Një ushqyerje e shëndetshme mbështetet te një balancë e mirë e lëndëve ushqyese, por në periudha të caktuara disa prej tyre bëhen edhe më të rëndësishme.

Me ardhjen e temperaturave të larta të verës, ekspertët e ushqyerjes këshillojnë që vëmendja të përqendrohet më shumë te marrja e kaliumit.

Ky mineral është një lëndë ushqyese thelbësore dhe një elektrolit i domosdoshëm për funksionimin normal të qelizave. Duke qenë se organizmi e humbet përmes djersitjes, gjatë verës është me rëndësi të mbahet nën vëzhgim niveli i tij në trup, shkruan HuffPost.

Kaliumi mbetet i rëndësishëm gjatë gjithë vitit, por disa prej roleve të tij ndikojnë drejtpërdrejt në mënyrën se si ndihemi në muajt e nxehtë. Sipas Instituteve Kombëtare të Shëndetit (NIH), gratë e rritura duhet të marrin rreth 2,600 miligramë kalium në ditë, ndërsa burrat 3,000 miligramë.

“Kaliumi është një elektrolit kyç që ndihmon në rregullimin e funksionit të muskujve, sinjaleve nervore, ekuilibrit të lëngjeve, presionit të gjakut dhe rrahjeve të zemrës”, shpjegon Sandra Zhang, një dietologe-nutricioniste e regjistruar në Qendrën Frances Stern për Ushqyerje në Qendrën Mjekësore Tufts. Ajo shton se nivelet e ulëta të kaliumit mund të sjellin edhe ndjesi lodhjeje.

Laura Acosta, profesoreshë e asociuar në Departamentin e Shkencave Ushqimore dhe Ushqyerjes Njerëzore në Universitetin e Floridës, thotë se kaliumi bashkëvepron ngushtë me natriumin për të mbajtur në ekuilibër lëngjet e trupit. Sipas saj, ai ndikon gjithashtu te tkurrjet muskulore, përfshirë edhe ato të zemrës.

“Kaliumi është thelbësor për funksionimin normal të zemrës. Nëse nivelet e kaliumit në gjak bëhen shumë të larta ose shumë të ulëta, mund të shkaktojnë aritmi – ritme të parregullta të zemrës – dhe në raste ekstreme, madje edhe arrest kardiak”, tha Acosta. Ajo shtoi se kaliumi luan një “rol të madh” në ruajtjen e presionit të shëndetshëm të gjakut.

Kur niveli i kaliumit bie, gjendja shpesh lidhet edhe me dehidratimin dhe mund të shoqërohet me probleme të ndryshme shëndetësore.

“Një mungesë e lehtë mund të shkaktojë lodhje, dobësi muskulore dhe dhimbje barku”, thotë Acosta.

Mary Mosquera Cochran, dietologe e regjistruar në Qendrën Mjekësore Wexner të Universitetit Shtetëror të Ohajos, thekson se mund të shfaqen edhe shqetësime të tretjes, si kapsllëku. Ajo shton se edhe një rënie jo e madhe e kaliumit mund t’ju bëjë të ndiheni të rraskapitur dhe përgjithësisht të sëmurë.

“Një mungesë më e rëndësishme mund të kontribuojë në rrahje të parregullta të zemrës, presion të lartë të gjakut dhe, në raste të rënda, në komplikime të rrezikshme të zemrës ose arrest kardiak”, paralajmëron Acosta.

Kaliumi gjendet si në ushqime me origjinë bimore, ashtu edhe në ato shtazore. Sipas NIH, ndër burimet më të pasura janë kajsitë e thata me 755 miligramë për gjysmë filxhani dhe thjerrëzat me 731 miligramë për filxhan. Pas tyre renditen kungulli i gjalpit me 644 miligramë për filxhan, një patate e pjekur me 610 miligramë, një filxhan lëng portokalli me 496 miligramë dhe një banane me 422 miligramë.

Nga ushqimet me prejardhje shtazore, një filxhan qumësht përmban 366 miligramë kalium, ndërsa rreth 3 ons gjoks pule pa kocka kanë 332 miligramë.

“Nëse hani rregullisht ushqime të pasura me kalium, ndoshta po i plotësoni nevojat tuaja”, tha Acosta. Megjithatë, nëse përballeni me simptoma të vazhdueshme si dobësi muskulore, lodhje të pazakontë, palpitacione dhe dhimbje barku, ajo këshillon konsultë me mjekun. “Këto simptoma nuk janë domosdoshmërisht specifike për mungesën e kaliumit dhe mund t’i atribuohen shkaqeve të tjera, kështu që është e rëndësishme të mos përpiqeni të vetë-diagnostikoni.”

Për të kontrolluar nivelin e kaliumit, mjeku mund të kërkojë një analizë gjaku. Ndërkohë, Cochran sugjeron edhe përdorimin e një aplikacioni për monitorimin e dietës.

“Nëse po merrni më pak se doza e rekomanduar ditore dhe po përjetoni simptoma, mund të provoni të rrisni marrjen e kaliumit për të parë nëse simptomat tuaja përmirësohen ndërsa prisni të vizitoni mjekun tuaj,” tha ajo.

Pas djersitjes së madhe, rikthimi i kaliumit në organizëm bëhet veçanërisht i rëndësishëm.

“Shumica e njerëzve përqendrohen në zëvendësimin e natriumit pas djersitjes, gjë që është ende e rëndësishme, por nëse marrja juaj e kripës është e lartë dhe marrja juaj e kaliumit është e ulët, kjo në fakt mund ta detyrojë zemrën dhe muskujt tuaj të punojnë më shumë dhe të ushtrojnë më shumë presion mbi trupin tuaj,” shpjegoi Cochran. Ajo rekomandon ushqime si banane, avokado, ujë kokosi, kos, qumësht, fasule, thjerrëza ose qumësht soje pas djersitjes.

“Shtimi i një majë kripe ose ngrënia e arrave të kripura me ushqime të pasura me kalium mund të ndihmojë në ruajtjen e ekuilibrit,” shtoi ajo.

Nëse nuk ndiheni mirë dhe ushqimi juaj përmban pak kalium, Cochran thotë se ia vlen të rritni marrjen e tij, sidomos nëse djersitni shumë për shkak të vapës. Megjithatë, Acosta nënvizon se për simptoma më serioze dhe të vazhdueshme, si dobësi e vazhdueshme muskulore, rrahje të parregullta të zemrës, lodhje e pashpjegueshme ose dhimbje të forta, duhet patjetër të kërkohet ndihma e mjekut.

“Mund të lidhet me kaliumin… ose mund të lidhet me diçka tjetër,” përfundoi Acosta. Për shumicën e njerëzve, një dietë e ekuilibruar mjafton për të kompensuar humbjen e kaliumit përmes djersës. Sipas saj, shtesat e kaliumit zakonisht jepen për personat me nivele klinikisht të ulëta ose për ata që përdorin ilaçe të caktuara.

