Një opsion janë ‘paketat e zhvendosjes’ të ofruara nga disa qytete dhe qyteza më të vogla të SHBA-së për të tërhequr banorë të rinj.

Të njohura gjithashtu si programe nxitëse për zhvendosjen e punëtorëve, këto ‘oferta’ joshni punëtorët që kanë fleksibilitet gjeografik me stimuj financiarë dhe përfitime të tjera. Numri i qyteteve që ofrojnë stimuj të tillë është dyfishuar në vitet e fundit. Pandemia solli një ndryshim sizmik në kulturën e punës dhe, në vitin 2023, më shumë se 50,000 njerëz aplikuan për programe në të gjithë vendin.

Këto janë qytetet që ofrojnë këto shpërblime sipas CNN:

Tulsa, Oklahoma

Kur u lançua në 2018, Tulsa Remote u bë programi i parë i këtij lloji duke u ofruar punëtorëve dhe sipërmarrësve në distancë 10,000 dollarë për të lëvizur në qytetin jug-qendror të SHBA-së për një vit.

Virxhinia Perëndimore

Me pesë komunitete, Ascend West Virginia është një iniciativë publike-private me një origjinë mbresëlënëse: Themeluesit e saj janë nga Virxhinia Perëndimore Brad D. Smith, ish-CEO i kompanisë softuerike Intuit dhe gruaja e tij Alys. Programi u ofron përfituesve të kualifikuar, një stimul prej 12,000 dollarësh në para (10,000 dollarë vitin e parë, 2,000 dollarë shtesë në të dytin), si dhe përfitime në natyrë si kalime falas për ngjitje shkëmbi, ziplining dhe golf. Paketa e plotë e zhvendosjes vlerësohet në më shumë se 20,000 dollarë dhe deri më sot, sipas një zëdhënësi, janë pranuar më shumë se 42,500 aplikime.

Indiana

Indiana ka qenë një nga shtetet më ambicioze kur bëhet fjalë për të joshur një valë të re punëtorësh me paketa dhe përfitime të zhvendosjes financiare. Dhjetra qytete dhe rajone kanë një paketë nxitëse, sipas MakeMyMove, dhe që nga viti 2023, rreth 340 familje janë zhvendosur në Indiana përmes platformës. Një paketë me vlerë 15,000 dollarë në Noblesville, një periferi të Indianapolis, përfshin një grant prej 5,000 dollarësh për zhvendosje, një sezon golfi falas në dy fusha dhe kafe me kryetarin e bashkisë. Ndërkohë, në Evansville , aplikantët e kualifikuar mund të përfitojnë nga një nxitje prej 7200 dollarësh që përfshin 5000 dollarë para në dorë, leje muzeu dhe një anëtarësim njëvjeçar në pyllin më të vjetër urban në SHBA.

Topeka, Kansas

‘Choose Topeka’ filloi në vitin 2019, duke u ofruar aplikantëve deri në 15,000 dollarë stimuj nëpërmjet financimit të ndeshjes së punëdhënësit. Që atëherë, më shumë se 6,000 njerëz kanë aplikuar, me afro 150 të ardhur me fat të zgjedhur për t’u transferuar në shtetin Sunflower. Ndryshe nga disa programe nxitëse, Choose Topeka nuk fokusohet vetëm te punëtorët në distancë. Veteranët në tranzicion, njerëzit që kanë lënë kohët e fundit shërbimin ushtarak dhe “Boomerangët” – ish-banorë të zonës Topeka që kërkojnë të kthehen në Shawnee County – të gjithë kanë të drejtë për 5,000 dollarë si stimuj të drejtpërdrejtë nëse pranojnë një ofertë pune në Topeka me një pagë minimale prej 50,000 dollarë.

Kentaki

Nëse po mendoni të transferoheni në shtetin Bluegrass, keni shumë vende për të zgjedhur: Sipas MakeMyMove , aktualisht janë tetë qytete dhe qyteza që rekrutohen për punëtorë të rinj.  Paketa prej 8,800 dollarësh për t’u zhvendosur në Mayfield dhe Graves County përfshin 5,000 dollarë para në dorë, si dhe shumë përfitime të tjera (50% ulje për kujdesin e fëmijëve pas shkollës, drekë me kryetarin etj). Disa qytete përfshijnë gjithashtu një bonus prej 2,500 dollarësh mbi 5,000 dollarë të holla për punëtorët që sjellin një bashkëshort që do të punojë në vend në kujdesin shëndetësor ose arsim.

The Shoals, Alabama

Dëshironi një dozë mikpritjeje jugore për kapitullin tuaj të ardhshëm të jetës? Në një zonë të njohur si Shoals, e cila përfshin katër qytete kryesore dhe dy qarqe në të gjithë rajonin veriperëndimor të Alabamës, një program i quajtur Remote Shoals u ofron punëtorëve të kualifikuar deri në 10,000 dollarë. Programi filloi në qershor 2019 dhe mori raundin e katërt të financimit në 2022 për një total prej 1 milion dollarësh investim. Që nga shkurti 2022, ajo kishte marrë 2,300 aplikime nga të 50 shtetet, si dhe disa nga jashtë, me pjesëmarrës që vinin nga 22 shtete të ndryshme. Aplikantët e kualifikuar duhet të jenë të vetëpunësuar ose punonjës me kohë të plotë në distancë jashtë qarqeve Colbert dhe Lauderdale, të bëjnë 52,000 dollarë ose më shumë në vit dhe të zhvendosen në zonën e Shoals brenda gjashtë muajve nga përzgjedhja.

