Vendimet e fundit të autoriteteve kosovare kanë ndezur një debat të ashpër me Bashkimin Evropian, duke vënë në qendër mënyrën sesi Brukseli i qaset ushtrimit të sovranitetit institucional nga ana e Prishtinës. Rasti i shkarkimit të shtatë prokurorëve të komunitetit serb dhe operacioni për shembjen e objekteve të paligjshme në zonën e Liqenit të Ujmanit janë kthyer në pika të nxehta përplasjeje mes palëve.

Prokurorët në fjalë kishin braktisur detyrat e tyre në kuadër të një lëvizjeje të organizuar politike nga Beogradi, çka e shtyu Prishtinën të vepronte për ruajtjen e funksionalitetit të sistemit të drejtësisë. Ndërkohë, shembja e banesave buzë liqenit, e kryer nën vëzhgimin e forcave paqeruajtëse të KFOR-it, u pasua me kritika nga bashkësia ndërkombëtare, e cila shprehu rezerva dhe bëri thirrje për ndërprerje të menjëhershme të aksionit.

Këto episode kanë rindezur dilemat mbi ekuilibrin delikat midis presionit ndërkombëtar për standarde procedurale dhe të drejtës së institucioneve vendase për të garantuar rendin kushtetues dhe integritetin territorial. Në një intervistë për “Bota sot”, analisti Enver Bytyçi ofroi një perspektivë të prerë mbi këtë situatë.

Sipas tij, refuzimi për të riintegruar në sistem prokurorët që dhanë dorëheqjen në vitin 2022 si shenjë proteste ndaj shtetësisë së Kosovës, si dhe goditja e ndërtimeve pa leje në pronësi të Ujësjellësit të Ibrit, janë dëshmi konkrete të pjekurisë shtetërore dhe përkushtimit ndaj sundimit të ligjit.

Bytyçi argumenton se qëndrimet e BE-së dhe disa prej ambasadave kryesore perëndimore në Prishtinë janë kontradiktore. “Ndërsa predikojnë respektimin e shtetit ligjor, ato kritikojnë hapur momentin kur institucionet e Kosovës marrin masa për ta zbatuar këtë parim në praktikë,” vuri në dukje profesori.

Duke hulumtuar më thellë, Bytyçi saktësoi se vendimi i ushtrueses së detyrës së presidentit, znj. Albulena Haxhiu, erdhi si rrjedhojë e refuzimit paraprak nga Këshilli Prokurorial për të pranuar kthimin e tyre. “Lidhur me aksionin te Liqeni i Ujmanit,” shtoi ai, “operacioni u zhvillua pa probleme dhe me praninë mbikëqyrëse të KFOR-it, çka tregon profesionalizëm dhe koordinim.”

Zëdhënësi i BE-së i etiketoi këto veprime si shkaktare destabiliteti, ndjekur nga reagime të ambasadave britanike, italiane dhe gjermane, ku kjo e fundit theksoi se disa objekte kishin çështje të pazgjidhura gjyqësore. Megjithatë, për Bytyçin, këto qëndrime përbëjnë një rast klasik të standardeve të dyfishta, pasi, sipas tij, zbatimi selektiv i ligjit është rruga më e shkurtër drejt anarkisë dhe humbjes së besimit të qytetarëve.

“Ligji në Kosovë vlen për këdo që është shtetas i saj, pa dallim etnik. Nëse për disa komunitete kërkohet zbatim rigoroz, ndërsa për të tjerët tolerohet shkelja, vetë shteti humbet rolin e arbitrit. Ky diskriminim pozitiv i inkurajon shkelësit serbë të vazhdojnë me veprime që minojnë strukturat shtetërore,” paralajmëroi ai.

Më tej, profesori nënvizoi se autoritetet vendimmarrëse të Kosovës janë të vetmet që kanë të drejtë të vendosin mbi karrierën e prokurorëve dhe policëve që braktisën detyrën, jo diplomatët e huaj. “Kushtetuta, të cilën e hartuan vetë partnerët ndërkombëtarë dhe Parlamenti e votoi pa ndryshime, nuk lë shteg për ndërhyrje të jashtme në këto çështje. Por kur Prishtina e zbaton atë, përballet me kërkesa për tolerancë dhe lëshime të pafundme, të cilat për pak sa nuk çuan në copëtimin e vendit,” deklaroi Bytyçi.

Ai e vlerësoi pavarësinë e treguar nga qeveria e Albin Kurtit si një domosdoshmëri që, edhe pse fillimisht e habitshme për aleatët, u provua e drejtë nga ngjarjet e mëvonshme. “Kurti nuk veproi sipas tekave personale, por në përputhje me Kornizën Ligjore,” insistoi ai.

Duke e ilustruar me shembullin e konstituimit të komunave në veri, i cili parapriu sulmit terrorist në Banjskë, Bytyçi pyeti retorikisht se çfarë katastrofe do të kishte ndodhur nëse ajo zonë do të mbetej një hapësirë jashtë kontrollit të shtetit. “Historia i dha të drejtë Kurtit, jo kritikëve të tij,” përmblodhi ai.

Në përfundim të analizës së tij për median, Bytyçi i bëri thirrje faktorit evropian që të braktisë qasjen me dy shpejtësi. “Stabiliteti nuk forcohet duke llastuar dhunuesit, por duke treguar vendosmëri. Nëse BE-ja ka modele më të mira se si funkcionon shteti i së drejtës për të gjithë qytetarët, të na i prezantojë. Përndryshe, respektimi i pakushtëzuar i sovranitetit të institucioneve tona mbetet e vetmja rrugë për demokraci dhe liri të mirëfilltë në shoqërinë kosovare,” përmbylli ai bisedën.

The post Tensionet mes Prishtinës dhe Brukselit thellohen – Bytyçi: Kosova nuk pranon më trajtim të pabarabartë! appeared first on Albeu.com.

