I dërguari i Bashkimit Evropian për dialogun Kosovë-Serbi, Peter Sorensen, ka deklaruar se procesi i Brukselit nuk ka përfunduar dhe se po vijon të prodhojë rezultate konkrete.

Gjatë një interviste për të përditshmen serbe Danas, Sorensen ka veçuar përparimin e arritur së fundmi për çështjen e personave të zhdukur, si dhe disa marrëveshje praktike që kanë ndikim të drejtpërdrejtë në jetën e qytetarëve.

“Dialogu është ende në zhvillim dhe ka sjellë rezultate konkrete. Ndër to përfshihen përparimi i fundit për personat e zhdukur dhe marrëveshjet praktike që prekin jetën e qytetarëve”, ka deklaruar ai.

Megjithatë, ndërmjetësi evropian ka theksuar se zbatimi i Marrëveshjes së vitit 2023, së bashku me Aneksin e saj të Ohrit, mbetet në nivel të pamjaftueshëm.

Sipas tij, Kosova dhe Serbia duhet të përshpejtojnë përmbushjen e detyrimeve të marra, pasi procesi i normalizimit nuk ka alternativë.

“Zbatimi i Marrëveshjes së vitit 2023 vazhdon të jetë i pamjaftueshëm. Të dyja palët duhet të ecin më shpejt në përmbushjen e obligimeve të tyre. Procesi i normalizimit nuk ka alternativë”, ka thënë Sorensen.

I pyetur për ndikimin e krizës institucionale në Prishtinë në punën e tij, ai nuk ka komentuar politikën e brendshme të Kosovës. Sorensen ka nënvizuar, megjithatë, se funksionimi i institucioneve është i rëndësishëm për marrjen e vendimeve dhe zbatimin e marrëveshjeve.

“Institucionet plotësisht funksionale, natyrisht, e bëjnë më të lehtë marrjen e vendimeve dhe zbatimin e tyre. Por obligimet e dakorduara në kuadër të dialogut për normalizimin mbeten në fuqi, pavarësisht cikleve zgjedhore dhe politike”, ka deklaruar ai.

BE-ja, sipas Sorensenit, do të vijojë të ndërmjetësojë dialogun dhe të ndihmojë në zbatimin e detyrimeve nga të dyja palët.

Lidhur me kërkesën që Prishtina të nisë negociatat për “marrëveshjet për vetëmenaxhimin e komunitetit serb”, ai ka sqaruar se bëhet fjalë për një detyrim të njohur prej kohësh.

“Kjo nuk përbën një kërkesë të re. Është një obligim i kahershëm, i përfshirë edhe në Aneksin e zbatimit të dakorduar në Ohër në mars të vitit 2023”, ka thënë Sorensen.

Ai ka përsëritur se Bashkimi Evropian pret zbatimin e plotë, nga Kosova dhe Serbia, të të gjitha detyrimeve të përcaktuara në marrëveshjen e vitit 2023 dhe në aneksin e saj.

“Ndryshimet politike ose zgjedhore nuk i prekin këto obligime”, ka deklaruar ndërmjetësi i BE-së.

Për sistemin e drejtësisë në Kosovë, Sorensen ka thënë se BE-ja e mirëpriti tërheqjen e dorëheqjeve të gjyqtarëve, prokurorëve dhe stafit mbështetës serbë. Ai ka shprehur shqetësim për vendimet e marra më pas, të cilat kanë ndikuar në këtë proces.

“Bashkimi Evropian vazhdon të vërë në dukje rëndësinë e sundimit të ligjit dhe të një sistemi gjyqësor që pasqyron karakterin multietnik të Kosovës”, ka deklaruar ai.

Duke iu përgjigjur pretendimit të Beogradit se dialogu duhet të bazohet në Rezolutën 1244 të Këshillit të Sigurimit të OKB-së, Sorensen ka theksuar se procesi i udhëhequr nga BE-ja mbështetet në një rezolutë të Asamblesë së Përgjithshme të OKB-së.

“Dialogu i ndërmjetësuar nga BE-ja bazohet në Rezolutën 64/298 të Asamblesë së Përgjithshme të OKB-së të vitit 2010. Ajo rezolutë mirëpriti gatishmërinë e Bashkimit Evropian për të ndërmjetësuar dialogun”, ka thënë Sorensen.

Ai ka pranuar se Kosova dhe Serbia kanë ende qëndrime të kundërta për statusin, por ka theksuar se pikërisht kjo mospërputhje e bën të nevojshëm dialogun për normalizimin e marrëdhënieve.

Sorensen ka shpjeguar se synimi i këtij procesi është t’u krijojë palëve mundësinë të zgjidhin çështjet praktike, të normalizojnë raportet dhe të zbatojnë angazhimet që i kanë marrë tashmë.

Sa i përket rolit të Shteteve të Bashkuara, ai ka nënvizuar se dialogu drejtohet dhe ndërmjetësohet nga Bashkimi Evropian, ndërsa SHBA-ja mbetet një partner i rëndësishëm.

“Shtetet e Bashkuara janë partner i rëndësishëm dhe bashkërendimi i ngushtë mes BE-së dhe SHBA-së e mbështet procesin e normalizimit”, ka deklaruar ai.

