“Kam pasur një debat para pak ditësh me një prej përfaqësuesve të sektorit të prodhimit. Ne e dimë shumë mirë që në sektorin e prodhimit dhe të eksporteve ka pasur një stres jo të vogël për shkak të forcimit të lekut dhe rënies së euros në raport me lekun, por kjo… dhe kemi pasur një konsultë të gjerë me disa ndër ekspertët më të mirë ndërkombëtarë. Mos harroni që këshilltari im për ekonominë është këshilltari i kancelares Merkel. Është një histori suksesi, është një histori suksesi. Një lek i fortë në këtë moment dhe në këtë kohë kur një lek i dobët do të na kishte sjellë një dhimbje koke katastrofike është një histori suksesi. Por nga ana tjetër duhet kuptuar që është dhe një kambanë e fortë alarmi për sektorin fason. Duhet shkuar drejt ciklit të mbyllur. Ky stres jam i bindur që do nxisë një pjesë prej tyre të vrapojnë drejt ciklit të mbyllur siç kanë bërë disa të tjerë”, tha Rama.

Shefi i qeverisë ka komentuar dhe shkakrimin e Damian Gjiknurit nga posti i Sekretarit të Përgjithshëm të PS.

Rama i cilësoi spekulime aludimet se Gjiknuri ishte shkarkuar se i kishte dalë emri në dosjen e inceneratorëve.

“Po të nisemi me vendimmarrjet tona nga thashethemet apo nga përfshirjet paraprake të kujto do qoftë në një proces analize, qoftë edhe hetimore, atëherë se di se kush ngelet në këtë vend pa u bërë pis. Po ju them se raportin tonë me drejtësinë e kam bërë të qartë, dhe në Asamble, lëvizja e sekretariatit s’ka të bëjë aspak me atë që është spekuluar. Damiani e ka bërë punën mirë. Kam besuar dhe besoj gjithmonë se para të vënë në pozitë të tjerët, për të qenë mbi të tjerët, duhet ta bësh ti vetë. Ndaj është PS këtu prej 10 vitesh. Jam edukuar me idenë se çdo ditë duhet të kërceja më lartë. Kjo është arsyeja. Të gjitha të tjerat janë spekulime. Raporti me drejtësinë i kësaj qeverie është i qartë.”, tha Rama.

The post “Forcimi i lekut, histori suksesi”, Rama flet dhe për shkarkimin Gjiknurin: Ka bërë punë të mirë! appeared first on Albeu.com.

Sipas të dhënave nga Banka e Shqipërisë, totali i aktiveve të sektorit bankar në fund të muajit maj kishte vlerën e 1.9 trilionë lekëve, rreth 8 miliardë lekë më pak krahasuar me fundin e vitit të kaluar.  Megjithatë, me bazë vjetore bilanci i sektorit bankar ka vijuar të rritet, me 4% më shumë krahasuar me të njëjtën periudhë të vitit 2022.

Mes fundit të vitit 2022 dhe fundit të muajit maj, kursi i këmbimit Euro-Lek ka pësuar rënie me 4%, duke ndikuar në uljen e vlerës së aktiveve në monedhën europiane të sektorit bankar.

Tendencë të ngjashme në rënie ka shënuar edhe Dollari Amerikan.

Aktivet në valutë të huaj janë mbizotërues në strukturën e aseteve të sektorit bankar, me më shumë se 53% të totalit.

Portofoli bruto i kredisë (pa zbritur provigjionet për kreditë me probleme) në fund të muajit maj kishte vlerën e 744.3 miliardë lekëve. Kjo shifër përfaqëson rënie prej 1.1% krahasuar me fundin e vitit 2022, por megjithatë vlera e portofolit ngelet në rritje me 1% krahasuar me të njëjtën periudhë të një viti më parë.

Të dhënat e Bankës së Shqipërisë kanë treguar se në segmente të veçanta kreditimi i ekonomisë po vazhdon të rritet, pavarësisht kushteve më të shtrënguara monetare. Megjithatë, në tërësi, ngadalësimi i kredisë së re dhe efekti negativ i kursit të këmbimit e kanë frenuar ndjeshëm rritjen e portofolit të kredisë.