Rochester, Nju Jork

Rochester ka program i cili ofron 10,000 dollarë grante dhe stimuj (plus 9,000 dollarë të tjera për grantet për blerjen e shtëpive). Programi, i cili u modelua sipas programit të Tulsa-s dhe të tjerëve, mirëpriti marrësit e tij të parë në prill 2022. Qëllimi është të sjellë rreth 600 pjesëmarrës (pa përfshirë anëtarët e familjes) për tre vjet. Për t’u kualifikuar, aplikantët duhet të jetojnë më shumë se 300 milje nga qendra e Rochester ose në çdo shtet tjetër përveç Nju Jorkut, të kenë një punë plotësisht të largët dhe të jenë 18 vjeç ose më të vjetër. Aplikantët që kanë intervistuar gjithashtu kanë të drejtë të vizitojnë Rochester personalisht, me shpenzime deri në 500 dollarë (dhe 750 dollarë për një çift) të rimbursueshme.

Alaska

Është shteti më pak i populluar në SHBA, me popullsinë e tretë më të vogël, që rri pezull në rreth 700,000 për dekadën e fundit. Por në vend të stimujve të varur në para për banorët e mundshëm jashtë shtetit, Alaska në vend të kësaj u siguron atyre që tashmë janë brenda kufijve të saj një shumë vjetore nga Dividenti i Fondit të Përhershëm të saj, ose PFD. Shuma është e ndryshueshme çdo vit, në varësi të asaj që ofron qeveria. Por në vitin 2022, çdo banor mori 3,284 dollarë – shuma më e lartë deri më tani sipas programit. Sidoqoftë, në 2023 dhe 2024 kjo shifër ra në 1,312 dollarë. Për t’u kualifikuar për PFD, duhet të jetoni në Alaskë për një vit të tërë kalendarik përpara se të aplikoni. Për më tepër, duhet të planifikoni të qëndroni atje për një kohë të pacaktuar. Gjithashtu zbatohen kritere të tjera kualifikuese. Aplikimet janë të hapura nga data 1 janar deri më 31 mars.

Michigan

Përafërsisht 350 bursa dhe praktika janë në dispozicion në programin The Michigander Scholars, i cili është krijuar për të tërhequr talente për industrinë e automjeteve elektrike, lëvizshmërisë dhe gjysmëpërçuesve në zhvillim të shtetit. Programi i vjetër jep bursa që variojnë nga $5,000 në $10,000 për marrësit kualifikues që përfundojnë një stazh dhe/ose pranojnë një pozicion me kohë të plotë në industri duke përfshirë informatikë, elektronikë, zhvillimin e softuerit ose inxhinierinë e proceseve. Sigurisht, ka disa përcaktime: Puna ose stazhi duhet të vijë përmes një kompanie pjesëmarrëse dhe marrësit duhet të angazhohen të qëndrojnë në Michigan për të paktën 12 muaj.

The post Këto qytete amerikane do t’ju paguajnë mijëra dollarë nëse shkoni të jetoni atje appeared first on Albeu.com.

Një vështrim më i afërt i qyteteve më të rrezikshme të Europës, sipas treguesve dhe raporteve të ndryshme, mund t’i ndihmojë udhëtarët të qëndrojnë vigjilentë dhe të sigurt.

Indeksi Global i Paqes (GPI) dhe të dhënat e Eurostat ofrojnë informacion mbi shkallën e krimit dhe nivelet e sigurisë në qytetet evropiane. Në krye të listës përkatëse është Talini në Estoni.

1. Talin, Estoni: Edhe pse kryesisht i sigurt, me një shkallë të ulët krimi prej 22,58%, disa zona, veçanërisht rreth portit, janë të prirura ndaj krimeve të vogla dhe të dhunshme. Pavarësisht shkallës së ulët të krimit, Talini ka një shkallë alarmante të vrasjeve prej rreth 5.5 për 100,000 njerëz.

2. Vilnius, Lituani: I njohur për trashëgiminë e tij të pasur kulturore, Vilnius ka probleme me vjedhjet e vogla, megjithëse krimi i dhunshëm është i rrallë. Qyteti ka një shkallë të ulët krimi prej 26.95%, por historikisht, ai ka parë shkallë të lartë të vrasjeve.

3. Firence, Itali: Një qendër për artin dhe kulturën, problemet kryesore të Firences përfshijnë mashtrimin, vjedhjen e kartave të kreditit dhe vjedhjen e xhepave, duke kontribuar në një shkallë krimi prej 38.49%.