Vendimet e fundit të autoriteteve kosovare kanë ndezur një debat të ashpër mbi qëndrimin e Bashkimit Evropian ndaj sovranitetit ligjor të shtetit. Rasti i shkarkimit të shtatë prokurorëve me origjinë serbe dhe operacioni për shembjen e disa banesave pranë Liqenit të Ujmanit kanë vënë në pah mospërputhjet në vlerësimin e veprimeve institucionale të Kosovës.

Kur bëhet fjalë për prokurorët serbë, të cilët u tërhoqën nga postet e tyre si pjesë e një fushate të mirëorkestruar politike nga Beogradi, shumë analistë konsiderojnë se autoritetet në Prishtinë ndërhynë pikërisht për të garantuar funksionimin normal të organeve të drejtësisë. Në mënyrë të ngjashme, edhe aksioni për prishjen e objekteve të paligjshme buzë liqenit ka provokuar reagime nga bashkësia ndërkombëtare, e cila ka manifestuar merak dhe ka bërë thirrje për ndaljen e menjëhershme të punimeve.

Këto episode e kanë rikthyer në vëmendje dilemën e vjetër: si të gjendet baraspesha midis presioneve të partnerëve të jashtëm për ndjekjen e procedurave formale dhe domosdoshmërisë që organet kosovare të ushtrojnë autoritetin e tyre në funksion të mbrojtjes së rendit kushtetues dhe pavarësisë institucionale.

Profesori Enver Bytyçi, në një bisedë për “Bota sot”, i shqyrtoi këto zhvillime me një qasje kritike ndaj reagimeve nga jashtë.

Sipas tij, si refuzimi për të riintegruar në sistemin e ndjekjes penale ish-prokurorët që dhanë dorëheqjen për arsye politike, ashtu edhe shembja e konstruksioneve pa leje në tokën e Ujësjellësit të Ibrit, shënojnë përparime konkrete në drejtim të konsolidimit të sundimit të ligjit dhe të sovranitetit institucional të vendit.

Bytyçi vuri në dukje një kontradiksion në qëndrimin e Brukselit dhe të disa misioneve diplomatike perëndimore, të cilat nga njëra anë insistojnë për respektimin e shtetit ligjor, por nga ana tjetër ngrenë kritika atëherë kur institucionet e Kosovës marrin masa për të zbatuar ligjin në juridiksionin e tyre.

“Javën që lamë pas, dy çështje monopolizuan vëmendjen e publikut. Ushtruesja e detyrës së presidentit, Albulena Haxhiu, nuk pranoi rikthimin në detyrë të shtatë ish-prokurorëve nga radhët e komunitetit serb, të cilët në vitin 2022 ishin dorëhequr të shtyrë nga motive politike, duke sfiduar hapur shtetësinë e Kosovës. Vendimi i zonjës Haxhiu erdhi pasi Këshilli Prokurorial i Kosovës kishte refuzuar më parë kërkesën e tyre për t’u rikthyer në sistem. Kjo ishte e para. E dyta ka të bëjë me aksionin e ditëve të fundit për rrënimin e objekteve pa leje në pronën e Ujësjellësit të Ibrit, një operacion që u përmbyll pa trazira dhe nën vëzhgimin e trupave të KFOR-it,” deklaroi ai.

“Reagimi i faktorit ndërkombëtar nuk vonoi. Fillimisht, zëdhënësi i Bashkimit Evropian deklaroi se ‘këto veprime ushqejnë destabilitet’. Më pas u rreshtuan ambasadat në Prishtinë, ajo e Britanisë së Madhe, e Italisë e të tjera. Ndërkaq, ambasada gjermane vuri në dukje se disa prej ndërtimeve të prishura gjendeshin në proces shqyrtimi gjyqësor, duke e përqendruar kritikën e saj pikërisht aty.”

Më tej, Bytyçi argumenton se të dy këto veprime dëshmojnë përkushtimin e ekzekutivit, të policisë dhe të organeve të ndryshme të Kosovës për të forcuar shtetin ligjor dhe sovranitetin. Ky, sipas tij, do të duhej të ishte po ashtu objektivi i vetë Bashkimit Evropian dhe i shteteve ambasadat e të cilave shprehën shqetësim. “Kemi të bëjmë me një paradoks të pakuptueshëm: në njërën anë, BE-ja dhe vendet anëtare kërkojnë shtet të së drejtës dhe sundim të ligjit, ndërsa në anën tjetër kundërshtojnë kur shteti i Kosovës e zbaton atë ligj,” theksoi ai.

Në këtë kontekst, profesori nënvizon se ligji duhet të jetë i njëjtë për të gjithë banorët e Kosovës, pa marrë parasysh origjinën etnike apo përkatësinë fetare. Ai është i mendimit se një trajtim i diferencuar i shkeljeve të normave juridike e minon shtetin e së drejtës dhe e gërryen besimin e qytetarëve te institucionet.

“Është koha t’ua bëjmë të qartë aleatëve e partnerëve të Kosovës se ligji këtu nuk vlen vetëm për shqiptarët, boshnjakët, romët, ashkalitë, turqit, kroatët e grupet e tjera. Ai zbatohet edhe për serbët, të cilët janë shtetas të këtij shteti. Kur zbatimi i ligjit kërkohet për dikë, por kundërshtohet për të tjerët – konkretisht për serbët që e dhunojnë atë – atëherë krijohet anarki. Shteti humbet rolin e tij si arbitër dhe si vegël e vënies në jetë të ligjit, ndërkohë që popullsia humb besimin te strukturat shtetërore. Për më tepër, diskriminimi pozitiv ndaj serbëve i inkurajon që t’i thellojnë shkeljet, t’i përsërisin dhe të prodhojnë probleme kronike për funksionimin e shtetit,” shtjelloi ai.