Nga ana tjetër, kjo reflekton edhe një zhvendosje të fokusit drejt investimeve me rrezik më të ulët, kryesisht tek letrat me vlerë. Sipas Bankës së Shqipërisë, portofoli i letrave me vlerë të sektorit bankar në fund të muajit maj arriti në 724.4 miliardë lekë, në rritje me 3.7% që nga fillimi i vitit dhe me 10.4% krahasuar me të njëjtën periudhë të një viti më parë.

Rritja e normave të interesit ka bërë që bankat tregtare të rrisin ndjeshëm investimet në letra me vlerë, si në instrumentet e borxhit të qeverisë shqiptare, ashtu edhe në ato emetuesve jorezidentë.

Vala inflacioniste e vitit të kaluar solli një frenim në ritmet e rritjes së depozitave bankare. Depozitat u rritën kryesisht në Euro, ndërsa ato në Lekë prej më shumë se një viti kanë ecuri stanjative. Inflacioni i lartë e tkurri aftësinë e familjeve për të kursyer, ndërkohë që një ndikim pati edhe konkurrenca nga yield-et e larta të bonove dhe obligacioneve qeveritare.

Ndërkohë, segmenti i depozitave në Euro ka vazhduar të rritet, por është ndikuar negativisht nga efekti i kursit të këmbimit. Duke qenë se depozitat janë burimi kryesor i financimit të aktivitetit ndërmjetësues të sektorit bankar shqiptar, rënia e tyre ka frenuar potencialet e rritjes së sektorit. Në fund të muajit maj, totali i depozitave bankare kishte vlerën e 1.513 trilionë lekëve, në rënie me rreth 5 miliardë lekë që nga fillimi i vitit./monitor

The post Forcimi i Lekut tkurr sektorin bankar, në pesë muaj vlera e aseteve ka rënë me 8 miliardë lekë appeared first on Albeu.com.

Kursi zyrtar i këmbimit mes Euros dhe Lekut ka rënë me pothuajse 4% vetëm në 10 ditët e para të muajit qershor, ndërsa rënia krahasuar me vitin e kaluar është më shumë se 12%.

Banka Qendrore ka theksuar disa herë se forcimi i Lekut ka qenë një nga arsyet pse Shqipëria pati nivele inflacioni më të ulëta krahasuar me pjesën tjetër të rajonit dhe Europës.

Në fakt, leku i fortë ka filluar të japë një ndikim në rënien e inflacionit të importuar gjatë tremujorit të parë të vitit 2023, në nivelin 8.7%. Inflacioni i importuar për herë të parë pas një viti, shënoi vlerë njëshifrore, i ndikuar nga tkurrja vjetore e çmimeve të karburanteve dhe nga ngadalësimi i inflacionit të ushqimeve të përpunuara.

Inflacioni i importuar vlerësohet të ketë kontribuuar me rreth 25% apo me rreth 1.6 pikë përqindje më pak se një tremujor më parë në formimin e inflacionit total. Ky zhvillim ka përcaktuar ngadalësimin e inflacionit në ekonominë shqiptare në muajt e parë të këtij viti. Në muajin prill, inflacioni zbriti në 4.6%, niveli më i ulët në më shumë se një vit, ndërsa për majin u regjistrua një rritje e lehtë në 4.7%.

Por, vala e re e forcimit të lekut, sidomos në periudhën maj-qershor, pritet të sjellë efekte të reja në ecurinë e çmimeve të konsumit. Nga analizat e lidhjes të treguesve përkatës me vonesa kohore të ndryshme, Banka e Shqipërisë ka arritur në përfundimin se Treguesi i Presioneve të Huaja Inflacioniste në ekonomi paraprin zhvillimet në komponentin e inflacionit të importuar me rreth tre deri në pesë muaj. Ky tregues llogaritet si rritja vjetore e indeksit të çmimeve të huaja dhe indeksit së Kursit Nominal Efektiv të Këmbimit për muajin përkatës. Duke qenë se çmimet në tregjet ndërkombëtare paraqiten më të stabilizuara, forcimi i Lekut pritet të sjellë një ulje të ndjeshme në Treguesin e Presioneve të Huaja Inflacioniste.

Duke marrë në konsideratë kohëvonesën e llogaritur për përcjelljen e lëvizjeve të kursit në inflacionin e importuar, është e arsyeshme të besohet se pas vjeshtës këto efekte mund të jenë më të prekshme për konsumatorët shqiptarë.

