Një nga vendet më të diskutueshme në Europën Lindore është Ishulli i Gjarpërinjve. I vendosur 30 milje larg bregut jugor të Ukrainës në Detin e Zi, prej kohësh shumë kombe kanë pasur pretendime gjatë historisë.

Pas rënies së Bashkimit Sovjetik, Ukraina mori kontrollin e  ishullit, por diçka e tillë pati shumë diskutime si nga Rusia ashtu edhe nga Rumania.

Ishulli i gjarpërinjve dhe luftërat ruso-turke

Në 1788, grekët e quajtën ishullin “Fidonisi”, pas Betejës së Fidonisit midis flotës ruse dhe osmane gjatë Luftës Ruso-Turke të 1787-92 Osmanët humbën kontrollin e ishullit nga Perandoria Ruse gjatë Luftës Ruso-Turke të 1828-29 .

Pas Luftës Ruso-Turke të 1877-78 , Perandoria Osmane ia dha Rumanisë ishullin dhe rajonin e Dobrujës Veriore, për aneksimin nga Rusia të rajonit të Besarabisë Jugore të vendit.

Lufta e Parë Botërore 

Gjatë Luftës së Parë Botërore, Rusia  ndërtoi një stacion në ishullin e gjarpërinjve, i cili u lejua përmes  aleancës së saj me Rumaninë. Megjithatë, stacioni, së bashku me një far të ndërtuar në 1860, u shkatërruan në qershor 1917 pasi kryqëzori otoman Midilli bombardoi ishullin.

Pas luftës, ishulli mbeti pjesë e Rumanisë sipas Traktatit të Versajës. Në vitin 1922, fari u rindërtua.

Roli i ishullit të gjarpërinjve gjatë Luftës së Dytë Botërore

Ishulli i gjarpërinjve ishte ende nën juridiksionin rumun në fillimin e Luftës së Dytë Botërore. Mbi të u ndërtua një radio stacion, për t’u përdorur nga fuqitë e Boshtit. Megjithatë, duke pasur parasysh lidhjet e tij me ato kombe, si ishulli ashtu edhe stacioni u bënë objektiv për Flotën Sovjetike të Detit të Zi, raporton abcnews.al.

Për ta mbrojtur atë, rumunët armatosën forcat e tyre me armë kundërajrore ruse 122 mm dhe 76 mm, si dhe një armë shtesë kundërajrore 37 mm, dy mitralozë kundërajrore dhe dy raketa 45 mm.

Incidenti i parë ndodhi në qershor 1941, kur armët sovjetikë Kharkov, Smyshlyonyi dhe Bezposhchadny kryen patrullime pranë ishullit. Operacione të ngjashme ndodhën muajin tjetër kur arma Tashkent dhe katër të tjerë kryen një spastrim, i ndjekur më vonë nga një patrullë nga dy nëndetëse të klasit Shchuka dhe tre nëndetëse të klasit M.

Të shqetësuar për shtimin e patrullave sovjetike, rumunët dhe gjermanët lëshuan breshëri minash rreth ishullit të gjarpërinjve  në dhjetor 1942. Ndërsa anijet sovjetike ishin në gjendje të dëmtonin radiostacionin e ishullit, farin dhe kazermat e trupave, kryqëzori Voroshilov u dëmtua nga minat rumune.

Kjo u pasua pak më shumë se një javë më vonë nga fundosja e një nëndetëse sovjetike.

Trupat rumune humbën kontrollin e ishullit të gjarpërinjve në gusht 1944. Pasi i gjithë personeli ishte evakuuar në mënyrë të sigurtë, trupat sovjetike morën kontrollin.

Ishulli ka qenë në kontrollin sovjetik për dekada të tëra

Sipas Traktatit të Paqes të Parisit të vitit 1947, Rumania u detyrua t’i dorëzonte Bashkimit Sovjetik një pjesë të madhe të territorit të saj. Megjithatë, si ishulli i gjarpërinjve ashtu edhe gryka e Dunabe nuk u përmendën, që do të thotë se të dy mbetën pjesë e vendit deri në vitin 1948.

Ishte pikërisht në këtë kohë që BRSS dhe Rumania iu nënshkruan një protokolli që i vendoste ato nën administrimin sovjetik, pavarësisht raporteve të mëvonshme se marrëveshja nuk u ratifikua kurrë.

Në të njëjtin vit, sovjetikët ngritën një stacion radari në ishullin e gjarpërinjve për përdorim si kundërajror ashtu edhe detar.

Kontrolli sovjetik i ishullit u konfirmua në shkurt 1961 me një traktat midis BRSS dhe Rumanisë, dhe nga 1967-87 të dy vendet negociuan përcaktimin e kufijve të shelfit kontinental.

Pas rënies së Bashkimit Sovjetik në vitin 1991, kontrolli i ishullit të gjarpërinjve iu kalua Ukrainës, pavarësisht se një numër organizatash dhe partish qeveritare rumune pretendonin se ai duhej të kthehej.