4. Belfast, Irlanda e Veriut: E kaluara e Belfast-it u shënua nga trazira politike, por sot qyteti ka një shkallë mesatare të krimit prej 43.72%. Turistët duhet të jenë të kujdesshëm pasi pakujdesia mund të çojë në telashe.

5. Kaunas, Lituani: Ky qytet kulturor ka një shkallë krimi prej 37.84%, me një shkallë relativisht të lartë vrasjesh që shpesh i atribuohet grindjeve familjare të nxitura nga alkooli.

6. Milano, Itali: Milani është kryesisht i sigurt për turistët, por periferitë përreth mund të jenë më të rrezikshme. Qyteti ka një shkallë krimi prej 44.12%, me krime të zakonshme duke përfshirë vjedhjen dhe vjedhjen e xhepave.

7. Sarajevë, Bosnje-Hercegovinë: E njohur si “Jerusalemi i Evropës”, Sarajeva është rikuperuar nga e kaluara e saj e trazuar. Turistët duhet të kenë kujdes nga vjedhjet e vogla, të cilat kontribuojnë në një shkallë krimi prej 45.03%.

8. Glasgow, Skoci: Problemet e Glasgout me dhunën e bandave dhe luftërat e bandave rezultuan në një shkallë vrasjesh prej 5.1 për 100,000 banorë në 2010 dhe një shkallë krimi prej 45.38%.

9. Stamboll, Turqi: Vizitorët duhet të jenë në vëzhgim të hajdutëve të xhepave, veçanërisht jashtë qendrave turistike. Stambolli kishte një shkallë vrasjesh prej 2.6 për 100,000 banorë në 2017 dhe një shkallë krimi prej 47.55%.

10. Kiev, Ukrainë: Kryeqyteti i Ukrainës ka një shkallë krimi prej 45.70%. Ndërsa shumica e zonave janë të sigurta, trenat periferikë janë të famshëm për krime të dhunshme.

The post Kujdes kur udhëtoni drejt tyre, këto qytete janë më pak të sigurtat në Europë appeared first on Albeu.com.

Që në agimin e kohëve, evolucioni i qendrave të mëdha urbane ka shoqëruar historinë e njerëzimit, duke shoqëruar herë pas here ngjitjen e këtij apo atij qytetërimi. Përgjatë shekujve, kanë marrë formë në këtë mënyrë disa”qytete simbole” që, në periudha të caktuara dhe në zona gjeografike të caktuara, janë afirmuar si qendra botërore, në gjendje të përfaqësojnë një epokë të tërë, apo më saktë “një botë” të tërë (duke alternuar periudha të mëdha shkëlqimi me periudha të mëdha rënieje). Këta “qytete-botë” kanë kaluar stafetën nga shekulli në shekull, deri në lindjen e metropoleve moderne, vende trazirash dhe kontradiktash të mëdha shoqërore (të pranishme edhe në shumë qytete të lashta). Për të kuptuar se çfarë ndërlidhjesh kanë patur qendrat e mëdha urbane të historisë, cilët momente vendimtare kanë kaluar, çfarë trashëgimish kulturore kanë lënë pas dhe çfarë kontributi i kanë dhënë zhvillimit të qytetërimeve tona, Focus Storia Collection ka realizuar një intervistë me historianin Franco Cardini, i cili i ka dedikuar libra shumë prej këtyre qyteteve, nga Jeruzalemi në Samarkandë dhe nga Firence në Stamboll.

Çfarë roli kanë luajtur qendrat e mëdha urbane, qysh në lashtësi?

Një rol shumë të rëndësishëm, duke qenë se zhvillimi i tyre ka përkuar me atë të çdo qytetërimi të madh. Vende takimi dhe përballjeje, fillimisht tregtare e më pas kulturore, qendrat e para të mëdha urbane, kanë qenë në fakt terren pjellor për format e para të organizimit shtetëror, të formimit të një sistemi organik të të jetuarit së bashku. Vetë fjala “qytetërim” (civilizim) buron jo më kot nga fjala latine civilis, term që i referohet fjalës civis, “qytetar”.

Cilët ishin qytetet e parë të rëndësishëm që dolën në dritë?

Një ndër të parët ishte Xheriko, në Palestinë, gjurmët e të cilit shkojnë në mijëvjeçarin e X para Krishtit; më pas dolën qytetet siriane të Damaskut, më “i ri” me afro 1 mijë vjet, dhe Aleppos, i ngritur diku rreth mijëvjeçarit V para Krishtit; duke qëndruar tek qytetet e lashtë, mes mijëvjeçarit III dhe II para Krishtit i erdhi radha Babilonisë, në zemër të Mesopotamisë, dhe Jeruzalemit, në Tokën e Shenjtë. Ndër këto, një prej më të rëndësishmeve ishte pikërisht Babilonia, një pikë referimi për shumë qytetërime dhe qendër urbane e përmendur në shumë pasazhe të Biblës. Qyteti u bë model edhe për shkak të një karakteristike gjeografike, pra fakti që ngrihej në brigjet e një lumi të madh, Eufratit. Në po të njëjtën mënyrë, shumë prej qendrave të mëdha urbane protagoniste të historisë njerëzore, e kanë të lidhur fatin e tyre me një burim të çmuar uji, siç do të bënte për shembull Roma me Teveren. Pas Babilonisë, duke mbetur tek qytetet më të lashta, ishte shumë me peshë roli që luajti Jeruzalemi.