Megjithatë, inflacioni i importuar është vetëm një komponent i inflacionit në ekonomi. Banka e Shqipërisë ka theksuar vazhdimisht se presionet e brendshme inflacioniste ngelen të larta, të lidhura sidomos me rritjen e kostos së punës.

Banka e Shqipërisë konstaton se presionet e brendshme inflacioniste vazhdojnë të ushqehen nga një kërkesë e qëndrueshme dhe treg pune i fortë. Vrojtimet e bizneseve sugjerojnë një kërkesë të fortë për punëtorë dhe presione për rritjen e pagave në vijim. Sipas Bankës së Shqipërisë, qëndrueshmëria e aktivitetit ekonomike dhe kushtet e shtrënguara në tregun e punës krijojnë premisa për qëndrueshmërinë e rritjes ekonomike në vijim, por edhe të presioneve të brendshme inflacioniste./monitor

The post Forcimi i Lekut, kur mund t’i shohim efektet te çmimet? appeared first on Albeu.com.

Shqiptarët nga Kosova, që përbëjnë rreth 40% të ofertës turistike, po dekurajohen të pushojnë në Shqipëri.

Rënia e Euros në këmbim me Lekun i ka bërë edhe më të shtrenjta pushimet në Shqipëri.

Shpëtim Turku, nga agjencia e udhëtimit “Fibula” në Kosovë, shpjegoi se “me rritjen e Lekut ndaj Euros, po reflekton uljen e udhëtimeve nga Kosova në Shqipëri, pasi çmimet e paketave automatikisht janë 12% më të shtrenjta vetëm nga ky fakt.

Gjithashtu, përveç kursit të këmbimit, çmimet e paketave janë rritur rreth 15-20%. Në total, në krahasim me vitin e kaluar, Shqipëria është më e shtrenjtë prej 27-32%”, shpjegoi z. Turku.

Sipas tij, do të ketë ulje më tej të turistëve nga Kosova për në Shqipëri, pasi pushuesit do të orientohen në tregje të tjera, siç është Turqia, Egjipti, Bulgaria, Greqia, etj. “Fafa Resort”, një nga më të mëdhenjtë në vend, pohoi se këtë vit ka më pak vizitorë nga Kosova. Qëndrojnë më pak net dhe shpenzojnë më pak.

Një euro këmbehet me rreth 112 lekë aktualisht, nga 121 në maj të vitit të kaluar. Një turist, me 100 euro sot merr 11,200 lekë, nga 12,100 lekë në të njëjtën periudhë të një viti më parë, ose 900 lekë më pak.

Turistët nga Kosova nuk u rritën në 2022

Shifrat zyrtare nga Ministria e Turizmit tregojnë se nga janari në dhjetor 2022 Shqipërinë e vizituan 2.6 milionë shqiptarë të Kosovës.

Një vit më parë pra në 2021 shifra është pak a shumë në të njëjtin nivel por e parë në përqindje kemi një rënie me 0.04 për qind të turistëve nga Kosova.

Mbetet e paqartë si është bërë vlerësimi i turistëve në kushtet kur gjatë verës nisi kalimi i lirë në doganë mes dy vendeve në kuadër të zotimeve të marra gjatë mbledhjeve të përbashkëta të qeverive.

Rënia e papërfillshme e vitit 2022 nuk shihet si një problem në thelb, por ajo që është shqetësuese në vijim është fakti që turizmi patriotik mund të pësojë një rrjedhje të konsiderueshme me liberalizimin e njoftuar tashmë të vizave për Kosovën.

Shqipëria përjetoi në vitin 2022 vitin më të mirë historik në turizëm ku numri i të huajve që shkelën në territorin e vendit ishte 7.5 milionë deri në dhjetor ndërkohë që nga këta sipas statistikave të turizmit 7.1 milionë janë mirëfilltazi turistë.

Kosova vijon të mbajë peshën kryesore, me 34% të totalit të hyrjeve të shtetasve të huaj. Gjatë periudhës së pandemisë, Kosova mbajti gjallë turizmin shqiptar, teksa prej tij erdhën gjysma e hyrjeve./monitor

The post Forcimi i Lekut po dekurajon ardhjen e turistëve nga Kosova appeared first on Albeu.com.

