Por asgjë nuk zgjat përgjithmonë. Dhe, për herë të parë në një gjeneratë, është e imagjinueshme që prania ushtarake amerikane në Europë mund të marrë fund.

Shkaku i menjëhershëm irritues është lufta me Iranin. Hezitimi europian, dhe herë pas here refuzimi, për ta lënë SHBA-në të përdorë bazat e saj europiane për misione në Iran e ka tërbuar Donald Trump, i cili i ka sulmuar europianët si “frikacakë” dhe e ka quajtur NATO-n një “tigër letre”. Marco Rubio, sekretari amerikan i shtetit, ka pyetur me nënkuptim pse Amerika lodhet duke mbajtur baza në Europë, nëse nuk mund t’i përdorë ato kur vjen momenti kritik.

Administrata Trump besohet se po shqyrton një listë ndëshkimesh për aleatët europianë që do të jepen pasi lufta me Iranin të ketë mbaruar. Idetë e hedhura përfshijnë nxjerrjen e Spanjës nga NATO dhe tërheqjen e njohjes së sovranitetit britanik mbi Ishujt Falkland.

Megjithatë, ajo që administrata Trump mund të mos e kuptojë plotësisht është se zemërimi rrjedh në të dy drejtimet. Politikanët europianë po ankohen me hidhërim, ndonjëherë edhe publikisht, se SHBA nisi një luftë të pamenduar dhe të paligjshme pa u konsultuar me aleatët e saj të NATO-s.

Besimi europian te udhëheqja amerikane është gjithashtu në nivelin më të ulët historik, gjë e kuptueshme kur komandanti i përgjithshëm i Amerikës poston imazhe të vetes si Jezusi dhe kërcënon të zhdukë një qytetërim të tërë.

Lufta me Iranin ka ardhur gjithashtu pas një viti në të cilin SHBA ka vendosur tarifa ndaj aleatëve europianë dhe ka kërcënuar të pushtojë Groenlandën, duke hapur mundësinë marramendëse që ushtarët europianë mund të përfundojnë duke luftuar kundër amerikanëve.

Një sondazh i Politico i zhvilluar më herët këtë muaj tregoi se në Spanjë, Itali, Francë dhe Gjermani më shumë njerëz tani e shohin SHBA-në si kërcënim sesa si “aleat të afërt”. Pedro Sánchez i Spanjës e ka ringjallur fatin e tij politik me dënimin e tij të bujshëm të politikës së jashtme amerikane. Edhe liderët e aleatëve të palëkundur amerikanë, si Polonia dhe Gjermania, po e vënë hapur në pikëpyetje udhëheqjen e Uashingtonit.

Që nga Lufta e Dytë Botërore, prania amerikane në Europë ka qenë një “perandori me ftesë”. Por disa europianë po tundohen gjithnjë e më shumë ta tërheqin ftesën.

Pra, kush do të humbiste më shumë, SHBA apo Europa, nëse prania ushtarake amerikane në Europë do të zvogëlohej?

Për amerikanët, kjo do të varej shumë nga fakti nëse SHBA ende dëshiron të projektojë fuqi në Europë, Lindjen e Mesme dhe Afrikë. Pavarësisht qëndrimeve politike teatrale në të dyja anët e Atlantikut, realiteti është se SHBA i ka përdorur shumë bazat e saj europiane gjatë luftës aktuale. Piloti i avionit ushtarak amerikan që u rrëzua mbi Iran dhe u shpëtua me gjasë ishte nisur nga Lakenheath, në Britani.

Nëse SHBA do të mund të ishte e sigurt se nuk do të kishte më kurrë nevojë për ato baza europiane, sigurisht që mund t’i mbyllte ato. Por, duke pasur parasysh shpeshtësinë e ndërhyrjeve ushtarake amerikane në Lindjen e Mesme (si edhe në Ballkan), në dekadat e fundit, duket e nxituar të supozohet se lufta aktuale me Iranin do të jetë përfshirja e fundit e këtij lloji.

Blerjet europiane të armatimeve amerikane dhe mallrave të tjera lidhen gjithashtu në mënyrë të nënkuptuar me një garanci të vazhdueshme sigurie amerikane për Europën. Ndërsa dyshimet për atë angazhim po rriten, lëvizja për të “blerë (paisje ushtarake) europiane” po merr vrull.