Mbetemi tek Jeruzalmi. Cilët episode shënjuan historinë e tij, deri kur e bënë një objekt kontestimi mes hebrenjve, të krishterëve dhe myslimanëve?

Si fillim, mund të kujtojmë se Jeruzalemi – tashmë me një histori mijëvjeçare – u shkatërrua nga themelet në vitin 135, me urdhër të perandorit Adrian (mbi rrënojat e vendbanimit të vjetër u ngrit kolonia e Aelia Capitolina), gjatë luftës së tretë judaike, momenti i radhës ky, në konfliktin ku ushtria e Urbes u gjend përballë rebelimeve hebraike që shpërthyen në Jude, kundër pushtimit romak (që në vitin 70 qyteti ishte rrënuar prej perandorit të ardhshëm, Titus). Skenë e kalvarit të Krishtit, Jeruzalemi u bë shumë shpejt një vend i shenjtë, duke u bërë sërish objekt përplasjeje që nga shekulli IV, mes pjesës hebraike dhe asaj të krishterë. Nga shekulli VII u bë objekt kontestimi edhe për myslimanët. Jeruzalemi u bë kështu një qytet unik në botë: vendi historik i Tempullit të Solomonit, e si pasojë pikë referimi për hebrenjtë, vend i vdekjes dhe ringjalljes së Krishtit dhe në fund vendi i Muhamedit, profetit të myslimanëve, që u ngjit në qiell prej Haram esh-Sherif, ose Mali i Tempullit.

Kalojmë pak tek Kryqëzatat, si ndryshoi qyteti gjatë “Mbretërisë së Jeruzalemit”, lindur në 1099 pas kryqëzatës së parë në Tokën e Shenjtë.

Jeruzalemi ishte kryeqyteti i i kësaj mbretërie të krishterë – që nuk zgjati as dy shekuj – mes 1099 dhe dhe 1187, periudhë kur u ndërtuan apo restauruan shumë prej monumenteve të tij, edhe pse në tërësi, impianti urbanistik mbeti ai i përhershmi, i përqëndruar në bërthamën origjinale të njohur si “Qyteti i Vjetër”. Për më tepër, eksperienca e të ashtuquajturve shtete kryqtarë krijoi një shans tjetër takimi kulturor, mes Europës dhe Lindjes.

Duke iu kthyer ndarjeve fetare, cili është vendi më i kontestuar historikisht në qytet?

Padyshim që vendi i xhamive në Malin e Tempullit (që mbahet prej të famshmit Mur të Lotëve, pjesë e një tempulli të lashtë hebre).

E lëmë tani Tokën e Shenjtë, dhe zhvendosemi në Athinë, qytet që lulëzoi gjatë mijëvjeçarit I para Krishtit dhe më pas në Romë: cili ka qenë roli i tyre në zhvillimin e qytetërimit tonë?

Mund të themi se Athina ishte vend i bukurisë, filozofisë, letërsisë dhe lirisë së ofruar nga demokracia, ndërkohë që Roma e shoqëroi emrin e saj me lavdinë, pushtetin dhe organizimin modern shtetëror. Kultura europiane përmblidhet në fakt, në një lojë vazhdimësie mes këtyre dy qyteteve dhe vetë Jeruzalemit, që është qendra ideale e fesë. Një dialektikë me tre, trashëgimia e të cilës është gjallë sot e kësaj dite.

Cili ka qenë roli i luajtur nga Kostandinopoja?

E ashtuquajtura “Roma e Re” – epitet që e mori pas rithemelimit të Bizantit të lashtë nga ana e Perandorit romak Konstantini I – u perceptua për shumë shekuj, si mbartësja e një lavdie të krahasueshme me atë të Romës. Kryeqytet i perandorisë bizantine dhe më pas asaj otomane, Konstandinopoja, Stambolli i sotëm, është qendër e vëmendjes së botës myslimane edhe sot e kësaj dite: sulltanët otomanë, me pushtimin e qytetit në vitin 1453 u ndjenë në fakt trashëgimtarë – për shkak të të drejtës së presë – të vetë perandorisë romake.

Në krah të rëndësisë që ka fituar gjatë shekujve “Roma e Dytë”, në qendër të shkëmbimeve kulturore dhe tregtare mes Lindjes dhe Perëndimit, duhet të përmendet edhe rëndësia e “Romës së Tretë”.

Romës së Tretë?

Po, siç u quajt qyteti i Moskës pas pushtimit otoman të Konstandinopojës. Ishte Cari Ivani III, bashkëshort i një mbese të Konstantin XI Paleologut, pra perandorit të fundit bizantin, që i dha kryeqytetit rus rolin që kish qenë më parë i Urbes dhe më pas i vetë Konstandinopojës, duke e bërë Moskën një lloj trashëgimtareje spirituale të botës romako-bizantine. Pra, një Romë e Tretë.