“Meqenëse shumë kalium mund të jetë i rrezikshëm, suplementet duhet të përdoren vetëm nën mbikëqyrje mjekësore”, paralajmëroi ajo.

The post Pse gjatë verës duhet t’i kushtoni më shumë rëndësi marrjes së kaliumit? appeared first on Albeu.com.

Në moshën 41-vjeçare, Cristiano Ronaldo vazhdon të luajë futboll në nivele shumë të larta. Ylli i Al Nassr në Arabinë Saudite mban edhe shiritin e kapitenit të Portugalisë, skuadër që e udhëheq drejt Kupës së Botës 2026.

Përgjatë një karriere të gjatë dhe të mbushur me trofe, ai është kthyer në simbol të disiplinës së fortë fizike. Për Ronaldon, kujdesi ndaj trupit, shëndetit dhe formës sportive trajtohet si një “punë” më vete, shkruan Hola!.

I lindur në Funchal, në ishullin portugez të Madeirës, Ronaldo ka punuar pareshtur për të arritur aty ku është sot. Sipas raportimeve, sekreti i këtij niveli qëndron te rutina dhe zakonet e tij të përditshme.

Shpeshherë ai ndan në rrjetet sociale pamje nga seancat stërvitore, ku në disa raste shfaqet edhe me djalin e tij të madh, Cristiano Jr., si dhe me partneren Georgina. Por ajo që bie më shumë në sy është disiplina e tij e rreptë në mënyrën e të ushqyerit.

Çfarë konsumon Ronaldo në mëngjes?

Regjimi ushqimor konsiderohet një nga bazat kryesore të jetëgjatësisë së Ronaldos në futboll, ndërsa ruajtja e masës muskulore mbetet një nga objektivat e tij kryesore. Për këtë arsye, mëngjesi zë një vend të rëndësishëm në rutinën e përditshme. Ai zakonisht e nis ditën me avokado, e cila falë yndyrnave të mira i siguron energji të qëndrueshme, ndjenjë ngopjeje dhe ndihmon edhe shëndetin e zemrës.

Në vaktin e mëngjesit nuk mungojnë as kafeja dhe vezët. Kafeja i shërben si një shtysë shtesë energjie për stërvitjen, ndërsa është lidhur edhe me disa përfitime të mundshme për shëndetin, përfshirë uljen e rrezikut nga disa sëmundje kronike. Vezët, në anën tjetër, përbëjnë një burim të rëndësishëm proteinash cilësore, shkruan Index.hr, transmeton Klankosova.tv.

Çfarë përfshin menuja e tij?

Giorgio Barone, shef kuzhine nga Sardenja që ka punuar për Ronaldon, ka treguar se futbollisti portugez i shmang sheqerin e rafinuar, produktet e qumështit, bukën dhe ushqimet e përpunuara. Ai ushqehet pesë deri në gjashtë herë në ditë, ndërsa dieta e tij mbështetet te produktet e freskëta, sa më pak të përpunuara dhe të pasura me proteina. Po aq seriozisht sa ushqimin, ai e trajton edhe pushimin, hidratimin dhe stërvitjen, transmeton Klankosova.tv.

Në drekë dhe darkë, zakonisht në pjatën e tij gjenden peshk, pulë, mish viçi, vezë, avokado, oriz dhe vaj kokosi. Gjatë ditës, vaktet shpesh ndërtohen me perime të kombinuara me pulë, peshk ose mish viçi, në mënyrë që të marrë mjaftueshëm proteina, fibra, vitamina dhe minerale për performancë atletike maksimale.

Edhe darka ndjek pothuajse të njëjtën logjikë, me ndryshimin kryesor te burimi i proteinave në krahasim me drekën. Megjithatë, si portugez, Ronaldo ka edhe një pjatë të parapëlqyer: bacalhau à brás. Kjo recetë tradicionale përgatitet me merluc të kripur, vezë dhe patate të skuqura të prera hollë, dhe konsiderohet një nga gatimet më të njohura portugeze me merluc.

The post Dieta e përditshme e Ronaldos që e mban në formë të jashtëzakonshme appeared first on Albeu.com.

Sipas një sondazhi të ri të Qendrës Kërkimore Pew, ku morën pjesë 2,242 prindër që punojnë në Shtetet e Bashkuara, edhe pse familjet me dy partnerë të punësuar janë tashmë të zakonshme, barrën e punëve të shtëpisë dhe të kujdesit familjar vazhdojnë ta mbajnë në mënyrë joproporcionale gratë. Kjo paraqet një sfidë edhe për punëdhënësit që synojnë të mbajnë dhe të avancojnë gratë në role drejtuese.

Në total, 70% e prindërve që punojnë me kohë të plotë thanë se merren me detyra prindërore gjatë orarit të punës, ndërsa 59% pohuan se kryejnë angazhime pune kur janë me fëmijët. Po ashtu, 54% thanë se e kanë të vështirë të gjejnë ekuilibër mes jetës familjare dhe punës.

Tensioni mendor i ndjek prindërit kudo

Për një numër të madh prindërish që punojnë, kufiri mes jetës profesionale dhe asaj private është thuajse i zhdukur. Deri në 81% të nënave që punojnë me kohë të plotë raportojnë se merren me detyra që lidhen me fëmijët gjatë punës, ndërsa te baballarët kjo shifër është 62%. Nënat gjithashtu kanë më shumë gjasa të ndiejnë se ngarkesa nga përgjegjësitë e shumta ua pamundëson përfshirjen e plotë në secilin rol.

Mes nënave që punojnë me kohë të plotë, 62% thonë se e kanë të vështirë të balancojnë punën dhe familjen, kundrejt 47% të baballarëve. Dy të tretat e nënave besojnë se kjo barrë e dyfishtë i pengon të jenë plotësisht të përqendruara në shtëpi, ndërsa më shumë se gjysma mendojnë se nuk arrijnë t’i përkushtohen plotësisht edhe punës.

Gratë ende bëjnë më shumë punë shtëpie

Pabarazia thellohet edhe më tej për shkak se nënat vazhdojnë të kryejnë pjesën më të madhe të punëve të shtëpisë. Në çiftet ku të dy prindërit punojnë me kohë të plotë, 52% e të anketuarve thanë se përgjegjësitë e përditshme prindërore i merr më shumë nëna, ndërsa vetëm 10% thanë se kjo bie më shumë mbi babanë. E njëjta prirje shfaqet edhe te punët e shtëpisë: 43% thonë se më shumë bën nëna, ndërsa 17% thonë se më shumë bën babai.