Bytyçi pohon se e drejta për të marrë vendime mbi zbatimin e ligjit dhe funksionimin e institucioneve u takon ekskluzivisht autoriteteve vendimmarrëse të Kosovës, e jo faktorëve të jashtëm. Ai thekson se stabiliteti nuk ndërtohet duke toleruar shkeljet, por duke treguar vendosmëri dhe njëkohësisht gjakftohtësi në ekzekutimin e ligjit. Sipas tij, ingerencat dhe sugjerimet e partnerëve ndërkombëtarë, edhe kur nuk janë të motivuara nga keqdashja, kanë prodhuar efekte anësore që kanë ndikuar në aftësinë e Kosovës për të vepruar në mënyrë autonome.

“A duhet vërtet Bashkimi Evropian t’i shërbejë një narracioni të tillë, duke kritikuar moskthimin e prokurorëve dhe të policëve të dorëhequr në strukturat përkatëse? Unë mendoj se jo. Stabiliteti i Kosovës nuk arrihet duke ledhatuar shkelësit e ligjit dhe të së drejtës në Kosovë. Ai arrihet duke dëshmuar vendosmëri dhe maturi në zbatimin e ligjit,” tha ai.

“Vendimi për të mos i rikthyer prokurorët dhe policët e dorëhequr në pozicionet që mbanin katër vjet më parë është prerogativë e autoriteteve vendimmarrëse të Kosovës, konkretisht e Këshillit Prokurorial, e drejtorit të Policisë së Shtetit dhe e presidentit të vendit. Kjo nuk është aspak ekskluzivitet i Bashkimit Evropian apo i ambasadave evropiane në Prishtinë. Megjithatë, këta kritikë nuk kanë asnjë vërejtje për vetë ligjin dhe Kushtetutën e Kosovës. Dhe nuk mund të kenë, sepse Kushtetutën e kanë hartuar vetë ata. Parlamenti i Kosovës thjesht e ka miratuar, pa të drejtë për të ndryshuar projektin e paraqitur nga Plani i Ahtisaarit.”

“Por paradoksi qëndron në faktin se, kur Kosova e zbaton këtë Kushtetutë dhe këto ligje, atëherë na thonë: ‘Ngadalë, duhet mirëkuptim, duhen bisedime, duhet tolerancë, duhen kompromise, duhen lëshime’. Lësho e lësho, dhe Kosova për pak sa nuk humbi pjesën më të pasur të territorit të saj. Çdo gjë ka limite. Këto limite u tejkaluan pikërisht për shkak të këshillave dhe rekomandimeve të BE-së dhe partnerëve tanë,” shtoi profesori.

“Ndoshta ndërhyrja e tyre nuk ka qenë e shtyrë nga qëllime të liga. Por pasojat kanë qenë të dëmshme. Në këtë pikë, qeveria e zotit Kurti vendosi të veprojë në mënyrë të pavarur për zbatimin e ligjit. Faktori evropian, e madje edhe ai amerikan, nuk ishin mësuar me refuzimin e udhëheqjes kosovare dhe me veprimin autonom të institucioneve të saj. U habitën dhe pyetën: si është e mundur që një kryeministër me emrin Albin Kurti vepron sipas bindjeve të veta?”, rrëfeu ai.

Ai shton se ecuria e mëpasshme e zhvillimeve, sipas tij, i dha të drejtë qasjes së kryeministrit Albin Kurti në zbatimin e ligjit dhe të Kushtetutës së Kosovës. Respektimi i sovranitetit të institucioneve vendase dhe aplikimi i njëtrajtshëm i ligjit për të gjithë qytetarët janë parakushte për forcimin e demokracisë dhe të shtetit të së drejtës. Sipas tij, partnerët ndërkombëtarë duhet ta përkrahin këtë qasje dhe, atëherë kur parashtrojnë kritika, të jenë të gatshëm të ofrojnë edhe modele konkrete se si zbatohen parimet e sundimit të ligjit.

“Koha e vërtetoi se Kurti nuk ndoqi bindjet e tij personale. Përkundrazi, ai zbatoi ligjin dhe Kushtetutën e vendit. Madje bëri lëshime, të paktën në aspektin kohor, duke i zgjatur afatet. Ndërkombëtarët sërish shfaqën pakënaqësi me Kurtin, derisa koha i dha atij të drejtë,” theksoi ai.

“Pas konstituimit të kryetarëve të komunave, për shembull, ndodhi akti terrorist në Banjskë. Ndërkombëtarët mbetën të shtangur. Po sikur ata kryetarë dhe policia e Kosovës të mos ishin të pranishëm në veri, çfarë do të kishte ndodhur në atë ‘tokë të askujt’?!” pyeti profesori.

“Praktika është prova e së vërtetës. E vërteta dhe e drejta rezultuan në anën e Albin Kurtit. Prandaj, edhe evropianët dhe ambasadat duhet ta respektojnë sovranitetin e Kosovës në zbatimin e ligjit dhe në funksionimin e shtetit të së drejtës,” përfundoi ai.

“Nuk besoj se ekziston rrugë tjetër për lirinë dhe demokracinë e shoqërisë kosovare, përveç zbatimit të ligjit dhe veprimit të tij në mënyrë të barabartë për të gjithë qytetarët e Kosovës, pavarësisht përkatësisë etnike dhe fetare. Prandaj, kur BE-ja bën vërejtje, do të ishte mirë të na tregonte ndonjë model të ri që vetë BE-ja e zbaton për respektimin e ligjit dhe të shtetit të së drejtës!”, mbylli intervistën e tij Enver Bytyçi për “Bota sot”.

The post Përplasje ligjore mes Prishtinës dhe Brukselit – Bytyçi: Standardet e dyfishta duhet të marrin fund! appeared first on Albeu.com.

Kritikat e Bashkimit Evropian ndaj vendimeve të institucioneve të Kosovës, si në rastin e lirimit nga detyra të shtatë prokurorëve serbë ashtu edhe në aksionin për rrënimin e disa shtëpive buzë Liqenit të Ujmanit, kanë hapur debat mbi qasjen e BE-së ndaj autoriteteve të Kosovës dhe mënyrën se si vlerësohen vendimet e institucioneve të saj.