Duke mbetur tek tema e marrëdhënieve mes Lindjes dhe Perëndimit, a është korrekte ta quajmë Venecian, siç bëhet shpesh, “Porta e Orientit”?

Po: nga shekulli X, Venecia u vendos me vetëdije si ndërmjetëse mes Europës dhe Levantit, duke u sjellë më pas si trashëgimtare e perandorisë bizantine.

Në brendësi të qytetit bëhej tregti me mallra të ardhur nga lindja, para se këto të shpërndaheshin në kontinent, dhe shumë prej tyre vinin pikërisht nga Konstandinopoja, qyteti që në vitin 1204, gjatë kryqëzatës së katërt, u sulmua nga vetë venecianët.

Vetë ndërtimi i bazilikës së San Marcos u shoqërua nga perceptimi i ngritjes së një “Shën Sofie” të re, apo Hagia Sophia, emri i katedrales së famshme kristiane të Konstandinopojës, që më pas u bë xhami dhe në fund muzeum, prej të cilës u morën shumë pasuri që u vendosën në bazilikën veneciane.

Shenjat e marrëdhënieve të Venecias me lindjen i gjen në shumë arkitektura të saj, dhe diçka të ngjashme e gjen edhe më poshtë në jug, në Palermo, qytet që përpara se të bëhej qendra e pasur dhe e mrekullueshme e Mbretërisë së Siçilisë, kish qenë zemra e Siçilisë islamike.

Duke mbetur në Itali, cila ka qenë rëndësia e Firences?

Qyteti toskan mori një rëndësi shumë të madhe mbi të gjitha mes shekujve XIV dhe XV, pra në kohën e familjes Medici, aq sa u bë djepi i Humanizmit dhe Rilindjes, duke u shndërruar në një lloj atdheu të artit dhe kulturës, në kalimin nga Mesjeta në modernitet.

Si ndryshuan qytetet e mëdha me revolucionin industrial dhe zhvillimin teknologjik të shekullit XX?

Me agimin e epokës industriale dhe transferimin relativ të shumë punëve nga fshati në qytet, u pa zhvillimi i metropoleve të mëdha si Londra, Parisi dhe nga ana tjetër e oqeanit, Nju Jorku, “Molla e Madhe”. Vende të pasur me kontradikta sociale dhe diversitet relativ arkitektonik, kozmopolitë, kaotikë dhe të vrullshëm, ashtu si në të kaluarën kish qenë vetëm Roma e shekullit të parë, e cila mbeti një model referimi për çdo metropol. Nga Evropa në SHBA, duke kaluar tek fuqitë e sotme aziatike, çdo qytet i madh ia ka dalë të ruajë një origjinalitet të vetin dhe një kulturë të vetën.

Në disa raste, si për shembull në Jeruzalem, ka ndodhur që kultura me vlera të kundërta të kontestojnë të njëjtin qytet…

Po dhe në këto raste shpesh janë ngritur mure, siç ndodhi në kohën e Luftës së Ftohtë në Berlin, një prej djepeve parësorë të kulturës moderne, kryeqytet i shkencës, teknologjisë dhe qytetërimit industrial që pas Luftës së Dytë, u vu në mes dy fuqive të mëdha: SHBA, Britania e Madhe e Franca nga njëra anë, dhe Bashkimi Sovjetik nga ana tjetër. Nga 1961 deri në 1989 u nda më dysh nga një mur i gjatë betoni, duke u bërë simboli i trishtë i Luftës së Ftohtë.

Duke ardhur në mijëvjeçarin e ri, cili metropol do e meritonte sot titullin qytet-botë?

Për t’u përgjigjur duhet të kthej sytë në Lindje: këtu, për nga fryma kozmopolite dhe moderne, do të thoja që titulli i shkon pa asnjë dyshim Shangait, megalopol i gjallë që është shprehje ekonomike dhe kulturore e fuqisë kineze në rritje, dhe në të njëjtën kohë, ka një karakter perëndimor. / Focus

The post Nga Jeruzalemi tek Berlini i luftës së ftohtë, qytetet që kanë bërë historinë appeared first on Albeu.com.

Luojang, Kinë

I ndodhur në provincën Henan, ai është një kandidat i fortë për qytetin më të vjetër në Lindjen e Largët. Besohet se u themelua gjatë dinastisë e parë misterioze të Kinës, Xia, e cila sundoi një pjesë të Kinës përpara zhvillimit të fjalës së shkruar. Në vitin 1959 arkeologët gërmuan mijëra objekte të punuara me mjeshtëri në Luojang, të cilat datojnë që nga viti 1600 Para Krishtit, pra rreth kohës kur supozohej se sundoi dinastia Xia. Midis tyre kishte objekte të çmuara prej bronzi dhe bizhuteri luksoze prej nefriti, që sugjerojnë një qytetërim antik shumë të organizuar.