Ky çekuilibër vihet re edhe në rastet kur nënat shpenzojnë po aq ose më shumë kohë në punë të paguar. Në familjet ku të dy prindërit janë të punësuar me kohë të plotë, 21% thanë se nëna kalon më shumë kohë në punë sesa babai, por edhe në këto raste prindërit shumë më shpesh raportojnë se barra më e madhe e prindërimit dhe e punëve të shtëpisë mbetet mbi nënat.

Tensioni karrierë-familje

Shpërndarja e pabarabartë e detyrimeve në shtëpi mund të ndihmojë në shpjegimin e faktit pse shumë nëna e shohin prindërimin dhe përparimin profesional si dy prioritete që përplasen me njëra-tjetrën. Në përgjithësi, 52% e prindërve që punojnë me kohë të plotë thanë se puna ua vështirëson të qenit prind i mirë, ndërsa 45% thanë se prindërimi ua vështirëson avancimin në punë.

Nënat i përmendin më shpesh se baballarët të dyja këto shqetësime. Më shumë se 60% e nënave thonë se puna e tyre e bën të vështirë të jenë prindër të mirë, ndërsa pak më shumë se gjysma deklarojnë se prindërimi ua ndërlikon avancimin në karrierë, shkruan Index.hr, transmeton Klankosova.tv.

Ndikimi personal i disponueshmërisë së vazhdueshme

Pasojat nuk kufizohen vetëm te puna dhe familja. Shumë prindër të punësuar e kanë të vështirë të gjejnë kohë për veten, ndërsa nënat raportojnë vazhdimisht mungesë më të theksuar kohe sesa baballarët. Pothuajse tre të katërtat e nënave thonë se nuk kanë kohë të mjaftueshme për hobi apo interesa personale, ndërsa rreth dy të tretat thonë se nuk u mbetet kohë e mjaftueshme për ushtrime dhe relaksim.

Edhe detyrimet e punës ndërhyjnë rregullisht në jetën familjare. Gjashtë në dhjetë prindër që punojnë me kohë të plotë pranojnë se, për shkak të punës, kalojnë shumë pak kohë me fëmijët e tyre, ndërsa pothuajse gjysma kanë munguar në aktivitete të rëndësishme të fëmijëve, siç janë shfaqjet shkollore, për shkak të angazhimeve profesionale. Kur ndodh kjo, nënat kanë shumë më tepër gjasa se baballarët të ndihen jashtëzakonisht ose shumë të mërzitura.

Puna nga shtëpia ndihmon, por nuk është një zgjidhje magjike

Raporti vë në pikëpyetje edhe disa prej supozimeve lidhur me punën në distancë. Prindërit që punojnë rregullisht nga shtëpia kanë më shumë gjasa të marrin pjesë në aktivitetet e fëmijëve dhe më pak gjasa të humbasin ngjarje të rëndësishme për shkak të punës. Ata gjithashtu raportojnë më shumë fleksibilitet dhe kontroll mbi orarin e tyre.

Megjithatë, puna nga shtëpia nuk duket se e zhduk konfliktin mes punës dhe familjes. Prindërit që punojnë në distancë kanë po aq gjasa sa ata që punojnë në zyrë të thonë se e kanë të vështirë të balancojnë detyrimet profesionale me ato familjare. Njësoj, edhe ata përballen shpesh me ndjesinë se, për shkak të përgjegjësive të mbivendosura, nuk mund t’i kushtojnë vëmendje të plotë jetës në shtëpi.

Shpesh, puna në distancë vetëm sa e zhvendos natyrën e presionit. Këta prindër kanë më shumë gjasa të ndërthurin detyrat prindërore gjatë punës dhe detyrat e punës kur janë me fëmijët.

Prindërit me të ardhura të ulëta e kanë edhe më të vështirë

Ndonëse nënat përballen me presione pavarësisht nivelit të të ardhurave, raporti tregon se mbështetja në vendin e punës nuk shpërndahet në mënyrë të barabartë. Prindërit me të ardhura të ulëta kanë dukshëm më pak gjasa të kenë qasje në leje të paguar, pushime të paguara, sigurim shëndetësor dhe mundësi fleksibile për të punuar nga shtëpia. Këto pabarazi bëhen veçanërisht të dukshme në situata emergjente.

Më shumë se gjysma e prindërve me të ardhura të ulëta thanë se do të shqetësoheshin shumë për humbjen e pagës nëse do të duhej të mungonin në punë për shkak se fëmija i tyre ishte i sëmurë. Pothuajse një e treta thanë se kanë frikë se mund të humbasin vendin e punës.

The post Nënat e punësuara përballen ende me pjesën më të rëndë të përgjegjësive familjare appeared first on Albeu.com.

Sipas gastroenterologut dhe hepatologut Dr. Qin Rao, bananet, edhe pse kanë sheqer, mund të jenë të dobishme për shëndetin e mëlçisë falë pranisë së fibrave, kaliumit dhe antioksidantëve.

“Fibra ndihmon në ruajtjen e shëndetit të mëlçisë duke nxitur mirëmbajtjen e një peshe të shëndetshme, duke përmirësuar kontrollin e sheqerit në gjak dhe duke zvogëluar akumulimin e yndyrës në mëlçi. Gjithashtu mund të ndihmojë në uljen e inflamacionit, i cili është i rëndësishëm për parandalimin e përparimit të sëmundjes së mëlçisë”, tha Dr. Rao për Parade, transmeton Klankosova.tv.

Ai thekson gjithashtu se fibrat që gjenden te bananet ndihmojnë edhe shëndetin e zorrëve, të cilat kanë lidhje të drejtpërdrejtë me mëlçinë. Një studim i publikuar në vitin 2023 tregoi se një regjim ushqimor i pasur me fibra mund të ulë rrezikun për MASLD.

Dr. Rao shpjegon se zorra dhe mëlçia funksionojnë në lidhje të ngushtë përmes të ashtuquajturit bosht zorrë-mëlçi. Sipas tij, gjaku që vjen nga zorra kalon drejtpërdrejt në mëlçi, çka do të thotë se substancat e krijuara në zorrë mund të ndikojnë te shëndeti i saj. Një zorrë në gjendje të mirë, shton ai, ndihmon në uljen e inflamacionit dhe mbështet funksionimin normal të mëlçisë.

Sipas tij, ushqimet me përmbajtje të lartë fibrash, si bananet, ushqejnë bakteret e dobishme në zorrë dhe në këtë mënyrë i sjellin përfitime të tërthorta edhe mëlçisë. Ai nënvizon po ashtu se kaliumi mund të ndihmojë në përmirësimin e ndjeshmërisë ndaj insulinës dhe në reduktimin e inflamacionit, ndërsa antioksidantët mbrojnë qelizat e mëlçisë nga stresi oksidativ.