T’i thoje amerikanëve “mirupafshim” do të përfshinte gjithashtu rreziqe të mëdha për Europën. Rusia është ende duke zhvilluar luftë në Ukrainë. Dhe Donald Tusk, kryeministri i Polonisë, ka paralajmëruar se Rusia mund të sulmojë territor të NATO-s brenda muajsh.

Paralajmërime të ngjashme, të formuluara në vite, kanë ardhur nga liderë politikë në Berlin dhe Londër. Siç vuri në dukje Tusk, ka dyshime në rritje nëse një SHBA e udhëhequr nga Trump do ta respektonte klauzolën e mbrojtjes së ndërsjellë të NATO-s.

Mark Rutte, sekretari i përgjithshëm i NATO-s, ka paralajmëruar se Europa aktualisht nuk mund të mbrohet kundër Rusisë pa ndihmën amerikane. Ai është bërë fytyra publike e përpjekjeve europiane për ta mbajtur Trump të kënaqur me çdo kusht.

Disa liderë europianë janë më optimistë se Rutte për aftësinë e kontinentit për t’u mbrojtur vetë. Ata vënë në dukje se performanca ushtarake e Rusisë në Ukrainë ka qenë më pak se mbresëlënëse. Edhe kështu, pranohet gjerësisht se Europa aktualisht mbështetet te Amerika për të siguruar kapacitete ushtarake që do të ishin kritike në çdo konflikt.

Këto përfshijnë mbrojtjen ajrore, burimet e inteligjencës dhe avionët e transportit të rëndë që do të nevojiteshin për të lëvizur trupat shpejt në vijën e frontit. Plotësimi i këtyre boshllëqeve mund të marrë shumë vite. Edhe struktura komanduese e NATO-s është ndërtuar rreth udhëheqjes amerikane.

Për të gjitha këto arsye, shumica e liderëve europianë mbeten jashtëzakonisht të kujdesshëm për të vënë në jetë ëndrrat e tyre për t’ia përplasur në fytyrë arrogancën amerikanëve, dhe për t’i thënë presidentit amerikan të shporret.

Në të njëjtën kohë, është domethënëse që fantazitë për hakmarrje kundër Europës, që aktualisht po qarkullojnë në administratën Trump, nuk përfshijnë në fakt mbylljen masive të bazave amerikane në Europë. Të dyja anët e Atlantikut duket se e kuptojnë se, për momentin, janë të lidhura në një martesë të palumtur.

Si për SHBA-në ashtu edhe për Europën, një divorc formal ende duket si një hap tepër i madh. Por të dyja palët po thonë dhe po bëjnë gjëra që nuk mund të harrohen apo të tërhiqen lehtë. Në një aleancë, si në një martesë, kjo është një gjendje e rrezikshme./FinancialTimes

The post “Financial Times”: A po shkojnë Europa dhe Amerika drejt divorcit? appeared first on Albeu.com.

Sipas tij situata në veri mbetet shumë e nxehtë.

“NATO duhet të rikthejë kontrollin në veri të Kosovës ose të përballet me dhunën e vazhdueshme midis serbëve etnikë dhe shqiptarëve në rajon”, u shpreh Rama gjatë intervistës.

Më tej kreu i qeverisë shqiptare ëhstë shprehur se Kosova është tashmë një tokë e pazëvendësueshme, ku kriminaliteti dhe nacionalizmi po përplasen në një mënyrë shqetësuese. Kufiri midis krimit dhe politikës po bëhet i pavlerësuar, sipas kryeministrit.

Në përgjigje të kësaj, NATO ka thënë se do të vendosë më shumë trupa paqeruajtëse për të stabilizuar situatën, dhe Gjermania dhe Britania e Madhe kanë premtuar që do të dërgojnë qindra ushtarë për të ndihmuar forcën ekzistuese prej 4,500 trupash në mbajtjen e rajonit nën kontroll.

Rama gjithashtu përkrah një konferencë të nivelit të lartë me pjesëmarrjen e liderëve të Francës dhe Gjermanisë, dhe riangazhimin e SHBA-së.

Kryeministri thotë se kishte tërhequr vëmendjen për përkeqësimin e situatës së sigurisë në Kosovë gjatë një samiti të NATO-s në korrik. Qëllimi ishte njohja e plotë e Kosovës në BE dhe në Kombet e Bashkuara, por Rama e shprehet se e kupton se kjo është një sfidë komplekse që kërkon lidership.

Ndërkohë, për shkak të kërcënimit të rritur të sigurisë për shqiptarët në Kosovë dhe rajonin në tërësi, Rama thotë se është e rëndësishme të flitet hapur.

