar precedentin e rrezikshëm që do të krijohej në rast heshtjeje. Ai theksoi se asnjë vend që aspiron anëtarësimin në Bashkimin Evropian nuk duhet të lejojë që ministrat e tij të shprehin admirim për politika të dënuara historikisht, duke shtuar se glorifikimi i spastrimit etnik në Ballkan duhet të trajtohet me të njëjtën ashpërsi siç bëhet në shumë vende perëndimore me lavdërimin e nazizmit apo mohimin e Holokaustit.

Hyseni përfundoi duke theksuar se kërkesa për sanksione diplomatike nuk është hakmarrje, por një mbrojtje e rendit juridik ndërkombëtar dhe e parimeve themelore të të drejtave të njeriut, duke ngritur pyetjen se si mund të ruhet kredibiliteti i OSBE-së nëse një shtet përfaqësuesit e të cilit mbrojnë publikisht spastrimin etnik, e organizon pa ndonjë pasojë një seancë të kësaj organizate.

The post Paunoviq shton deklaratat provokuese, Hyseni paralajmëron për pasoja ndërkombëtare appeared first on Albeu.com.

Snezhana Paunoviq, e cila në vitin 2025 u bë pjesë e Qeverisë së Serbisë, për më shumë se një dekadë ka marrë të ardhura të dyfishta nga shteti — si ligjvënëse dhe si udhëheqëse e një enti farmaceutik në Pejë, Kosovë.

Ajo që e bën rastin problematik është fakti se Institucioni Farmaceutik Pejë, të cilin ajo e drejtonte, u mbyll ligjërisht me një akt qeveritar në vitin 2021.

Vetë Paunoviq firmosi kërkesën për shlyerjen e këtij subjekti nga regjistrat zyrtarë, sipas materialeve të shqyrtuara nga Radio Evropa e Lirë.

Pavarësisht kësaj, pagesa e saj në cilësinë e drejtoreshës nuk u ndërpre, duke vijuar edhe pasi institucioni kishte reshtur së ekzistuari.

Gjatë 11 viteve sa qëndroi në këtë detyrë, ajo përfitoi një shumë prej rreth 146 mijë euro nga arka shtetërore serbe.

The post Instituti u shua, paga mbeti: Si arkëtoi 146 mijë euro ministrja serbe Snezhana Paunoviq? appeared first on Albeu.com.

Ministrja serbe Snezhana Paunoviq ka provokuar reagime të forta pas një deklarate tronditëse, ku u shpreh se po të ndodhej në pozitën e Sllobodan Millosheviqit, do të ndërmerrte spastrim etnik në territorin e Kosovës.

Përpara se të merrte postin ministror në qeverinë serbe gjatë vitit 2025, Paunoviq përfitonte të ardhura si pjesëtare e parlamentit, por njëkohësisht edhe si udhëheqëse e Institucionit Farmaceutik të Pejës me bazë në Kosovë.

Zyrtarisht, ky entitet me qendër në Gorazhdec nuk funksionon prej vitit 2021. Radio Evropa e Lirë ka verifikuar se mbyllja e tij u krye më 7 tetor 2021, përmes një vendimi të ekzekutivit serb.

Specialisti i çështjeve të sigurisë, Drizan Shala, deklaroi për “Bota sot” se rasti i Snezhana Paunoviqit sjell dyshime të thella mbi vijimësinë e mbështetjes financiare të rrjeteve ilegale serbe brenda Kosovës.

Në analizën e tij, fakti që një institucion i shpërbërë vijoi të paguante personelin drejtues, dëshmon se Beogradi mund të jetë ende duke i dhënë jetë mekanizmave paralelë për të ushtruar influencë në Kosovë.

Ai vuri në dukje gjithashtu se autoritetet në Prishtinë kanë dokumentuar lidhjen e disa prej këtyre grupimeve me veprimtari që minojnë rendin ligjor dhe sigurinë kombëtare.

“Rasti i Snezhana Paunoviqit nuk është thjesht një parregullsi burokratike. Ai përbën një tregues që shton shqetësimet për mënyrën se si Serbia vazhdon të furnizojë me para strukturat e saj paralele në Kosovë, edhe pasi ato janë shuar në letër.

Nëse një njësi e mbyllur formalisht në 2021 ka gjeneruar ende rroga për shefat e saj, atëherë shtrohet pyetja se sa entitete të tjera marrin fonde nga buxheti serb pa pasur ndonjë arsyetim të qartë operacional. Kjo nuk ka të bëjë vetëm me administrimin e financave shtetërore; ka të bëjë me një strategji të Beogradit për të ruajtur pushtet paralel në hapësirën e Kosovës.

Për më shumë se njëzet vjet, Serbia ka krijuar dhe ushqyer me para një rrjet institucionesh, zyrash dhe instrumentesh paralele në Kosovë. Një segment i këtyre formacioneve është cilësuar nga institucionet kosovare si bazë për ushtrimin e presionit politik, mbështetjes logjistike dhe operacioneve në sektorin verior të vendit.

Zhvillimet e viteve të fundit, sidomos sulmet me armë kundër objekteve shtetërore dhe forcave të rendit në Kosovë, kanë provuar se rrjetet e ndërtuara dhe të përkrahura nga Beogradi nuk kishin vetëm funksione civile. Zyrtarët kosovarë kanë pohuar se persona të implikuar në strukturat paralele janë përfshirë në veprime që dëmtojnë bazën kushtetuese dhe sigurinë e publikut. Këto akuza janë ndjekur me procese hetimore dhe masa ndëshkimore ndaj të dyshuarve”, theksoi Shala.

