Gjatë këtij debati u trajtua edhe çështja e Kosovës, me kërkesën që vendi të marrë statusin e kandidatit për anëtarësim në BE. Kjo kërkesë u paraqit nga eurodeputeti Riho Terras, i cili mban edhe rolin e raportuesit për Kosovën në Parlamentin Evropian.

Terras theksoi se institucionet e BE-së duhet të japin një përgjigje më të qartë ndaj përparimit që po bëjnë vendet e rajonit në reforma dhe në afrimin me standardet evropiane.

“Si raportues i Parlamentit Evropian për Kosovën, është shumë e rëndësishme për mua që Kosova të fitojë statusin e vendit kandidat. Është me rëndësi të madhe që Kosova të vazhdojë në rrugën e saj evropiane dhe që mbështetja publike, që është e lartë, për integrimin evropian të vazhdojë”, ka deklaruar Terras.

Sipas vlerësimeve të ekspertëve, megjithëse këto mesazhe nga Brukseli janë inkurajuese, procesi i Kosovës drejt statusit kandidat mbetet i vështirë. Ndër pengesat kryesore përmenden mosnjohja nga disa shtete anëtare të BE-së, nevoja për reforma më të thella në sundimin e ligjit dhe administratën publike, si edhe sfidat që lidhen me dialogun me Serbinë.

Sipas tyre, deklaratat e fundit përbëjnë një sinjal pozitiv për perspektivën evropiane të Kosovës, por hapat konkretë do të varen nga reforma të qëndrueshme brenda vendit dhe nga pajtueshmëria e shteteve anëtare të BE-së.

Halili: Deklarata e Terras sinjal pozitiv, por rruga drejt BE-së mbetet e ndërlikuar

Profesori Nijazi Halili, në një prononcim për “Bota sot”, është shprehur se ky pozicion dëshmon për një mbështetje në rritje brenda institucioneve evropiane ndaj integrimit të Kosovës, në lidhje të drejtpërdrejtë me reformat e brendshme.

“Deklarata e Riho Terras përbën një sinjal pozitiv për Kosovën dhe konfirmon se brenda institucioneve evropiane po rritet mbështetja për avancimin e saj në procesin e integrimit evropian. Vlerësimi i tij se Kosova duhet të fitojë statusin e vendit kandidat reflekton bindjen se progresi i arritur në reforma duhet të shoqërohet me hapa konkretë nga Bashkimi Evropian.

Megjithatë, pavarësisht këtyre mesazheve inkurajuese, rruga e Kosovës drejt statusit kandidat mbetet e ndërlikuar. Pengesat kryesore vazhdojnë të jenë mungesa e njohjes nga pesë shtete anëtare të BE-së, nevoja për thellimin e reformave në fushën e sundimit të ligjit dhe administratës publike, si dhe progresi në dialogun me Serbia”, ka vlerësuar ai.

Halili ka theksuar se deklarata të tilla nuk duhet të kuptohen si shenjë se Kosova është afër marrjes së statusit kandidat në një afat të shkurtër.

“Deklarata e Terrasit nuk nënkupton se Kosova është pranë marrjes së statusit kandidat në afat të shkurtër, por ajo tregon se ekziston një klimë më e favorshme politike në raport me perspektivën evropiane të vendit. Në kushtet kur zgjerimi i BE-së është rikthyer në qendër të agjendës strategjike evropiane, Kosova mund të përfitojë nga kjo momentum, me kusht që të vazhdojë zbatimin e reformave dhe të forcojë pozicionin e saj në raport me partnerët ndërkombëtarë.

Prandaj, deklarata e raportuesit për Kosovën në Parlamentin Evropian mund të shihet si një mundësi për hapjen e një kapitulli të ri në marrëdhëniet ndërmjet Kosovës dhe BE-së, por realizimi i këtij objektivi do të kërkojë angazhim të vazhdueshëm si nga institucionet e Kosovës, ashtu edhe nga vetë Bashkimi Evropian”, ka deklaruar Halili për “Bota sot”.

