Duke iu referuar statistikave zyrtare, që tregojnë një ulje me 18% të lindjeve brenda vetëm një viti, Alimehmeti komenton se kjo është një “arritje” e politikave të reja që synojnë mbështetjen e familjes.

“Brenda vetëm një viti, lindjet bien me 18% në Tiranë falë aplikimit të politikave shumë të mira pro familjes nga ana e atyre që miratuan ligje aq të efektshme si Prindi 1 – Prindi 2!”, shkruan ai.

Reagimi i Alimehmetit, vjen në një kohë kur Shqipëria po përballet me një krizë demografike në rritje, me emigrimin, plakjen e popullsisë dhe rënien e lindshmërisë si faktorë shqetësues për të ardhmen.

The post Rënia e lindjeve në Tiranë bie në 18%/ Ilir Alimehmeti: Falë politikave të suksesshme si “Prindi 1 – Prindi 2” appeared first on Albeu.com.

Në tremujorin e parë të këtij viti në të gjithë vendin, lindën 4662 foshnja me rënie 14% në krahasim me të njëjtën periudhë të vitit 2023.

Nga tremujori i parë 2021 në 2025 lindjet në të gjithë vendin, kanë shënuar rënie me 26 %. Ritmet e rënies së lindjeve në shkallë vendi janë përshpejtuar pas pandemisë.

Duke marrë në krahasim vetëm të dhënat për tremujorin e parë, vërehet numri i foshnjave në tremujorin e parë 2019 ishte 15 për qind më i ulët se në të njëjtën periudhë të vitit 2011.

Të dhënat tregojnë se pas pandemisë sidomos me 2025, lindjet kanë pësuar rënie të fortë në të gjitha qarqet.

Në zonat e Veriut lindjet po bien më shpejt. Kukësi pavarësisht se renditet me varësinë më të lartë të popullsisë së re në moshe, pësoi rënien më të madhe të lindjeve në rang vendi në më shumë se 22 % në tremujorin e parë 2025 (shiko grafikun bashkëngjitur).

Kukësi dhe Dibra, territore të varfra u përballën në dekadën e fundit me valë të lartë emigrimi. Për pasojë lindjet ne këto zona bien në mbi një të pestën brenda një viti raportoi INSTAT.

Rënie të fortë kanë pësuar edhe lindjet në Tiranë. Kryeqyteti ka ende fluks të fuqishëm migrimi të brendshëm, por kostoja e lartë e jetesës, çmimet e banesave dhe trendët me më pak fëmijë e kanë ulur fertilitetin.

Tirana është i vetmi qark që ka kontrast, pasi popullsia është në rritje dhe po përjeton rënie të fortë të lindjeve. Në tremujorin e parë 2025, Tirana ishte e dyta në rang vendi për rënien e lindjeve me 18%.

Qarqet bregdetare dhe jugore, kanë rënie më të butë të lindjeve. Vlora, Gjirokastra dhe Berati, shënojnë ulje njëshifrore, pasi kishin përjetuar rënie të forta vitet e mëparshme dhe prej vitesh kanë popullsi të plakur.

Megjithëse vendi po përjeton rritje ekonomike kjo nuk po reflektohet në përmirësimin e treguesve demografike. Rritja e ekonomike dhe rënia e lindjeve po shkojnë në përpjesëtim të zhdrejtë.

E vetmja politike pro-lindje që njihet si bonusi i bebeve 40 mijë lekë për fëmijën e parë, 80 për të dytin, 120 mijë për të tretin, duket së është një vlerë simbolike krahasuar me koston reale të rritjes së një fëmije.

Në shumicën e rasteve, kostot e banesave, të arsimit privat dhe pasiguria e tregut të punës pengojnë çiftet e reja të sjellin në jetë fëmijë./ Monitor

The post Përshpejtohet rënia e lindjeve/ Në 4 vite 26% më pak foshnja, zona e veriut më e prekura appeared first on Albeu.com.

Në shkallë kombëtare bebet e lindura me 2024 shënuan rënie vjetore me 5 për qind, por në disa qarqe ishte shumë fish më e lartë.

Sipas të dhënave të detajuara të INSTAT, qarku i Gjirokastrës kryesoi për rënien më të madhe të lindshmërisë me mbi 19% në vitin 2024.

Në qarkun jugor gjatë vitit të kaluar lindën vetëm 317 bebe nga 393 më 2023. Krahasuar me vitin 2020 lindjet në qarkun e Gjirokastrës ranë me 37 për qind.

