Dokumenti nënvizon se nisma modernizon kuadrin ligjor përmes rregullave më të detajuara për të ardhurat dhe shpenzimet e subjekteve politike.

Një risi kyçe është Platforma Elektronike e Raportimit, e cila mundëson pasqyrimin e të dhënave financiare në kohë reale. Gjithashtu, parashikohet forcimi i rolit të KQZ-së në auditim dhe kufizimi i rreptë i transaksioneve me para në dorë.

OPINION URGJENT I NDËRMJETËM LIDHUR ME PROJEKLIGJIN PËR FINANCIMIN E PARTIVE POLITIKE NË SHQIPËRI

“Në përgjithësi, Projektligji i Shqipërisë për Financimin e Partive Politike (“Projektligji”) ofron një kuadër të detajuar për rregullimin e financimit të partive politike, duke përfshirë të ardhurat e partive politike, burimet e financimit, si dhe shpenzimet, raportimin, publikimin, mbikëqyrjen dhe sanksionet. Në këtë drejtim, objektivi i Projektligjit për të konsoliduar dhe zhvilluar më tej rregullimin e financimit të partive politike në Shqipëri, i cili aktualisht trajtohet në Ligjin për Partitë Politike dhe në Kodin Zgjedhor, është për t’u mirëpritur.

Ndërkohë që bashkëekzistenca e kuadrove paralele ligjore që rregullojnë financimin e partive politike dhe të fushatave zgjedhore nuk është e pazakontë, mospërputhjet ndërmjet këtyre instrumenteve, së bashku me boshllëqet rregullatore në fusha të tilla si huatë, financimi nga palë të treta dhe zbatimi, mund të dëmtojnë koherencën dhe efektivitetin e përgjithshëm të sistemit dhe mund të krijojnë hapësira për shmangie ligjore. Në këtë aspekt, është e rëndësishme të sigurohet që Projektligji të jetë plotësisht në përputhje me kuadrin ekzistues ligjor që rregullon financimin politik.

Efektiviteti i kuadrit të propozuar do të varet në masë të madhe nga disponueshmëria e mekanizmave të përshtatshëm të zbatimit, veçanërisht në dritën e disa risive të rëndësishme të sjella nga Projektligji. Këto përfshijnë, ndër të tjera, krijimin e një platforme të posaçme elektronike raportimi që mundëson publikimin në kohë reale të të dhënave financiare; forcimin e detyrimeve për transparencë, përfshirë kërkesat për publikim për partitë parlamentare; kufizime më të rrepta mbi burimet e financimit dhe transaksionet me para në dorë; mekanizma të përmirësuar të auditimit të brendshëm dhe të jashtëm; si dhe zgjerimin e kompetencave mbikëqyrëse të Komisionit Qendror të Zgjedhjeve (në vijim “KQZ”).

Futja e rregullave më të detajuara mbi shpërndarjen e financimit publik përfshirë stimuj të lidhur me barazinë gjinore dhe pjesëmarrjen e të rinjve përbën gjithashtu një zhvillim të rëndësishëm, megjithëse mund të nevojitet elaborim i mëtejshëm për të siguruar efektivitetin e tyre në praktikë.

Nëse zbatohen në mënyrë efektive, dispozitat e Projektligjit duhet të ndihmojnë në luftën kundër korrupsionit, të rrisin transparencën dhe të kontribuojnë në krijimin e kushteve të barabarta për partitë politike në Shqipëri. Megjithatë, për të siguruar përputhje të plotë me standardet ndërkombëtare dhe angazhimet e OSBE-së, si dhe për të garantuar zbatim efektiv, Projektligji do të përfitonte nga disa përmirësime dhe sqarime.

Në veçanti, ekzistojnë disa fusha që kërkojnë vëmendje për të mbyllur boshllëqet e mundshme që mund të shfrytëzohen për të shmangur rregullat mbi financimin e partive politike (dhe të fushatave), sidomos në lidhje me skemat e financimit nga palë të treta, përfshirë kontributet indirekte ose përmes personave ndërmjetës, si dhe sanksionet efektive.

Ndër të tjera, hartuesit e ligjit duhet të marrin në konsideratë një ndalim të shprehur të donacioneve të bëra në emër të një personi tjetër dhe të kërkojnë publikimin e profesionit dhe punëdhënësit të çdo donatori, si dhe të pronësisë përfituese të personave juridikë që bëjnë donacione, duke siguruar gjithashtu që ky informacion të jetë i aksesueshëm për KQZ-në. Përveç kësaj, duhet të vendosen rregulla më të qarta dhe më konsistente për vlerësimin e kontributeve në natyrë, përfshirë shërbimet dhe forma të tjera mbështetjeje jomonetare. Po ashtu, dispozitat që rregullojnë huatë për partitë politike duhet të elaborohen më tej, duke përfshirë kërkesa të qarta për regjistrimin dhe raportimin e huave – që mbulojnë kushtet dhe termat e huasë, statusin e shlyerjes dhe çdo falje borxhi, ristrukturim ose modifikim tjetër material.

Së fundi, lista e sanksioneve sipas Projektligjit duhet të mbulojë të gjitha detyrimet thelbësore të përcaktuara në të, përfshirë marrjen e donacioneve nga burime të ndaluara.

Zbatimi efektiv i masave të parashikuara nga Projektligji do të varet në masë të konsiderueshme nga kapaciteti operacional i KQZ-së dhe disponueshmëria e burimeve të mjaftueshme financiare dhe njerëzore për të ushtruar funksionet e saj, përfshirë kompetencat hetimore, bashkëpunimin ndërinstitucional, aftësinë për të menaxhuar sistemet digjitale të raportimit, për të kryer verifikime të plota dhe për të identifikuar praktika të mundshme shmangëse.