Shqetësimi për sasinë e sheqerit natyral që përmbajnë bananet është i zakonshëm, por Dr. Rao vlerëson se ky sheqer nuk mund të krahasohet me atë që gjendet në pijet e ëmbla apo ushqimet e përpunuara. “Ndryshe nga pijet e ëmbla dhe ushqimet e përpunuara, bananet gjithashtu përmbajnë fibra, vitamina dhe antioksidantë që ngadalësojnë thithjen e sheqerit dhe sjellin përfitime shëndetësore”, thotë ai.

Megjithatë, studimet mbi ndikimin e frutave në shëndetin e mëlçisë nuk japin një qëndrim plotësisht të njëjtë. Një përmbledhje studimesh e vitit 2024 e lidhi një ushqyerje të pasur me fruta dhe perime me rrezik më të ulët për MASLD. Nga ana tjetër, një studim i vitit 2022 zbuloi se personat me MASLD që konsumonin më shumë fruta kishin indekse më të larta të masës trupore. Kjo tregon se rëndësi ka vlerësimi i dietës në tërësi dhe jo i një ushqimi të vetëm.

“Bananet mund të jenë një shtesë e shëndetshme në një dietë miqësore me mëlçinë, por është modeli i përgjithshëm dietik që ka më shumë rëndësi. Një dietë e pasur me fruta, perime, drithëra të plota, bishtajore, arra dhe peshk ofron mbështetjen më të fortë për shëndetin afatgjatë të mëlçisë”, thotë Dr. Rao.

Në përmbledhje, bananet mund të përfshihen në një regjim të balancuar ushqimor, por vetëm ato nuk mjaftojnë për të zhbërë dëmet që mund të vijnë nga zakonet e pashëndetshme të të ushqyerit.

The post Si ndikon konsumimi i bananeve te mëlçia? appeared first on Albeu.com.

Teksa termometri po afrohet pranë 40°C dhe shërbimi i ambulancës së Londrës po regjistron një numër rekord thirrjesh për shkak të valës së të nxehtit, Express.co.uk thekson rëndësinë e dallimit mes lodhjes nga nxehtësia dhe goditjes nga nxehtësia, e cila mund të jetë fatale.

Sëmundjet që lidhen me temperaturat e larta mund të prekin këdo, por më të rrezikuarit mbeten të moshuarit, foshnjat, fëmijët e vegjël, si edhe personat që vuajnë nga sëmundje kronike si diabeti apo problemet e zemrës. Lodhja nga nxehtësia dhe goditja nga nxehtësia janë dy forma të këtyre gjendjeve, por duhet mbajtur parasysh se goditja nga nxehtësia është një emergjencë kërcënuese për jetën, transmeton Klankosova.tv.

Lodhja nga nxehtësia

Kjo gjendje shfaqet kur organizmi mbinxehet dhe humbet sasi të mëdha uji dhe kripërash përmes djersitjes. Simptomat zakonisht janë të ngjashme si te të rriturit ashtu edhe te fëmijët, megjithëse te më të vegjlit mund të vërehet edhe letargji e theksuar ose nervozizëm. Shenjat përfshijnë lodhje, dobësi, ndjesi të fikëti, dhimbje koke, dhimbje muskujsh, të përziera ose të vjella, djersitje të tepërt, etje shumë të madhe dhe skuqje të lëkurës nga nxehtësia.

Goditja nga nxehtësia

Goditja nga nxehtësia ndodh kur temperatura e lartë e tejkalon aftësinë e trupit për ta kontrolluar vetë temperaturën, duke shkaktuar pakësim të rrjedhjes së gjakut dhe dëmtim të organeve jetësore. Shërbimi i Shëndetit Publik (NHS) i Mbretërisë së Bashkuar këshillon që, nëse shfaqen simptoma të kësaj gjendjeje, duhet kërkuar menjëherë ndihmë mjekësore.

Shenjat mund të përfshijnë temperaturë shumë të lartë të trupit, zakonisht mbi 40°C, të fikët ose humbje të vetëdijes, kriza apo konvulsione, si edhe vështirësi të rënda në frymëmarrje, përfshirë gulçim, mbytje ose pamundësi për të folur pa u ndalur. Simptoma të tjera janë konfuzioni, humbja e koordinimit dhe lëkura që në prekje duket e ftohtë, edhe pse temperatura e trupit është e lartë.

The post Valët ekstreme të të nxehtit: Shenjat e rrezikshme të goditjes nga nxehtësia që kërkojnë vëmendje të menjëhershme appeared first on Albeu.com.

Të bësh aktivitet fizik në ditë të nxehta nuk është e lehtë. Pikërisht për këtë arsye, futbollistëve në Kupën e Botës 2026 në SHBA, Kanada dhe Meksikë do t’u jepet hidratim shtesë, një masë e debatueshme që ndalon lojën për 22 minuta në secilën pjesë. Ndërkohë, me temperatura rekord që pritet të sjellë kjo verë për shkak të modelit të fuqishëm të motit El Niño, ushtrimet pritet të bëhen edhe më të vështira.

Sforcimi gjatë vrapit apo një ndeshjeje futbolli në kushte ekstreme të nxehtësisë nuk është vetëm i pakëndshëm, por mund të shndërrohet edhe në rrezik serioz, duke rritur mundësinë e goditjes nga nxehtësia.

“Ecja, çiklizmi, ushtrimet në natyrë dhe madje edhe rutinat e përditshme si të shkuarit në këmbë bëhen më të vështira fizikisht dhe më pak të rehatshme kur temperaturat janë të larta”, thotë Christian García-Witulski, një epidemiolog i stilit të jetesës mjedisore në Universitetin Katolik Papnor të Argjentinës, shkruan BBC, transmeton Klankosova.tv.

Nëse sa herë që jashtë është shumë vapë e ulim aktivitetin fizik, kjo mund të ndikojë negativisht në shëndetin tonë në planin afatgjatë.

Në një studim të ri, García-Witulski dhe bashkëpunëtorët e tij kanë paralajmëruar se rritja e temperaturave si pasojë e ndryshimeve klimatike mund t’i bëjë njerëzit të lëvizin më pak për shkak të vapës dhe, si rrjedhojë, deri në vitin 2050 mund të çojë në rreth 470,000 deri në 700,000 vdekje të parakohshme çdo vit.

Pse lodhja vjen më shpejt kur bën vapë

Gjatë ushtrimeve, muskujt tkurren dhe prodhojnë nxehtësi. Si reagim, organizmi përpiqet të ftohet përmes djersitjes dhe duke orientuar gjakun drejt lëkurës.

Por kjo sjell një balancë të vështirë, sepse i njëjti gjak u nevojitet edhe muskujve për furnizim me oksigjen, shpjegon Ollie Jay nga Universiteti i Sidneit. “Lëkura juaj në thelb po i vjedh gjakun muskujve, kështu që nuk mund t’u jepni atyre aq shumë oksigjen.”

Në temperatura të larta, kjo gjendje mund të shkaktojë lodhje shumë më shpejt, pasi trupi përpiqet njëkohësisht të furnizojë muskujt me oksigjen dhe të përballojë nevojën për ftohje. Kjo i shton ngarkesë edhe zemrës.