Sipas të dërguarit evropian, përgjegjësia përfundimtare për zbatimin e marrëveshjeve u takon Kosovës dhe Serbisë.

“Partnerët e jashtëm mund ta lehtësojnë dhe ta mbështesin procesin, por përmbushja e detyrimeve mbetet përgjegjësi e vetë palëve”, ka theksuar Sorensen.

I pyetur për pretendimin se presidenti i Serbisë, Aleksandar Vuçiq, nuk ka mandat kushtetues për të negociuar dhe se disa nga zgjidhjet e dakorduara në Ohër bien ndesh me Kushtetutën e Serbisë, ai ka thënë se BE-ja nuk ndërhyn në çështjet e brendshme kushtetuese të palëve.

“Bashkimi Evropian nuk merr vendime për çështjet që lidhen me marrëveshjet e brendshme kushtetuese të njërës prej palëve”, ka deklaruar ai.

Megjithatë, Sorensen ka ripërsëritur qëndrimin e BE-së se Marrëveshja e vitit 2023 dhe Aneksi i zbatimit janë detyruese për Kosovën dhe Serbinë.

“Pozicioni i BE-së është i qartë: Marrëveshja e vitit 2023 dhe Aneksi i saj i zbatimit janë obligues për të dyja palët dhe pjesë e rrugës së tyre evropiane. BE-ja pret që të dyja palët t’i përmbushin plotësisht detyrimet e tyre”, ka përfunduar Sorensen.

The post Sorensen: Dialogu Kosovë-Serbi vazhdon dhe ka sjellë rezultate konkrete për personat e pagjetur appeared first on Albeu.com.

Ai vuri në dukje se përfundimi i procesit të konstituimit mund të kërkojë më tepër se 24 orë, duke shtuar se specialistët e së drejtës kushtetuese kanë lexime të ndryshme lidhur me këtë afat kohor.

Në vijim, Konjufca konfirmoi se Albin Kurti, kryeministri në detyrë, do t’u bëjë sërish thirrje tri forcave politike shqiptare – PDK-së, LDK-së dhe Aleancës – për të vijuar bisedimet.

Ai nënvizoi se ekipi i tyre nuk do të heqë dorë kurrë nga angazhimi për dialog.

“Çdo pasojë që ju e shihni si negative është shumë më e vogël në krahasim me atë që dëshmuam në seancë, me sulmin ndaj kryeministrit dhe ligjvënësve tanë. Nëse ajo ishte e gabuar, edhe kjo është e gabuar. Megjithatë, është një dëm më i pakët se sa vendosja e vendit përballë zgjedhjeve të reja, të cilat do të ishin shumë më të rënda. Kushtetuta nuk është duke u dhunuar”, përfundoi Konjufca.

The post Konjufca: Kurti s’do të heqë dorë nga dialogu, fton sërish PDK-në, LDK-në dhe AAK-në appeared first on Albeu.com.

Bashkimi Evropian ka nënvizuar se përkrahja për sqarimin e fatit të personave të pagjetur vazhdon të jetë një pjesë me rëndësi të veçantë e dialogut që zhvillohet me ndërmjetësimin e tij.

Më 28 korrik, specialistët forenzikë të Ekipit të Mjekësisë Ligjore të EULEX-it ndihmuan homologët nga Instituti i Mjekësisë Ligjore i Kosovës gjatë vlerësimit të një lokacioni në Zubin Potok. Synimi ishte të përcaktohej nëse aty mund të ndodhej një varr i pashënuar me persona të zhdukur, konfirmoi një zëdhënës i Komisionit Evropian.

Zëdhënësi i Komisionit Evropian sqaroi se EULEX-i nuk kryen hetime penale të asnjë forme, sepse përgjegjësia për to u takon autoriteteve të Kosovës.

Sipas tij, Komisioni i Përbashkët për Personat e Zhdukur u krijua në kuadër të dialogut, duke u mbështetur në Deklaratën për Personat e Zhdukur të vitit 2023. Ky komision ka për detyrë të mbikëqyrë zbatimin e deklaratës, të kontribuojë në sqarimin e fatit të personave që vazhdojnë të jenë të zhdukur dhe t’u japë familjeve e të afërmve përgjigje rreth më të dashurve të tyre.

Ai ritheksoi se mbështetja për zbardhjen e fatit të personave që ende konsiderohen të zhdukur nga konflikti mbetet një ndër elementet më të rëndësishme të dialogut të lehtësuar nga Bashkimi Evropian.

BE-ja bëri të ditur gjithashtu se, për t’i mbështetur këto përpjekje, i ka siguruar financim Institutit të Mjekësisë Ligjore të Kosovës.

The post BE: Sqarimi i fatit të personave të zhdukur, pjesë thelbësore e dialogut appeared first on Albeu.com.

Sot pritet të zhvillohet raundi i parë i Dialogut Strategjik ndërmjet Shteteve të Bashkuara të Amerikës dhe Serbisë.

Ministri i Jashtëm serb, Marko Gjuriq, e ka paralajmëruar këtë zhvillim duke e cilësuar si një moment historik.

“Ajo që do të ndodhë të premten është vërtet një moment historik diplomatik dhe, do të thosha, edhe politik në marrëdhëniet mes Serbisë dhe Shteteve të Bashkuara”, deklaroi Gjuriq për Radiotelevizionin e Serbisë më 14 korrik.