Më tej, Shala nënvizoi se çështja nuk duhet trajtuar si një ngjarje e shkëputur, por si një sinjal potencial që rrjetet paralele janë ende aktive dhe funksionale.

Ai kërkoi një kontroll të plotë financiar dhe një proces hetimor pa errësira për fondet që akordon Serbia për entitetet e saj në Kosovë, duke shtuar se ndershmëria është kyçe nëse Beogradi synon të tregojë vullnet për normalizimin e marrëdhënieve.

“Në këtë prizëm, rasti i një organizmi të shuar që megjithatë financohet nuk mund të lexohet si i veçuar. Ai lë vend për të dyshuar se paratë publike serbe mbulojnë koston e një rrjeti paralel, i cili shkon përtej dhënies së shërbimeve dhe shndërrohet në mjet ndikimi politik e sigurie në Kosovë.

Ja pse është i domosdoshëm një auditim gjithëpërfshirës dhe një hetim i ndershëm për të gjitha shumat që Serbia derdh për strukturat e veta në Kosovë. Qytetarët kanë të drejtë të mësojnë se cilat institucione ende marrin fonde, kush i menaxhon këto burime dhe nëse ato shërbejnë për qëllime komunitare apo për të ushqyer aparate që cenojnë sistemin kushtetues të Republikës së Kosovës.

Nëse Serbia do të dëshmojë se është e angazhuar për ‘normalizimin e marrëdhënieve’ dhe standardet e Bashkimit Evropian, atëherë transparenca mbi financimin e mekanizmave paralelë duhet të jetë hapi fillestar. Çdo euro e shpërndarë jashtë kanaleve të ligjshme dhe pa përgjegjshmëri, vetëm sa thellon mosbesimin, tensionet dhe destabilitetin në rajon”, përfundoi Shala.

The post Institucioni nuk ekziston më, por pagat vazhdojnë: Rasti Paunoviq ngre pikëpyetje për financimet serbe në Kosovë appeared first on Albeu.com.

Deklarata e ministres serbe Snezhana Paunoviq, se në vend të Sllobodan Millosheviqit do të kishte kryer spastrim etnik në Kosovë, ka nxitur reagime të shumta dhe është cilësuar skandaloze.

Paunoviq u emërua ministre në Qeverinë e Serbisë gjatë vitit 2025. Përpara marrjes së kësaj detyre, ajo paguhej si deputete dhe njëkohësisht si drejtoreshë e Institucionit Farmaceutik të Pejës në Kosovë.

Megjithatë, ky institucion me seli në Gorazhdec nuk figuron zyrtarisht si aktiv që prej vitit 2021. Radio Evropa e Lirë ka konstatuar se mbyllja e tij është bërë më 7 tetor 2021, në bazë të një vendimi të Qeverisë së Serbisë.

Duke komentuar këtë rast për “Bota sot”, eksperti i sigurisë Drizan Shala tha se pagesa e Snezhana Paunoviq ngre pikëpyetje serioze rreth vazhdimit të financimit nga Serbia të strukturave paralele në Kosovë.

Sipas Shalës, vazhdimi i pagave për drejtuesit e një institucioni të mbyllur mund të jetë tregues se Beogradi ende financon mekanizma paralelë, me synimin për të ruajtur ndikimin e tij në territorin e Kosovës.

“Rasti i Snezhana Paunoviq nuk mund të trajtohet vetëm si një parregullsi administrative. Ai përbën një sinjal që shton dyshimet për mënyrën se si Serbia vijon t’i financojë strukturat e veta paralele në Kosovë, pavarësisht se ato formalisht mund të mos ekzistojnë më”, deklaroi Shala.

Ai ngriti pyetjen se sa struktura të tjera mund të vazhdojnë të marrin mjete nga buxheti serb pa pasur një funksion të përcaktuar qartë, nëse një institucion i mbyllur zyrtarisht më 2021 ka vijuar të gjenerojë paga për drejtuesit e tij.

Sipas ekspertit, kjo çështje nuk lidhet vetëm me administrimin e parave publike. Ai e konsideron atë pjesë të strategjisë shtetërore të Beogradit për mbajtjen e një ndikimi paralel brenda Kosovës.

Shala kujtoi se, përgjatë më shumë se dy dekadave, Serbia ka ngritur dhe financuar në Kosovë një rrjet të përbërë nga institucione, zyra dhe mekanizma paralelë. Autoritetet kosovare, sipas tij, kanë identifikuar një pjesë të tyre si platforma për ndikim politik, logjistik dhe operativ në veri të vendit.

“Zhvillimet e viteve të fundit, mes tyre edhe sulmet e armatosura kundër institucioneve dhe Policisë së Kosovës, kanë dëshmuar se rrjetet e krijuara dhe të përkrahura nga Beogradi nuk kanë ushtruar vetëm rol administrativ. Autoritetet e Kosovës kanë deklaruar se persona të lidhur me strukturat paralele janë përfshirë në veprimtari që rrezikojnë rendin kushtetues dhe sigurinë publike. Këto pretendime janë pasuar nga hetime dhe masa ligjore kundër të dyshuarve”, tha ai.

Për këtë arsye, Shala vlerësoi se çështja e Paunoviqit nuk duhet trajtuar si një rast më vete, por si një shenjë e mundshme se rrjetet paralele vazhdojnë të funksionojnë.