Ekonomia shqiptare ka bërë përparim gjatë dy viteve të fundit, duke u rritur në vitin 2022 me 4.8%. Inflacioni, pas shifrës rekord të vitit të kaluar prej 8.3% është ulur aktualisht në 5.7 %.

Por përtej këtyre zhvillimeve, vendi po përballet me një fenomen që për ekspertët përbën shqetësim, vlerësimi i ndjeshëm i monedhës vendase përballë euros. Leku është forcuar me 3.4% krahasuar me muajin Janar dhe me 7.1 krahasuar me muajin prill të vitit të kaluar.

Zyrtarë të Bankës Qendrore, në një intervistë për Zërin e Amerikës, e shohin prirjen dy vjeçare të forcimit të monedhës vendase kundrejt euros, si shenjë të besimit në ekonomi.

“Shpejtësia e rritjes së eksporteve ka qenë, këtë mund ta themi me bindje dhe mbuluar me statistika, mjaft më e lartë se shpejtësia e rritjes së importeve, që ka prodhuar dhe ofertë shtesë të valutës në tregun lokal. Për sa i takon investimeve të huaja direkte, gjatë vitit 2022, këto kanë patur një normë rritje në terma dy-shifrorë, pra kemi patjetër burime të mjaftueshme, hyrje valutore për të mbuluar nevojat e vendit për importe dhe për të gjeneruar dhe këtë fluks plus valute në tregun shqiptar”- u shpreh për Zërin e Amerikës Erald

Themeli, Drejtor i departamentit të politikës monetare në Bankën e Shqipërisë.

Eksportet në vitin 2022 u rritën me 41%, ose me rreth 2 miliardë euro, duke ngushtuar raportin me importet, investimet e huaja direkte u rritën me 33%, ose me rreth 340 milionë euro. Rritje patën edhe remitancat me 9.6%, ose me rreth 72 milionë euro, ndërsa borxhi publik u ul nga 74.5 në 64.6%.

Por e gjithë kjo situatë pozitive në ekonomi vjen me disa rreziqe sipas ekspertëve, pasi forcimi i monedhës vendase përballë euros sjell dëmtime në disa sektorë me ndikim në ekonomi, veçanërisht në atë të eksporteve.

“Eksporti është vetëm skalioni i parë, që merr goditjen. Eksportet e marrin menjëherë, sepse i marrin të ardhurat në euro dhe brenda muajit ato duhet të paguajnë në lek. Duhet të paguajnë rrogat në lek, duhet të paguajnë taksat në lek, duhet të paguajnë energjinë elektrike në lek edhe çdo produkt tjetër, që ato blejnë brenda vendit. Gjatë vitit të shkuar në të gjitha faturat unë kam marrë më pak se në momentin që unë kam faturuar, sepse gjatë gjithë vitit kemi një rënie të euros”, u shpreh për Zërin e Amerikës Alban Zusi, President i Qendrës së Eksporteve.

Njohës të fushës së ekonomisë thonë se pasojat e forcimit të monedhës vendase në sektorin e eksporteve mund të reflektohen në mungesë likuiditeti dhe pamundësi për investime, ndërsa dhe bizneset e tjera përreth tyre rrezikojnë gjithashtu të preken.

Por një pjesë e mirë e ekspertëve të ekonomisë shohin tek forcimi i monedhës vendase një ndikim të drejtpërdrejtë të informalitetit dhe të parasë së zezë në ekonomi.

“Mendoj që faktorët janë sa, le të themi makroekonomikë, apo le të themi ato forcat fondamentale që përcaktojnë kanalet e prurjeve valutore, rritjet e eksporteve, turizmi, shërbimet në përgjithësi, investimet e huaja dhe të ardhurat nga remitancat që kanë qenë në nivele rekord edhe gjatë këtij viti. Pra kemi prurje goxha të shtuara dhe në kanalet formale, por pa asnjë dyshim në Shqipëri një pjesë të rëndësishme zënë kanalet informale, të cilat ruajnë një gjendje të tillë të tregut, që në gjykimin tim e bëjnë të pajustifikueshëm në fakt këtë monedhë tonë të brendshme kaq të fortë”- argumentoi për Zërin e Amerikës Selami Xhepa, President i Universitetit Europian të Tiranës.

Nga ana e tij Arben Malaj, ish-Ministër i Financave sheh si problematikë sektorin e pasurive të paluajtshme.