Ky qark prej vitesh po përjeton rënie të madhe të lindjeve dhe njëkohësisht ka varësinë më të lartë ndaj të moshuarve.

Me ketë ecuri pas 6 vitesh në këtë qark, do të rreth 12 klasa të para nëse asnjë fëmijë nuk do të emigrojë.

Pas Gjirokastrës rënien më të madhe se mesatarja kombëtare të lindjeve kishin qarqet e Beratit me -12.6%, Vlorës me -12.6%, Korçës me -11 dhe Lezhës me – 10%.

Rënia e lindjeve ishte e pranishme në të gjitha qarqet, por në disa ishe më e ulët se mesatarja kombëtare.

P.sh në Shkodër lindjet ranë me 0.1% me 2024, në Dibër me -0.3%, në Kukës me -2.7%, në Fier me -3.5% dhe në Tiranë me -4.5%.

Siç shihet nga grafiku i mëposhtëm Jugu i vendit ka norma më të larta të rënies së lindjeve, për shkak të strukturës së popullsisë më të plakur.

Pavarësisht emigracionit të lartë të viteve të fundit, veriu vijon të ketë popullsinë më të re në moshë edhe për shkak të tendencë për të lindur më shumë.

E kundërta ka ndodhur me Jugun, ku emigracioni më i hershëm e ka plakur më shpejt rajonin.

Qytetet e Veriut, ndonëse regjistruan rënien më të lartë të popullsisë në periudhën ndërmjet dy censeve kanë sërish një strukturë të popullsisë më të re në moshë se pjesa tjetër e vendit.

Të dhënat nga Censi 2023 në nivel bashkie, tregojnë se Hasi dhe Kukësi kanë varësinë më të lartë të të rinjve me 35-vjeç dhe 33% secila.

Me të dhënat e cens 2023 në të gjithë vendin kishte rreth 374 mijë të rinj të moshës 0-14-vjeç, të cilët përbënin 15.5% të popullsisë totale. 26% e kësaj grup-moshe është në Bashkinë e Tiranës dhe 12% në Bashkitë e Durrësit dhe Kamzës.

Popullsia e përgjithshme pësoi rënie me 14.8%, ndërsa në grup-moshat e reja, ky raport ishte më shumë se dy herë më i lartë.

Ekspertët e statistikave e shpjegojnë këtë rënie me emigracionin e lartë të të rinjve dhe familjeve me fëmijë pas vitit 2016, nëpërmjet formës së re të emigracionit, azilit ekonomik.

Rënie mbi 40% pësuan edhe grup-moshat 10-14-vjeç (41%) dhe 20-24-vjeç (41%).

Nga ana tjetër Bashkitë e Himarës, Pustecit, Finiqit, Dropullit kanë varësi të moshave mbi 60%.

Kjo do të thotë se të moshuarit mbi 65-vjeç në këto bashki, përbëjnë më shumë se gjysmën e popullsisë./ MONITOR

The post Rënia e lindjeve po thellohet, numri i bebeve bie me 10-19% në 5 qarqe appeared first on Albeu.com.

Arsyet për këtë krizë demografike janë ekonomike ose stili i jetesës, ku çiftet zgjedhin të mos kenë fëmijë (ose të kufizohen në një fëmijë) sepse ose nuk mund të përballojnë rritjen e tyre ose preferojnë të shijojnë lirinë e tyre.

Megjithatë, gjithnjë e më shumë ka shenja se mungesa e foshnjave mund të jetë gjithashtu rezultat i një forme delikate por të fuqishme të lëvizjes sociale nga gratë që refuzojnë të luajnë një rol tradicional.

Koreja e Jugut mund të jetë shembulli më ekstrem. Që nga viti 1950, kombi aziatik ka regjistruar një rënie të habitshme prej 86% në normat e lindjeve. Vendi i 29-të më i populluar në botë tani ka normën më të ulët të lindjeve nga çdo vend tjetër në botë.

Në vitin 2020, vendi arriti të ashtuquajturin “kryq i vdekjes”, ku numri i vdekjeve në një vit tejkalon lindjet.

Megjithëse një pjesë e këtij ngadalësimi ndjek tendencat në zhvillim dhe rritjen ekonomike të parë në përgjithësi, gratë koreano-jugore kanë qenë gjithnjë e më shumë përballë një shoqërie patriarkale, në të cilën ato janë zhvendosur në rolin e ” makinerive për të krijuar fëmijë”.