Varanasi, Indi

Është ndoshta qyteti më i vjetër ende i banuar në Indi, dhe padyshim një nga më të shenjtët. I vendosur buzë lumit Gang, ky qytet tërheq ende sot vizitorë nga e gjithë India, të cilët mblidhen në brigjet e lumit për të varrosur të afërmit e tyre. Historia e qytetit është e lidhur ngushtë me disa histori fetare.

Disa zbulime arkeologjike në vitin 2014, konfirmuan se njerëzit kanë jetuar në këtë zonë të paktën që nga viti 1800 Para Krishtit. Budistët besojnë se Buda predikoi afër qytetit. NdërsaHindusët besojnë se qyteti u themelua nga Perëndia Shiva. Besohet se ata që vdesin në Varanasi janë të bekuar, pasi janë në gjendje të dalin nga cikli i pafund i vdekjes dhe rilindjes.

Tiri, Liban

Ky qytet ishte dikur një nga më të pasurit në botë, ndërsa sot është një nga më të vjetrit. Të paktën 4.000 vjet i vjetër, Tiri ishte tashmë një qytet i madh që në vitin 2000 para Krishtit si një port tregtar shumë fitimprurës për fenikasit. Qyteti përmendet shumë shpesh në Bibël, në Dhiatën e Vjetër dhe Dhjatën e Re.

Edhe pse fenikasit ndërtuan shumë qytete të mëdha në të gjithë bregun e Mesdheut, Tiri ishte një nga më të rëndësishmit për shkak të industrisë së tij të famshme të bojës. Boja e purpurtose vjollcë është shumë e vështirë për t’u prodhuar, sepse është një nga ngjyrat më të rralla në natyrë. Por banorët e Tirit zbuluan se mund të lyenin pëlhurat me këtë ngjyrë, duke përdorur kërmijtë e detit. Kështu kjo ngjyrë u bë tepër e vlefshme për shkak të rrallësisë së saj, dhe pëlhura e prodhuar nga ky qytet përdorej kryesisht nga mbretërit.

Argos, Greqi

Është një nga qytetet më të vjetra të Greqisë. Kodra e Elias mbi qytet u banua për herë të parë nga njerëzit e Epokës së Gurit që në vitin 3500 Para Krishtit. Argos u bë një qytet i madh gjatë Periudhës Mikenase të Epokës së Bronzit. Shumë kohë përpara se Greqia të zbukurohej me tempuj klasikë dhe teatro të lashtë, grekët mikenas jetonin në një mënyrë më primitive, të organizuar politikisht rreth një sërë kompleksesh të vogla pallatesh në vende si Argosi.

Jerusalem, Izrael

Ka qenë i banuar që nga viti 3500 Para Krishtit. Gjatë historisë së tij të hershme, Jeruzalemiu pushtua nga mbreti David, ndoshta rreth vitit 1000 Para Krishtit. Historia e këtij qyteti ka qenë gjithmonë shumë e trazuar. Tempujt e parë të hebrenjve u shkatërruan nga babilonasit dhe romakët.

Me ngritjen e Krishterimit dhe Islamit, Jeruzalemi u bë gjithashtu një qytet i shenjtë për shumë njerëz të tjerë, gjë që do të thotë se ai ka ndryshuar shumë herë duar midis feve të ndryshme, ndonjëherë me dhunë, si gjatë Kryqëzatave. Debati se kush e zotëron vërtet qytetin e shenjtë vazhdon edhe sot.

Plovdiv, Bullgari

Vlerësohet të jetë qyteti më i vjetër në Evropë që është banuar vazhdimisht. I ndërtuar mbi shtatë kodra ashtu si qyteti i Romës, Plovdiv është pushtuar në kohë të ndryshme nga maqedonasit, romakët, bizantinët dhe osmanët. Sot, muzeu i jashtëzakonshëm i Plovdivitpërmban një koleksion mbresëlënës prej të paktën 100.000 artefaktesh nga disa mijëra vite të historisë së tij. Fillimisht qyteti lulëzoi si pjesë e Trakisë së lashtë, ndërsa më pas u pushtua nga Filipi II i Maqedonisë (babai i Aleksandrit të Madh).

Raj, Iran

Është ndër qytetet më të vjetra në Iran. Gjetjet arkeologjike tregojnë se banorët e tij prodhuan qeramikë që në vitin 5500 Para Krishtit. Ndërsa ka qenë dëshmitar i shumë ngjarjeve të mëdha, përfshirë pushtimet e hordhive mongole dhe ngritjen e Islamit, qyteti është i famshëm për lidhjen me profetin Zoroaster. Raj përmendet në librin e shenjtë Zoroastrian, Avesta.

Faijum, Egjipt

Është një qytet oaz buzë lumit Nil, i pushtuar për herë të parë rreth vitit 7200 Pra Krishtit, dhe një komunitet i rëndësishëm bujqësor të paktën që nga viti 5200 Para Krishtit. Në kohët e lashta, Faijum përbëhej nga disa qytete që janë shkrirë së bashku, ku më i famshmi dhe më i fuqishmi prej ishte Shedet. Për një kohë të shkurtër ai ka qenë edhe kryeqyteti administrativ i Egjiptit gjatë Dinastisë XII-të, duke u bë një simbol i fuqisë mbretërore.