“Në sektorin e pasurive të patundshme, ose në disa biznese të tjera ne shikojmë që gjithnjë e më tepër ka një rritje të kërkesës, e cila nuk është e natyrshme nga burimet që kanë vetë shqiptarët, qoftë klasa e mesme që është më agresive për kushte më të mira jetese, qoftë edhe bizneset, dhe problem nuk është se kjo para deformon tregun e ndërtimeve dhe të qerasë. Problem është se Shqipëria do të bëhet më e shtrenjtë dhe shqiptarët rrezikojnë të mbeten më të varfër”- u shpreh për Zërin e Amerikës Arben Malaj, ish- Ministër i Financave.

Sipas të dhënave të INSTAT, sektori i ndërtimit, me një luahtje nga rritje negative deri në 6% në vitet 2010-2020, u rrit në dy vitet e fundit me 18 dhe 10.7%. Gjithashtu dhe sektori i pasurive të patundshme, gjatë këtyre viteve u rrit me 5.8 dhe 11.2%. Në vitin 2022 ishte rritja më e lartë në dekadën e fundit.

Sipërfaqet e miratuara për ndërtesa në 5 vitet e fundit janë rritur me 3 herë, dhe në vitin 2022 ishin 2 milionë e 667 mijë metra katrorë. Peshën kryesore të sipërfaqeve për banesa me 76% e mban prefektura e Tiranës. Por zhvillimi i vrullshëm i sektorit të ndërtimit dhe i pasurive të patundshme, sipas ekspertëve shfaq disa deformime që shkojnë në të kundërt me rregullat e tregut.

“Popullsia është duke rënë sepse njerëzit po emigrojnë, madje po emigron shtresa e mesme e cila blen shtëpi të reja. Nga ana tjetër janë duke u rritur ndërtimet dhe bashkë më to po rritet cmimi i banesave. Është çmenduri ekonomike. Duhet të kishte rënë në mënyrë të ndjeshme cmimi i banesave. Ne flasim për pastrimin e parave në ndërtim, por pjesa më e rëndësishme e pastrimit të parave në ndërtim është pastrimi përmes blerjes, jo thjesht ndërtimi”- tha për Zërin e Amerikës Neritan Sejamini, ekspert i ekonomisë.

Por zyrtarët këmbëngulin, se forcimi i monedhës vendase lidhet me ecurinë pozitive të disa sektorëve në ekonomi dhe jo me depërtimin e parasë informale.

Megjithatë, ekspertët nga ana tjetër kanë shprehur shqetësim të vazhdueshëm mbi nivelin e lartë të qarkullimit të parasë jashtë sistemit bankar, rreth 3.4 miliardë euro, ose 20% e PBB, niveli më i lartë në rajon.

Zyrtarë të Bankës Qendrore thanë për Zërin e Amerikës, se arsyet e këtij niveli të lartë të parasë jashtë bankave lidhen me funksionimin e ekonomisë, e cila është bazuar në qarkullimin kesh të parasë gjatë tranzicionit, si dhe kulturën financiare dhe shtrirjen e ulët të sistemit bankar në gjithë territorin e vendit.

Përfaqëues të disa shoqatave të eksportuesve kanë kërkuar një ndërhyrje të autoriteteve përballë situatës së krijuar nga zhvlerësimi i euros. E pyetur nga Zëri i Amerikës nëse është kryer një analizë dhe nëse ka një parashikim mbi goditjet qe marrin disa sektorë veçanërisht eksportuesit, Ministrja e Financave Delina Ibrahimaj njoftoi një takim me përfaqësues të këtij sektori së shpejti mbi këtë çështje, dhe theksoi se tregu i këmbimit valutor është i lirë dhe funksionon mbi bazën e ofertës dhe kërkesës. Por ekspertët, paralajmërojnë se pasojat e zhvlerësimit të vazhdueshëm të monedhës euro përballë lekut, do të kenë ndikim negativ në disa sektorë në ekonomi, duke veçuar atë të eksporteve. Sipas tyre ka gjasa që ky sektor, që kishte rritje të konsiderueshme gjatë vitit të shkuar, me ndikim në rritjen ekonomike në vend, të pësojë në të ardhmen dëmtime të forta./VOA

The post VOA: Shqipëri, shqetësime mbi zhvlerësimin e euros dhe pasojat në ekonomi appeared first on Albeu.com.