Sipas të përditshmes koreano-jugore Sisa Times, shumë më tepër gra se burra nuk duan të kenë fëmijë. Ndërsa afërsisht gjysma (48%) e meshkujve koreanë nuk duan fëmijë, 65% e femrave mendojnë të njejtën gjë.

Këto dallime gjinore shtrihen përtej prindërimit dhe mbivendosen në sferën e takimeve dhe martesës. Vitin e kaluar, Agjencia e Lajmeve Yonhap raportoi qëllimet e grave të ardhshme të dashurisë, synimet për martesë dhe synimet për lindjen e fëmijëve ishin të gjitha më të ulëta  në krahasim me burrat.

Qeveria e Koresë së Jugut i është përgjigjur rënies së nivelit të lindjeve me masa drastike, duke përfshirë investimet prej 280 trilionë uon (210 miliardë dollarë) gjatë 16 viteve në programe që synojnë rritjen e niveleve të lindjeve, të cilat përfshijnë paga mujore për prindërit me fëmijë.

Media Today Korea raportoi se diskriminimi ndaj nënave të reja dhe grave shtatzëna është veçanërisht i zakonshëm në vend, edhe përkundër performancës së mirë në punë.

Fenomene të tilla, së bashku me dhunën e vazhdueshme me bazë gjinore në Kore, kanë çuar në shfaqjen e lëvizjes “4B” ose lëvizjes “Katër Jo”, në të cilën gratë e reja koreane u thonë vullnetarisht jo takimeve, seksit, martesës dhe rritjes së fëmijëve.

Në Poloni, numri i lindjeve është në nivelin më të ulët që nga fundi i Luftës së Dytë Botërore, duke minuar rritjen ekonomike të vendit.

Masa të tilla përfshinin 500+ (më vonë u rrit në 800+) një program qeveritar i prezantuar nga partia në largim Ligj dhe Drejtësi, e cila premtoi një pagë mujore prej 500 złoty (rreth 115 euro) për familjet me fëmijë.

Pavarësisht pjesëmarrjes masive në protestat e fundit kombëtare, të cilat u krahasuan me lëvizjen legjendare të Polonisë Solidarność (Solidariteti) që ndihmoi në përmbysjen e komunizmit në vitet 1980, ligji i abortit u mbështet dhe Polonia mbetet një nga dy vendet e BE-së (së bashku me Maltën) që do të vazhdojë të ketë ligje shumë kufizuese për abortin.

Zgjedhja e grave

Gratë tani mund të bëjnë abort vetëm kur jeta e tyre konsiderohet të jetë në rrezik, ose në rast përdhunimi ose inçesti.

Edhe një herë, vendimi i shtetit polak pati efekt të kundërt nga sa ishte menduar. Ndërsa përpara vendimit të gjykatës, sondazhet e Kantar raportuan se 53% e polakëve mbështesin abortin deri në 12 javë sipas kërkesës; pas vendimit, 73% e polakëve u përgjigjën se nuk e mbështesin vendimin.

Edhe politikanët që dikur ishin mbështetës të vendimit, përfshirë ish-kryeministrin Mateusz Morawiecki, tani janë tërhequr. Mund të duhen vite për të vlerësuar ndikimin e saj më të thellë në dëshirën e grave për të pasur fëmijë.

Megjithëse kërkoi rritje demografike në Poloni, ish-qeveria e PiS likuidoi gjithashtu fondet shtetërore për procedurat e fekondimit in vitro, të cilat janë në kundërshtim me Kishën Katolike.

Shumë gra në mbarë botën po zgjedhin të kenë fëmijë më vonë, dhe popullariteti i këtyre procedurave është rritur, dhe konkretisht në Poloni, 55% e grave lindin pas moshës 30 vjeç.

Të kombinuara me pakënaqësinë e jashtme ndaj politikave të qeverisë, këto masa e kanë bërë më të vështirë për gratë që duan që fëmijët të kenë fëmijë pas një moshe të caktuar, duke ndikuar më tej në demografinë polake.

Është e paqartë nëse qeveria e re centriste e Polonisë do të përpiqet të përmbysë ligjin e abortit, por mund të duhen vite për të vlerësuar ndikimin e tij më të thellë në dëshirën e grave për të pasur fëmijë.

Dhe kudo në botë, demografët dhe politikanët nuk duhet të harrojnë se vendimi për të pasur fëmijë do të jetë gjithnjë e më shumë në duart e grave të botës.

The post Rënia e lindjeve, një shenjë e protestës feministe në mbarë botën?! appeared first on Albeu.com.