Atëherë, si mund ta ruani shëndetin afatgjatë dhe njëkohësisht të mbeteni aktivë kur temperaturat janë të larta? Studiuesit sugjerojnë disa mënyra që mund të ndihmojnë për të qëndruar më të freskët pa ndërprerë lëvizjen.

Ushtrohuni në orët më të freskëta

Ndryshimi më i dobishëm për shumicën e njerëzve është që aktiviteti fizik të bëhet kur temperaturat janë më të ulëta, si në mëngjes herët ose në mbrëmje, nëse kjo është e mundur.

Po ashtu, është më mirë të zgjidhni një orar kur vendi ku ushtroni është në hije dhe jo drejtpërdrejt nën diell. “Ky ndryshim mund të jetë deri në 12-15°C (22-27°F) më i lartë se temperatura e ajrit në hije”, thotë Ollie Jay, drejtor i Qendrës së Kërkimeve për Nxehtësinë dhe Shëndetin në Universitetin e Sidneit, transmeton Klankosova.tv.

Mbani parasysh lagështinë

Jo vetëm temperatura, por edhe lagështia luan rol të rëndësishëm. Trupi e humbet nxehtësinë kryesisht përmes avullimit të djersës nga lëkura, proces që ndihmon në uljen e temperaturës trupore. Kur ajri është i lagësht, ky mekanizëm bëhet më pak efikas, sepse avullimi pengohet.

“Ka më shumë lagështi në ajër dhe për këtë arsye forca lëvizëse [e avullimit] është e zbehtë”, thotë Jay.

Edhe era ka ndikim, ndaj ushtrimet në ambiente të mbyllura me pak qarkullim ajri e rrisin rrezikun nga stresi i nxehtësisë.

Shkurtoni kohën ose ulni ritmin

Në ditët kur nuk arrini t’i shmangni temperaturat e larta, mund të zgjidhni seanca më të shkurtra ushtrimesh dhe të bëni më shumë ndërprerje.

“Ndonjëherë një shëtitje më e shkurtër në mëngjes, ose një lëvizje e lehtë brenda, është më e sigurt dhe më realiste sesa të përpiqesh t’i përmbahesh ngurtazi të njëjtës rutinë”, thotë García-Witulski. “Kushtet më të nxehta krijojnë më shumë tendosje termike. Njerëzit lodhen më lehtë, djersiten më shumë, mund të ndihen të marramendur ose në siklet, shpesh flenë më keq dhe lëvizja e përditshme thjesht bëhet më pak tërheqëse dhe, në disa raste, më pak e sigurt.”

Ulje e temperaturës së trupit para aktivitetit ju jep më shumë rezervë përpara se nxehtësia të arrijë nivele të rrezikshme.

Rebecca Stearns, kineziologe në Institutin Korey Stringer në Universitetin e Connecticut-it, këshillon që gjatë pushimeve nga ushtrimet të kërkohet një vend më i freskët sa herë që kjo është e mundur. “Nëse mund të hyni në një mjedis me ajër të kondicionuar, ose edhe thjesht të bëni hije me ujë të ftohtë dhe një ventilator, merrni kohë që të filloni të freskoheni”, thotë ajo.

(Për ata që duan të kontrollojnë rrezikun e mundshëm të stresit nga nxehtësia, Jay dhe kolegët e tij në Universitetin e Sidneit kanë zhvilluar një mjet falas për ngrohje që mbulon mbi 40 sporte, i cili mbështetet në të dhënat lokale të motit.)

Ftohuni në mënyrë më të zgjuar

Kur synoni të ulni temperaturën e trupit, përdorimi i një pakoje akulli mund të duket zgjidhje e shpejtë. Megjithatë, Stearns thotë se edhe pse ajo jep ndjesi të ftohtë mbi lëkurë, efekti i saj real është i kufizuar, sepse zakonisht mbulon vetëm një sipërfaqe të vogël të trupit.

Një alternativë më efikase mund të jetë ftohja me zhytje, ku pjesë të trupit si duart dhe parakrahët futen në ujë të ftohtë. Si mundësi tjetër, mund të hidhni ujë mbi trup.

“Nëse merrni ujë dhe e aplikoni në sipërfaqen e lëkurës, dhe më pas ai ujë avullohet, kjo në fakt bën punën e djersitjes pa pasur nevojë të djersiteni”, thotë Jay. Kjo nënkupton se trupi mund të dërgojë më shumë gjak te muskujt për furnizim me oksigjen.

Sipas Stearns, edhe një peshqir i ftohtë dhe i lagur, i kaluar shpesh mbi krahë, këmbë dhe bust, ndihmon në freskim.

Freskohuni para se të nisni ushtrimet

Edhe ftohja paraprake përpara daljes në vapë rezulton e dobishme. Studimet tregojnë se nëse temperatura e trupit ulet para ushtrimeve, krijohet një rezervë më e madhe përpara se nxehtësia të bëhet e rrezikshme. “Një ulje e lehtë e temperaturës së trupit përpara se të hyni në vapë do t’ju japë një kohë më të gjatë përpara se të bëhet e rrezikshme”, thotë Stearns.

Kjo mund të arrihet edhe duke pirë ujë me akull, i cili sipas gjetjeve ndihmon në freskimin e trupit dhe në përmirësimin e performancës fizike.

Jepini kohë trupit të përshtatet

Nëse e rritni gradualisht sasinë e ushtrimeve në mot të nxehtë, organizmi fillon të mësohet me këto kushte, një proces i njohur si aklimatizim ndaj nxehtësisë.

Në përgjithësi, sipas Stearns, pas shtatë deri në 14 ditësh aktiviteti të rregullt në vapë, temperatura bazë e trupit në qetësi ulet, niveli i djersitjes rritet dhe shtohet vëllimi i plazmës së gjakut. “Keni këtë kërkesë të madhe për rrjedhjen e gjakut. Dhe gjaku është në fund të fundit ai që do të jetë në gjendje të furnizojë dhe mbështesë të gjitha këto funksione fiziologjike në vapë”, thotë ajo.

Ajo shton se kjo përshtatje ndihmon trupin të reagojë më mirë, duke përmirësuar performancën dhe duke ulur rrezikun nga stresi i nxehtësisë.

Megjithatë, Jay thekson se ky efekt është “kalimtar”. “Nëse nuk e përdorni, do ta humbisni… Nëse nuk e ekspozoni veten ndaj nxehtësisë, atëherë ato përshtatje që keni përgatitur do të zhduken.”

Dijeni kur duhet të ndaloni

Edhe pse rastet fatale nga ushtrimet në temperatura të larta mbeten relativisht të rralla, lodhja nga nxehtësia po shfaqet gjithnjë e më shpesh.