Në rastin e prokurorëve serbë, të cilët u larguan nga detyrat në kuadër të një aksioni të koordinuar politik nga Beogradi, shumëkush vlerëson se Kosova kishte vepruar për të mbrojtur funksionalitetin e sistemit të drejtësisë dhe se reagimi ndërkombëtar do të duhej të merrte parasysh rrethanat politike që çuan në këtë situatë. Ngjashëm, edhe vendimi për rrënimin e disa shtëpive buzë Liqenit të Ujmanit ka nxitur reagime nga bashkësia ndërkombëtare, e cila ka shprehur shqetësim dhe ka kërkuar ndërprerjen e aksionit.

Këto zhvillime kanë rikthyer diskutimet mbi balancën mes kërkesave të partnerëve ndërkombëtarë për respektimin e procedurave dhe nevojës që institucionet e Kosovës të ushtrojnë kompetencat e tyre në mbrojtje të rendit ligjor dhe sovranitetit institucional.

Në lidhje me këto zhvillime, për “Bota sot” foli profesori Enver Bytyçi.

Sipas tij, vendimet e institucioneve të Kosovës për të mos rikthyer në sistemin prokurorial ish-prokurorët serbë që kishin dhënë dorëheqje për motive politike, si dhe aksioni për largimin e ndërtimeve pa leje në pronën e Ujësjellësit të Ibrit, përbëjnë hapa drejt forcimit të shtetit ligjor dhe sovranitetit institucional.

Enver Bytyçi.

Bytyçi vlerësoi se reagimet e Bashkimit Evropian dhe disa ambasadave perëndimore ndaj këtyre rasteve krijojnë një kontradiktë, pasi, në njërën anë, kërkohet respektimi i sundimit të ligjit, ndërsa, në anën tjetër, sipas tij, shfaqen kritika kur institucionet e Kosovës ndërmarrin veprime për zbatimin e ligjit në territorin e saj.

“Dy ngjarje të kësaj jave tërhoqën vëmendjen e opinionit publik. Ushtruesja e detyrës së presidentit, Albulena Haxhiu, refuzoi kthimin në detyrë të shtatë ish-prokurorëve të komunitetit serb, të cilët kishin dhënë dorëheqje nga detyra në vitin 2022 për motive politike, madje në kundërvënie ndaj shtetësisë së Kosovës. Refuzimi i zonjës Haxhiu erdhi pasi Këshilli Prokurorial i Kosovës nuk e pranoi kërkesën e këtyre personave për t’u rikthyer në sistemin e prokurorisë. Kjo ishte e para. E dyta lidhet me aksionin e dy ditëve të fundit për prishjen e ndërtimeve pa leje në pronën e Ujësjellësit të Ibrit, aksion i cili përfundoi me sukses dhe pa incidente, madje nën mbikëqyrjen e forcave të KFOR-it.

Për të dyja këto raste reagoi faktori ndërkombëtar. Fillimisht, zëdhënësi i Bashkimit Evropian, i cili deklaroi se “këto veprime nxisin destabilitet”. Më pas reaguan ambasadat në Prishtinë, ajo e Britanisë së Madhe, ambasada e Italisë etj. Ndërsa ambasada e Gjermanisë vuri theksin se disa nga këto objekte që u prishën ishin në proces gjyqësor, duke e lokalizuar vërejtjen ndaj këtij aksioni.

Të dyja këto akte, në fakt, dëshmojnë për kontributin e qeverisë, policisë dhe institucioneve të Kosovës në forcimin e shtetit ligjor dhe sovranitetit shtetëror të Kosovës. Ky duhet të jetë gjithashtu qëllimi i Bashkimit Evropian dhe i vendeve, ambasadat e të cilave reaguan në këto raste. Sepse ekziston një kontradiktë e pakuptimtë: në njërën anë, Bashkimi Evropian dhe vendet e tij kërkojnë shtet të së drejtës dhe sundim të ligjit, ndërsa, në anën tjetër, bëjnë vërejtje pse shteti i Kosovës zbaton ligjin”, deklaroi ai.

Për këtë, profesori thekson se zbatimi i ligjit duhet të jetë i barabartë për të gjithë qytetarët e Kosovës, pa dallim etnie apo përkatësie. Ai vlerëson se trajtimi i pabarabartë i shkeljeve të ligjit dobëson shtetin e së drejtës dhe dëmton besimin e qytetarëve në institucione.

“Duhet sqaruar njëherë e mirë aleatët dhe partnerët e Kosovës se ligji në këtë vend nuk është vetëm për shqiptarët, boshnjakët, romët, ashkalitë, turqit, kroatët etj. Ligji zbatohet edhe ndaj serbëve, të cilët janë shtetas të këtij vendi. Nëse kërkohet zbatimi i ligjit dhe veprimi i shtetit të së drejtës për disa, ndërsa kundërshtohet për disa të tjerë, në rastin konkret për serbët shkelës të ligjit, atëherë vjen anarkia. Shteti e humb kuptimin e të qenit arbitër dhe instrument i zbatimit të ligjit, ndërsa shoqëria kosovare humbet besimin te institucionet. Përveç kësaj, diskriminimi pozitiv ndaj serbëve i nxit ata që ta thellojnë shkeljen e ligjit, ta përsërisin këtë shkelje dhe të krijojnë probleme në funksionimin e shtetit në mënyrë permanente”.

Më tej, Bytyçi vlerëson se vendimet për zbatimin e ligjit dhe funksionimin e institucioneve të Kosovës u takojnë autoriteteve vendimmarrëse të vendit dhe jo faktorëve të jashtëm.

Ai thekson se stabiliteti nuk mund të ndërtohet përmes tolerimit të shkeljeve të ligjit, por përmes një zbatimi të vendosur dhe të barabartë të tij. Sipas tij, ndërhyrjet dhe rekomandimet e partnerëve ndërkombëtarë, edhe nëse nuk kanë pasur qëllime të këqija, kanë sjellë pasoja që kanë ndikuar në mënyrën se si Kosova i ushtron vendimet e saj të pavarura.