“Në këto rrethana, financimi i vazhdueshëm i një institucioni të mbyllur nuk mund të shihet si rast i izoluar. Ai krijon dyshime se fondet publike të Serbisë mund të vazhdojnë të mbajnë aktiv një rrjet paralel, i cili nuk kufizohet te ofrimi i shërbimeve, por përdoret si mjet ndikimi politik dhe i sigurisë në Kosovë”, u shpreh eksperti.

Shala kërkoi zhvillimin e një auditimi të plotë dhe të një hetimi transparent për të gjitha fondet që Serbia vazhdon t’u ndajë strukturave të saj në Kosovë.

“Publiku ka të drejtë të informohet se cilat institucione marrin ende financim, cilët persona i menaxhojnë këto mjete dhe nëse paratë shërbejnë për nevoja civile apo për mbështetjen e mekanizmave që sfidojnë rendin kushtetues të Republikës së Kosovës”, theksoi ai.

Në përfundim, Shala deklaroi se transparenca për financimin e strukturave paralele duhet të jetë veprimi i parë i Serbisë, nëse ajo dëshiron të tregojë përkushtim ndaj “normalizimit të marrëdhënieve” dhe standardeve evropiane.

“Çdo euro që ndahet jashtë mekanizmave të ligjshëm dhe pa llogaridhënie vetëm sa shton mosbesimin, tensionet dhe paqëndrueshmërinë në rajon”, përfundoi ai.

The post Paunoviq u pagua nga një institucion i mbyllur, shtohen dyshimet për fondet e Serbisë në Kosovë appeared first on Albeu.com.

Deklarata e ministres serbe të Administratës Publike dhe Vetëqeverisjes Lokale, Snezhana Paunoviq, se po të ndodhej në vendin e ish-presidentit të Serbisë, Sllobodan Millosheviq, në vitin 1998 do ta kishte “spastruar etnikisht Kosovën”, është dënuar ashpër nga Bashkimi Evropian.

Qëndrimi i saj nxiti reagime të shumta, pasi u vlerësua si arsyetim i retorikës për spastrim etnik dhe si një deklaratë në kundërshtim me parimet mbi të cilat mbështetet Bashkimi Evropian.

Zëdhënësja e Komisionit Evropian, Anitta Hipper, duke iu përgjigjur kësaj çështjeje, deklaroi se BE-ja nuk shprehet për komentet individuale të zyrtarëve politikë. Pavarësisht kësaj, ajo bëri të qartë se në Evropë nuk mund të ketë hapësirë për gjuhë që justifikon, nxit ose madhëron spastrimin etnik. Hipper rikonfirmoi gjithashtu angazhimin e Bashkimit Evropian për të drejtat e njeriut, paqen dhe pajtimin në rajon.

Kjo deklaratë e ministres serbe u bë në një periudhë kur raportet ndërmjet Kosovës dhe Serbisë mbeten të brishta. Bashkimi Evropian vazhdon t’u kërkojë të dyja palëve që të përmbahen nga gjuha nxitëse dhe nga veprimet që mund të shtojnë tensionet apo të cenojnë procesin për normalizimin e marrëdhënieve.

Duhet kujtuar gjithashtu se Kosova e ka shpallur ministren serbe “non grade”.

Për këtë çështje ka dhënë një prononcim për “Bota sot” veprimtari Agim Aliçkaj. Sipas tij, deklarata e Paunoviqit për spastrimin etnik të Kosovës nuk përbën një rast të izoluar, por shpreh vazhdimësinë e politikave historike serbe, të cilat, siç pretendon ai, kanë pasur për synim dëbimin dhe zhdukjen e shqiptarëve nga trojet e tyre.

Aliçkaj tha se qëndrimi i ministres Paunoviq për spastrimin etnik të Kosovës nga shqiptarët nuk është as i ri dhe as befasues. Ai e cilësoi atë si vijim të përpjekjeve shekullore të një politike serbe shoviniste, raciste dhe hegjemoniste, e orientuar drejt zhdukjes së shqiptarëve.

Sipas tij, kanë ekzistuar shumë projekte për eliminimin e shqiptarëve dhe marrjen e tokave të tyre nga serbët. Ai renditi Naçertanijen e vitit 1844, Memorandumin e vitit 1937 të Çubriloviqit me titull “Dëbimi i shqiptarëve”, Memorandumin e Akademisë Serbe të Shkencave dhe Arteve (SANU) të vitit 1986, si dhe operacionin “Patkoi” të viteve 1998–1999, të organizuar nga regjimi i kriminelit të luftës Slobodan Millosheviq.

Veprimtari deklaroi se Çubriloviqi i kishte paraqitur hollësisht format dhe mënyrat për zbatimin e planeve që ai i quajti çnjerëzore serbe. Aliçkaj rikujtoi pohimin e tij se “ekzistenca e kombit serb varet nga mosekzistenca e kombit shqiptar”. Ai shtoi se të gjitha këto plane, sipas tij, ishin rezultat i përbashkët i regjimeve shtetërore, Akademisë Serbe të Shkencave dhe Kishës Ortodokse Serbe.

Në vijim, Aliçkaj u shpreh se planet serbe për gjenocid në Kosovë dështuan falë qëndresës së shqiptarëve, luftës së UÇK-së dhe ndërhyrjes së NATO-s. Megjithatë, sipas tij, ideologjia e urrejtjes ndaj shqiptarëve vazhdon të jetë e pranishme në Serbi, ndër të tjera për shkak se pas luftës nuk u zhvillua një proces “denazifikimi”.