Gjithashtu vihet re se, në disa raste, Projektligji i ngarkon KQZ-së miratimin e legjislacionit dytësor për të specifikuar më tej elementët kyç të kuadrit. Ndërsa kjo mund të lejojë një shkallë fleksibiliteti, mund të ngrejë gjithashtu shqetësime lidhur me sigurinë juridike, konsistencën e zbatimit dhe kapacitetin e KQZ-së për të zhvilluar dhe zbatuar në mënyrë efektive rregulla të tilla.

Më konkretisht, ODIHR bën rekomandimet e mëposhtme për të forcuar më tej Projektligjin në përputhje me standardet ndërkombëtare, angazhimet e OSBE-së dhe praktikat e mira:

A. Të rregullohen qartë elementët kyç të financimit të partive politike në Projektligj, duke lënë vetëm detajet teknike për legjislacionin dytësor, dhe të përfshihet një dispozitë sqaruese që riafirmon ndarjen ndërmjet Projektligjit dhe Kodit Zgjedhor si lex specialis, me qëllim rritjen e sigurisë juridike dhe sigurimin e zbatimit konsistent;

B. Lidhur me financimin publik:

1. Të specifikohen më tej në Projektligj kritere të qarta, objektive dhe transparente që rregullojnë shpërndarjen e financimit publik të lidhur me promovimin e barazisë gjinore dhe pjesëmarrjes së të rinjve, duke lënë aspektet teknike dhe procedurale për t’u rregulluar nga Komisioni Qendror i Zgjedhjeve dhe duke specifikuar që fondet publike të alokuara të jenë të destinuara për shpenzime të përcaktuara qartë; 

2. Të përfshihen në Projektligj dispozita të qarta që rregullojnë kohën e disbursimit të financimit publik;

3. Të qartësohen modalitetet e dhënies së aksesit falas në median publike gjatë periudhave zgjedhore të parashikuara në nenin 20 të Projektligjit, duke siguruar që një mbështetje e tillë të jepet në mënyrë që garanton akses të barabartë për partitë politike, duke specifikuar nëse ky akses duhet të jepet në bazë të barazisë apo proporcionalitetit, për shembull në lidhje me performancën e mëparshme zgjedhore, duke marrë gjithashtu në konsideratë përfshirjen e masave të ndjeshme ndaj gjinisë, si kërkesat minimale për mbulim mediatik të grave kandidate; 

4. Të përcaktohet shprehimisht në Projektligj autoriteti kompetent që rregullon aksesin në median publike;

C. Lidhur me financimin privat:

1. Të përcaktohet shprehimisht se tarifat e anëtarësisë përbëjnë kontribute dhe i nënshtrohen kufijve të zbatueshëm për donacionet; 

2. Të ndalohen shprehimisht në Projektligj donacionet e bëra në emër të një personi tjetër dhe të kërkohet publikimi i profesionit dhe punëdhënësit të çdo donatori, me qëllim rritjen e transparencës dhe uljen e rrezikut të shmangies së rregullave; 

3. Të vendosen kërkesa për identifikimin dhe publikimin e pronësisë përfituese të personave juridikë që bëjnë donacione, si dhe të sigurohet që ky informacion të jetë i aksesueshëm për Komisionin Qendror të Zgjedhjeve;

4. Të parashikohet një kuadër rregullator gjithëpërfshirës për huatë ndaj partive politike, duke përfshirë dispozita mbi burimet e lejueshme, kufijtë, garancitë dhe kushtet e shlyerjes, duke kërkuar publikimin e plotë të këtyre huave në llogaritë vjetore të partive, si dhe të konsiderohet fuqizimi i Komisionit Qendror të Zgjedhjeve për të vendosur procedura të detajuara për monitorimin e respektimit të rregullave mbi huatë, etj.; 

D. Lidhur me transparencën e financimit të partive politike:

1. Të kërkohet shprehimisht në Projektligj paraqitja e dokumentacionit mbështetës si pjesë e detyrimeve të raportimit financiar;

2. Të parashikohet në Projektligj që raportet financiare të paraqitura nga partitë politike dhe audituesit të publikohen pa vonesa të pajustifikuara, përfshirë rastet kur Komisioni Qendror i Zgjedhjeve vendos të nisë një procedurë verifikimi, duke mbetur gjithashtu të aksesueshme publikisht për një periudhë të zgjatur; 

3. Të vendosen në Projektligj rregulla të qarta dhe konsistente për vlerësimin e kontributeve në natyrë, përfshirë shërbimet dhe mbështetjet e tjera jomonetare;

4. Të përcaktohen elementët kryesorë të kuadrit elektronik të raportimit në Projektligj ose në legjislacion tjetër parësor, duke lënë detajet teknike dhe operative për t’u specifikuar përmes legjislacionit dytësor;

E. Lidhur me autoritetin mbikëqyrës:

1. Të sqarohet më tej në Projektligj fusha e kompetencave hetimore të Komisionit Qendror të Zgjedhjeve, duke specifikuar kategoritë e “palëve të treta” që i nënshtrohen kërkesave për informacion nga KQZ-ja, me qëllim rritjen e sigurisë juridike dhe garantimin e ushtrimit efektiv të këtyre kompetencave;

2. Të parashikohen në Projektligj mekanizma për bashkëpunimin ndërinstitucional, përfshirë, kur është e përshtatshme, dispozita që mundësojnë ndërveprueshmërinë ndërmjet databazave institucionale, duke siguruar që Komisioni Qendror i Zgjedhjeve të luajë një rol qendror koordinues dhe që modalitetet teknike të përcaktohen përmes legjislacionit dytësor;