Ai thekson se paqëndrueshmëria në Ballkanin Perëndimor i shërben interesave të Moskës, dhe ndonjëherë, Kremlini mund të kërkojë të ndërhyjë për të krijuar tensione në rajon.

Përveç kësaj, edhe pse nuk ka prova konkrete të ndërhyrjes ruse në situatën e tanishme, Rama thotë se ky është një deduktim i natyrshëm duke “pasur parasysh taktikat që Rusia ka përdorur në vende të tjera të botës”.

Ai shton se “Kosova ka qenë një mjet që mund të përdoret nga rusët për të përkeqësuar situatën në rajon.”

The post Rama për “Financial Times”: NATO të rikthejë kontrollin në veri të Kosovës, të ndalë dhunën appeared first on Albeu.com.

Rritja e ashpër e çmimeve të gazit Europian të kësaj jave nënvizon faktin se si suksesi i rajonit për të hequr dorë nga energjia ruse e ka bërë atë më të prekshëm ndaj ndryshimeve të paqëndrueshme të tregjeve globale të energjisë.

Europa arriti të shmangte një krizë energjetike vitin e kaluar duke rritur me shpejtësi importet e gazit natyror të lëngshëm. Karburanti nga deti zëvendësoi rrjedhën nga tubacionet ruse pasi Kremlini ndërpreu shumicën e furnizimeve në një konfrontim energjetik pas përshkallëzimit të sulmeve pushtimit Ukrainë.

Por varësia e re nga GNL, që është një produkt global, i ka bërë çmimet europiane të energjisë më të ndjeshme ndaj ndërprerjeve të furnizimeve në të gjithë botën, madje edhe në Australi.

Çmimet europiane të gazit natyror u rritën me gati 40 për qind të mërkurën, pasi pritshmëritë për goditjeve të shumta në projektet e mëdha australiane të GNL-së shkaktuan panik nëpër tregje. Këto projekte, së bashku, sigurojnë rreth 10 për qind të furnizimeve globale të gazit nga deti.

Analistët thanë se kjo ngjarje ndikoi shumë pasi shumë tregtarë prisnin uljeve të mëtejshme të çmimeve, dhe ata u detyruan që të linin menjëherë pozicionet e tyre kur tregu u lëvizi në anën tjetër.

Për analistët e energjisë, kjo ngjarje konfirmoi realitetin e ri të Europës: furnizimet me gaz ku kontinenti mbështetet, tani janë vërtet globale.

“Potenciali për aksione goditëse në eksportet e GNL-së në Australi thekson edhe një herë faktin se ne jemi tashmë në një treg të globalizuar të gazit”, tha Tom Marzec-Manser analist i energjisë në ICIS.

Goldman Sachs, një nga bankat më me ndikim në produkte, paralajmëroi se çmimet eeropiane mund të dyfishohen apo edhe trefishohen këtë dimër.

Para pushtimit rus të Ukrainës, ajo që ndodhi në tregjet aziatike të gazit kishte një ndikim të kufizuar vetëm në Europë, ku gazi i lirë dhe i bollshëm i tubacioneve ruse nënkuptonte se kontinenti ishte vetëm një blerës i vogël i GNL-së.

Sipas të dhënave të Bruegel, në vitin 2021, karburanti super i ftohtë përbënte vetëm rreth 20 për qind të importeve të përgjithshme të gazit të BE-së, Gazi rus përbënte vetëm 40 për qind.

Por pushtimi rus i Ukrainës ka ndryshuar shumë ekuilibrin. GNL-ja përbënte 34 për qind të importeve të gazit të BE-së vitin e kaluar dhe kjo vlerë pritet të rritet përsëri në 2023 në 40 për qind – duke i dhënë të njëjtën rëndësi gazit rus që kishte dikur.

GNL-ja nga Australia rrallë se del në brigjet europiane, pasi gjatësia e udhëtimit i bën kostot e larta të transportit joekonomike dhe fitimprurëse. Por nëse blerësit e gazit australian në Azi do të duhet të kërkojnë alternativa, ata do të futen në një konkurrencë të drejtpërdrejtë me Europën dhe etjen e saj të sapogjetur për karburant. Japonia, Kina dhe Koreja e Jugut janë disa nga importuesit më të mëdhenj të gazit të lëngshëm në botë.