“A duhet t’i shërbejë kësaj narrative Bashkimi Evropian, duke reaguar me kritika për moskthimin e prokurorëve dhe policëve të dorëhequr në strukturat përkatëse? Besoj se jo. Stabiliteti i Kosovës nuk arrihet duke përkëdhelur dhunuesit e ligjit dhe të së drejtës në Kosovë. Stabiliteti realizohet duke dëshmuar vendosmëri dhe, njëkohësisht, maturi në zbatimin e ligjit.

Moskthimi i prokurorëve dhe policëve të dorëhequr në detyrat që kishin para katër vitesh është e drejtë ekskluzive e autoriteteve vendimmarrëse të Kosovës, përkatësisht e Këshillit Prokurorial, drejtorit të Policisë së Shtetit dhe presidentit të vendit. Nuk është ekskluzivitet as i Bashkimit Evropian, as i ambasadave evropiane në Prishtinë. Por këta vërejtës nuk kanë asnjë ankesë për ligjin dhe Kushtetutën e Kosovës. Dhe nuk kanë si të kenë ankesa, sepse Kushtetutën e kanë formuluar vetë ata. Parlamenti i Kosovës thjesht e ka votuar atë, pa të drejtë ndryshimi të draftit të paraqitur nga Plani Ahtisaari.

Por paradoksi është se, kur këtë Kushtetutë dhe këto ligje i zbaton Kosova, thonë: “Dalë-dalë, duhet mirëkuptim, duhen bisedime, duhet tolerancë, duhen kompromise, duhen lëshime”. Lësho e lësho, Kosova gati humbi pjesën më të pasur të territorit të saj. Çdo gjë ka limite. Limitet u tejkaluan për shkak të këshillave dhe rekomandimeve të BE-së dhe partnerëve tanë.

Ndoshta ndërhyrja e tyre nuk ka pasur qëllime të këqija. Por ama ka pasur pasoja të këqija dhe të dëmshme. Atëherë, qeveria e zotit Kurti vendosi të veprojë e pavarur në zbatimin e ligjit. Faktori evropian, e madje edhe amerikanët, nuk ishin mësuar me refuzimin e lidershipit të Kosovës dhe veprimin e pavarur të institucioneve të saj. U befasuan. Thanë: si ka mundësi që një kryeministër me emrin Albin Kurti vepron sipas bindjes së tij?”, shtjelloi profesori.

Ndër të tjera, ai potencon se zhvillimet e mëvonshme, sipas tij, dëshmuan drejtësinë e qasjes së kryeministrit Albin Kurti në zbatimin e ligjit dhe Kushtetutës së Kosovës.

Mes tjerash, ai u shpreh se respektimi i sovranitetit të institucioneve vendore dhe zbatimi i barabartë i ligjit për të gjithë qytetarët janë të domosdoshëm për forcimin e demokracisë dhe shtetit të së drejtës. Sipas tij, partnerët ndërkombëtarë duhet ta mbështesin këtë qasje dhe, kur japin kritika, të ofrojnë edhe modele konkrete të zbatimit të parimeve të sundimit të ligjit.

“Koha dëshmoi se Kurti nuk veproi sipas bindjes së tij personale. Përkundrazi, zbatoi ligjin dhe Kushtetutën e vendit. Madje bëri lëshime, së paku në kohë, dhe i zgjati afatet e zbatimit të ligjit. Ndërkombëtarët sërish ishin të pakënaqur me Kurtin, derisa koha i dha të drejtë atij.

Pas konstituimit, për shembull, të kryetarëve të komunave ndodhi akti terrorist i Banjskës. Ndërkombëtarët u befasuan. Po sikur të mos ishin në detyrë ata kryetarë dhe policia e Kosovës në veri, çfarë do të kishte ndodhur me këtë “tokë të askujt”?!

Praktika është prova e së vërtetës. E vërteta dhe e drejta u faktuan në anën e Albin Kurtit. Prandaj, edhe evropianët dhe ambasadat duhet ta respektojnë sovranitetin e Kosovës për zbatimin e ligjit dhe veprimin e shtetit të së drejtës.

Nuk besoj se ka rrugë tjetër për lirinë dhe demokracinë e shoqërisë kosovare, përveç zbatimit të ligjit dhe veprimit të tij në mënyrë të barabartë për të gjithë qytetarët e Kosovës, pavarësisht përkatësisë etnike dhe fetare. Prandaj, kur BE-ja bën vërejtje, është mirë të na tregojë ndonjë model të ri që vetë BE-ja e zbaton për respektimin e ligjit dhe të shtetit të së drejtës!”, përmbylli Enver Bytyçi për “Bota sot”.

The post Tensionet Kosovë – BE: Enver Bytyçi denoncon trajtimin e pabarabartë ndaj vendimeve të institucioneve appeared first on Albeu.com.

Kjo skemë njihet si “pagë kalimtare” dhe u garanton ish-deputetëve pagesë mujore deri në 12 muaj pas mbarimit të mandatit, edhe në rastet kur nuk rizgjidhen dhe nuk mbajnë më asnjë funksion parlamentar.

Një skemë që i kushton miliona buxhetit

Nga legjislatura e fundit, e cila u konstituua më 11 shkurt dhe u shpërnda më 28 prill, një ish-deputet mund t’i kushtojë buxhetit të shtetit afërsisht 23 mijë euro brenda një viti, pa ushtruar asnjë detyrë në Kuvend.

Në këtë kohë, institucioni ligjvënës vazhdon të mos jetë funksional, pasi pritet konstituimi i ri mbi bazën e rezultateve nga zgjedhjet e parakohshme parlamentare të 7 qershorit, të cilat ende nuk janë certifikuar.

Të dhënat e siguruara nga Kuvendi i Kosovës tregojnë se nga 120 deputetë gjithsej, 80 prej tyre kanë aplikuar në muajin maj për pagën kalimtare prej 1.914 eurosh.

Kjo shumë arrin në rreth 153 mijë euro në muaj nga buxheti i shtetit, ose afërsisht dy milionë euro në vit.