3. Të përfshihet shprehimisht përgjegjësia e Komisionit Qendror të Zgjedhjeve për të mirëmbajtur dhe garantuar akses publik në të dhënat mbi financimin e partive politike ndër kompetencat e listuara në nenin 19 të Projektligjit;

F. Lidhur me sanksionet:

1. Të parashikohet në Projektligj që gjobat për donacionet e tepërta të përcaktohen si shumëfish i shumës që tejkalon kufijtë e zbatueshëm;

2. Të qartësohen dhe të përcaktohen më saktë shkeljet e parashikuara në nenin 21(ë), si dhe të dallohen qartë nga ato të nenit 21(d), me qëllim garantimin e sigurisë juridike, proporcionalitetit të sanksioneve dhe parandalimin e zbatimit të paqëndrueshëm ose arbitrar;

3. Të përcaktohen qartë kriteret dhe procedurat që rregullojnë kufizimet mbi pjesëmarrjen zgjedhore për shkak të detyrimeve financiare të pashlyera, përfshirë garancitë për rastet që janë objekt i mosmarrëveshjeve gjyqësore në proces, me qëllim garantimin e sigurisë juridike dhe mbrojtjen e të drejtës për të marrë pjesë në zgjedhje;

4. Të zgjerohet lista e sanksioneve ekzistuese sipas Projektligjit për të mbuluar të gjitha detyrimet thelbësore të përcaktuara në të, qoftë duke plotësuar listën e sanksioneve sipas nenit 21 ose, alternativisht, duke futur një klauzolë të përgjithshme sanksionuese që mbulon të gjitha shkeljet që nuk i nënshtrohen shprehimisht penaliteteve specifike;

5. Të vendosen sanksione të qarta për marrjen e donacioneve nga burime të ndaluara dhe të qartësohen detyrimet e partive politike për të verifikuar ligjshmërinë e donacioneve, përfshirë procedurat për trajtimin dhe transferimin e kontributeve të paligjshme ose në natyrë.”

The post Opinioni i ODIHR për projektligjin për ‘financimin e partive politike’: Duhen rregulla më të qarta për donacionet appeared first on Albeu.com.

Për ditën e sotme, në rend dite është projektligji “Për ratifikimin e marrëveshjes së pranimit të Republikës së Shqipërisë, përfaqësuar nga Kryeministri, Edi Rama, në Kartën e Bordit të Paqes”.

Në lidhje me projektligjin do të zhvillohen diskutime dhe pyetje e më pas dhe votimi.

The post Sot seancë në Kuvend, votohet projektligji për “Bordin e Paqes” appeared first on Albeu.com.

Ndër figurat publike që janë shprehur hapur kundër, është edhe prezantuesja Albana Osmani. Në një postim të gjatë, ajo ka theksuar se projektligji nuk duhet të kalojë, pasi sipas saj përfaqëson “deformim të vlerave familjare dhe të natyrës njerëzore”.

Ajo ka shtuar se roli i prindërve si burim i jetës dhe themel i familjes po vihet në pikëpyetje nga “axhenda të imponuara”, dhe ka ngritur pyetjen nëse qytetarët janë pyetur apo konsultuar për një ndryshim kaq të madh ligjor.

Në përfundim të reagimit, Osmani deklaroi se personalisht nuk do ta votonte kurrë një projektligj të tillë. Sipas saj, ky hap nuk përbën modernizim, por rrezikon të ardhmen e brezave të rinj. Ajo e lidh këtë zhvillim edhe me figurat historike që kanë mbrojtur identitetin kombëtar, duke paralajmëruar se shoqëria shqiptare po vihet përballë një prove të vështirë.

The post Projektligji për “Barazinë Gjinore” ndez debat, Albana Osmani: Deformim i thelbit të qenies njerëzore appeared first on Albeu.com.

“Plani për t’i kërkuar qeverisë të pezullojë bashkëpunimin me IAEA-në u miratua pas shqyrtimit nga anëtarët e Këshillit të Rojës”, tha një zëdhënës.

Dje, kreu i IAEA-së, Rafael Grossi, tha se kthimi i inspektorëve në objektet bërthamore të Iranit për të vlerësuar ndikimin e sulmeve ushtarake amerikane dhe izraelite, ishte “prioriteti i tij kryesor”.

Deklarata erdhi pasi një ligjvënës iranian tha se Grossi nuk duhet të lejohet të hyjë në Iran.

E udhëheqësi suprem i Iranit, Ajatollah Ali Khamenei, sapo ka publikuar një mesazh në llogarinë e tij X.

“Ju ofroj urimet e mia për fitoren ndaj Izraelit”, tha ai.

The post Irani miraton projektligjin për pezullimin e bashkëpunimit me mbikëqyrësin bërthamor të OKB-së, Khamenei uron ‘për ‘fitoren’ ndaj Izraelit appeared first on Albeu.com.

Kuvendi do të shqyrtojë edhe Aktin normativ nr. 4, datë 27.11.2024 “Për një shtesë në ligjin nr. 29/2023 “Për tatimin mbi të ardhurat”, i ndryshuar.

Në seancën e sotme, do të diskutohet edhe projektligji “Për ratifikimin e marrëveshjes kuadër të huas ndërmjet Republikës së Shqipërisë dhe Bankës për Zhvillim të Këshillit të Evropës për financimin e projektit “Laboratorët inteligjentë (Smart Labs) – digjitalizimi i sistemit arsimor shqiptar””.