Në vitin 1997, kombet nënshkruan një traktat, në të cilin të dyja “ripohojnë se kufiri ekzistues midis tyre është i paprekshëm dhe për këtë arsye, ata do të përmbahen, tani dhe në të ardhmen, nga çdo përpjekje kundër kufirit, si dhe nga çdo kërkesë ose akti i sekuestrimit dhe uzurpimit të një pjese ose të gjithë territorit të palës kontraktuese.”

Marrja në kontroll nga Rusia e ishullit të gjarpërinjve pas pushtimit të Ukrainës në vitin 2022

Më 24 shkurt 2022, dy anije luftarake të marinës ruse  Vasily Bykov dhe Moskva – sulmuan ishullin e gjarpërinjve. Në përgjigje të një transmetimi nga një prej anijeve, një roje kufitare ukrainase u përgjigj: “Shkoni q****”, një frazë që më vonë u bë një simbol i qëndrueshmërisë dhe rezistencës së Ukrainës. Ishulli u pushtua përfundimisht nga forcat ruse, ndërsa personeli ushtarak ukrainas u arrestua, raporton abcnews.al.

Ishulli është një pozicion kyç strategjik në Detin e Zi, pasi është vetëm 185 milje nga Krimea, të cilën Rusia e aneksoi në vitin 2014. Ai është gjithashtu një simbol i pretendimeve territoriale detare të Ukrainës, që shumë besojnë se është arsyeja kryesore që forcat ruse e shënjestruan atë në fillim të pushtimit të vendit.

Më 26 shkurt 2022, zyrtarët ukrainas njoftuan se Sapphire, një anije civile e kërkim-shpëtimit, ishte kapur në brigjet e ishullit Snake. Pak më pak se një muaj më vonë, u krye një shkëmbim i të burgosurve, duke rezultuar në lirimin e 19 marinarëve ukrainas, duke përfshirë ekuipazhin e Sapphire./abcnews.al

The post Historia e ishullit të gjarpërinjve: Nga Lufta e Parë Botërore deri në pushtimin rus të Ukrainës appeared first on Albeu.com.

Luftimet po zhvillohen në të njejtën ritëm që të kujton luftën e llogoreve në Luftën e Parë Botërore, sipas një analisti ushtarak. Justin Crump, shefi ekzekutiv i konsulencës së sigurisë Sibylline, tha për BBC-në, se Rusia po përpiqet të marrë në kontroll çdo territor të Ukrainës.

Kjo për shkak se ushtria mbrojtëse duket se ka një avantazh në çdo betejë të caktuar për momentin. Në disa vende, kjo favorizon ukrainasit që të mbajnë trupat në territorin e tyre.

Moska kërkon të pushtojë Severodonetsk dhe më pas pjesën e mbetur të rajonit lindor të Donbasit në mënyrë që të shpallë “çdo lloj fitoreje”. Më pas do të kërkoj të marrë në kontroll Zaporizhzhia, duke zhvendosur trupat në Kharkiv dhe të kërkojë të pushtojë Odesën në bregun jugor.

Si rezultat i taktikave të dobëta dhe mangësive të tjera, Rusia gjithashtu ka treguar se mund të sulmojë me sukses vetëm në një aks të vetëm në të njëjtën kohë, pretendon Crump.

Nga këndvështrimi ukrainas, furnizimi me armë nga vendet perëndimore – siç janë raketat e premtuara së fundmi nga SHBA-ja dhe Britania e Madhe  nuk janë “plumb i artë”, tha Crump.

Por lind pyetja për sa kohë vendet perëndimore do të vazhdojnë mbështetjen e tyre për Ukrainën, pasi as Rusia nuk do të heqë dorë dhe as Ukraina nuk do të heqë dorë nga territoret që aktualisht janë në duart e armikut të saj.

Prandaj, ekziston mundësia e një “konflikti të ngrirë në rastin më të mirë”.

The post “Konflikti Rusi-Ukrainë i ngjashëm me Luftën e Parë Botërore” appeared first on Albeu.com.

Më shumë se një muaj pasi ushtria ukrainase mori Irpin nga rusët, Volodymyr Klimashevskyi po gjen ende predha të vogla si gozhdë të shpërndara rreth kopshtit të tij dhe të ngulitura thellë në muret e shtëpisë së tij.

Nuk mund t’i nxirrni me duar, duhet të përdorni pincë, “tha Klimashevskyi, duke treguar murin e mbushur me shigjeta të errëta.

Të quajtura flechete — në frëngjisht për “shigjeta të vogla” — këto predha të mprehta si rroje, centimetra të gjata janë një shpikje brutale e Luftës së Parë Botërore, kur aleatët i përdorën ato për të goditur sa më shumë ushtarë armik. Ato janë të paketuara në predha që gjuhen nga tanket. Kur predha shpërthen, disa mijëra predha spërkaten në një zonë të madhe.

Predhat Flecette nuk janë të ndaluara, por përdorimi i tyre në zonat civile është i ndaluar sipas ligjit humanitar, për shkak të natyrës së tyre pa dallim. Ato shkaktojnë dëme të rënda ndërsa çajnë nëpër trup, duke u përdredhur dhe përkulur — dhe mund të jenë vdekjeprurëse.