E mbështetur në ligj, por e diskutueshme etikisht

Paga kalimtare parashihet me ligj, pa marrë parasysh sa ka zgjatur mandati i deputetit apo faktin nëse ai nuk e ushtron më funksionin.

Ligji për të drejtat dhe përgjegjësitë e deputetit përcakton se ish-deputetët mund ta marrin këtë kompensim derisa të sigurojnë të ardhura nga një burim tjetër ose pensioni, por jo më shumë se 12 muaj.

Organizatat që monitorojnë punën e Kuvendit vlerësojnë se legjislatura e fundit, e dhjeta me radhë, ka qenë joefektive.

Sipas Institutit të Kosovës për Drejtësi (IKD), nga shkurti deri në prill, Kuvendi ka zhvilluar 24 seanca, kryesisht të jashtëzakonshme, me vendimmarrje të shpejtë dhe pa debat substancial.

Hulumtuesi ligjor në IKD, Melos Kolshi, thotë se edhe pse kjo pagesë është e ligjshme, ajo nxjerr në pah një hendek të dukshëm mes ligjit dhe etikës publike.

Sipas tij, shqetësimi kryesor lidhet me zbatimin pothuajse automatik të kësaj të drejte, në një kohë kur qytetarët po përballen me papunësi, rritje të kostos së jetesës dhe paga të ulëta.

Ai nënvizon se çështja nuk ka vetëm dimension ligjor, por edhe moral, duke theksuar se secili ish-deputet duhet ta vlerësojë vetë nëse e ka realisht të nevojshëm këtë kompensim.

“Nëse një ish-deputet ka mundësi të kthehet menjëherë në profesionin e tij apo ka burime të tjera të të ardhurave, atëherë përfitimi i pagës kalimtare vetëm pse e lejon ligji, është vështirë të arsyetohet nga pikëpamja etike”, thotë Kolshi për Radion Evropa e Lirë.

“E paarsyeshme në një ekonomi me sfida”

Nga këndvështrimi ekonomik, kjo skemë po shihet me edhe më shumë kritika.

Ish-guvernatori i Bankës Qendrore të Kosovës, Fehmi Mehmeti, e quan këtë pagesë të pajustifikueshme në rrethanat aktuale ekonomike të vendit.

Ai thotë se, megjithëse synimi është të ndihmohet tranzicioni i ish-deputetëve, një kosto prej rreth dy milionë eurosh në vit është vështirë të arsyetohet në një ekonomi që përballet me inflacion dhe papunësi.

“Dy milionë euro do të mund të orientoheshin në arsim, shëndetësi, mbështetje për të rinjtë, bursa studentore apo programe punësimi”, thotë Mehmeti për Radion Evropa e Lirë.

Sipas Fondit Monetar Ndërkombëtar, aktiviteti ekonomik në Kosovë është ngadalësuar, ndërsa inflacioni është rritur gjatë vitit të fundit.

Të dhënat e Agjencisë së Statistikave të Kosovës tregojnë se inflacioni në muajin maj ka arritur në 6.8 për qind, kryesisht si pasojë e rritjes së çmimeve të produkteve ushqimore.

Në tremujorin e parë të këtij viti, ekonomia ka regjistruar rritje prej 5.4 për qind, por ekspertët vlerësojnë se një rritje njëshifrore nuk mjafton për të përmirësuar dukshëm mirëqenien e qytetarëve.

Papunësia vazhdon të mbetet në nivelin 10.9 për qind, ndërsa paga mesatare mujore është 713 euro.

Thirrje për ndryshim të bazës ligjore

Si Mehmeti, ashtu edhe Kolshi, vlerësojnë se baza ligjore duhet të rishikohet, por jo të hiqet krejtësisht kjo e drejtë.

Sipas Kolshit, thelbi i problemit nuk është ekzistenca e pagës kalimtare, por mënyra se si ajo është ndërtuar.

Ai propozon që afati 12-mujor të rishqyrtohet, veçanërisht kur mandatet parlamentare, në praktikë, mund të zgjasin shumë më pak.

Sipas tij, një model më fleksibil do të ishte më i drejtë dhe më proporcional me kohëzgjatjen reale të mandatit.

“Një periudhë fikse prej 12 muajsh mund të mos jetë gjithmonë e justifikuar, prandaj mund të shqyrtohet një afat më i shkurtër ose një model gradual që zvogëlon kompensimin me kalimin e kohës, varësisht se sa ka zgjatur legjislatura”, thotë Kolshi.

Mehmeti sugjeron që paga kalimtare të kufizohet nga 3 deri në 6 muaj, ose të lidhet më ngushtë me kohëzgjatjen e shërbimit parlamentar.

“Kjo do të rriste përgjegjshmërinë dhe transparencën në përdorimin e parasë së taksapaguesve… sepse, viteve të fundit, janë shpeshtuar ciklet zgjedhore, e rrjedhimisht edhe pagesat”, thekson ai.

Një skenë politike me zgjedhje të shpeshta

Në vetëm një vit e gjysmë, Kosova ka zhvilluar tri palë zgjedhje parlamentare, një tregues i paqëndrueshmërisë politike që ndikon drejtpërdrejt edhe në barrën financiare për shtetin.

Pas zgjedhjeve të 7 qershorit, Komisioni Qendror i Zgjedhjeve pritet t’i shpallë rezultatet përfundimtare deri në fund të muajit, e më pas pritet edhe konstituimi i Kuvendit të ri.

Rezultatet preliminare tregojnë se Lëvizja Vetëvendosje ka fituar 53 ulëse, Partia Demokratike e Kosovës 22, Lidhja Demokratike e Kosovës 18 dhe Aleanca për Ardhmërinë e Kosovës 7.

Njëzet ulëse janë të rezervuara për komunitetet pakicë, prej tyre dhjetë për serbët dhe dhjetë për komunitetet e tjera.