Gjithashtu, sot do të shqyrtohet edhe projektligji “Për ratifikimin e Konventës për Njohjen dhe Ekzekutimin e Vendimeve Gjyqësore të Huaja në Çështjet Civile ose Tregtare”.

Kuvendi do të shqyrtojë edhe projektligjin “Për ratifikimin e Konventës së Këshillit të Evropës për veprat penale që lidhen me pasurinë kulturore, bërë në Nikosia më 19.5.2017”.

Sot do të diskutohet edhe projektligji “Për mbrojtjen e të dhënave personale”.

Gjithashtu, Kuvendi do të diskutojë edhe projektligjin “Për organizimin dhe funksionimin e Forcës Rezerviste në Republikën e Shqipërisë”.

Sot do të diskutohet edhe projektligji “Për disa shtesa dhe ndryshime në ligjin nr. 10 091, datë 5.3.2009, “Për auditimin ligjor, organizimin e profesionit të audituesit ligjor dhe të kontabilistit të miratuar””, i ndryshuar.

Gjithashtu në rend të ditës është edhe projektligji “Për anulimin e masave administrative”.

Kuvendi gjithashtu do të shqyrtojë projektligjin “Për disa shtesa dhe ndryshime në ligjin nr. 7975, datë 26.7.1995, “Për barnat narkotike dhe lëndët psikotrope”, i ndryshuar.

Në rend të ditës për diskutim është edhe projektligji “Për disa shtesa dhe ndryshime në ligjin nr. 81/2020 “Për të drejtat dhe trajtimin e të dënuarve me burgim dhe të paraburgosurve”.

Kuvendi ka sot në rend dite edhe projektvendimin “Për disa shtesa dhe ndryshime në vendimin e Kuvendit nr. 92/2017 “Për miratimin e strukturës organizative, organikës dhe klasifikimit të pagave të personelit të Kolegjit të Posaçëm të Apelimit”, i ndryshuar, si dhe projektvendimin “Për ngritjen e Komisionit të Posaçëm Parlamentar për Hartimin e Reformës “Pakti për fëmijët”.

The post Nga interpelanca me Kumbaron te projektligji për anulimin e gjobave/ Çfarë pritet të ndodhë sot në seancën e fundit të sesionit në Kuvend appeared first on Albeu.com.

“Bashkë incenerimi i mbetjeve” është çdo operacion të rikuperimit ose asgjësimit të mbetjeve, qëllimi kryesor i të cilit është prodhimi i energjisë ose produkteve materiale dhe në të cilin mbetjet përdoren si lëndë djegëse të rregullt ose plotësuese ose në të cilat mbetjet i nënshtrohen trajtimit termik me qëllim asgjësimin e tyre. Kjo përfshin djegien nga oksidimi i mbetjeve, si dhe procese të tjera termike, të tilla si piroliza, gazifikimi ose proceset e plazmës, për sa kohë që produktet që rezultojnë nga këto trajtime digjen më pas”, thuhet në projektligj.

Lidhur me menaxhimin e mbetjeve pavarësisht se praktika e djegies së tyre është një nga alternativat e fundit në piramidën e zgjidhjeve, në Bashkimin Europian duket se Shqipëria do të vijojë ta ketë pjesë të saj. Incenerimi do të funksionojnë në bazë të rregullave që do të përcaktohen nga qeveria.

Konkretisht kjo hallkë sqarohet në nenin 37 të draftit.

“Këshilli i Ministrave, me propozimin e ministrit dhe të ministrit përgjegjës për infrastrukturën dhe energjinë, miraton rregullat për incinerimin e mbetjeve, me qëllim reduktimin e emetimeve në atmosferë dhe të aromave, sipas teknikave më të mira të disponueshme.

Këto rregulla përfshijnë:

a) specifikimin e kërkesave për incineratorët dhe bashkincineratorët e mbetjeve;

b) procedurat e dorëzimit dhe pranimit të mbetjeve në incineratorë dhe bashkincineratorë;

c) kushtet operacionale të tyre dhe kriteret e autorizimit për ndryshimin e kushteve operacionale;

ç) procedurat e kontrollit dhe të monitorimit të tyre;

d) respektimin e vlerave kufi të shkarkimeve në ajër të përcaktuara sipas legjislacionit në fuqi dhe procedurat e kontrollit dhe monitorimit të shkarkimeve në ajër;

dh) procedurat e mbylljes dhe të kujdesit të mëtejshëm;

e) detyrimet e raportimit, ruajtjes së të dhënave dhe informimit publik;

ë) kushtet dhe kërkesat e tjera të lejes së mjedisit;

Nuk pranohen për incinerim, mbetjet që janë grumbulluar në mënyrë të diferencuar për qëllim të përgatitjes për ripërdorim dhe riciklim, me përjashtim të mbetjeve që krijohen nga operacionet e mëtejshme të trajtimit të mbetjeve të mbledhura në mënyrë të diferencuar për të cilat operacioni i incenerimit përbën rezultatin më të mirë mjedisor në përputhje me nenin 6 të këtij ligji” thuhet në këtë nen.

The post SHQIPËRIA SI KOSH PLEHRASH/ Ja projektligji për menaxhimin e mbetjeve, qeveria lejon importin e plehrave “jo të rrezikshme” appeared first on Albeu.com.

Ky projektligj, mes tjerash, parasheh licencimin e mediave online, monitorimin e tyre nga Komisioni i Pavarur i Mediave dhe dënime me gjoba të rënda për mediat që kryejnë shkelje ligjore.