The post Shigjeta vdekjeprurëse të shpikura në Luftën e Parë Botërore, ukrainasit: Janë ngado! (FOTO LAJM) appeared first on Albeu.com.

Por çfarë janë fleketat?

Këto predha metalike rreth 3 cm të gjata, njihen si fléchette– nga frëngjishtja për ‘shigjeta të vogla’.

Edhe pse ato nuk janë të paligjshme, përdorimi i tyre konsiderohet gjerësisht si brutal dhe i palejueshëm sidomos në zona lufte.

Ato kanë një reputacion të frikshëm për brutalitetin me të cilin e vrasin viktimën duke penetruar thellë në inde me mundësinë për ta çarë kockën tej për tej.

Për këtë arsye nuk janë përdorur më parë në asnjë nga luftërat e kohëve moderne.

Përse po i përdor Rusia tani?

Kjo armë njihet të jetë shpikur në Itali në fillim të viteve 1900 dhe u adoptua më vonë nga të gjithë kampet që morën pjesë në Luftën e Parë Botërore.

Shigjetat në atë kohë ishin rreth 12 cm në gjatësi, me majë të mprehtë dhe pendë për të ruajtur qëndrueshmërinë gjatë fluturimit.

Ato hidheshin nga lartësitë me anë të avionëve ushtarakë të cilët depozitonin bombola që mbanin disa dhjetëra ose qindra fleketa.

Më vonë ato u zëvendësuan nga bombat dhe eksplozivët pasi u menduan të ishin shumë arkaike dhe jo-efektive.

Gjatë viteve 50-të, amerikanët prodhuan një gjeneratë edhe më vdekje-prurësve të fleketave, me anë të një programi të koduar me nofkën ‘Qeni Përtac’.

Një bombë rreth 225 kilogramëshe lëshohej nga lartësia, duke shpërthyer në më shumë se 10,000 predha në momentin e detonimit, secila prej tyre me një gjatësi prej rreth 5 cm.

Ato e godisnin viktimën me të njëjtën fuqi si një plumb dhe me po aq probabilitet për ta lënë të vdekur.

Amerikanët e kanë përdorur ‘Qenin Përtac’ edhe në Luftën e Vietnamit, gjatë të cilës ato nisën të njihen edhe me nofkën ‘Shiu i Hekurt’.

Në fillim të viteve 2000, një grup aktivistësh për të drejtat e njeriut në Izrael u përpoq të ndalonte përdorimin e fleketave por iniciative e tyre përfundoi pa sukses.

Përpjekje të tjera për të ndaluar armë të ngjashme si minat e tokës apo predhat kanë dështuar gjithashtu.

Nuk dihen ende arsyet pse Rusia mund të ketë vendosur të përdorë një armë të këtij kalibri.

Zyrtarët ukrainas mendojnë se ushtria ruse mund të ketë hasur probleme logjistike ndaj dhe mund t’i jetë dashur t’i përdorë ato, ose ata mund të kenë vendosur në mënyrë krejt të ndërgjegjshme t’i përdorin fleketat me qëllimin e vetëm për të “terrorizuar popullsinë vendase”.

The post Çfarë janë fléchette, armët e Luftës së Parë Botërore që po përdor Putin? (FOTO LAJM) appeared first on Albeu.com.

“Ne hedhim poshtë pretendime dhe vendime të tilla që shtrembërojnë faktet historike për motive politike dhe dënojmë ata që këmbëngulin në këto gabime”, tha Ministria e Jashtme turke.

Për të dytin vit radhazi, Biden shfrytëzoi Ditën e Përkujtimit të Armenëve për ta dënuar gjenocidin që ndodhi më shumë se një shekull më parë, shkruan agjencia gjermane e lajmeve, dpa.

“Më 24 prill 1915, autoritetet osmane arrestuan intelektualë armenë dhe drejtues të komunitetit në Kostandinopojë. Kjo shënoi fillimin e gjenocidit armen, një nga krimet masive më të mëdha të shekullit të 20-të”, tha presidenti amerikan.

“Sot ne kujtojmë një milion e gjysmë armenë të cilët u deportuan, masakruan ose marshuan drejt vdekjes së tyre përmes një fushate shfarosjeje dhe ne vajtojmë për humbjen tragjike të kaq shumë jetëve”, tha lideri amerikan në një deklaratë. Në vitin 2019, të dyja dhomat e Kongresit të SHBA miratuan rezoluta që njohin gjenocidin ndaj armenëve.

Turqia, si pasardhëse ligjore e Perandorisë Osmane, njeh vrasjen e 300 deri në 500 mijë njerëzve, por kundërshton klasifikimin e gjenocidit, shkruan dpa. Turqia beson se armenët dhe turqit u vranë në luftën civile që ndodhi kur armenët u ngritën kundër autoriteteve osmane, në anën e trupave ruse që sulmuan Perandorinë. /GazetaExpress/

The post Joe Biden përmend një fakt nga Lufta I Botërore, tërbohet Turqia appeared first on Albeu.com.