“Importet nga Amerika, të cilat aktualisht po dërgohen në Europë, mund të çohen në Azi, duke rritur rrezikun e një lufte të ofertave ndër rajonale, “tha Kaushal Ramesh, kreu i analitikes së GNL-së në Rystad Energy. Ndërkohë që Europa ka një rezervë të kënaqshme tani, “tregu mbetet i paqëndrueshëm pasi ky dimër mund të rezultojë shumë i rëndë dhe mund të ulë me shpejtësi stokun “, tha Ramesh.

Për më tepër, rezervat që Europa ka nuk mund të plotësojë kërkesën në dimër dhe kontinentit do t’i duhet ende të vazhdojë importimin e sasive të mëdha të GNL-së

Çmimet europiane të gazit do të duhet të jenë më të larta se çmimet në Azi për të nxitur tregtarët të dërgojnë GNL-në në Europë.

Analistja e Goldman Sachs, Samantha Dart tha se nëse goditjet në tregun Australian vazhdojnë, do të duhej “shumë më pak ndikim nga moti për të çuar rezervën [europiane] nën mesataren deri në fund të marsit 2024”.

Ajo shtoi se mund të ketë luhatje çmimesh prej 68 €/MWh deri në 97 €/MWh në dimër “por duhet të dimë më shumë temperaturat e dimrit”. /Monitor/

The post Financial Times: Rritja e çmimit të gazit nxjerr në pah dobësinë e kontinentit ndaj goditjeve globale të energjisë appeared first on Albeu.com.

E kjo ndodhi po shtohet më shumë kohëve të fundit, ku për fat të mirë herë pas here janë promovuar vlerave turistike të vendit tone. Mediat më prestigjioze, nga CNN, The Guardian, Neë York Post, Daily Mail, etj. kanë shkruar mbi bukuritë natyrore të vendit tone duke nxitur njerëzit ta vizitojnë.

Mirëpo, “Financial Times” së fundmi ka ironizuar normat e shoqërisë shqiptare me artikullin me titull: Ndërsa burrat e papunë ikin jashtë vendit, gratë shqiptare përqafojnë liri të reja.

I shkruar nga Camilla Bell-Davies, që ka vizituar vendin tonë, konkretisht Bajram Currin, për të parë nga afër se çfarë ndodh. Artikulli vendos theksin te pagat e ulëta dhe kostot më të larta të jetesës në Ballkan, dhe gratë e nënat e braktisura që kujdesen për veten e tyre, me burrat që emigrojnë gjithnjë e më shumë.

Artikulli i plotë

“Bajram Curri, pozicionuar në skajin verior, malor të Shqipërisë ka përjetuar një eksod burrash.

Rreth një sobe me dru në një dyqan në Bajram Curri, një grup grash punojnë, bisedojnë dhe shkëmbejnë foto të djemve dhe burrave të tyre, pothuajse të gjithë në Londër. Nga 12,310 emigrantë shqiptarë që shkuan në Britaninë e Madhe vitin e kaluar me varka, shumica dërrmuese ishin burra nga ky rajon malor. Ata u larguan për shkak të mungesës së punës ose ndjenjës së mërzisë dhe mungesës së shpresës. Ky eksod po transformon njëherësh jetën e grave dhe nënave që ata kanë lënë pas. Në këtë dyqan gratë mblidhen për të bërë ushqime, për të qepur rroba, për të bërë stoli të endura me dorë dhe për të vizatuar harta për t’ua shitur vendasve dhe turistëve.

Duke ruajtur rutinën e përditshme, ato kanë krijuar pikërisht atë që burrave të tyre po u mungonte në vendin e tyre: një jetë sociale, një burim të ardhurash dhe shpresë.

Pavarësisht një bumi të fundit në turizëm, mungesa kronike e vendeve të punës në Shqipëri është ende duke i larguar njerëzit. Kushtet ekonomike nuk janë aq të dëshpëruara sa ishin në komunizëm, por tranzicioni drejt një ekonomie tregu të begatë po rezulton të jetë i gjatë dhe i vështirë. Vendi ka disa nga pagat më të ulëta dhe kostot më të larta të jetesës në Ballkan. Edhe paga minimale e propozuar është gjithashtu e pamjaftueshme për të përballuar inflacionin në rritje: në vitet 2021-2022, shqiptarët shpenzuan deri në 60 për qind të të ardhurave të tyre vetëm për ushqime, sipas Andi Hoxhaj, një specialist i Ballkanit Perëndimor në University College London.