Projektligji i cili u miratua në lexim të parë në muajin mars iu nënshtrua një vlerësimi të Bashkimit Evropian i cili kërkoi mes tjerash qartësimin e kërkesave për licencimin dhe regjistrimin e medieve në përputhje me standardet evropiane dhe qartësimin e sanksioneve dhe gjobave ndaj medieve.

Edhe Misioni në Kosovë i Organizatës për Siguri dhe Bashkëpunim në Evropë shprehu shqetësimin me disa prej aspekteve të miratimit të ligjit të ri për KPM-në.

“Rekomandimet kryesore të ekspertëve që nuk janë marrë parasysh kanë nxitur shqetësime rreth dispozitave të reja të cilat do të kenë ndikim në përbërjen, rolin dhe përgjegjësitë e KPM-së” thuhet në njoftimin për media, ku ndër të tjera theksohet se “shtrirja e kompetencave të KPM-së në mediat sociale, shoqëruar me mungesën e kritereve të qarta për bllokimin e përmbajtjeve të dëmshme, ngre shqetësime për baraspeshën dhe mund të ketë ndikim në lirinë e shprehjes”.

Asociacioni i Gazetarëve të Kosovës e vlerësoi miratimin e projektligjit si goditje ndaj lirisë së medies dhe tentim për disiplinim e kontrollim të tyre.

“Partia politike në pushtet nuk i ka marrë parasysh vërejtjet e shoqërisë civile dhe mediave dhe ka shpërfillur raportin e ekspertes së Këshillit të Evropës, që ka konstatuar se pjesa më e madhe e ligjit nuk i përmbush standardet evropiane, duke përfshirë ato të Këshillit të Evropës ku Kosova synon anëtarësimin”, thuhet në reagim, ku bëhet thirrje për shfrytëzimin e të gjitha mjeteve ligjore dhe kushtetuese për ta kundërshtuar hyrjen në fuqi të ligjit.

Sekretari i Federatës Evropiane të Gazetarëve, Ricardo Gutierrez, tha në një reagim në rrjetet sociale se “sot është një ditë e zezë për lirinë e medias dhe demokracinë në Kosovë”.

Në fillim të seancës së parlamentit Partia Demokratike e Kosovës, mbështetur nga partitë tjera opozitare, kërkoi heqjen e këtij projektligji nga rendi i ditës por ky propozim nuk mori votat e nevojshme dhe opozita braktisi punimet e parlamentit.

“Mendoj që mund të punojmë së bashku sidomos në ligjin që e cenon fjalën e lirë dhe median e lirë në vendin tonë dhe konsiderojmë që një angazhim i joni i përbashkët mund ta nxjerr vendin prej kësaj situate. Ju e keni parë në vazhdimësi edhe asociacionet ndërkombëtare të medias dhe shoqërisë civile që kanë akuzuar në vazhdimësi për cenimin e fjalës së lirë përmes këtij projektligji”, tha Abelard Tahiri nga Partia Demokratike e Kosovës.

“Si Kuvend i Republikës së Kosovës nuk duhet të lejojmë që diçka e tillë të ndodhë nën përkujdesjen tonë dhe me vetëdijen tonë”, tha Arben Gashi nga Lidhja Demokratike e Kosovës.

“Ka ankesa jo vetëm nga ne si opozitë por nga të gjitha instancat ndërkombëtare. Kërkesa ime është mos e votoni për shkak se do ta merrni etiketën që ja keni bërë një dëm afatgjatë Kosovës”, tha Besnik Tahiri nga Aleanca për Ardhmërinë e Kosovës.

Qeveria e Kosovës e miratoi këtë projektligj në dhjetor të vitit të kaluar duke e cilësuar atë si një reformë të nevojshme në fushën e medias.

Kryesuesi i Komisionit parlamentar për media nga radhët e partisë në pushtet Valon Ramadani, tha se komisioni ka shqyrtuar me seriozitet të gjitha rekomandimet e institucioneve vendëse dhe ndërkombëtare.

“Kemi pasur komente të shumta si nga organizatat vendore, shoqëria civile dhe OSBE, BE dhe Këshilli i Evropës. I kemi analizuar të gjitha ato komente me seriozitet dhe në fund ka rezultuar që janë 93 amendamente që e ndryshojnë edhe në përbërje këtë projektligj”, tha ai.

Për të hyrë në fuqi, pas miratimit në parlament projektligji duhet të nënshkruhet nga presidentja e Kosovës, Vjosa Osmani. Por, shefi i grupit parlamentar të Partisë Demokratike të Kosovës, Abelard Tahiri, paralajmëroi në një reagim me shkrim se do ta dërgojë projektligjin në Gjykatën Kushtetuese.

Flutura Kusari, juriste e medias, shfaqi shpresën se Gjykata Kushtetuese nuk do të lejojë jetësimin e këtij projektligji.

“Miratimi i këtij ligji është grushti më i fortë që ky pushtet ia ka dhënë lirisë së medias deri më tani dhe pasojat do të jenë afatgjate”, i tha zonja Kusari Zërit të Amerikës.

Media online në Kosovë aktualisht vet rregullohet nëpërmjet Këshillit të Mediave të Shkruara duke u mbështetur në Kodin e Mediave të Shkruara të Kosovës.

The post Kosovë, miratohet projektligji për Komisionin e Pavarur të Mediave mes kundërshtimesh të ashpra appeared first on Albeu.com.