Ai tha se rezistenca heroike shekullore e popullit shqiptar, e zhvilluar në forma të ndryshme, arriti kulmin me luftën çlirimtare të UÇK-së dhe bombardimin e Serbisë nga NATO-ja në vitin 1999. Për këtë arsye, sipas tij, gjenocidi serb ndaj shqiptarëve dështoi përfundimisht dhe me turp. Megjithatë, Aliçkaj vlerësoi se aspiratat e kota serbe vazhdojnë, siç dëshmohet edhe nga deklarata e fundit e ministres Paunoviq.

Sipas veprimtarit, një pjesë e konsiderueshme e popullit serb, edhe pas bombardimit dhe humbjes së katër luftërave mizore, ende nuk është shkëputur nga mitet dhe mashtrimet e një klase politike që ai e përshkroi si të sëmurë. Ai tha se kjo klasë vazhdon të sundojë duke nxitur urrejtje ndaj shqiptarëve dhe popujve të tjerë të Ballkanit.

Aliçkaj e konsideroi gabim shumë të madh të vendeve perëndimore faktin që, pas mposhtjes ushtarake të Serbisë, nuk u ndërmor “denazifikimi” i shoqërisë serbe dhe çlirimi i saj nga urrejtja ndaj kombeve të tjera, si dhe nga ato që ai i quajti mite të vdekura të mesjetës.

Ai kritikoi më tej qasjen e Bashkimit Evropian dhe të Shteteve të Bashkuara ndaj Serbisë, duke thënë se ato po zbatojnë një politikë të butë dhe nuk po marrin masa konkrete për deklaratat dhe veprimet e saj. Në të njëjtën kohë, sipas Aliçkajt, ndaj Kosovës po ushtrohet presion i padrejtë, çka përbën standard të dyfishtë.

Veprimtari deklaroi se Bashkësia Evropiane dhe Amerika po vazhdojnë atë që ai e quajti politikë të gabuar dhe të dështuar të përkëdheljes së regjimit serb. Ai theksoi se ky regjim udhëhiqet nga Aleksandar Vuçiq, bashkëpunëtor i Millosheviqit, ndërsa kjo qasje, sipas tij, motivohet nga interesa iluzore gjeostrategjike për ta shkëputur Serbinë nga ndikimi i Rusisë. Aliçkaj shtoi se regjimi serb po e shfrytëzon këtë rrethanë pa kufizim dhe pa mëshirë.

Si dëshmi për këtë, ai përmendi reagimin që e cilësoi të zbehtë dhe joserioz të zëdhënëses së Komisionit Evropian, Anitta Hipper, si dhe qëndrimet e shumë përfaqësuesve të vendeve perëndimore. Sipas tij, përjashtim bëjnë vetëm ndonjë deputet ose mendimtar me parime të forta njerëzore, ndërsa veprimet konkrete ndëshkuese për deklaratën çnjerëzore të ministres Paunoviq mungojnë tërësisht.

Aliçkaj pretendoi se ndaj Serbisë nuk është marrë asnjë masë konkrete ndëshkuese për aktet terroriste të Banjskës dhe Ujmanit, për refuzimin e nënshkrimit të marrëveshjes së Brukselit dhe për destabilizimin e Kosovës e të Ballkanit. Në anën tjetër, sipas tij, Kosovës i kërkohen lëshime të tjera ndaj Serbisë përmes presioneve të padrejta, ku përfshihen edhe sanksionet ndaj Kosovës për zbatimin e ligjit në veri. Ai e quajti tronditës këtë standard të dyfishtë.

Në përfundim, veprimtari tha se reagimet nga Shqipëria, nga një pjesë e politikës shqiptare dhe nga faktori ndërkombëtar nuk kanë qenë të mjaftueshme. Ai paralajmëroi se, pa ndëshkimin e personave përgjegjës dhe pa ndryshime themelore në politikën serbe, nuk mund të vendoset paqe afatgjatë në Ballkan.

Aliçkaj e cilësoi të pavlerë dhe të turpshëm reagimin e shtetit amë dhe të atij që ai e përshkroi si kryeministri jolegjitim proserb i Shqipërisë, Edi Rama. Me të njëjtin vlerësim ai iu referua edhe heshtjes së përfaqësuesve të disa partive dhe të një pjese të shtypit në Kosovë e në trojet e tjera shqiptare.

Sipas tij, deklarata e Paunoviqit, të cilën e quajti ministre të urrejtjes së një shteti serb të ngritur mbi urrejtjen dhe mitet, paraqet rrezik. Aliçkaj pretendoi se synimi i saj është mashtrimi i votuesve serbë në zgjedhjet e ardhshme dhe zhvendosja e vëmendjes së ndërkombëtarëve nga veprimet destruktive të regjimit të Vuçiqit. Ai shtoi se ky regjim nuk po merr asnjë masë ndaj ministres, ndërsa Vuçiqi po paraqitet tashmë si “lider konstruktiv i përkushtuar ndaj paqes”.

Në deklaratën përmbyllëse për “Bota sot”, Aliçkaj tha se këtë mesazh duhet ta kuptojnë të gjithë, si shqiptarët kombëtarë dhe jokombëtarë, ashtu edhe ndërkombëtarët me qëndrime të ndryshme. Sipas tij, pa ndëshkimin e kriminelëve serbë, pa largimin e qeverisë serbe që ai e cilësoi shoviniste, raciste dhe hegjemoniste, si dhe pa denazifikimin e asaj pjese të popullit serb që është e ngarkuar me urrejtje ndaj të tjerëve, në Ballkan nuk do të ketë asnjëherë qetësi, siguri dhe paqe të qëndrueshme.