Sipas tij, vendimi pritet ta “forcojë” pozitën ndërkombëtare të Serbisë dhe gjendjen e saj ekonomike.

Gjuriq vlerësoi gjithashtu se Serbia, përmes këtij procesi, hyn “në rrethin e vendeve me të cilat SHBA-ja ka nivelin më të lartë të bashkëpunimit institucional”.

Departamenti amerikan i Shtetit ka deklaruar se Dialogu Strategjik SHBA-Serbi “paraqet një epokë të re në marrëdhëniet mes dy vendeve”.

Sipas DASH-it, ky dialog “është një tregues i përkushtimit të të dy vendeve për zgjerimin dhe thellimin e partneritetit tonë”.

“Nëpërmjet këtij dialogu, SHBA-ja dhe Serbia do të punojnë për arritjen e objektivave të përbashkëta, përfshirë paqen dhe stabilitetin rajonal, zgjerimin e lidhjeve në fushën e biznesit dhe arsimit, si dhe ndërtimin e një të ardhmeje më të begatë”, thuhet në përgjigjen që DASH-i i ka dërguar REL-it.

Në këtë përgjigje përmendet po ashtu se sekretari amerikan i Shtetit, Marco Rubio, më 6 gusht të vitit të kaluar kishte njoftuar se SHBA-ja do ta niste këtë dialog me Serbinë.

Publicisti Emin Azemi e konsideron këtë proces si një ndryshim pragmatik dhe teknokratik në qasjen e Uashingtonit zyrtar ndaj Ballkanit Perëndimor.

Sipas Azemit, administrata e presidentit Trump, përmes sekretarit Rubio, synon kryesisht të ndalë shtrirjen teknologjike dhe ekonomike të Kinës në Serbi.

“Nisja zyrtare e Dialogut Strategjik ndërmjet SHBA-së dhe Serbisë më 17 korrik 2026 shënon një kthesë të rëndësishme institucionale në rajon, e cilësuar nga Departamenti Amerikan i Shtetit (DASH) si një ‘epokë e re’ në marrëdhëniet bilaterale.

Ky hap paraqet një zhvendosje pragmatike dhe teknokratike të qasjes së Uashingtonit zyrtar ndaj Ballkanit Perëndimor, duke kaluar nga politika e dikurshme e ‘shtet-ndërtimit dhe rindërtimit’ drejt krijimit të partneriteteve të qëndrueshme të bazuara në interesa të matshme ekonomike dhe të sigurisë.

Strategjia kryesore e administratës së presidentit Donald Trump përmes Sekretarit të Shtetit Marco Rubio është frenimi i zgjerimit teknologjik dhe ekonomik të Kinës në Serbi (e cila shërben si urë lidhëse për investimet kineze drejt BE-së), si dhe shkëputja e varësisë energjetike të Beogradit nga Rusia”, thotë Azemi për “Bota sot”.

Ai nënvizon katër shtylla strategjike mbi të cilat, sipas tij, mbështetet ky dialog dhe që dëshmojnë se nuk bëhet fjalë vetëm për një nismë deklarative.

“Dialogu nuk është thjesht deklarativ, ai bazohet në katër shtylla strategjike: energjia dhe infrastruktura (si projekti hidroenergjetik Gjerdap 3), inteligjenca artificiale dhe teknologjia e avancuar, bashkëpunimi në mbrojtje, si dhe projektet e gazit të lëngshëm (LNG). Madje, Serbia ka nënshkruar edhe marrëveshje me NASA-n për programin hapësinor Artemis.

Ky institucionalizim tregon se SHBA-ja po e trajton Serbinë si një partner kyç për stabilitetin rajonal, duke u ofruar atyre alternativa perëndimore ndaj ndikimit të Lindjes”, shprehet publicisti.

Azemi thotë se partneriteti i ri i jep Beogradit një hapësirë më të gjerë manovrimi.

Sipas tij, përfaqësuesit serbë nuk e kanë fshehur synimin që pozicionin e ri ta shfrytëzojnë për fuqizimin e argumenteve të tyre lidhur me Kosovën.

“Ky partneritet i ri krijon një sfidë të rëndësishme diplomatike për Kosovën, pasi rrit hapësirën manovruese të Beogradit në Uashington. Ndërsa Beogradi zyrtarizon këtë kornizë të lartë bashkëpunimi, Dialogu Strategjik i planifikuar i Kosovës me SHBA-në u pezullua kohë më parë nga Uashingtoni si pasojë e pakënaqësive me veprimet e njëanshme të qeverisë kosovare që rritën tensionet në veri. Kjo asimetri mund të përkthehet në më pak presion të drejtpërdrejtë amerikan mbi Serbinë dhe më shumë trysni mbi Prishtinën në proceset negociuese.

Zyrtarët serbë, si ministri Marko Gjuriq, nuk e kanë fshehur faktin se këtë pozicion të ri do ta përdorin për të forcuar argumentet e tyre rreth çështjes së Kosovës në institucionet amerikane”, thekson Azemi.