Komunitetet fetare të Shqipërisë ,prej disa ditësh të njohur nëpërmjet medias me një projektligj lidhur me shëndetin seksual dhe riprodhues, kanë ngritur shqetësimin e tyre për mungesën e përfshirjes së komuniteteve fetare në dëgjesën publike të këtij ligji, si palë e interesit dhe mungesa e një relacioni, që duhet ta shoqërojë këtë projektligj në faqen zyrtare.

Kështu nëpërmjet Këshillit Ndërfetar të Shqipërisë, Bordi i Presidencës së KNFSH-së, i cili përbëhet nga pesë liderët e pesë komuniteteve fetare në Shqipëri ka ngritur grupin e punës me përfaqësues nga të gjitha komunitetet fetare me specialistë të tillë si juristë, sociologë, teologë dhe mjekë.

Gjatë takimit të sotëm, grupi i punës ka paraqitur para Bordit të Presidencës argumentet e tyre profesionale në lidhje me projektligjin në fjalë, duke shprehur shqetësimin e tyre në lidhje me efektet negative, që mund të ketë projektligji për shëndetin e individit, familjes dhe shoqërisë përsa i përket disa ndryshimeve që parashikon në ligj në lidhje me shëndetin s*ksual dhe riprodhues.

The post Komunitetet fetare shqyrtojnë projektligjin për nënat surrogate: Do të nxirret një relacion që do u dërgohet “Ligjeve” dhe Kuvendit të Shqipërisë appeared first on Albeu.com.

“I jam mirënjohës Dhomës së Përfaqësuesve të SHBA-së, të dyja palëve, dhe personalisht Kryetarit Mike Johnson për vendimin për të qëndruar në anën e duhur të historisë”, shkroi Zelensky në X.

Zelensky theksoi se projektligji, i cili do të miratohet nga Senati amerikan, “do të parandalojë zgjerimin e luftës, do të shpëtojë mijëra e mijëra jetë dhe do të ndihmojë të dy kombet tona të bëhen më të forta”.

Dhoma e Përfaqësuesve Kongresit amerikan miratoi të shtunën me mbështetje të gjerë dypartiake ndihmën ushtarake prej 95 miliardë dollarësh për Ukrainën, Izraelin dhe Tajvanin, mes kundërshtimeve të republikanëve të vijës së ashpër.

Legjislacioni tani kalon në Senatin me shumicë demokrate, i cili miratoi një projekt-ligj të ngjashëm më shumë se dy muaj më parë.

Udhëheqësit amerikanë që nga presidenti demokrat Joe Biden e deri tek kreu i republikanëve në Senat Mitch McConnell, i kishin kërkuar prej kohësh kryetarit republikan të Dhomës së Përfaqësuesve, Mike Johnson, ta hidhte atë në votim.

Demokratët dhe republikanët bashkuan votat për të mbështetur projekt-ligjin, pas një beteje disamujore lidhur me pjesën e ndihmës ushtarake shtesë për Ukrainën ndërsa ajo vazhdon përpjekjet për të zmbrapsur agresionin rus.

Dhoma e Përfaqësuesve miratoi pjesën e ndihmës për Ukrainën prej 61 miliardë dollarësh, me një mbështetje dërrmuese, në një demonstrim të fortë të mbështetjes amerikane./albeu.com

The post Dhoma e Përfaqësuesve miratoi ndihmën ushtarake për Ukrainën, Zelensky: Faleminderit! Jeni në anën e duhur të historisë appeared first on Albeu.com.

Projektligji është në fazën e konsultimit dhe ka për qëllim rregullimin ligjor, kryesisht për teknikat e riprodhimit mjekësor të asistuar dhe ndërprerjen e shtatzënisë, përfshirë edhe shtatzënitë me surrogato.

Projektligji ngarkon ministrinë e Shëndetësinë me përgjegjësi për përcaktimin e e kritereve, rregulloreve dhe funksionimin e tyre në shërbim të shëndetit seksual dhe riprodhues.

Aborti, kushtet e reja

Sipas projektligjit, ndërprerja e shtatzënisë kryhet në një institucion shëndetësor të akredituar publik ose jo publik, që plotëson kushtet e përcaktuara në këtë ligj dhe në udhëzimin përkatës të ministrit përgjegjës për shëndetësinë.

Ndërprerja vullnetare e shtatzënisë, kryhet sipas protokolleve të miratuara. Vendimi për ndërprerjen e shtatzënisë, merret të paktën 3 ditë pas marrjes së informacionit.

Në rast se afati prej 3 ditësh bën që të tejkalohen afatet e përcaktuara në këtë ligj, mjeku mund të vendosë që ky afat të mos respektohet.

Ndërprerja vullnetare e shtatzënisë, mund të kryhet brenda katërmbëdhjetë javëve të para të shtatzënisë, me kërkesë të gruas shtatzënë dhe duhet të plotësojë kërkesat e mëposhtme:

a) Të kryhet nga një mjek specialist obstetër gjinekolog.

b) Të kryhet me pëlqimin e shprehur me shkrim të gruas shtatzënë.

c) Të kryhet me pëlqimin e prindit ose kujdestarit ligjor, për të miturat nën moshën 16-vjeç.

ç) Të miturat e pamartuara mbi 16-vjeç, mund të japin vetë pëlqimin për ndërprerjen vullnetare të shtatzënisë, por të paktën njeri nga prindërit ose kujdestari ligjor, duhet te informohen per vendimin e saj.

Ky informim nuk do të realizohet nëse e mitura ka arsye bindëse se njoftimi do të çojë në rrezik të qartë të dhunës në familje, kërcënime, detyrim, keqtrajtim ose braktisje.