The post Agim Aliçkaj paralajmëron pas deklaratës së ministres serbe: Pa ndryshime rrënjësore, Ballkani nuk do të ketë paqe të qëndrueshme appeared first on Albeu.com.

Kryetari i Qeverisë serbe, Gjuro Macut, ka komentuar deklaratat e fundit të ministres Snezhana Paunoviç dhe jehonën që ato kanë shkaktuar vazhdimisht. Ai u bëri thirrje të gjithëve që kapitulli të konsiderohet i mbyllur, duke nënvizuar se qytetarët kanë nevojë për rezultate konkrete nga ekzekutivi dhe jo për debate të kota.

Sipas raportimeve të Blic, Macut vuri në dukje se kabineti i tij udhëhiqet nga një linjë shtetërore e matur dhe e përgjegjshme. “Mendimet personale, qofshin këto të shprehura në mënyrë të ngathët apo të shkëputura nga konteksti, pavarësisht se cili i ka thënë, s’mund të barazohen me qëndrimin zyrtar të Qeverisë. Platforma jonë mbështetet në paqe, në mbrojtjen e interesave kombëtare e shtetërore, në respektimin e normave ndërkombëtare, në dialog dhe në garantimin e plotë të të drejtave të njeriut për të gjithë. Çdo tentativë për ta paraqitur një deklaratë individuale si shprehje të politikës zyrtare të Serbisë është absolutisht e pabazë”, citohet të ketë thënë Macut për Juronjuz.

Ai këmbënguli se është momenti për të ulur tensionet dhe për t’i parë gjërat me gjakftohtësi dhe logjikë. “Ia bëra të qartë ministres Snezhana Paunoviç se pohime të tilla janë të papranueshme. Ajo ka kërkuar falje për fjalët e veta, edhe pse edhe vetë është një person i dëbuar nga Kosova. Besoj se tani kjo çështje duhet të mbyllet. Qytetarët nga ne presin punë, jo grindje. Prandaj ne do të vijojmë të fokusohemi në detyrat që kryejmë për të mirën e Serbisë”, sqaroi kryeministri. Ai shtoi më tej se nuk është e drejtë që një pohim, i ndjekur menjëherë nga një kërkimfalje, të shndërrohet në pretekst për të gjykuar politikisht Serbinë apo për të vënë në dyshim përbërjen dhe aktivitetin e Qeverisë së saj. Serbia është e angazhuar për vlerat evropiane dhe dialog të sinqertë me aleatët, por në këmbim kërkon po aq respektim të parimeve të mirëkuptimit reciprok, barazisë dhe mosndërhyrjes në çështjet e brendshme. Besoj se raportet partneriale ndërtohen duke zbatuar të njëjtat standarde në mënyrë të njëtrajtshme për të gjithë, përfshirë edhe Serbinë», përmbylli Macut.

Ndërkaq, profesori Daniel Serwer nga Universiteti Johns Hopkins në Uashington ka reaguar ashpër ndaj deklaratës tronditëse të ministres Paunoviç, e cila pak ditë më parë u shpreh se po të gjendej në pozitën e Sllobodan Millosheviçit në vitin 1998, do ta kishte pastruar etnikisht Kosovën. “Nëse Vuçiç do të kishte qoftë edhe një grimcë mosdakordësie në trupin e tij, do ta shkarkonte menjëherë. Kjo deklaratë është aq e dënueshme sa është e vështirë të përshkruhet. As që mund ta imagjinoja kurrë një gjë të tillë”, deklaroi Serwer për televizionin N1 të Beogradit.

Edhe eurodeputeti çek, Tomas Zdechovsky, e ka cilësuar si të patolerueshme deklaratën e Paunoviçit dhe ka kërkuar që Serbia të përjashtohet nga bisedimet për anëtarësim në Bashkimin Evropian.

Nga ana tjetër, ministrja në detyrë e Drejtësisë së Kosovës, Donika Gërvalla, ka depozituar një kallëzim penal kundër ministres serbe. Përmes kanaleve zyrtare, Gërvalla bëri të ditur se i ka kërkuar Prokurorit të Shtetit që të nisë hetimet dhe të përgatisë aktakuzën, duke kërkuar edhe dënimin nga gjykata përkatëse.

Ministri në detyrë i Kosovës, Andin Hoti, e krahasoi Paunoviçin me ish-udhëheqësin serb Sllobodan Millosheviç, duke theksuar se çdo përpjekje për spastrim etnik në Kosovë do të përfundonte në të njëjtën mënyrë. “Mësuesi yt ideologjik, Millosheviçi, provoi të njëjtën gjë në Kosovë. Përfundoi përpara drejtësisë ndërkombëtare dhe Serbia u tërhoq nga Kosova me turp. Përgjigjja e popullit kosovar, e Ushtrisë Çlirimtare dhe e botës demokratike është e njohur. Kosova mbeti e lirë. Millosheviçi përfundoi si kriminel lufte. Të njëjtin fat do të kishe edhe ti dhe do ta kesh çdo herë që provon”, shkroi Hoti.

The post Fjalimi i ashpër i Paunoviçit, Macut kërkon fundin e debatit: Qytetarët presin rezultate, jo përplasje appeared first on Albeu.com.

Bashkimi Evropian ka reaguar me forcë pas deklaratës së Snezhana Paunoviq, ministre serbe për Administratën Publike dhe Vetëqeverisjen Lokale, e cila u shpreh se po të ndodhej në pozitën e Sllobodan Millosheviqit gjatë vitit 1998, do ta kishte “spastruar etnikisht Kosovën”.