Po ashtu, të qenit shumë i stërvitur nuk do të thotë domosdoshmërisht se jeni i mbrojtur nga lodhja e shkaktuar nga vapa.

Sipas Stearns, atletët elitarë mund të përballen me rrezik më të lartë për goditje nga nxehtësia sesa ata që ushtrohen në mënyrë rekreative, sepse janë mësuar ta shtyjnë veten “përtej kufijve të tyre biologjikë”. Kjo është e rrezikshme, pasi intensiteti i ushtrimit është faktori kryesor që rrit temperaturën e brendshme të trupit.

Për këtë arsye, ajo këshillon që “të dëgjosh trupin tënd dhe të tërhiqesh qëllimisht nga ritmi është linja jote kryesore e mbrojtjes”.

Nëse përshtatemi, e rregullojmë ritmin dhe ushtrohemi herët, mund të mbetemi aktivë edhe kur temperaturat ngjiten. Megjithatë, sëmundjet që lidhen me nxehtësinë mbeten rrezik, ndaj duhet të keni kujdes për shenja si marramendje, të përziera, lodhje dhe palpitacione. Nëse shfaqet ndonjë prej tyre, ndaloni menjëherë dhe filloni të freskoheni.

The post Si të qëndroni aktiv pa rrezik gjatë temperaturave të larta appeared first on Albeu.com.

Ndonëse në pamje të parë mund të duket si diçka e pashpjegueshme, shkenca ofron arsye të qarta fiziologjike dhe psikologjike që lidhen me mënyrën se si truri rregullon sigurinë, temperaturën trupore dhe nisjen e gjumit.

Një nga shpjegimet kryesore është se batanija nuk shërben vetëm për ngrohje, por edhe për të krijuar një mikroambient më të qëndrueshëm rreth trupit. Kur njeriu mbulohet, formohet një shtresë ajri që ndryshon më ngadalë krahasuar me ajrin e dhomës. Kjo funksionon si një lloj zone tampon, që pakëson ndryshimet e menjëhershme të temperaturës së lëkurës dhe ndihmon në ruajtjen e një ndjesie më të qëndrueshme ngrohtësie gjatë natës. Pikërisht kjo qëndrueshmëri mund ta bëjë më të lehtë rënien në gjumë dhe qëndrimin në të.

Ora biologjike dhe temperatura e trupit

Një ndikim të madh ka edhe ritmi cirkadian, pra ora e brendshme biologjike që drejton ciklin e gjumit dhe zgjimit, si edhe luhatjet e temperaturës së trupit përgjatë 24 orëve. Në mbrëmje dhe gjatë natës, temperatura trupore zakonisht ulet pak, dhe ky është një nga sinjalet që truri merr për të kuptuar se ka ardhur koha për gjumë. Por kur ambienti është tepër i nxehtë ose shumë i ftohtë, ky mekanizëm mund të pengohet, ndaj trupi kërkon mënyra shtesë për të arritur atë ndjesi të “zonës neutrale”, ku gjumi vjen më lehtë.

Komponenti psikologjik dhe ndjenja e sigurisë

Përtej anës fiziologjike, ekziston edhe një aspekt i fortë psikologjik. Studimet tregojnë se ndjesia e një presioni të lehtë ose e “mbështjelljes” së trupit mund të shtojë qetësinë dhe ndjenjën e sigurisë, sidomos te njerëzit që kanë prirje ndaj ankthit. Ky efekt lidhet shpesh me atë që njihet si presion i thellë, i cili te disa persona mund të nxisë relaksim dhe të ulë tensionin, duke e bërë më të lehtë kalimin në gjumë.

Një ndikim të ngjashëm mund ta kenë edhe zakonet e krijuara që herët në jetë. Përmes përsëritjes, truri lidh modele të caktuara me ndjesinë e sigurisë, dhe mbulimi gjatë gjumit shpesh shndërrohet në një sinjal të tillë të kushtëzuar. Për këtë arsye, për shumë njerëz batanija nuk shihet vetëm si mbrojtje ndaj të ftohtit, por si pjesë e një rutine që i “thotë” trurit se ka ardhur momenti për pushim, shkruan Index.hr, transmeton Klankosova.tv.

Dallimet individuale midis personave që flenë

Duhet theksuar se ndjesia e të ftohtit apo e ngrohtësisë gjatë gjumit nuk është e njëjtë për të gjithë. Në këtë ndikojnë dallimet individuale në metabolizëm, hormonet, ritmet cirkadiane dhe mënyra se si organizmi rregullon temperaturën. Pikërisht për këtë arsye ekzistojnë persona që flenë “të ngrohtë” dhe të tjerë që flenë “të ftohtë”, ndaj edhe nevoja e tyre për t’u mbuluar ndryshon ndjeshëm.

Shkenca tregon gjithashtu se një ritëm i rregullt i gjumit dhe zgjimit, si edhe përputhja me ciklet natyrore të dritës dhe errësirës, kanë rëndësi të madhe për cilësinë e pushimit. Kur ky ritëm prishet, trupit i bëhet më e vështirë të futet në fazat e thella të gjumit, dhe nevoja për një ndjenjë shtesë stabiliteti dhe “hapësire të mbyllur” mund të bëhet edhe më e fortë.

Pra, dëshira për t’u mbuluar edhe kur është vapë nuk është domosdoshmërisht shenjë e një “zakoni të keq”, por rezultat i ndërthurjes së termorregullimit, mekanizmave neurologjikë dhe një ndjenje të mësuar sigurie, që së bashku e ndihmojnë trupin të kalojë më lehtë në gjumë.

The post Pse shumë njerëz nuk e zënë gjumin pa batanije, edhe kur temperaturat janë të larta? appeared first on Albeu.com.

“Është një hormon steroid stresi i prodhuar nga gjëndrat mbiveshkore”, thotë Dr. Jennifer Cheng për Parade. Sipas saj, luhatjet e herëpashershme janë normale, por kur niveli i kortizolit qëndron i lartë për një kohë të gjatë, kjo mund të kthehet në shqetësim. Mjekët theksojnë se edhe disa zakone që konsiderohen të shëndetshme mund të shkaktojnë rritje të përkohshme të këtij hormoni.

“Unë gjithmonë u them pacientëve të mi se shëndeti varet nga gjumi, dieta dhe ushtrimet, në atë renditje”, vëren Dr. Andres Splenser. Specialistët e endokrinologjisë nënvizojnë se stërvitja me intervale me intensitet të lartë, e njohur si HIIT, mund të ndikojë në rritjen e përkohshme të kortizolit. Dr. Cheng sqaron se në këto lloj stërvitjesh, organizmi e percepton rritjen e ngarkesës fizike dhe si pasojë çliron hormonet e stresit. “HIIT mund të shkaktojë një rritje të përkohshme të niveleve të kortizolit”, thotë ajo, transmeton Klankosova.tv.