Nga legjislatura e fundit, 36 deputetë kanë mbetur jashtë Kuvendit, por numri përfundimtar i përfituesve të pagës kalimtare do të dihet vetëm pas formimit të Qeverisë, pasi disa deputetë pritet të emërohen ministra dhe të lirojnë mandatet. / REL

The post Mbi 150 mijë euro në muaj nga buxheti për ish-deputetët përmes “pagës kalimtare” appeared first on Albeu.com.

Përmes një deklarate për mediat, ky institucion kërkon rishikimin e aktit normativ dhe përfaqësues të tyre të jenë pjesë e konsultimeve. Urdhri i Mjekut thotë se para botimit në fletoren zyrtare nuk ka ditur asnjë detaj mbi ndryshimet në ligj.

Ndryshimet ligjore, sipas Urdhrit të Mjekut, e kthejnë këtë institucion nga edukues në ndëshkues dhe nga ent publik jo buxhetor i pavarur, profesional, kthehet në një shtojcë apo departament të ministrisë së Shëndetësisë.

Urdhri i Mjekut thotë se me ndryshimet ligjore të ndërmarra i humbet pavarësia dhe nuk ka asnjë element të vetërregullimit apo të vetëqeverisjes profesionale.

The post Urdhri i mjekut, kundër ndryshimeve në ligj: “Nuk janë konsultuar me ne, kthehemi në shtojcë të ministrisë” appeared first on Albeu.com.

Policia njoftoi se shëtitja e qenve në parqe ishte një krim. Ndalimi u justifikua si një masë për të “mbrojtur sigurinë e publikut”.

Në të njëjtën kohë, parlamenti iranian mund të miratojë së shpejti projektligjin për Mbrojtjen e të Drejtave të Publikut Kundër Kafshëve, i cili do të kufizonte pronësinë e kafshëve shtëpiake në të gjithë bordin.

Sipas legjislacionit të propozuar, personat do të gjobiten me rreth 800 dollarë për “importin, blerjen dhe shitjen, transportin dhe mbajtjen” e një sërë kafshësh, duke përfshirë kafshët shtëpiake të zakonshme si macet, breshkat dhe lepujt.

“Debatet rreth këtij projektligji filluan më shumë se një dekadë më parë, kur një grup deputetësh iranianë u përpoqën të promovonin një ligj për të konfiskuar të gjithë qentë dhe për t’i dhënë në kopshte zoologjike ose për t’i lënë në shkretëtirë,” tha për BBC-në Dr Payam Mohebi, presidenti i Shoqatës Veterinare të Iranit. dhe një kundërshtar i projektligjit.

Mbajtja e qenve ka qenë gjithmonë e zakonshme në zonat rurale të Iranit, por kafshët u bënë gjithashtu një simbol i jetës urbane në shekullin e 20-të.

Irani ishte një nga vendet e para në Lindjen e Mesme që miratoi ligje për mirëqenien e kafshëve, në 1948, dhe qeveria financoi institucionin e parë për të përmirësuar të drejtat e kafshëve. Edhe familja mbretërore e vendit mbante qen si kafshë shtëpiake.

Por pas Revolucionit Islamik i vitit 1979, ndryshuan shumë aspekte të jetës për iranianët dhe qentë e tyre.

Gjithashtu problemet ekonomike të Iranit pas viteve të sanksioneve perëndimore kanë luajtur gjithashtu një rol në projektligjin e ri. Autoritetet kanë ndaluar importet e ushqimit për kafshët për më shumë se tre vite si pjesë e një përpjekjeje për të ruajtur rezervat valutore të vendit.

Por legjislacioni i ri nuk ka për qëllim vetëm qentë. Në listën e kafshëve përfshihen edhe macet – përmenden edhe krokodilët.

Kjo është pavarësisht se Irani është vendlindja e maceve persiane, një prej racave më të famshme në botë.

The post Nëse mbani kafshë shtëpiake, në këtë shtet mund të përfundoni në burg appeared first on Albeu.com.

Ligji i nënshkruar më 14 korrik do të hyjë në fuqi më 1 dhjetor.

Sipas versionit të vjetër të ligjit, prokurorët duhej të vërtetonin se një individ i akuzuar si “agjent i huaj” duhej të merrte fonde ose asistencë materiale nga jashtë.

Dekadën e fundit, Rusia ka përdorur ligjet e saj të ashtuquajtura “mbi agjentët e huaj” për të etiketuar dhe ndëshkuar kritikët e politikave të Kremlinit.

Ligji i ndryshuar gjithashtu zgjeron përkufizimin e “aktiviteteve politike” ku përfshihet një klauzolë e gjerë që mbulon çdo aktivitet që “kundërshton interesat kombëtare të Federatës Ruse”.

Individët që etiketohen zyrtarisht si agjentë të huaj nuk do të jenë më në gjendje të marrin grante shtetërore për aktivitete krijuese, të punojnë si mësues, të organizojnë ngjarje publike ose të punojnë për organizata që shpërndajnë informacion.

Sipas ligjit, katër regjistrat ekzistues të agjentëve të huaj do të bashkohen dhe do të krijohet një listë e re për të regjistruar të gjithë individët e etiketuar si “agjentë të huaj”.

Ndër të tjera, ky përcaktim kërkon që organizatat joqeveritare që marrin fonde të huaja dhe për të cilat qeveria pretendon se janë të angazhuara në aktivitete politike, të regjistrohen si “agjentë të huaj”, të identifikohen publikisht si të tillë dhe t’i nënshtrohen auditimeve strikte.

Ata gjithashtu duhet të etiketojnë çdo përmbajtje që prodhojnë me një mohim ndërhyrës ose të përballen me gjoba penale nëse nuk e bëjnë këtë. Kritikët e Kremlinit thonë se emërtimi “agjent i huaj” synon gjithashtu të stigmatizojë çdo aktivitet të pavarur qytetar në Rusi.

Ligji për agjentët e huaj është përdorur gjithnjë e më shumë nga zyrtarët për të censuruar shoqërinë civile dhe grupet mediatike në Rusi.