Këto komente janë pritur me dënim të gjerë, pasi shihen si një përpjekje për të legjitimuar retorikën e spastrimit etnik dhe bien në kundërshtim me parimet themelore të Bashkimit Evropian.

Anitta Hipper, zëdhënësja e Komisionit Evropian, theksoi se megjithëse institucioni nuk i komenton zakonisht deklaratat individuale, në Evropë nuk ka asnjë hapësirë për gjuhë që justifikon, promovon ose lavdëron spastrimin etnik. Ajo rikonfirmoi angazhimin e palëkundur të BE-së ndaj të drejtave të njeriut, paqes dhe pajtimit në rajon.

Kjo deklaratë del në një moment kur marrëdhëniet ndërmjet Kosovës dhe Serbisë mbeten tejet delikate, dhe Brukseli vijon t’u bëjë thirrje të dyja palëve të distancohen nga gjuha provokuese dhe veprimet që rrezikojnë procesin e normalizimit.

Ndërkohë, Kosova e ka shpallur ministre Paunoviq person ‘non grata’.

Lidhur me këtë zhvillim, veprimtari Agim Aliçkaj ka dhënë një prononcim për “Bota sot”, duke paralajmëruar se kjo deklaratë nuk është aspak spontane, por pasqyron një vijë të pandërprerë të politikave historike serbe që synojnë shpërnguljen dhe asgjësimin e shqiptarëve nga tokat e tyre.

Aliçkaj e vendosi fjalimin e ministres në një kontekst më të gjerë, duke përmendur se planet për eliminimin e shqiptarëve datojnë që nga Naçertanija e vitit 1844, vazhdojnë me Memorandumin e Çubriloviqit të vitit 1937 për “Dëbimin e shqiptarëve”, Memorandumin e Akademisë Serbe të Shkencave dhe Arteve të vitit 1986 dhe kulmojnë me operacionin “Patkoi” të viteve 1998–1999, të organizuar nga regjimi i Millosheviqit. Ai rikujtoi se Çubriloviqi kishte deklaruar qartë se mbijetesa e kombit serb varej nga zhdukja e kombit shqiptar, duke shtuar se këto plane janë produkt i një bashkëpunimi mes regjimeve shtetërore, Akademisë Serbe dhe Kishës Ortodokse Serbe.

Fatmirësisht, sipas tij, rezistenca e pandërprerë e shqiptarëve, lufta çlirimtare e UÇK-së dhe ndërhyrja e NATO-s në vitin 1999 e bënë të dështojë gjenocidin serb në Kosovë. Megjithatë, ai nënvizon se ideologjia e urrejtjes ndaj shqiptarëve vazhdon të jetë e gjallë në Serbi, edhe për shkak të mungesës së një procesi “denazifikimi” të shoqërisë serbe pas konfliktit.

Ai argumentoi se një gabim i madh i fuqive perëndimore ishte pikërisht mosçlirimi i popullit serb nga mitet mesjetare dhe nxitja e pajtimit të vërtetë, duke lënë të paprekur një klasë politike që ushqen elektoratin me urrejtje ndaj fqinjëve.

Aliçkaj kritikoi ashpër qasjen e Bashkimit Evropian dhe Shteteve të Bashkuara, duke e cilësuar si një politikë zbutjeje ndaj regjimit të udhëhequr nga Aleksandar Vuçiq, bashkëpunëtor i dikurshëm i Millosheviqit. Sipas tij, reagimi i zbehtë i zëdhënëses së KE-së, si dhe mungesa e masave konkrete ndëshkuese për akte si sulmi terrorist në Banjskë dhe Ujman, apo për mosnënshkrimin e marrëveshjes së Brukselit, tregojnë një standard të dyfishtë tronditës. Ndërkohë, ai shtoi se presioni i padrejtë mbi Kosovën për lëshime shtesë, përfshirë sanksionet për zbatimin e ligjit në veri, e përforcon këtë përshtypje.

Në fund, veprimtari e quajti të pavlerë dhe të turpshëm reagimin e Shqipërisë zyrtare dhe të kryeministrit Edi Rama, si dhe heshtjen e një pjese të partive dhe shtypit në hapësirën shqiptare. Ai paralajmëroi se deklarata e ministres Paunoviq është e rrezikshme dhe shërben për të mashtruar votuesit serbë përpara zgjedhjeve, si dhe për të shpërqendruar vëmendjen ndërkombëtare nga veprimet destruktive të regjimit të Vuçiqit. Aliçkaj përfundoi se pa ndëshkimin e kriminelëve, largimin e një qeverie shoviniste dhe çrrënjosjen e urrejtjes nga një pjesë e shoqërisë serbe, nuk do të ketë kurrë paqe dhe siguri të qëndrueshme në Ballkan.

The post Paralajmërim i fuqishëm nga aktivisti: Fjalët e ministres serbe për spastrim etnik zbulojnë një rrezik të vazhdueshëm për rajonin appeared first on Albeu.com.

Edhe pse Bashkimi Evropian ka reaguar ndaj deklaratave të Snezhana Paunoviqit, ministres serbe për Administratë Publike dhe Vetëqeverisje Lokale, ajo nuk është tërhequr nga qëndrimet e saj dhe vijon të mbajë të njëjtin tonë, pa u distancuar nga komentet që ngjallën reagime të gjera.