Të joshur nga ideja për një mënyrë jetese më të lehtë, fermerët zhvendosën familjet e tyre në qendra të vogla urbane si Barjam Curri. Menaxherja e faqes së internetit të dyqanit që gazetarja vizitoi, Gerta, jetonte në fshat duke kultivuar perime dhe duke rritur dele derisa babai i saj vendosi të zhvendosej në një apartament në qytet në vitin 2007. Kur ai nuk ishte në gjendje të gjente punë, familja nisi të vuante nga uria.

Në këto situata, është e zakonshme që gratë të mbajnë peshën kryesore të familjes duke përdorur aftësitë e tyre të pastrimit, mirëmbajtjes apo shitjes në dyqane.

“Ndërkohë që burrat ulen përreth duke pirë raki dhe duke u ndjerë të zhburrëruar”.

Në komunizëm, gratë ishin aktive në tregun e punës, por në vitet 1990 patriarkaliteti u rishfaq, duke i futur gratë në shtëpi, veçanërisht në zonat më të thella të vendit.

Shpesh, edhe burrat që emigrojnë nuk dërgojnë para për shumë vite në shtëpi, pasi u kanë borxhe trafikantëve të qenieve njerëzore, ose nuk mund të bëjnë mjaftueshëm para me punët fizike që bëjnë në emigrim.

Gratë e mbetura vetëm duhet të vazhdojnë të mbajnë veten dhe shtëpinë.

Kjo mund të sjellë liri të reja dhe zgjim të ri për gratë. Gerta për shembull ka mësuar aftësi teknologjike nga menaxhimi i faqes së internetit dhe do të shkojë në universitet vitin e ardhshëm. Lida, menaxherja e dyqanit, u mbyll mes katër mureve të shtëpisë nga burri i saj, derisa ai u largua për të gjetur punë në Belgjikë. Me katër fëmijë për t’i rritur e vetme, nisi të bënte bizhuteri për t`i shitur, fitoi besim në vete dhe përfundimisht ndaloi së i dërguari mesazhe burrit të saj ku i kërkonte leje për të dale nga shtëpia.

Megjithatë, pavarësisht historive të suksesit ka ende gra që vuajnë nga uria, ose që bëhen viktima të skllavërisë moderne pasi duhet të paguajnë borxhet për djalin që mori një varkë për të shkuar ilegalisht në Londër.

Megjithatë, ka edhe disa anë pozitive për gjeneratën e ardhshme. Nënat e këtyre djemve të larguar tashmë kanë më shumë gjasa të përqendrohen në studimet e vajzave të tyre.

Në vitin 2021, 71 për qind e të regjistruarve në universitete në Shqipëri ishin gra, nga 58 për qind një dekadë më parë. Ndërkohë pjesëmarrja e meshkujve në fuqinë punëtore ka rënë në mënyrë të vazhdueshme gjatë 30 viteve të fundit. Dy orë larg Bajram Currit, në fshatin Shtiqën të Kukësit, jeton Naze, 89 vjeç, me vajzën dhe tre mbesat.

Duke qenë se djemtë dhe nipërit e saj janë të gjithë në Londër, ajo i përqendron energjitë e saj tek vajzat e saj, dhe ‘jo vetëm t’i gjejë një burrë të pasur’, thotë ajo me krenari. Mbesa nëntë vjeçare e Nazes më përshëndet me turp në anglisht. “Ajo studion shumë”, thotë Naze. “Një ditë ajo do të jetë presidentja e Shqipërisë”.

 

View this post on Instagram

 

A post shared by Financial Times (@financialtimes)

The post “Burrat e papunë ikin jashtë, gratë përqafojnë liri të reja”, media britanike vë në lojë normat e shoqërisë shqiptare appeared first on Albeu.com.

Pa zbuluar se për çfarë teme konkretisht kanë folur, Hoxha shkruan se artikulli që do të publikohet do i dëgjohet “krisma” shumë shpejt, ndërsa për deklaratat e bëra nga ana e tij thotë me shaka se nuk mban asnjë përgjegjësi pasi ka pirë “xhin” Skrapari.

“Kur te lene pushim nga “punet e veshtira” keta te “brendshmit”, te gjejne “pune te lehta” keta te “jashtmit”???
Me gazetarin e prestigjiozes
FINANCIAL TIMES, Marton Dunai,…
per ca gjera kazani, “meselera me xhixhilera”, qe do ja degjojme krismen nga barku i javes…
Ky shejtan, mbante shenim çdo gje me birre te madhe perpara, une me “raki dellinje”(xhin Skrapari) si shoku Nano ne vaktit, nuk mbaj pergjegjesi se çfare kam thene???”, shkruan Hoxha./albeu.com

The post “Do ia dëgjojmë krismën”, çfarë paralajmëron Artan Hoxha: Nuk mbaj përgjegjësi appeared first on Albeu.com.