Pse rritet kortizoli gjatë HIIT?

Gjatë ushtrimeve me intensitet të lartë, kortizoli ka një funksion të rëndësishëm. Dr. Victoria Finn shpjegon se ai ndihmon në rritjen e sheqerit në gjak dhe mbështet punën e zemrës dhe të muskujve gjatë sforcimit. “Thënë thjesht, kortizoli ndihmon trupin të durojë shpërthime të shkurtra të aktivitetit të mundimshëm”, thotë Dr. Finn. Sipas hulumtimeve, pas një seance HIIT, nivelet e kortizolit zakonisht rikthehen në bazë brenda 24 orëve.

Kjo, megjithatë, nuk do të thotë se stërvitjet HIIT janë të dëmshme. “Stresi i ushtrimeve është një gjë e mirë”, thotë Dr. Splenser. Ai shpjegon se me ushtrime të rregullta, trupi përshtatet dhe reagimi ndaj stresit bëhet më efikas me kalimin e kohës. Pavarësisht kësaj, ai paralajmëron se teprimi mund të sjellë probleme dhe rekomandon që progresi të jetë gradual, ndërsa intensiteti të përshtatet me gjendjen fizike të secilit.

Për të mbajtur kortizolin në nivele të shëndetshme, mjekët sugjerojnë edhe zakone të tjera, përveç një qasjeje të balancuar ndaj aktivitetit fizik. Dr. Finn rekomandon praktika si meditimi, ushtrimet e frymëmarrjes, qëndrimi në natyrë dhe ruajtja e lidhjeve shoqërore, shkruan Index.hr, transmeton Klankosova.tv.

Ai nënvizon po ashtu rëndësinë e gjumit cilësor, duke theksuar se “mungesa kronike e gjumit ose një orar i dobët i gjumit mund ta prishin këtë ritëm, duke çuar në nivele kronike të larta të kortizolit”. Në rast se stresi zgjat për një periudhë të gjatë ose shkakton shqetësim, Dr. Cheng këshillon konsultimin me një mjek dhe, nëse është e nevojshme, referimin te një terapist ose psikolog.

The post Zakoni që duket i dobishëm, por mund të rrisë hormonin e stresit appeared first on Albeu.com.

Mbajtja e një qëndrimi korrekt gjatë ditës nuk është gjithmonë e lehtë, qoftë për shkak të muskujve të dobët, qoftë si pasojë e zakonit për t’u përkulur përpara. Për më tepër, shumë njerëz nuk e dinë as si duhet të duket pozicioni i duhur i trupit. Sipas ekspertëve, ekziston një mënyrë e thjeshtë për ta verifikuar këtë përmes të ashtuquajturit test i murit, raporton HuffPost.

Si realizohet testi i murit?

Dr. Emily Sieg, drejtoreshë e neurotraumës në Institutin Shëndetësor të Trurit dhe Shtyllës Kurrizore të Universitetit të Louisville, thotë se testi 30-sekondësh i murit është “në thelb një vlerësim i qëndrimit”. Sipas Klinikës Mayo, për ta kryer atë duhet të mbështesni në mur vithet, shpatullat dhe kokën, ndërsa këmbët duhet t’i mbani disa centimetra larg murit.

Në këtë pozicion duhet të qëndroni sa më drejt. Për të parë nëse qëndrimi është i saktë, vendosni dorën pas pjesës së poshtme të shpinës. Nuk duhet të ketë as shumë dhe as shumë pak hapësirë; një hark normal lumbar nënkupton që duhet të ketë mjaft vend që krahu juaj të kalojë.

“Ju qëndroni me këmbët pak larg murit dhe pastaj vendosni të pasmet, pjesën e poshtme të shpinës dhe shpatullat në mur. Në këtë mënyrë, po siguroheni që po qëndroni siç duhet dhe në pozicionin më të mirë për trupin tuaj”, shpjegoi Sieg. Më pas, pasi të vendoseni në atë pozicion, largohuni nga muri dhe përpiquni ta ruani atë, pasi ky konsiderohet qëndrimi juaj ideal.

Pasojat e qëndrimit të keq

Një qëndrim i gabuar mund të shkaktojë dhimbje dhe vështirësi me lëvizshmërinë me kalimin e viteve. “Sidomos në shoqërinë e sotme, ne kemi tendencë të përkulemi ose të përkulemi mbi telefonat tanë dhe mendoj se kjo ndikon vërtet në qëndrimin tonë”, tha Dr. Brett Goodloe, kirurg ortoped në Virginia Commonwealth University Health. Ai theksoi se ky fenomen haset veçanërisht shpesh te të rinjtë dhe adoleshentët.

“Qëndrimi i duhur është i rëndësishëm që trupi të jetë në një pozicion të mirë për të funksionuar, dhe mendoj se është jashtëzakonisht i rëndësishëm për forcën dhe jetëgjatësinë e trupit”, shpjegoi Goodloe. Nga ana tjetër, Sieg shtoi: “Në këtë kohë, veçanërisht me njerëzit që kalojnë më shumë kohë në telefonat e tyre ose punojnë në tavolina që mund të jenë shumë të ulëta, shumë njerëz janë të përkulur për orë të tëra gjatë ditës. Nëse jeni në atë pozicion të keq për një kohë të gjatë, kjo mund të shkaktojë një numër problemesh me kalimin e kohës”.

Kur koka mbahet e përkulur, shtohet presioni mbi shpinën dhe pjesa e sipërme e qafës detyrohet të punojë më shumë për ta mbajtur kokën drejt. “Dhe kur e bëni këtë, keni dy probleme”, tha ajo. Si fillim, njerëzit mund të zhvillojnë dhimbje kronike të muskujve, tension dhe parehati, transmeton Klankosova.tv.

“Gjithashtu nuk është në pozicionin ideal për asgjë tjetër, kështu që mund të merrni frymë më sipërfaqësisht sepse diafragma juaj nuk po zgjerohet siç duhet kur jeni të përkulur, dhe tretja juaj mund të jetë pak më e keqe sepse zorrët tuaja nuk po funksionojnë siç duhet”, shpjegoi Sieg.

Nëse kaloni shumë kohë të përkulur, trupi e ka gjithnjë e më të vështirë të rikthehet në pozicion normal. “Mund të zhvilloni atë që ne e quajmë kifozë fikse,” tha Sieg. “Shumë njerëz kanë parë njerëz të moshuar që ecin me këmbët zvarritëse dhe kokën poshtë, të paaftë për ta ngritur kokën. Kjo është shpesh rezultat i një qëndrimi të keq gjatë gjithë jetës që e pengon trupin të drejtohet plotësisht.”

The post Testi i murit në 30 sekonda zbulon sa problematik është qëndrimi juaj appeared first on Albeu.com.