Në përfundim, ai vlerëson se ekziston mundësia që Kosova të mbetet anash në projektet e mëdha ekonomike e infrastrukturore rajonale, por shton se partneriteti nuk nënkupton pranimin e pretendimeve territoriale serbe ndaj Kosovës.

“Ekziston një rrezik real që Kosova të anashkalohet në projektet e mëdha rajonale ekonomike dhe infrastrukturore, por jo në planin e sigurisë gjeopolitike. Në këtë kuadër, paqja rajonale e synuar nga DASH nënkupton një rajon ku Serbia nuk është e rreshtuar me Rusinë, por ky partneritet nuk do të thotë pranim i pretendimeve territoriale të Serbisë ndaj Kosovës. Megjithatë, kjo kërkon që Kosova të rishikojë urgjentisht strategjinë e saj të koordinimit me aleatin kryesor (SHBA) për të mos humbur hapin e zhvillimeve rajonale”, përfundon publicisti.

Shtetet e Bashkuara kanë bërë të ditur se presin krijimin e kushteve për nisjen e Dialogut Strategjik me Kosovën, ndërsa kanë theksuar se në to përfshihet edhe përmbushja e zotimeve të Prishtinës ndaj pakicës serbe.

Në një përgjigje për Radion Evropa e Lirë, një zëdhënës i Departamentit amerikan të Shtetit rikujtoi se Dialogu Strategjik ishte pezulluar në shtator të vitit 2025 “për një periudhë të pacaktuar”, për shkak të shqetësimeve për veprimet e Qeverisë në detyrë të Kosovës.

“Ne mbetemi të përkushtuar për avancimin e interesave të përbashkëta të Shteteve të Bashkuara dhe popullit të Kosovës. Presim me padurim të zhvillojmë një Dialog Strategjik me Kosovën kur të krijohen kushtet e duhura, përfshirë përmbushjen nga Kosova të zotimeve të saj në raport me serbët e Kosovës”, thuhet në përgjigje.

Departamenti i Shtetit nuk ka dhënë një afat për fillimin e mundshëm të Dialogut Strategjik, si dhe nuk ka detajuar hapat e tjerë që pret nga institucionet e Kosovës.

The post Azemi: Dialogu SHBA-Serbi synon të kufizojë ndikimin ekonomik e teknologjik të Kinës appeared first on Albeu.com.

Në këto takime, Lacroix ishte i shoqëruar nga Përfaqësuesi i Posaçëm i Sekretarit të Përgjithshëm, Peter Due.

Sipas njoftimit të UNMIK-ut, në diskutime u çmuan përpjekjet e vazhdueshme të Kosovës dhe përparimi i arritur, ndërsa njëkohësisht u vu theksi te rëndësia e vazhdimit të dialogut dhe e bashkëpunimit.

Po në këtë kuadër, zyrtari i lartë i OKB-së rikonfirmoi mbështetjen për dialogun Kosovë-Serbi.

“Gjatë diskutimeve u vlerësuan përpjekjet e vazhdueshme të Kosovës dhe progresi i arritur, duke theksuar njëkohësisht rëndësinë e vazhdimit të dialogut dhe bashkëpunimit. Lacroix riafirmoi mbështetjen për Dialogun e lehtësuar nga BE-ja dhe theksoi angazhimin e vazhdueshëm të UNMIK-ut për forcimin e sundimit të ligjit, promovimin e të drejtave të njeriut dhe mbështetjen e ndërtimit të besimit ndërmjet komuniteteve”, thuhet në njoftim.

Nënsekretari i Përgjithshëm i OKB-së pati gjithashtu takim edhe me përfaqësues të komunitetit diplomatik dhe të organizatave ndërkombëtare.

The post Zyrtari i lartë i OKB-së zhvillon takime me Kurtin dhe Konjufcën, në qendër dialogu Kosovë-Serbi appeared first on Albeu.com.

Në një intervistë për mediat në Kosovë, Kurti theksoi se kanë kaluar dy dite pa takime në Bruksel në kuadër të dialogut, ndërsa shtoi se nuk do të ketë edhe pas zgjedhjeve të qershorit nëse nuk plotësohen këto kërkesa.

“Ka pasur informacion ndoshta ajo (Marta Kos) që qëndrimi i Beogradit do të ndryshojë, por Beogradi natyrisht duhet ta dorëzojë Milan Radoiçiçin bashkë me ata 44 kryekriminelët paraushtarakë të tjerë të cilët e vranë rreshterin, heroin tonë, Afrim Bunjakun dhe pastaj vazhduan edhe me sulme të ngjashme siç ishte hedhja e Kanalit Ibër-Lepenc në ajër. E para ndodhi në shtator 2023, e dyta në nëntor 2024.

Duhet të dorëzohet Radoiçiçi, duhet të tërhiqet letra e Ana Bërnabiçit që ka qenë kryeministre asokohe ku thotë që nuk respektohet integriteti territorial i Kosovës nga ana e Serbisë. Dy vjet e gjysmë nuk ka ndodhë takim në Bruksel në kuadër të dialogut. Edhe pas 7 qershorit duhet të plotësohen këto kushte si masa të mirëbesimit”, u shpreh Kurti për Koha TV.

Ai ka komentuar edhe situatën me Vjosa Osmanin, ish-presidenten, duke ritheksuar se nuk LVV nuk do të japë sërish votë për të.