“Nëntë muaj pas luftës brutale për mbijetesë kundër pushtuesve rusë, Volodymyr Zelensky shfaqet i lodhur, me rrathë të errët poshtë syve”, shkruhet në hyrje të artikullit, i cili tregon personazhin duke u nisur nga përvoja e tij si aktor në luftën kundër lideri trus Vladimir Putin.

View this post on Instagram

A post shared by Financial Times (@financialtimes)

“44-vjeçari Zelensky ka fituar një vend në histori për shfaqjen e tij të jashtëzakonshme të lidershipit dhe qëndrueshmërisë”, shkruan FT.

The post Financial Times shpall Zelenskyn “Njeriun e Vitit” appeared first on Albeu.com.

Në detaje, për të garantuar shitjen e kompanisë së kontrolluar nga Suning dhe familja Zhang, klubi zikaltër do të ishte mbështetur në Goldman Sachs dhe Raine Group, banka që menaxhoi transaksionin prej 2.5 miliardë paund që çoi në shitjen e Chelsea.

Suning është i hapur për partnerë të rinj dhe do të konsideronte shitjen e një pakice aksionesh. Pretendimet se si bankat e përfshira ashtu edhe Interi kanë refuzuar të komentojnë zyrtarisht. /G.D albeu.com/

The post Financial Times: Inter në shitje appeared first on Albeu.com.

Ndërsa kriza globale e energjisë po vazhdon të dëmtojë familjet, bizneset dhe ekonomitë në mbarë botën, është e rëndësishme të ndajmë faktet nga trillimet. Këto kohë dëgjoj shpesh 3 narrativa në lidhje me situatën aktuale, të cilat mendoj se janë të gabuara, dhe në disa raste edhe të rrezikshme.

E para është se Moska po e fiton betejën energjitike. Rusia është padyshim një furnizuese e  madhe e energjisë, dhe rritjet e çmimeve të naftës dhe gazit të shkaktuara nga pushtimi i saj në Ukrainë, kanë shkaktuar për momentin një rritje të të ardhurave të saj nga energjia.

Por fitimet e saj afatshkurtra, do të zhbëhen më vonë nga humbja e besimit dhe e tregjeve me të cilat do të përballet Moska për shumë vite në vijim. Ajo po i bën vetes një dëm afatgjatë duke u armiqësuar me BE-në, klienten e saj më të madhe deri tani, dhe një partnere strategjike.

Edhe vendi i Rusisë në sistemin energjetik ndërkombëtar po ndryshon rrënjësisht, dhe jo në avantazhin e saj. Ndërkohë, kjo narrativë shpërfill ndikimet e rëndësishme afatmesme të sanksioneve më të ashpra ndërkombëtare që janë vendosur ndaj sektorin e naftës dhe gaz rus.

Kjo ka të bëjë veçanërisht me aftësinë e Rusisë për të prodhuar naftë dhe gaz. Një pjesë në rritje e prodhimit rus të naftës, parashikohej të vinte nga fushat naftëmbajtëse më komplekse, duke përfshirë në det të hapur, Arktik apo burime të tjera që janë të vështira për t’u shfrytëzuar.

Mungesa e kompanive, teknologjive dhe ofruesve të shërbimeve perëndimore si rezultat i sanksioneve, paraqet rreziqe thelbësore për kapacitetin e vendit për t’i shfrytëzuar këto burime. Rusia po e përdorte gazin natyror të lëngshëm (LNG) si mënyrën kryesore për të diversifikuar eksportet e saj larg një varësie të madhe nga Evropa.

Përpara pushtimit të Ukrainës, qëllimi i deklaruar i Rusisë ishte të eksportonte 120-140 milion ton LNG në vit deri në vitin 2035, duke e 4-fishuar nivelin e saj aktual. Por pa partnerë dhe teknologjinë ndërkombëtare, kjo duket si një perspektivë e largët. Teknologjia e prodhimit të LNG në vend, është e prekur nga vështirësitë dhe vonesat. Planet e zgjerimit të LNG në Rusi janë rikthyer në fokus.