Paunoviq ka thelluar polemikat rreth qëndrimeve të saj për Kosovën, duke refuzuar të distancohet nga pohimi se po të gjendej në rolin e ish-presidentit Slobodan Millosheviq gjatë vitit 1998, do të realizonte “spastrim etnik të Kosovës”. Në vend të një kërkimi të ndjesës, ajo ka sulmuar kritikët, duke i akuzuar si persona të mbushur me “urrejtje ndaj Kosovës” dhe përfaqësues të “tradhtisë së brendshme”.

Nëpërmjet një postimi në Instagram, ministrja serbe hodhi edhe një deklaratë tjetër kundër shqiptarëve të Kosovës, duke u shprehur se do t’i “kthente në vendin e tyre të origjinës, Shqipëri”.

“Unë nuk do t’ju vrisja asnjërin prej jush, thjesht do t’ju ktheja në atdheun tuaj, Shqipëri. Besoj se ata do t’ju mirëprisnin,” shkroi Paunoviq.

Në anën tjetër, zëvendëskryeministri dhe ministri i Punëve të Brendshme të Serbisë, Ivica Daçiq, i ka dalë në mbrojtje, duke i quajtur kritikat ndaj ministres “të turpshme dhe hipokrite”.

Daçiq ka argumentuar se personat që akuzojnë Paunoviqin për nxitje të spastrimit etnik kanë qëndruar të heshtur përballë asaj që ai e quajti “spastrimi etnik i serbëve nga Kosova”, duke iu referuar largimit të komunitetit serb nga zona.

Analistët konsiderojnë se këto deklarata të fundit nga figura të larta politike në Serbi dëshmojnë se retorika nacionaliste dhe mentaliteti i viteve ’90 janë ende të pranishme, duke krijuar pasiguri për stabilitetin e rajonit ballkanik.

Sipas tyre, reagimet diplomatike nuk janë të mjaftueshme dhe Bashkimi Evropian duhet të ndërmarrë hapa konkretë ndaj Beogradit, duke e kushtëzuar mbështetjen dhe rrugën e integrimit me respektimin e standardeve evropiane dhe shkëputjen nga gjuha që justifikon krimet historike.

Ata theksojnë se Kosova dhe shqiptarët duhet të ruajnë unitetin dhe vigjilencën, ndërsa bashkësia ndërkombëtare duhet të jetë më e vendosur në përballjen me çdo përpjekje për të ringjallur ideologjitë nacionaliste që kanë prodhuar konflikte në rajon.

Veprimtari Saim Tahiraj, në një prononcim për “Bota sot”, ka pohuar se politika shoviniste serbe ka ndjekur për më shumë se një shekull një linjë të vazhdueshme të krijimit dhe zbatimit të projekteve kundër shqiptarëve.

Tahiraj ka nënvizuar se historia tregon që spastrimet etnike dhe krimet kundër shqiptarëve nuk kanë qenë incidente të veçanta, por pjesë e një politike të përhershme.

“Projektet serbe nuk kanë reshtur asnjëherë së hartuari dhe së zbatuari. Spastrimet etnike dhe krimet masive ndaj shqiptarëve nuk u ndalën asnjë çast. Nga dëbimet e shqiptarëve nga Toplica e deri te konflikti i fundit në Kosovë, politika shoviniste serbe zhvilloi një sërë fushatash të dhunshme që lanë pasoja të thella për popullin shqiptar,” ka deklaruar ai.

“Për më shumë se një shekull, shqiptarët u ndeshën me terror, masakra, spastrim etnik dhe krime të rënda, të cilat kishin për qëllim dobësimin dhe zhdukjen e tyre nga trojet e veta në Gadishullin Ilirik. Këto synime u testuan disa herë, por nuk u realizuan kurrë, megjithëse Serbia gëzonte përkrahjen e Rusisë dhe të disa aleatëve tradicionalë në Evropë,” shtoi ai.

“Populli shqiptar mbeti i pathyeshëm nëpër histori. Edhe kur mbeti i izoluar, ai qëndroi me stoicizëm, duke paguar një çmim shumë të lartë për lirinë dhe mbijetesën e tij,” theksoi Tahiraj.

Sipas tij, edhe sot dëgjohen deklarata me përmbajtje shoviniste nga zyrtarë serbë, çka tregon se kjo retorikë nuk është shuar.

“Për fat të keq, retorika shoviniste ndaj shqiptarëve nuk është zhdukur. Prandaj, deklarata të tilla nga zyrtarë serbë nuk janë as të parat dhe, me gjasë, as të fundit. Ato nuk duhet të na habisin, por të na kujtojnë se duhet të mbetemi të bashkuar dhe vigjilentë. Pavarësisht deklaratave dhe provokimeve, shqiptarët po ecin përpara. Sot kemi dy shtete shqiptare që po forcohen çdo ditë, si dhe një diasporë të fuqishme në mbarë botën, e cila është gjithmonë e gatshme të ndihmojë vendin e vet në çdo mënyrë,” ka thënë ai.

“Le të vazhdojnë të flasin sa të duan shovinistët serbë; kjo nuk e ndal rrugëtimin tonë. Ëndrra e tyre për spastrimin etnik të shqiptarëve ka dështuar njëherë e përgjithmonë,” përfundoi Tahiraj.

“Shekulli XXI duhet të jetë shekulli i zhvillimit, i suksesit dhe i afirmimit të shqiptarëve. Pikërisht këto suksese janë ato që nuk mund t’i përballojë shovinizmi serb, prandaj reagimet e tilla nuk janë të rastësishme. ‘Qentë le të lehin sa të duan; karvani i sukseseve shqiptare vazhdon të ecë fuqishëm përpara’,” shtoi ai.