Erbil, Irak

Vendndodhja e njërës prej kështjellave më të vjetra dhe më spektakolare në Lindjen e Mesme, Erbili, ashtu si shumë qytete të Lindjes së Mesme, lidhej me një hyjni specifike. Ishtar, Mbretëresha e Parajsës, mbrojtëse e qytetit. Tempulli i shenjtë i Ishtarit, së bashku me pjesën tjetër të qytetit antik, është varrosur nën tokë. Kështjella e Erbilit mund të datojë që në vitin 7000 Para Krishtit, duke e bërë atë ndër qytetet më të vjetra në botë.

Damask dhe Alepo në Siri

Është banuar nga njerëzit e lashtë midis viteve 8000–10.000 Para Krishtit. Në fillim ishte një zonë pjellore tërheqëse për fermerët, ndërsa më vonë u bë ishte i njohur për mëndafshin damask dhe jaseminin aromatik. Ishte vendi i përsosur ku pelegrinët dhe karvanët etregtarëve mund të pushonin dhe shpenzonin paratë e tyre.

Epoka e artë e Damaskut erdhi gjatë Mesjetës kur u bë kryeqyteti i kalifatit mysliman Umajad. Ndërkohë gërmimet arkeologjike kanë zbuluar se njerëzit janë varrosur përreth Alepos që rreth vitit 11.000 Para Krishtit, gjë që e bën atë një kandidat të fortë për qytetin më të vjetër në botë.

Ashtu si me Damaskun, shumë njerëz kalonin transit në Alepo kur udhëtonin përgjatë Rrugës së Mëndafshit, që sillte mallra ekzotike nga Kina në Evropë. Qyteti u bë shumë i famshëm kur mori statusin e kryeqytetit mesjetar të dinastisë Hamdanide, teksa u pushtua ngaAleksandri i Madh, romakët, arabët, mongolët dhe osmanët.

The post Kush janë qytetet më të vjetra në botë të banuara nga njerëzimi appeared first on Albeu.com.

Por kostot më të larta të jetesës ndihen më fort në këto vende; Tel Aviv, Paris, Singapor, Zyrih dhe Hong Kong – 5 qytetet më të shtrenjta për të jetuar, sipas raportit të kostos botërore të jetesës nga Njësia e Inteligjencës Ekonomike.

Qyteti izraelit u ngjit pesë vende nga viti i kaluar për të zënë vendin e parë, kryesisht i nxitur nga rritja e monedhës së tyre dhe rritja e çmimeve për rreth një të dhjetën e mallrave në qytet.

Parisi – qyteti më i shtrenjtë i 2020 – ndau vendin e dytë këtë vit me Singaporin, Zyrihun dhe Hong Kongun që zënë respektivisht vendet e katërt dhe të pestë.

Shumica e qyteteve të SHBA-së ranë në renditje këtë vit pasi qeveria shpërndau para në ekonominë e vendit si pjesë e përgjigjes ndaj COVID-19.

Sondazhi i kostos botërore të jetesës llogariti normën e inflacionit të çmimeve në 3.5 për qind, e cila thotë se është më e shpejta e regjistruar gjatë pesë viteve të fundit.

Kjo llogaritje përjashton Karakasin, Damaskun, Buenos Airesin dhe Teheranin që po përjetojnë hiperinflacion.

Qytetet më të lira për të jetuar janë kryesisht në Afrikë, Lindjen e Mesme dhe pjesë të Azisë me Damaskun që ka ruajtur vendin e tij si vendi më të lirë në botë për të jetuar që nga viti i kaluar.

The post Qytetet më të shtrenjta për të jetuar për vitin 2021 appeared first on Albeu.com.

Ndërsa, pas Umeas, vjen qyteti finlandez i Tamperes, dhe Funshal në Portugali. Diçka e tillë është konfirmuar edhe nga ana e Agjencisë Europiane për Ambientin.

Banorët e më shumë se gjysma e 323 qyteteve ku është matur cilësia e ajrit gjatë viteve 2019-2020, thithin ajrin e ndotur. Vendet ku qytetarët “konsumojnë” më shumë ajër të ndotur janë Italia dhe Polonia.

Cilësi të mirë të ajrit e kanë 127 qytete, europiane. Në dhjetëshën e parë për nga cilësia e ajrit janë dy qytete suedeze – Stokholmi dhe Upsala, tri në Estoni – Talini, Narva dhe Tartuja si dhe Bergeni në Norvegji dhe Salamanka në Spanjë.

The post Këto janë tre qytetet me ajrin më të pastër në Evropë appeared first on Albeu.com.

Në aksion, siç thonë burime nga hetimi, është shkatërruar një grup i organizuar.

Aksioni për shkatërrimin e grupit të kontrabandistët realizohet në Shkup, Shtip, Veles dhe Vallandovë.