Sipas tij, presidenti duhet të jetë një figurë jashtë skenës politike.

“Unë e di që presidentja Osmani ka ambicie politike. Ajo do pushtet. Është krejt në rregull, është plotësisht legjitime në demokraci. Po e ritheksoj për këtë është gara politike. Shumë mirë që ka hyrë në garë politike”, shtoi ai.

The post Dialogu me Serbinë, Kurti: Pa dorëzimin e Radoiçiç dhe tërheqjen e letrës së Bërnabiç s’ka takim të nivelit të lartë! Vjosa Osmani? Do pushtet appeared first on Albeu.com.

Ai gjatë një bashkëbisedimi, u pyet në lidhje me këtë, ndërsa dëgjohet duke thënë: “Është për shkak të sundimit të ligjit në veri të Kosovës, i cili rezultoi të ishte kundër strukturave ilegale serbe dhe këtu nuk mund të bëj kompromise. Nuk mund t’ia lë këtë problem brezit tuaj. Mendoj që brezi im është ai që duhet ta përfundojë këtë”.
Kurti pranoi në këtë bashkëbisedim se marrëdhëniet me SHBA-në nuk janë të mira. Raporti ndërmjet dy vendeve, ai tha se është tridimensional: mbrojtje, zhvillim dhe diplomaci. Për sa i përket diplomacisë, ai tha se ka “pengesa”.

“Aty ku kemi disa pengesa është në diplomaci, sepse sipas meje, SHBA-ja e konsideron shumë të rëndësishme që ta tërheqë Serbinë nga hemisfera lindore sepse Serbia është e lidhur ngushtë me Moskën dhe ne, duke qenë të palëkundur në sundimin e ligjit, demokracinë, sovranitetin shtetëror dhe integritetin territorial, disa politikanë dhe diplomatë në SHBA vlerësojnë se ne nuk po e ndihmojmë SHBA-në që ta shkëpusë Serbinë nga Federata Ruse. Por, sinqerisht, ky nuk duhet të jetë problemi im”, tha Kurti.

The post Albin Kurti: Pezullimi i dialogut strategjik nga SHBA, për shkak të sundimit të ligjit në veri të Kosovës appeared first on Albeu.com.

Në një intervistë për Radion Evropa e Lirë, Hovenier thotë se pezullimi duhet marrë seriozisht dhe e cilëson si një “humbje të madhe mundësie” për forcimin e partneritetit mes Kosovës dhe SHBA-së.
Më 12 shtator, SHBA-ja pezulloi Dialogun Strategjik me Kosovën, duke arsyetuar vendimin me veprimet e Qeverisë në detyrë dhe me rritjen e tensioneve dhe paqëndrueshmërisë në vend.