Nga ana tjetër, njohësi i çështjeve politike, Eduard Gashi, për “Bota sot” ka vlerësuar se deklarata e ministres serbe është një sinjal serioz për rajonin dhe dëshmon se ideologjia nacionaliste në Serbi vazhdon të jetë aktive.

Gashi është shprehur se vendimi i institucioneve të Kosovës për ta shpallur Paunoviqin persona non grata dhe mbështetja publike që ajo mori nga lideri i Partisë Socialiste të Serbisë, Ivica Daçiq, tregojnë se retorika e epokës së Millosheviqit nuk është zhdukur.

“Deklarata skandaloze e ministres serbe për Administratë Publike, Snezhana Paunoviq, ku pohoi se po të ishte në vend të Sllobodan Millosheviqit do të kryente ‘spastrim etnik në Kosovë në vitin 1998’, ka ndezur një alarm të ri në Ballkan,” tha ai. “Vendimi i menjëhershëm i Prishtinës për ta shpallur atë persona non grata të përhershme dhe mbrojtja që i bëri Ivica Daçiq, tregojnë se rrymat e vjetra nacionaliste në Beograd nuk janë shuar kurrë — ato thjesht ishin fshehur nën maskën e diplomacisë pragmatike.”

“Kur një ministre e kabinetit qeveritar deklaron publikisht se nuk pendohet për promovimin e spastrimit etnik dhe e cilëson këtë si ‘pjesë të strategjisë’ së Partisë Socialiste të Serbisë (SPS), nuk kemi të bëjmë më me një gafë individuale. Mbështetja e hapur e zëvendëskryeministrit dhe liderit të SPS-së, Ivica Daçiq, për Paunoviqin konfirmon një të vërtetë të hidhur: trashëgimia ideologjike e Millosheviqit mbetet shtyllë aktive e politikës serbe,” shtoi Gashi.

Ai vuri në dukje se Daçiq, i cili dikur ka shërbyer si zëdhënës i Millosheviqit, e përdor këtë retorikë jo thjesht për të kënaqur bazën e tij të djathtë, por edhe për të provuar kufijtë e tolerancës së Perëndimit. “Kjo mbështetje institucionale dëshmon se glorifikimi i krimeve të luftës dhe rishikimi i historisë janë pjesë e një politike të mirëorganizuar shtetërore, e cila bashkëjeton pa problem brenda koalicionit qeverisës në Beograd,” theksoi ai.

Gashi ka qenë kritik edhe ndaj reagimit të Bashkimit Evropian, duke thënë se deklaratat e dënimit nuk mjaftojnë nëse nuk shoqërohen me masa konkrete ndaj Serbisë.

“Reagimi i Bashkimit Evropian, përmes Komisioneres për Zgjerim, Marta Kos, ishte i qartë në parim: ‘Nuk ka vend në Evropë për retorikë që arsyeton, avokon dhe glorifikon spastrimin etnik.’ Megjithatë, përtej deklaratave të tilla diplomatike, Brukseli po tregon sërish të njëjtën plogështi që ka karakterizuar politikën e tij të jashtme ndaj Ballkanit Perëndimor,” argumentoi ai.

“Për aq kohë sa deklaratat që bëjnë thirrje për dhunë gjenocidale kalojnë vetëm me ndëshkime verbale dhe pa pasoja reale financiare apo politike, Serbia nuk do të ketë asnjë stimul për të ndryshuar sjelljen e saj. Politika e BE-së për ‘përkëdheljen’ e Beogradit (nën pretekstin e mbajtjes së tij larg ndikimit rus) ka dështuar të sjellë stabilitet demokratik; përkundrazi, ajo po ushqen ndjenjën e mosndëshkimit,” shtoi ai.

Sipas Gashit, Bashkimi Evropian ka në dispozicion mekanizma konkretë për t’i bërë presion Beogradit, por deri më tani nuk i ka përdorur në mënyrë efektive.

“Pyetja që shtrohet tani në kancelaritë evropiane është pragmatike: A ka ardhur koha që BE-ja të kalojë nga fjalët te veprimet? Mjetet për të sanksionuar këtë sjellje ekzistojnë dhe janë mjaft efektive nëse përdoren: Ngrirja e fondeve të para-anëtarësimit (IPA), duke kushtëzuar qindra miliona euro me respektimin e vlerave evropiane, do të ishte goditja më e shpejtë dhe më e ndjeshme. Pezullimi i negociatave të anëtarësimit, duke e bërë të qartë se asnjë kapitull i ri nuk mund të hapet për një shtet ku anëtarët e qeverisë bëjnë thirrje hapur për spastrim etnik. Sanksione të shënjestruara, si ndalimi i udhëtimit dhe ngrirja e pasurive në BE për zyrtarët si Paunoviq dhe Daçiq, do të dërgonte një sinjal të prerë se linja e kuqe evropiane nuk mund të shkelet pa kosto personale,” tha ai.

“Rasti ‘Paunoviq’ tregon se procesi i normalizimit të marrëdhënieve mes Kosovës dhe Serbisë nuk po pengohet vetëm nga çështjet teknike, por nga mungesa e thellë e ballafaqimit të Serbisë me të kaluarën e saj kriminale. Nëse BE-ja vazhdon të mbajë rolin e spektatorit neutral, ajo rrezikon të humbasë plotësisht kredibilitetin e saj si ndërmjetësues dhe të lejojë që rajoni të rrëshqasë sërish drejt skenarëve të errët të viteve ’90,” përmbylli Gashi për “Bota sot”.

The post Shovinizmi serb ende gjallëron, BE-së i kërkohet veprim konkret appeared first on Albeu.com.