Berisha: Diaspora dhe SHBA, çelës për avancimin ndërkombëtar të Kosovës

Nga ana tjetër, profesori universitar dhe analisti i marrëdhënieve ndërkombëtare, Fejzulla Berisha, ka thënë për “Bota sot” se deklarata e eurodeputetit Terras për statusin kandidat të Kosovës përbën një sinjal të favorshëm politik dhe diplomatik për rrugëtimin evropian të vendit.

Ai ka nënvizuar se marrja e statusit kandidat nuk do të thotë anëtarësim automatik, por hyrje në një etapë të re të integrimit dhe shtysë për reforma.

“Deklarata e eurodeputetit estonez Riho Terras, i cili ka theksuar rëndësinë e dhënies së statusit të vendit kandidat për Republikën e Kosovës dhe vazhdimit të rrugës së saj evropiane, duhet të vlerësohet si një sinjal inkurajues politik dhe diplomatik për të ardhmen evropiane të shtetit të Kosovës.

Në rrafshin e marrëdhënieve ndërkombëtare, deklarata të tilla nuk përbëjnë vetëm opinione individuale, por shpeshherë pasqyrojnë tendencat dhe debatet që zhvillohen brenda institucioneve të Bashkimit Evropian. Për këtë arsye, deklarata e Riho Terras meriton një analizë më të thellë në kontekstin e zhvillimeve aktuale gjeopolitike në Evropë dhe në Ballkanin Perëndimor.

Dhënia e statusit kandidat nuk nënkupton automatikisht anëtarësimin në Bashkimin Evropian, por përfaqëson njohjen politike të perspektivës evropiane të një shteti dhe hyrjen e tij në një fazë më të avancuar të procesit integrues.

Në historinë e zgjerimit evropian, statusi kandidat ka qenë një instrument i rëndësishëm për të nxitur: reformat demokratike;forcimin e sundimit të ligjit;zhvillimin ekonomik;modernizimin institucional; konsolidimin e sigurisë dhe stabilitetit rajonal.

Në këtë kuptim, marrja e statusit kandidat nga Kosova do të përbënte një sukses historik dhe një konfirmim të orientimit të saj euroatlantik. Qëndrimi i Riho Terras nuk është i rastësishëm.

Ai vjen në një periudhë kur Bashkimi Evropian po rishikon politikën e zgjerimit si pasojë e ndryshimeve të mëdha gjeopolitike të shkaktuara nga lufta në Ukrainë dhe sfidat e sigurisë në kontinentin evropian.

Nëse para disa vitesh zgjerimi konsiderohej një proces i ngadalshëm dhe shpeshherë i lënë në plan të dytë, sot ai po shihet gjithnjë e më shumë si një domosdoshmëri strategjike.

Prandaj, deklarata e raportuesit për Kosovën në Parlamentin Evropian mund të interpretohet si pjesë e një qasjeje të re, sipas së cilës zgjerimi nuk është vetëm një proces teknik, por edhe një instrument i sigurisë evropiane”, ka thënë Berisha.

I pyetur nëse mund të krijohet një mundësi e re për Kosovën, Berisha ka vlerësuar se shpeshherë krizat ndërkombëtare kanë prodhuar hapësira të reja për zgjerim.

Ai ka sjellë si shembuj Kroacinë, vendet e Evropës Lindore pas rënies së Murit të Berlinit, si edhe Ukrainën dhe Moldavinë pas agresionit rus, duke i cilësuar si raste kur BE-ja ka marrë vendime politike në momente gjeopolitike.

“Nga këndvështrimi politik dhe diplomatik, përgjigjja është po. Historia e Bashkimit Evropian ka dëshmuar se krizat ndërkombëtare shpesh kanë krijuar mundësi të reja politike. Kroacia, pas luftës së viteve ’90, arriti të transformojë pozitën e saj ndërkombëtare dhe u bë anëtare e Bashkimit Evropian në vitin 2013.

Pas rënies së Murit të Berlinit, Polonia, Hungaria, Republika Çeke dhe shtetet baltike përfituan nga momentumi gjeopolitik dhe u integruan në strukturat euroatlantike.

Pas agresionit rus, Ukraina dhe Moldavia morën statusin kandidat, duke dëshmuar se Bashkimi Evropian mund të marrë vendime politike të rëndësishme kur ekziston vullneti strategjik.