Qeveria në detyrë e Kosovës i hodhi poshtë kritikat e SHBA-së, duke thënë se “veprimet tona, të ligjshme dhe kushtetuese, përgjatë gjithë kohës kanë qenë në shërbim të eliminimit të vatrave të destabilitetit”.
“[Dialogu Strategjik] do të ishte një hap i rëndësishëm për Kosovën, dhe është për keqardhje që nuk do të ndodhë. Kjo nuk do të thotë se bashkëpunimi i vazhdueshëm është pezulluar ose dëmtuar, por do të thotë se një mundësi për ta rritur dhe forcuar atë, për momentin, është ngrirë. Kjo duhet të tërheqë vëmendjen e të gjithëve që brengosen për fuqinë dhe vitalitetin e marrëdhënies”, thotë Hovenier, tani bashkëpunëtor i lartë jorezident në Qendrën për Evropë të Këshillit Atlantik.
Radio Evropa e Lirë: Ambasador Hovenier, sa serioz është vendimi i Uashingtonit për të pezulluar Dialogun Strategjik me Kosovën?
Jeffrey Hovenier: Mendoj se duhet marrë seriozisht. Dialogu Strategjik është një instrument diplomatik, që Shtetet e Bashkuara e përdorin për t’i avancuar marrëdhëniet dypalëshe me vende të ndryshme. Ai përfshin diskutime në nivel të lartë mbi një agjendë të gjerë, të përcaktuar paraprakisht.
Ne nuk kemi pasur më parë Dialog Strategjik formal me Kosovën. Por, jemi angazhuar në procese të tilla me disa vende në Evropën Juglindore: Bullgarinë, Rumaninë, Greqinë, Kroacinë, Maqedoninë e Veriut.
Në to trajtohen gjëra si: siguria, mbrojtja, siguria energjetike, tregtia, investimet, siguria kibernetike, lidhjet mes njerëzve. Ideja është që të promovohen stabiliteti dhe prosperiteti, pjesëmarrja ose integrimi më i thelluar në institucionet evropiane dhe euroatlantike.
[Dialogu Strategjik] do të ishte një hap i rëndësishëm për Kosovën, dhe është për keqardhje që nuk do të ndodhë. Kjo nuk do të thotë se bashkëpunimi i vazhdueshëm është pezulluar ose dëmtuar, por do të thotë se një mundësi për ta rritur dhe forcuar atë, për momentin, është ngrirë.
Kjo duhet të tërheqë vëmendjen e të gjithëve që brengosen për fuqinë dhe vitalitetin e marrëdhënies.
Radio Evropa e Lirë: Çfarë mesazhi po përpiqet të dërgojë SHBA-ja tek udhëheqësia e Kosovës me këtë hap?
Jeffrey Hovenier: Nëse lexoni deklaratën e SHBA-së, atë të lëshuar nga Ambasada e SHBA-së në Prishtinë në kohën kur është bërë njoftimi, është e qartë se ky vendim është marrë nga autoritetet e Uashingtonit, si rezultat i perceptimit të tyre se Qeveria e kryeministrit në detyrë [Albin] Kurti nuk po bashkëpunon mjaftueshëm. Ato konsiderojnë se, pavarësisht këshillave, sugjerimeve dhe përpjekjeve të SHBA-së, kryeministri dhe Qeveria e tij në detyrë vazhdojnë të ndërmarrin veprime që, sipas Shteteve të Bashkuara, ndikojnë drejtpërdrejt dhe negativisht në sigurinë dhe stabilitetin në rajon.
Por, vini re se kjo pikëpamje nuk duket të jetë vetëm e Shteteve të Bashkuara. Partnerët evropianë, gjithashtu, kanë vazhduar të shprehin shqetësime të vërteta, lidhur me disa nga zgjedhjet politike të Qeverisë së kryeministrit në detyrë, Kurti.
Nëse gjithçka do të ishte mirë, Dialogu Strategjik nuk do të pezullohej
Radio Evropa e Lirë: A mund të jetë kjo pika më e ulët në marrëdhënie që nga pavarësia?
Jeffrey Hovenier: Është e vështirë ta them, sepse edhe më herët ka pasur sfida të tjera në këtë marrëdhënie dypalëshe. Por, kjo nuk është një situatë e këndshme. Kjo është një pengesë e keqe për realizimin e vizionit që SHBA-ja ka pasur që nga pavarësia, dhe që populli i Kosovës ka pasur po ashtu, për një bashkëpunim të përmirësuar dhe një partneritet më të fuqishëm.
Një gjë që kam vënë re në postimet në rrjetet sociale dhe deklaratat e tjera të zyrtarëve, është se disa po përpiqen ta minimizojnë këtë. Disa thonë se Albin Kurti dhe Qeveria e Kosovës ende kanë marrëdhënie të mira me SHBA-në, por kjo, thjesht, nuk është e vërtetë. Nëse gjithçka do të ishte mirë, nuk do të kishte pasur nevojë për këtë vendim për të pezulluar Dialogun Strategjik – përkohësisht ose për një kohë të pacaktuar.
Kjo tregon se administrata e Trumpit u frustrua aq shumë sa ndjeu se duhej të ndërmerrte veprime, sepse deklaratat publike nuk mjaftonin për ta rikthyer marrëdhënien siç donte.
Radio Evropa e Lirë: Pse Dialogu Strategjik është i rëndësishëm për Kosovën?
Jeffrey Hovenier: Mendoj se është i rëndësishëm për Kosovën për shkak të mundësive që ofron. Siç e thashë më herët, temat që trajtohen në këtë dialog, janë: mbrojtja, siguria, siguria energjetike, tregtia, investimet, rritja ekonomike, siguria kibernetike dhe forcimi i lidhjeve mes njerëzve.
Gjatë tre vjetëve të mi si ambasador në Kosovë, këto ishin gjërat që populli i Kosovës dëshironte me të vërtetë t’i shihte – gjithnjë e më shumë.