Legjislacioni origjinal i vitit 2012-të, i cili synonte OJQ-të dhe grupet e të drejtave të njeriut, por që atëherë është zgjeruar për të shënjestruar edhe organizatat e medias, gazetarët individualë, blogerët në YouTube dhe pothuajse këdo që merr para nga jashtë Rusisë dhe, në sytë e Kremlinit, shpreh një opinion politik.

Shumë prej shërbimeve ruse të Radios Evropa e Lirë dhe 18 gazetarë të saj me kombësi ruse janë shtuar në listën e “agjentëve të huaj” të qeverisë.

Shërbimi i pavarur mediatik i financuar nga qeveria e SHBA-së pezulloi aktivitetin e tij fizik në Rusi në mars pasi autoritetet lokale të taksave filluan procedurat e falimentimit kundër shërbimit rus dhe policia intensifikoi presionin ndaj gazetarëve të tij. Procedurat e falimentimit erdhën nga refuzimi i kompanisë për të përmbushur mandatin e etiketimit ose për të paguar miliona dollarë gjoba që u grumbulluan për shkak të kësaj.

Radio Evropa e Lirë ka hedhur poshtë etiketimin “agjent i huaj” dhe ka insistuar në pavarësinë dhe integritetin e gazetarisë së saj./rel

The post Putin nënshkruan një ligj më të ashpër për “agjentët e huaj” appeared first on Albeu.com.

Sipas dokumentit, ndalohet incizimi i lëvizjeve të personelit ushtarak, vendeve të granatimeve, emrat e rrugëve, ndalesat rrugore, dyqanet dhe fabrikat e tjera civile dhe ushtarake.

Ligji, që është nënshkruar nga presidenti Zelensky gjatë fundjavës, po ashtu ndalon publikimin e të dhënave lidhur me lëvizjen e ndihmës ushtarake nga shtetet e huaja.

Ky ligj nuk vlen për Ministrinë e Mbrojtjes dhe Shtabin e Përgjithshëm.

Ky njoftim vjen pas shqetësimeve se disa persona kanë postuar online informacione të ndjeshme lidhur me ushtrinë ukrainase.

Më 21 mars, Shërbimi Sekret ukrainas, ndaloi një person i cili kishte postuar në TikTok vendodhjen e forcave të armatosura në Kiev. Pak kohë pas postimit të kësaj videoje, Rusia kreu një sulm me raketa në atë zonë, duke vrarë tetë persona.

Ky shërbim sekret ende po heton nëse personi që postoi informacione e ka bërë këtë qëllimisht, duke tentuar që të publikojë informacione sekrete në të mirë të Rusisë./REL

The post Ukraina me ligj për kufizimin e shpërndarjes së informacioneve për ushtrinë appeared first on Albeu.com.

Versioni rus i ngjarjeve është se konflikti nuk është një “pushtim” ose një “luftë”, por një “operacion special”.

Ligji i ri u hartua më herët sot nga dhoma e lartë e parlamentit rus.

Një ligj tjetër i nënshkruar sot nga zoti Putin do të thotë se ata që kërkuan sanksione kundër Rusisë do të mbahen penalisht përgjegjës.

The post Putin nënshkruan ligjin: 15 vjet burg për çdo person që përhap informacione “të rreme” për forcat e armatosura të Rusisë appeared first on Albeu.com.

Projektligji, i miratuar më 4 mars, do të shtohet si artikull i veçantë në Kodin Penal, “për të parandaluar diskreditimin e forcave të armatosura të Federatës Rusë gjatë operacioneve të tyre për të mbrojtur interesat e Federatës Ruse dhe qytetarëve të saj, dhe për të ruajtur paqen dhe sigurinë ndërkombëtare”.

Ligji i ri parasheh dënime deri me 10 vjet burgim për individët që shpallen fajtorë për këto shkelje.

Dënimi për përhapje të lajmeve të rreme për ushtrinë ruse që çon në “pasoja serioze”, rritet në deri 15 vjet.

Me projektligj është bërë e paligjshme “që të bëhen thirrje kundër angazhimit të trupave ruse, për të mbrojtur interesat e Rusisë” apo për “diskreditim të forcës së tillë”.

Të njëjtat dënime vlejnë edhe për thirrjet që të sanksionohet Rusia.

Ky vendim vjen pasi autoritetet ruse kanë rritur presionin ndaj mediave të pavarura, duke i kërcënuar për raportimet e tyre për luftën në Ukrainë.

Rregullatori i mediave, Roskomnadzor ka urdhëruar mediat që të publikojnë vetëm informacione të ofruara nga burimet zyrtare.

Ai ndalon përshkrimin e veprimeve ruse në Ukrain si pushtim apo luftë, dhe kërkon që të cilësohen “operacione speciale ushtarake”.

Më 4 mars, Roskomnadzor, ka thënë se ka “kufizuar” qasjen në mediat e pavarura, përfshirë disa faqe të Radios Evropa e Lirë, faqet ruse të kanaleve, BCC dhe Deutsche Welle, si dhe platformat, Facebook dhe Google.

Sulmi i Moskës ndaj Ukrainës ka nisur në orët e para të 24 shkurtit.

Presidenti rus, Vladimir Putin ka urdhëruar “operacion special” për të çmilitarizuar Ukrainën.

Putin, ka thënë të enjten, 3 mars, se “operacioni special ushtarak” në Ukrainë është duke shkuar sipas planit dhe i ka konsideruar ushtarët rusë si heronj.

Komentet televizive të Putinit kanë qenë në kundërshtim me deklaratat e qeverive të Perëndimit dhe agjencive të inteligjencës se fushata ushtarake e Putinit po përballet me probleme logjistike, gabime taktike dhe rezistencë më të madhe sesa është pritur nga Ukraina.​

Veprimi i Kremlinit ka nxitur zemërim dhe është dënuar në gjithë botën.

Shtetet e Bashkuara dhe aleatët janë përgjigjur me sanksione të ashpra kundër Moskës.

The post Deputetët rusë miratojnë ligjin kundër “lajmeve të rreme” ndaj ushtrisë appeared first on Albeu.com.