Në këtë kontekst, edhe Kosova mund të përfitojë nga një klimë e re politike dhe gjeostrategjike.

Një nga elementet që e dallon Kosovën nga shumë vende të tjera është fakti se qytetarët e saj vazhdojnë të jenë ndër më proevropianët në kontinent.

Në një kohë kur në disa vende anëtare të Bashkimit Evropian janë rritur tendencat euroskeptike, mbështetja e fuqishme e qytetarëve të Kosovës për projektin evropian përbën një kapital të rëndësishëm politik. Kjo është pikërisht ajo që ka nënvizuar edhe Riho Terras kur ka theksuar rëndësinë e ruajtjes së kësaj mbështetjeje publike”, ka shpjeguar ai.

Berisha ka theksuar gjithashtu se një prej pengesave më të mëdha për Kosovën vazhdon të jetë mosnjohja nga pesë shtete anëtare të BE-së, çka sjell vështirësi si në planin politik, ashtu edhe në atë procedural.

“Një nga sfidat më serioze vazhdon të jetë fakti se: Spanja; Greqia; Rumania; Sllovakia; Qiproja; ende nuk e kanë njohur pavarësinë e Republikës së Kosovës.

Edhe pse këto vende nuk e kundërshtojnë domosdoshmërisht perspektivën evropiane të Kosovës, mungesa e njohjes krijon vështirësi politike dhe procedurale.

Normalizimi i marrëdhënieve me Serbinë mbetet një nga temat kryesore të politikës së zgjerimit të Bashkimit Evropian.

Megjithatë, zhvillimet e viteve të fundit kanë treguar se problemi nuk qëndron vetëm te Kosova, por edhe te mungesa e vullnetit të mjaftueshëm nga Serbia për të ecur drejt një normalizimi të mirëfilltë.

Forcimi i sundimit të ligjit, lufta kundër korrupsionit, modernizimi i administratës publike dhe zhvillimi ekonomik mbeten fusha ku kërkohet progres i mëtejshëm.

Megjithatë, këto reforma duhet të shihen si nevojë e shtetit dhe e qytetarëve të Kosovës, e jo vetëm si kërkesa të Bashkimit Evropian”, ka vlerësuar ai.

Tutje, Berisha ka nënvizuar se Kosova duhet të nisë një ofensivë të re diplomatike duke intensifikuar kontaktet me institucionet kryesore të BE-së dhe shtetet anëtare, si dhe duke forcuar partneritetin strategjik me SHBA-në.

Ai ka cekur edhe rolin e diasporës dhe mbështetjen e miqve të Kosovës në parlamentet evropiane si faktorë të rëndësishëm për avancim ndërkombëtar.

“Në rrethanat aktuale, Kosova duhet të ndërmarrë një ofensivë të re diplomatike.

Kjo nënkupton: Institucionet e Kosovës duhet të intensifikojnë kontaktet me: Komisionin Evropian; Parlamentin Evropian; Këshillin e Bashkimit Evropian.

Diplomacia kosovare duhet të ndërtojë ura komunikimi me qendrat politike në Madrid, Athinë, Bukuresht, Bratisllavë dhe Nikozi.

Partneriteti strategjik me Shtetet e Bashkuara të Amerikës vazhdon të mbetet një nga faktorët më të rëndësishëm për avancimin ndërkombëtar të Kosovës.

Miqtë e Kosovës në Parlamentin Evropian dhe në parlamentet kombëtare të vendeve anëtare mund të luajnë rol të rëndësishëm në krijimin e një klime më të favorshme politike.

Diaspora shqiptare në Evropë dhe Amerikë përfaqëson një potencial të jashtëzakonshëm politik, ekonomik dhe intelektual, i cili mund të vihet në funksion të avancimit të interesave shtetërore.

Në diplomaci ekzistojnë momente historike që, nëse nuk shfrytëzohen, mund të mos përsëriten për shumë vite.

Rrethanat e reja gjeopolitike, mbështetja e miqve të Kosovës në institucionet evropiane dhe orientimi i qartë proevropian i qytetarëve të saj krijojnë kushte që të hapet një dritare e re për avancimin e statusit të Kosovës.