Hulumtimi, i realizuar me prindër nga mosha 18 deri në 45 vjeç, nxjerr në pah jo vetëm mënyra të ndryshme se si nënat dhe baballarët e përjetojnë prindërimin, por edhe dallime të dukshme mes mijëvjeçarëve dhe Gjeneratës Z, raporton Parents, transmeton Klankosova.tv.

Sipas raportit më të ri të Moonbug Entertainment, kompania pas përmbajtjeve të njohura për fëmijë si CoComelon dhe Blippi, prindërit mijëvjeçarë dhe ata të Gjeneratës Z e ndërtojnë jetën familjare në mënyra mjaft të ndryshme. Për raportin “Gjendja e Ardhshme e Prindërimit 2026”, studiuesit përfshinë në anketë 1,000 prindër amerikanë të moshës 18 deri në 45 vjeç, të cilët kanë të paktën një fëmijë nën moshën 10 vjeç. Studimi ofron një vështrim domethënës mbi mënyrën se si po ndryshon prindërimi, si ndër breza ashtu edhe mes roleve gjinore.

“Ajo që më bëri më shumë përshtypje në këtë hulumtim është se sa ndryshe duket prindërimi pas dyerve të mbyllura. Nëna beqare që drejton familjen dhe pyet veten nëse dikush e vëren. Babai që kontrollon postimet e prindit-krijues në mes të natës dhe dyshon nëse po bën gjithçka siç duhet”, tha Johanna Moscoso, drejtoreshë e analizës së audiencës në Moonbug dhe autore kryesore e studimit.

“Prindi i Gjeneratës Z që qëllimisht bën gjithçka të kundërtën e mënyrës se si është rritur. Këto nuk janë raste të izoluara. Kjo është familja moderne”, shtoi ajo.

Moonbug thekson se gjetjet tregojnë qartë se sot nuk ekziston më një model i vetëm i “prindit modern”. Sipas një deklarate, ndryshimet në prindërim nga një brez te tjetri formësohen nga trysni, prioritete dhe përkufizime të ndryshme për atë që do të thotë të jesh një prind i mirë. Kjo nis që nga mënyra bazë se si secili brez e sheh vetë prindërimin.

Raporti zbulon se 87 përqind e mijëvjeçarëve e konsiderojnë prindërimin si pjesë qendrore të identitetit të tyre. Te prindërit e Gjeneratës Z kjo shifër zbret në 80 përqind, pasi ata e shohin prindërimin si vetëm një aspekt të identitetit të tyre më të gjerë. Po ashtu, vërehen dallime të rëndësishme edhe në qasjen ndaj rritjes së fëmijëve.

Rreth 44 përqind e mijëvjeçarëve po i rrisin fëmijët në të njëjtën mënyrë siç janë rritur vetë. Në anën tjetër, Gjenerata Z po ndjek një kurs më të veçantë: 20 përqind kanë zgjedhur një stil prindërimi shumë ndryshe nga ai me të cilin janë rritur, ndërsa 12 përqind deklarojnë se bëjnë me vetëdije të kundërtën.

Edhe sa u përket stileve të prindërimit, raporti evidenton ndryshime interesante mes brezave. Dallimi më i dukshëm është se mijëvjeçarët kanë më shumë prirje ta përkufizojnë stilin e tyre si prindër, krahasuar me Gjeneratën Z. Konkretisht, 38 përqind e mijëvjeçarëve identifikohen me prindërim të butë, kundrejt 31 përqind të prindërve të Gjeneratës Z.

Nga ana tjetër, 21 përqind e mijëvjeçarëve e cilësojnë veten si prindër “natyrorë”, kategori që Moonbug e përshkruan si një stil jetese më të ndërgjegjshëm për shëndetin, holistik dhe të qëndrueshëm. Të njëjtën gjë e thonë 15 përqind e prindërve të Gjeneratës Z. Ndërkohë, diferencat më të vogla shfaqen te “prindërimi i lirë”, me 26 përqind të mijëvjeçarëve kundrejt 25 përqind të Gjeneratës Z, si dhe te “prindërimi praktik”, me 18 përqind të mijëvjeçarëve përballë 13 përqind të Gjeneratës Z.

Studimi vëren edhe dallime në mënyrën se si nënat dhe baballarët lidhen me stile të caktuara të prindërimit. Deri në 42 përqind e baballarëve mijëvjeçarë identifikohen me prindërim të butë, ndërsa te nënat mijëvjeçare kjo përqindje është 31 përqind. Një prirje e ngjashme shfaqet edhe te Gjenerata Z, ku 34 përqind e baballarëve dhe 30 përqind e nënave e preferojnë këtë stil.

Megjithëse shpesh përdoret shprehja “faji i nënës”, raporti tregon se edhe “faji i babait” është po aq i pranishëm. Studimi zbuloi se 37 përqind e nënave krahasojnë veten me të tjerët në internet. Megjithatë, kjo shifër është dukshëm më e lartë te baballarët, ku 53 përqind pranuan se bëjnë të njëjtën gjë.

Një pjesë e madhe e këtij presioni lidhet me rrjetet sociale. Sipas raportit, 49 përqind e baballarëve ndiejnë presion prindëror nga këto platforma, krahasuar me 38 përqind të nënave. Edhe në aspektin e presionit të përgjithshëm nga bashkëmoshatarët për t’i rritur fëmijët në një mënyrë të caktuar, 51 përqind e baballarëve thanë se e ndiejnë këtë, përballë 41 përqind të nënave.

Raporti trajton edhe çështjen e kujdesit për veten dhe fajit që e shoqëron atë. Shumica e prindërve mendojnë se kujdesi për veten i ndihmon të jenë kujdestarë më të mirë, por shumë prej tyre vazhdojnë të ndihen në faj kur i kushtojnë kohë vetes. Konkretisht, 61 përqind e prindërve thanë se ndihen fajtorë kur ndajnë kohë për veten, edhe pse 78 përqind deklarojnë se koha e lirë i bën ata prindër më të mirë.

Edhe në këtë aspekt shfaqen dallime mes brezave. Shumica e mijëvjeçarëve, ose 82 përqind, thonë se koha për veten i ndihmon të jenë prindër më të mirë, ndërsa te Gjenerata Z kjo shifër bie në 73 përqind. Hendeku është disi më i vogël kur bëhet fjalë për dakordësinë me partnerin për të ndarë kohë personale: 79 përqind e mijëvjeçarëve kundrejt 73 përqind të Gjeneratës Z.

Siç u shprehën studiuesit, “Gjenerata Z nuk po e refuzon kujdesin për veten, por shpesh është ende duke e negociuar atë. Ata janë ende duke vendosur nëse mund ta përqafojnë vërtet atë pa u ndjerë fajtorë.”

The post Studimi i fundit: baballarët përjetojnë më shumë presion prindëror se nënat, sidomos nga rrjetet sociale appeared first on Albeu.com.