Gabimi i dytë, është se kriza e sotme globale e energjisë, është një krizë e energjisë së pastër. Edhe ky është një pretendim absurd. Unë bisedoj gjatë gjithë kohës me politikë-bërësit në fushën e energjisë, dhe asnjëri prej tyre nuk ankohet se po mbështetet shumë tek energjia e pastër.

Përkundrazi, ata dëshirojnë të kenë më shumë nga kjo lloj energjie. Ata janë të penduar pse nuk lëvizin më shpejt për të ndërtuar impiante diellore dhe ato me erë, për të përmirësuar efikasitetin energjetik të godinave dhe automjeteve, apo për të rritur jetëgjatësinë e centraleve bërthamore.

Më shumë energji me pak karbon që çlirohet në atmosferë do të kishte ndihmuar në zbutjen e krizës, dhe një kalim më i shpejtë nga lëndët djegëse fosile drejt energjisë së pastër, është mënyra më të mirë për të dalë nga ajo. Kur njerëzit fajësojnë gabimisht për krizën e sotme energjetike energjinë e pastër dhe politikat që adresojnë krizën e klimës, ato e largojnë, qëllimisht ose jo, vëmendjen nga fajtorët e vërtetë që janë kriza e furnizimit me gaz dhe Rusia.

Ideja e tretë e gabuar, është se kriza e sotme energjetike, përbën një pengesë e madhe, e cila do të na pengojë të adresojmë problemin e ndryshimeve klimatike. Por unë nuk jam dakord me të. Kriza aktuale, është një kujtesë e fortë e paqëndrueshmërisë së sistemit aktual të energjisë, që dominohet nga lëndët djegëse fosile.

Ne kemi mundësinë që ta bëjmë këtë moment, një pikë kthese historike drejt një sistemi energjitik më të pastër, më të përballueshëm në aspektin financiar dhe më të sigurt. Dhe kjo gjë po ndodh tashmë. BE-ja po i zgjeron objektivat e saj në lidhje me burimet e rinovueshme dhe efiçencën e energjisë, dhe po përdor burime të rëndësishme financiare për t’i arritur ato nëpërmjet planit të saj REPowerEU.

Qeveria e SHBA-së sapo miratoi Aktin e Reduktimit të Inflacionit, duke i dhënë një nxitje të re një sërë teknologjive të energjisë së pastër, nga makinat elektrike, energjia e erës dhe ajo diellore, deri tek kapja e karbonit dhe hidrogjenit që gjenden në atmosferë.

Akti parashikon 370 miliardë dollarë investime për sigurinë energjitike dhe ndryshimet klimatike, me potencialin e mobilizimit të shumave edhe më të mëdha nga ana e sektorit privat. Përmes planit të saj të transformimit të gjelbër, GX, qeveria japoneze po synon të rifillojë të ndërtojë më shumë centrale bërthamore, dhe të zgjerojë teknologjitë e tjera jetike që kanë emetime të pakta ndotëse në atmosferë.

Kina po vazhdon që të thyejë rekorde në sasinë e burimeve të rinovueshme dhe të automjeteve elektrike që prodhon çdo vit. Dhe India sapo ka hedhur një hap thelbësor drejt krijimit të një tregu të pakësimit të karbonit, dhe rritjes së efikasitetit energjetik të godinave dhe pajisjeve.

Ekonomitë më të mëdha në botë, po përpiqen të ecin më shpejt drejt energjisë së pastër. Dhe për shkak të teknologjive të disponueshme dhe shumë konkurruese të energjisë së pastër, ka arsye të mira për të qenë optimist që edhe të tjerët do ta ndjekin këtë shembull.

Prandaj, mos u besoni që të gjitha narrativave negative në lidhje me krizën energjetike. Është e vërtetë:përpara na presin disa sfida të vështira, sidomos këtë dimër. Por kjo s’do të thotë se po fiton Rusia, apo se përpjekjet për të adresuar ndryshimet klimatike janë të dënuara të dështojnë.

Dhe pas dimrit vjen pranvera. Kriza e çmimeve të naftës e viteve 1970, solli një përparim të madh në përdorimin efikas të energjisë, energjisë bërthamore, diellore dhe të erës. Kriza e sotme mund të ketë një ndikim të ngjashëm, dhe të ndihmojë në përshpejtimin e kalimit drejt një të ardhmeje me një energji më të pastër dhe më të sigurt. /abcnews.al

Shënim:Fatih Birol, drejtor ekzekutiv i Agjencisë Ndërkombëtare të Energjisë.