Dialogu Strategjik mundëson një bashkëpunim më të madh dhe më të thelluar. Funksionon kështu: delegacionet shkojnë në Uashington, ose delegacionet vijnë në Prishtinë; Qeveria e SHBA-së sjell njerëz nga Departamenti i Energjisë, Departamenti i Mbrojtjes, Departamenti i Bujqësisë, Departamenti i Tregtisë… Në njëfarë mënyre, e gjithë Qeveria punon për të forcuar marrëdhënien. Ndaj, humbja e kësaj mundësie është një humbje e madhe.
Pika që e mbushi kupën
Radio Evropa e Lirë: Disa argumentojnë se ky është rezultat i frustrimit të grumbulluar ndaj Qeverisë së Kurtit. Jo shumë kohë më parë, kur keni qenë edhe ju në shërbim, kemi parë situata të ngjashme, siç e thatë më parë. Cila mendoni se është arsyeja për këtë vendim tani?
Jeffrey Hovenier: Qartazi, nuk flas në emër të administratës Trump, ndaj është e vështirë t’i shpjegoj saktësisht motivet dhe vendimet e saj.
Do t’ju jap vlerësimin tim, i cili mund të jetë i gabuar. Nuk besoj se kishte një akt të vetëm që çoi në këtë vendim. Mendoj, gjithashtu, se ishte një grumbullim i frustrimeve, ose, për të përdorur një shprehje amerikane, ishte pika që e mbushi kupën.
Mendoj se akti i fundit që çoi në këtë vendim – ai që bëri që njerëzit në Uashington të vendosnin se duhej të ndërmerrnin veprime – ishin deklaratat e kryeministrit dhe të tjerëve në Qeverinë e tij që kritikuan drejtpërdrejt Gjykatën Kushtetuese, një institucion i pavarur, i themelur me Kushtetutë, në hartimin e së cilës ka kontribuuar edhe SHBA-ja.
Nga këndvështrimi i çdo vëzhguesi, kjo dukej e papajtueshme me parimet e një demokracie të mirë, me mbrojtjen e pavarësisë së gjykatave dhe me respektimin e aftësisë së gjykatës për të marrë vendime.
Mendoj se kjo, ndoshta, ishte shkaku kryesor. Por, nuk ishte vetëm reagim ndaj kësaj. Ishte reagim pas një serie përpjekjesh nga zyrtarët amerikanë në këtë administratë, përfshirë një vizitë së fundmi të zyrtarit të lartë të Zyrës për Çështjet Evropiane, Brendan Hanrahan, në Prishtinë, ku ai u takua me presidenten [Vjosa] Osmani dhe kryeministrin [në detyrë] Kurti, për të diskutuar se si të përmirësohet marrëdhënia.
Nuk isha aty, por mendoj se diskutimi lidhej me bashkëpunimin më të ngushtë me SHBA-në, për mënyrën se si Kosova do të trajtonte çështjet komplekse të mbështetjes për komunitetin serb dhe komunitetet tjera joshumicë.
Qeveria amerikane ka përshtypjen se Qeveria e kryeministrit në detyrë, Kurti, nuk po e dëgjon.
Radio Evropa e Lirë: Përveç pezullimit të këtij dialogu, çfarë masash të tjera mund të marrë SHBA-ja për të shtuar presionin mbi Kurtin?
Jeffrey Hovenier: Nuk e di përgjigjen për këtë. Sfida me të cilën përballet Qeveria amerikane, ashtu siç përballej edhe gjatë kohës sime, është se ka disa prioritete që shpesh bien në kundërshtim me njëri-tjetrin, ndërsa një prioritet kryesor mbetet shumë i rëndësishëm.
Qeveria e Shteteve të Bashkuara dhe populli amerikan e mbështesin Kosovën. Ne e mbështesim rrugëtimin e saj si një shtet evropian dhe euro-atlantik, si një demokraci shumetnike, si një burim stabiliteti dhe sigurie në Evropën Juglindore, dhe jemi të përkushtuar të mbështesim popullin e Kosovës. Këtë e shihni në shumë mënyra: programet, aktivitetet, angazhimet, njerëzit…
Nëse shkoni në pothuajse çdo universitet në Kosovë, do të gjeni se amerikanët kanë ndihmuar në themelimin e tyre, kanë ndihmuar me programin e tyre mësimor, ose janë ende të pranishëm… Pra, Shtetet e Bashkuara duan të vazhdojnë të jenë një nga partnerët më të ngushtë – nëse jo partneri më i afërt – që ka Kosova.
Ne e dimë tmerrin e spastrimit etnik të viteve 1990 dhe jemi krenarë që e ndihmuam popullin e Kosovës të krijojë dhe të konsolidojë shtetin e tij.
Administrata e [ish-presidentit amerikan, Joe] Biden dhe tani administrata e Trumpit kanë shqetësime të vërteta për disa veprime dhe vendime politike të Qeverisë së kryeministrit Kurti. Është kaq e thjeshtë.
Kjo administratë ka arritur në të njëjtin përfundim si edhe administrata e mëparshme: mënyra më e mirë për të trajtuar çështjen delikate të mbështetjes së integrimit të mëtejshëm të Kosovës dhe sovranitetit të saj, është duke respektuar të drejtat dhe statusin e komuniteteve joshumicë, sidomos komunitetit serb, duke respektuar dispozitat kushtetuese, në mënyrë që ai komunitet të mund të jetojë në kushte dinjiteti dhe sigurie.
Siguria e Kosovës mbetet prioritet i SHBA-së
Radio Evropa e Lirë: A ka mundësi që administrata aktuale e SHBA-së të vendosë kushte për bashkëpunim më të gjerë – për shembull në fushën e sigurisë ose ndihmës – nëse ndjen se po injorohet?
Jeffrey Hovenier: Nuk e di përgjigjen. Mund të them vetëm se është prioritet amerikan që Kosova të jetë e sigurt. Jemi krenarë që po ndihmojmë Forcën e Sigurisë së Kosovës të bëhet një forcë shumetnike, e aftë të punojë me NATO-n, dhe me misionin e mbrojtjes territoriale. Kjo është një pjesë shumë e rëndësishme e sigurisë dhe stabilitetit.