Megjithatë, kjo dritare nuk do të hapet automatikisht.

Ajo kërkon unitet të brendshëm politik, diplomaci të konsoliduar;koordinim të vazhdueshëm me aleatët strategjikë;reforma të qëndrueshme, dhe një vizion afatgjatë për vendin.

Deklarata e eurodeputetit estonez Riho Terras përbën më shumë sesa një mbështetje politike për Kosovën, ajo është një kujtesë se perspektiva evropiane e Republikës së Kosovës mbetet e hapur.

Nëse Bashkimi Evropian dëshiron të ruajë besueshmërinë e tij në Ballkanin Perëndimor dhe të forcojë stabilitetin e kontinentit, atëherë avancimi i Kosovës drejt statusit kandidat nuk duhet të shihet si favor politik, por si një investim strategjik në paqen, sigurinë dhe të ardhmen evropiane të rajonit.

Prandaj, mund të thuhet se një dritare e re për Kosovën ekziston. Sfida kryesore nuk është nëse ajo do të hapet, por nëse institucionet e Kosovës dhe partnerët e saj ndërkombëtarë do të dinë ta shfrytëzojnë këtë momentum historik”, ka përfunduar Berisha për “Bota sot”.

The post Deklarata e Riho Terras rikthen në vëmendje kandidaturën e Kosovës për BE, ekspertët flasin për mundësi dhe pengesa appeared first on Albeu.com.

Ai ka vlerësuar se marrja e statusit të vendit kandidat për anëtarësim në Bashkimin Evropian është një hap thelbësor për Kosovën, duke e parë këtë si një mesazh të rëndësishëm si për qytetarët, ashtu edhe për institucionet e vendit.

Lidhur me këtë deklaratë të Riho Terras, Gazmend Halilaj ka thënë për “Bota sot” se bëhet fjalë për një zhvillim politik me peshë për pozitën e Kosovës karshi Bashkimit Evropian dhe rrugëtimit të saj integrues.

“Deklarata e eurodeputetit Riho Terras është një sinjal i rëndësishëm politik se Kosova po fiton gjithnjë e më shumë mbështetje brenda institucioneve evropiane. Kërkesa që Kosovës t’i jepet statusi i vendit kandidat nuk është vetëm një çështje simbolike, por një njohje e progresit që vendi ka bërë në sundimin e ligjit, luftën kundër korrupsionit, forcimin e institucioneve demokratike dhe reformat e vazhdueshme”, ka thënë ai.

Halilaj ka theksuar po ashtu se orientimi eurointegrues i Kosovës dhe proceset reformuese të brendshme po ndikojnë drejtpërdrejt në fuqizimin e pozitës së saj ndërkombëtare.

“Qeveria e udhëhequr nga Lëvizja Vetëvendosje ka dëshmuar përkushtim ndaj reformave dhe integrimit evropian, duke rritur besimin e partnerëve ndërkombëtarë dhe duke forcuar pozitën e Kosovës në arenën ndërkombëtare. Kjo mund të përbëjë një dritare të re mundësish për Kosovën, veçanërisht në një kohë kur Bashkimi Evropian po rishikon qasjen e tij ndaj zgjerimit në Ballkanin Perëndimor”, ka shtuar ai.

Sipas Halilajt, pavarësisht zhvillimeve pozitive, rruga drejt Bashkimit Evropian vazhdon të përballet me vështirësi politike dhe diplomatike që e ngadalësojnë këtë proces.

“Megjithatë, pengesat mbeten të pranishme, duke filluar nga mosnjohja e Kosovës nga pesë shtete anëtare të BE-së, sfidat që lidhen me dialogun me Serbinë dhe nevoja për vazhdimin e reformave të brendshme. Pavarësisht këtyre sfidave, mbështetja e figurave me ndikim në Parlamentin Evropian tregon se perspektiva evropiane e Kosovës është më e gjallë se kurrë dhe se vendi ynë duhet të vazhdojë me vendosmëri rrugën e reformave dhe integrimit”, ka përfunduar Halilaj për “Bota sot”.

The post Halilaj: Mbështetja nga Brukseli po rritet, rruga e Kosovës drejt BE-së po forcohet appeared first on Albeu.com.