Mjeku të cilit i kërkohet ndërprerja vullnetare e shtatzënisë, që në vizitën e parë duhet të informojë gruan për rreziqet mjekësore që sjell ndërprerja e shtatzënisë, si dhe problemet e mundshme shëndetësore të ndërhyrjes mjekësore.

Të drejtat, ndihmën dhe avantazhet e garantuara me ligj për familjen, nënën dhe fëmijën, si dhe për mundësitë e adoptimit birësimit të fëmijëve që priten të lindin.

Teknikat e riprodhimit invitro, kuadër i ri ligjor

Sipas projektligjit teknikat e riprodhimit mjekësor të asistuar, përdoren edhe për parandalimin e disa sëmundjeve me origjinë gjenetike, që mund të transmetohen nga prindi te fëmija.

Përdorues të këtyre teknikave do të jenë çiftet heterologe të martuara, ose që bashkëjetojnë si dhe gruaja e pa partner.

Aplikimi i teknikave të RMA, për trajtimin e infertilitetit fillon pas moshës 18-vjeçare dhe përfundon në moshën 53-vjeçare.

Embrionet dhe vezët e pafekonduara, mund të ruhen në ngrirje deri sa gruaja te mbushë moshën 53-vjeç. Pas kësaj moshe, vezet ose embrionet nëse nuk dhurohen, duhet të asgjësohen.

Aplikimi i teknikave të RMA në institucionet shëndetësore që i zbatojnë këto teknika, bëhen sipas protokolleve klinike të miratuara nga ministria përgjegjëse për shëndetësinë dhe kryhet nga një ekip profesionistësh të specializuar dhe liçencuar në këtë fushë, sipas legjislacionit në fuqi.

Kriteret që duhet të plotësojnë strukturat shëndetësore të licensuara për të aplikuar teknikat e RMA dhe procedura e miratimit, përcaktohen me urdhër të ministrit përgjegjës për shëndetësinë.

Të gjitha të dhënat e përdoruesve të këtyre teknikave, përbëjnë të dhëna konfidenciale dhe i nënshtrohen legjslacionit në fuqi.

Kushtet dhe rregullat për dhuruesit

Dhuruesit e qelizave riprodhuese për fekondim heterolog, i dhurojnë qelizat riprodhuese institucionit shëndetësor që do të realizojë procedurën e RMA dhe që disponon banka për ruajtjen e qelizave riprodhuese, ose embrioneve.

Dhuruesi(ja) i/e qelizave riprodhuese është i/e detyruar t’i nënshtrohet ekzaminimeve dhe analizave laboratorike të nevojshme, për të kontrolluar gjendjen shëndetësore të tij/saj.

Mosha e donatorëve femra për dhurimin e vezëve, fillon pas moshës 18-vjeç dhe përfundon në moshen 35-vjeç. Për donatoret meshkuj, dhurimi i spermatozoideve fillon nga mosha 18-vjeç dhe përfundon në moshën 45-vjeç.

Dhurimi do të jetë anonim dhe duhet të garantojë konfidencialitetin e të dhënave të identitetit të dhuruesve nga bankat e qelizave riprodhuese, si dhe nga regjistrat e dhuruesve.

Institucioni shëndetësor ku kryhet dhurimi, nënshkruan një marrëveshje me shkrim me dhuruesin, ku përcaktohen të drejtat dhe detyrimet e palëve.

Dhurimi do të jetë i revokueshëm vetëm kur dhuruesi të kërkojë qelizat riprodhuese të dhuruara, për t’i përdorur për veten e tij, gjithmonë nëse në datën e kërkesës ato do të jenë të disponueshme.

Numri maksimal i autorizuar për fëmijë të lindur në Shqipëri, që gjenerohen me qeliza riprodhuese të të njëjtit dhurues, si për dhuruesin e spermatozoideve, ashtu edhe per dhuruesen e vezëve, nuk duhet të jetë më i lartë se 5 (pesë).

Në raste të veçanta, mund të bëhen përjashtime, kur gruaja ose çifti kërkon një fëmijë të dytë ose të tretë nga i/e njëjti/njëjta dhurues/dhuruese.

Të gjithë dhurimet duhet të deklarohen nga institucioni shëndetësor që kryen procedurën RMA, në regjistrin kombëtar të RMA me qëllim identifikimin e dhurimeve.

Institucioni shëndetësor dhe të gjithë personat e autorizuar për të pasur akses në Regjistrin Kombëtar të RMA , duhet të ruajnë anonimatin e dhuruesit.

E drejta për riprodhim mjekësor të asistuar, përfshin te drejtën e riprodhimit për çiftet heteroseksuale dhe femrës pa partner.

Riprodhimi mjekësor i asistuar, mund të ndodhë edhe kur ka një marrëveshje midis një gruaje që mbart në mitrën e saj dhe lind një fëmije për një grua tjetër, e cila e ka të pamundur të lindë fëmijë.

Çdo grua mbi 18-vjeç deri në 50-vjeç, me aftësi të plotë për të vepruar, mund të jetë përfituese apo përdoruese e teknikave që rregullohen në këtë ligj, sa kohë që jep pëlqimin e saj me shkrim për përdorimin e tyre, në mënyrë të lirë e të ndërgjegjëshme.

Gruaja mund të jetë përfituese apo përdoruese e teknikave të rregulluara në këtë ligj pavarësisht gjëndjes së saj civile.

Nëse gruaja është e martuar ose bashkëjeton, do të duhet edhe pëlqimi i bashkëshortit ose bashkëjetuesit të saj.