Sipas burimeve të hetimit te kontrabandistët është gjetur edhe drogë.

Nga MPB konfirmojnë se po vijon aksioni, por detaje paralajmërojnë pas përfundimit të tij.

The post Aksion masiv policor në disa qytete, arrestohen të paktën 6 persona appeared first on Albeu.com.

Varësia nga shërbimet dhe turizmi, të cilat ishin më të ndikuara nga pandemia Covid -19, i ka goditur më shumë qytetet bregdetare.

Sipas të dhënave të INSTAT, normën më të lartë të papunësisë e shënoi Lezha me 22.7%, por rritjen më të madhe vjetore në tremujorin e fundit të vitit 2020 e shënoi Shkodra me 5.5 pikë përqindje. Në Qarkun e Lezhës papunësia u rrit me 5.3 pikë përqindje për të njëjtën periudhë, ndërsa në Vlorë shkalla e papunësisë shënoi 18.7% me një rritje vjetore 3.8 pikë përqindje.

Dy prefekturat e tjera të mëdha ajo e Tiranës dhe Durrësit, ndonëse kanë shkallë të lartë të papunësisë me përkatësisht 13.8 dhe 12.7% shënuan ulje të lehtë në tremujorin e fundit të vitit 2020, në raport me të njëjtën periudhe te vitit 2019. Kjo për faktin se tërmeti i 26 nëntorit 2019 paralizoi ekonominë e dy qarqeve në fund të vitit 2019, duke bërë që papunësia në këto dy qarqe të përmirësohej një vit më vonë.

Gjithsesi në pesë qarqe të vendit, Lezhë, Vlorë, Shkodër, Tiranë dhe Durrës, papunësia në tremujorin e fundit të vitit 2020 ishte më e lartë se mesatarja në shkallë kombëtare prej 11.8 %.

Papunësia në këto qarqe në realitet është më e lartë, por INSTAT i klasifikoi si “joaktivë” një pjesë të personave të papune në bashkitë bregdetare. Jo aktivët nuk përfshihen në forcën e punës e për pasojë, nuk përllogariten si të papunë.

Numri i personave joaktivë (Persona 15-64 vjeç që nuk kërkojnë punë) u rit me mbi 36 mijë në tremujorin e fundit të vitit 2020 në raport me tetor-dhjetor 2019. Ashtu si edhe të papunët, personat joaktivë ishin të përqendruar kryesisht në qytetet bregdetare të vendit.

Pandemia Covid -19 u shfaq si një krizë punësimi për shkak të masave kufizuese në lëvizje dhe në disa aktivitete ekonomike kryesisht shërbime.

Të dhënat nga statistikat afatshkurtra tregojnë se më të goditura nga pandemia ishin bizneset e lidhura me turizmin, si transporti ajror, agjencitë e udhëtimit, hotelet, baret dhe restorantet.

Pritshmëritë në drejtim të punësimit paraqiten të zbehta edhe në tremujorin e parë të vitit 2021 për shkak të intensifikimit të pandemisë dhe rikthimit të masave të ashpra kufizuese në lëvizje në shumicën e vendeve të Bashkimit Europian./ Monitor

The post Këto janë qytetet me numrin më të lartë të papunësisë në vend appeared first on Albeu.com.

Por le të shohim një renditje të qyteteve në botë përsa i përket pastërtisë dhe papastërtisë së ajrit.

10 qytetet me ajrin më të pastër:

Charlotte Amalie (Ishujt e Virgjër)
Stokholm (Suedi)
Helsinki (Finlandë)
Uellington (Zelanda e Re)
Talin (Estoni)
Oslo (Norvegji)
Reykjavik (Islandë)
Otava (Kanada)
Uashington (SHBA)
Quito (Ekuador)

10 qytetet me ajrin më të keq:

Katmandu (Nepal)
Xhakarta (Indonezi)
Manama (Bahrein)
Sarajevë (Bosnjë dhe Hercegovinë)
Bishkek (Kirgistan)
Doha (Katar)
Kabul (Afganistan)
Ulaan Baatar (Mongoli)
Daka (Bangladesh)
Delhi (Indi).

Përsa i përket Tiranës ,niveli i ndotjes së ajrit  është mbi normën e përcaktuar nga Bashkimi Evropian, përqendrimi i dioksidit të karbonit ka është dyfish mbi vlerën standarde .
Sektori që luan rol të rëndësishëm në ndotjen e ajrit është ai i transportit, i ndjekur më pas nga aktiviteti i ndërtimit.
Këto të dhëna janë si rezultat i një raporti të publikuar së fundmi nga Instituti për Zhvillimin e Habitatit “Co-Plan”./albeu.com/

2020 World Air Quality report: capital city ranking.#AFPgraphics ranking the world capital cities by pollution levels based on annual average PM2.5 concentration, according to the 2020 World Air Quality report published March 16 pic.twitter.com/OY1Z7KHa0s

— AFP News Agency (@AFP) March 16, 2021

The post Qytetet me ajrin më të pastër dhe më të ndotur në botë, po Tirana? appeared first on Albeu.com.