The post Tre mitet e gabuara mbi krizën globale të energjisë appeared first on Albeu.com.

Në artikullin e saj “Financial Times” shkruan se presidenti rus Vladimir Putin nuk është më i interesuar në përpjekjet diplomatike për të zgjidhur konfliktin dhe në vend të kësaj dëshiron të pushtojë sa më shumë territor ukrainas.

Sipas “FInancial Times” tre persona të informuar mbi bisedat me presidentin rus i thanë gazetës se Putin po shqyrtonte seriozisht një marrëveshje paqeje me Ukrainën muajin e kaluar.

Megjithatë, ata thanë se ai tani nuk mund të shohë ndonjë zgjidhje përmes bisedimeve diplomatike dhe beson se ato janë në një “rrugë pa krye”.

Një person i informuar për bisedimet tha: “Putini sinqerisht beson në marrëzitë që dëgjon në televizionin [rus] dhe ai dëshiron të fitojë shumë.”

Qasja e tij u ashpërsua pas fundosjes së luftanijes ruse Moskva, për të cilën Ukraina ka marrë përgjegjësinë.

Një burim tha: “Putini ishte kundër nënshkrimit të ndonjë gjëje… pas Moskës ai nuk duket si fitues, sepse ishte poshtëruese.”/abcnews/

The post Financial Times: Putin e ka humbur interesin për t’i dhënë fund luftës appeared first on Albeu.com.

Shërbimet e inteligjencës amerikane dhe britanike kanë një mori informacionesh dhe këshillash për vendet evropiane kur zbulojnë aktivitete të dyshimta. Provat tregojnë se dhjetëra agjentë rusë ndodhen në Gjermani, Francë dhe Belgjikë. Në të njëjtën kohë, dhjetëra qytetarë rusë janë dëbuar nga shtetet baltike dhe Polonia gjatë muajve të fundit për spiunazh.

Një zyrtar i lartë evropian i tha FT se bisedat e agjentëve sekretë rusë ishin disi “të ndaluara” vitet e fundit dhe se ata po vepronin të papenguar në Perëndim. Megjithatë, së fundmi, Evropa po e shikon me kujdes problemin. Siç thotë ai, “demokracitë nuk mund të mbrohen nga kërcënimi nëse shumica e qytetarëve nuk janë të vetëdijshëm për problemin”.

Të dhënat që i janë dhënë publikut shkaktojnë shqetësim. Në vitin 2017, u zbulua se një agjent rus punonte si këshilltar i ngushtë i ministrit të atëhershëm francez të Mbrojtjes që tani është ministri i Jashtëm Jean-Yves Le Drian. Në korrik 1920, autoritetet daneze vunë re rusët duke u përpjekur të vidhnin dokumente në lidhje me teknologjinë energjetike.

Në të njëjtin vit, një gjeneral francez që ishte në NATO dhe punonte në bazën detare të Napolit u arrestua për rrjedhje të dokumenteve të klasifikuara në shërbimin sekret rus (GRU). Në Danimarkë, në dhjetor, dy agjentë u kapën duke u përpjekur të vidhnin informacion nga një kompani daneze nanoteknologjie.

Në mars të 2021, gjashtë vendas u arrestuan në Bullgari, mes tyre punonjës të Ministrisë së Mbrojtjes dhe drejtues të shërbimeve sekrete, për shitjen e informacionit në GRU për 3000 dollarë secili. Në Gjermani, në qershor të po atij viti, një shkencëtar u arrestua për “vjedhje” të informacionit sekret për teknologjinë raketore.

Rusia ka rreth gjysmë milioni punonjës në tre shërbimet më të mëdha sekrete. GRU, një nga shërbimet e saj sekrete më të mëdha, fokusohet në çështjet që lidhen me NATO-n dhe teknologjinë ushtarake, dhe më konkretisht kabotazhin.

FSB-ja është e përqendruar brenda vendit dhe mbledh informacion nga vendet fqinje, përfshirë Ukrainën. SVR, pasardhëse e KGB-së, ka përgjegjësinë e vetme për të mbledhur informacion nga shërbimet sekrete të vendeve të tjera.

Një zyrtar i lartë evropian, në një intervistë për FT, përfundoi duke theksuar se “shpesh mbrojtja më e mirë është sulmi, veçanërisht kur gjërat po shkojnë aq keq sa tani”.

The post Paralajmëron Financial Times: Evropa është plot me agjentë rusë appeared first on Albeu.com.