Në informacionin që i jepet gruas, para dhënies së miratimit për aplikimin e këtyre teknikave, do të përfshihet në çdo rast, edhe ai për rreziqet e mundëshme për vetë atë, gjatë trajtimit, gjatë shtatzënisë si dhe për fëmijën, të cilat mund të rrjedhin nga mëmësia në një moshë klinikisht të papërshtatëshme.

Specialisti i fertilitetit ose ekipi i ekspertëve të bankës të qelizave riprodhuese, kryen ekzaminimin e përgjithshëm dhe analizat gjenetike dhe në fund pranon ose refuzon personin dhurues.

Ruajtja e të dhënave personale dhe administrimi i informacionit shëndetësor

Institucioni shëndetësor duhet të sigurojë mbrojtjen e të dhënave personale dhe mjekësore të dhuruesit dhe pranuesit, sipas legjislacionit në fuqi për mbrojtjen e të dhënave personale.

Formati dhe mënyra e administrimit të dhënave dhe dokumenteve shëndetësore, letër dhe elektronike, përcaktohet nga ministri përgjegjës për shëndetësinë.

Të dhënat personale të fëmijëve të lindur me teknikat e riprodhimit të asistuar, do të rregullohen sipas legjislacionit për mbrojtjen e të dhënave sensitive.

Në asnjë rast, regjistrimi në gjendjen civile nuk do të pasqyrojë të dhëna që mund të tregojnë karakterin e gjenerimit.

As gruaja nënë as bashkëshorti, pasi kanë dhënë pëlqimin e tyre formal me shkrim, para realizimit te teknikave të RMA me kontributin e dhuruesit, nuk mund të kundërshtojnë të dhënat personale martesore të fëmijës së lindur si rrjedhojë e këtij fekondimi.

Institucionet shëndetësore publike dhe jo publike të licensuara, duhet të kenë regjistrin e rasteve që kanë kryer procedurat e RMA.

Regjistri i institucioneve shëndetësore publike dhe jo publike që kryejnë procedura RMA, duhet të ndërveprojë me Regjistrin Kombëtar të RMA, që administrohet nga ministria përgjegjëse për shëndetësinë.

Mënyra e funksionimit dhe administrimit të Regjistrit Kombëtar të RMA, përcaktohet me Vendim të Këshillit të Ministrave.

Ja çfarë ndalohet

Projektligji ndalon si më poshtë:

a) Përdorimi i embrionit për qëllime tregtare dhe eksperimentale.

b) Manipulimi gjenetik në embrion.

c) Trafikimi i qelizave riprodhuese dhe embrioneve.

d) Përzierja e qelizave riprodhuese.

dh) Kryerja e teknikave të FIV me qëllim përzgjedhjen e gjinisë, përpara implantimit në mitrën e një gruaje, me përjashtim të rasteve kur kërkohet të parandalohet një sëmundje serioze e trashëguar, e lidhur me gjininë e fëmijës.

e) Kryerja e klonimit në qeniet njerëzore.

ë) Kryerja e riprodhimit mjekësor të asistuar, kur qelizat riprodhuese vijnë nga individë me lidhje gjenetike të përcaktuara në Kodin e Familjes.

Si do të përdoret “Shtatzënia surrogative”

Shtatzënia surrogative bëhet në bazë të një marrëveshje me shkrim midis gruas që dëshiron të ketë një fëmijë, por që ndodhet në kushtet e pamundësisë mjekësore, si dhe gruas që do të bartë fetusin në mitrën e saj dhe do të lindë fëmijën për llogari të së parës.

Gruaja që dëshiron të ketë një fëmijë, duhet të jetë infertile ose ta ketë të pamundur të ketë nje shtatzëni në trupin e saj për arsye anatomike, mjekësore ose të një risku të lartë për shëndetin e saj, në rast se mbetet shtatzënë.

Gruaja zëvendesuese (surrogate), nuk duhet të përdorë vezët e saj për arritjen e shtatzënisë.

Nëna surrogate, duhet të jetë mbi 25-vjeç dhe të ketë lindur të paktën një fëmijë.

Procedurat dhe kushtet që duhen plotësuar për një shtatzëni surrogate, përcaktohen në protokollin përkatës të miratuar me urdhër të ministrit përgjegjës për shëndetësinë.

Fëmijët e lindur sipas teknikës së riprodhimit mjekësor të asistuar nëpërmjet shtatzënisë surrogate, i nënshtrohen dispozitave të Kodit të Familjes për birësimin surrogativ.

Ruajtja e qelizave riprodhuese

Qelizat riprodhuese, embrioni dhe indi vezorial që teprojnë nga aplikimi i teknikave të fertilizimit in vitro dhe që nuk i transferohen gruas në një cikël të RMA, mund të ruhen në bankat e autorizuara nga ministri përgjegjës për shëndetësinë sipas një afati të përcaktuar, në marrëveshjen midis institucionit shëndetësor dhe dhuruesit.

1.Individi ka të drejtë të kërkojë nga institucioni që ruan qelizat riprodhuese të tij, ti asgjësoje pas një kërkese me shkrim. Çifti ka të drejtë të kërkojë nga institucioni që ruan embrionin, ta asgjësoje atë pas një kërkese me shkrim nga të dy partnerët.

2.Përdorime të mundshme për embrionet e ruajtura në ngrirje, ashtu si edhe për qelizat riprodhuese dhe indin e vezores të ruajtura në ngrirje, mund të jenë:

a) Përdorimi i tyre nga vetë gruaja dhe bashkëshorti i saj.

b) Dhurimi për qëllime riprodhuese./Monitor

The post Projektligji/ Kushtet e reja për abortin dhe lindjet invitro, si do funksionojë shtatzënia surrogato appeared first on Albeu.com.