Por, do të thosha se kjo administratë – pjesë e së cilës nuk jam – ka qenë më e gatshme për të ndërmarrë veprime që administratat e tjera nuk i kanë marrë. Prandaj, çdo qeveri e Kosovës duhet të sigurohet që të bashkëpunojë ngushtë me SHBA-në.
Kam vënë re se presidentja [Vjosa] Osmani vazhdon të flasë shpesh për nevojën e koordinimit me Shtetet e Bashkuara… dhe – edhe kur nuk biem dakord si miq dhe partnerë – të ulemi së bashku dhe të gjejmë mënyra të përbashkëta për të ecur përpara. Kjo është shumë e rëndësishme.
Radio Evropa e Lirë: Por, disa ndiejnë se vëmendja e SHBA-së tani nuk është aq shumë në Ballkan…
Jeffrey Hovenier: Mendoj se kjo është e vërtetë. SHBA-ja është një fuqi globale dhe mund t’i ndjekë zhvillimet dhe t’i mbrojë interesat e saj në të gjithë botën. Por, është e vërtetë se më parë, në vitet ’90 dhe fillim të viteve 2000, çështja e Kosovës merrte vëmendje të drejtpërdrejtë nga presidenti, sekretari i Shtetit, këshilltari i Sigurisë Kombëtare dhe sekretari i Mbrojtjes. Tani nuk është më kështu, dhe kjo është diçka pozitive. Do të thotë se është bërë më e rregullt, më normale.
Ka ndoshta më shumë njerëz që merren me Kosovën dhe shqetësohen për çështjen e Kosovës sesa për, le të themi, Zvicrën ose Austrinë. Por, nga ana tjetër, ka shumë më tepër njerëz që u kushtojnë kohë shqetësimeve dhe hartimit të politikave amerikane për çështje si Izraeli-Palestina ose Ukraina.
Ambasadat tona kanë njerëz të mirë dhe Qeveria amerikane ka ekspertë që i kushtojnë vëmendje Kosovës. Kosova mbetet një interes i SHBA-së. Jemi krenarë për ndihmën që i kemi dhënë popullit të Kosovës për të konsoliduar dhe krijuar shtetin e tij, dhe duam ta shohim Kosovën të suksesshme.
Suksesi ndërkombëtar i Kosovës varet nga partneriteti me SHBA-në
Radio Evropa e Lirë: Në një situatë hipotetike, si do të dukej Kosova me më pak ndikim amerikan në praktikë? A mund të navigojë Kosova pa mbështetje të fortë amerikane?
Jeffrey Hovenier: Ky është një vendim që i takon vetëm popullit të Kosovës, jo SHBA-së. SHBA-ja do të vazhdojë të ofrojë miqësi dhe partneritet, por vendimin e fundit duhet ta marrë Kosova.
Nëse do të isha udhëheqës politik i Kosovës – që nuk jam – do të isha shumë i kujdesshëm për të mos bërë asgjë që do të dëmtonte ose do të ndikonte negativisht në marrëdhënien time me Shtetet e Bashkuara. Pothuajse të gjitha sukseset që ka arritur Kosova në arenën ndërkombëtare, kanë përfshirë mbështetjen aktive nga Shtetet e Bashkuara.
Radio Evropa e Lirë: Atëherë, nëse ky pezullim i Dialogut Strategjik vazhdon, me çfarë rreziku përballet Kosova, veçanërisht duke pasur parasysh lidhjet në rritje të Serbisë me Rusinë dhe Kinën?
Jeffrey Hovenier: Siç thashë, Dialogu Strategjik është vetëm një nga shumë mjetet. [Pezullimi i tij] përfaqëson thjesht një mundësi të humbur. Nuk përfaqëson më shumë se kaq, por është një humbje reale e mundësisë.
Disa vende në rajon kanë Dialog Strategjik me Shtetet e Bashkuara, disa nuk kanë, por mendoj se partneriteti dhe bashkëpunimi do të forcoheshin përmes Dialogut Strategjik. Pra, efekti për Kosovën është humbja e mundësive dhe bashkëpunimit. Vendet që punojnë më ngushtë me SHBA-në, kanë më shumë gjasa të përfitojnë nga bashkëpunimi më i madh.
Radio Evropa e Lirë: Çfarë mesazhi dërgon ky vendim te partnerët e BE-së dhe NATO-s për prioritetet e SHBA-së në Ballkan dhe veçanërisht në Kosovë?
Jeffrey Hovenier: Nuk mendoj se do të përfundojnë duke thënë se Kosova nuk është prioritet. Por, do të kuptojnë se SHBA-ja po tregon shqetësim më të madh për mungesën e bashkëpunimit të mirë dhe partneritetit që dëshiron nga Kosova.
Shumë prej tyre ndajnë këtë pikëpamje. Shumë prej tyre, gjithashtu, kanë ndërmarrë veprime në mënyra të ndryshme. Gjatë kohës sime në Kosovë, flisnim për sanksionet e BE-së, që gjithashtu sinjalizonin shqetësim.
SHBA-ja mbetet partnere e popullit të Kosovës
Radio Evropa e Lirë: Duke pasur parasysh rolin e Amerikës në ndërtimin e shtetit të Kosovës, çfarë do t’u thoshit kosovarëve të zakonshëm që mund të ndihen të shqetësuar për këtë vendim?
Jeffrey Hovenier: Do t’u thosha këtë: Shtetet e Bashkuara nuk kanë ndërmend të braktisin partneritetin me popullin e Kosovës. Por ,ne bëjmë dallimin midis përkushtimit tonë ndaj Kosovës – shtetit, popullit dhe institucioneve – dhe çdo qeverie të veçantë. Dhe, është e qartë se administrata e Trumpit ka shqetësime për cilësinë e partneritetit me Qeverinë e kryeministrit në detyrë, Kurti.
Radio Evropa e Lirë: Dhe, çfarë do t’u këshillonit udhëheqësve të Kosovës tani, nëse duan të rikthejnë besimin tek Uashingtoni?
Jeffrey Hovenier: Unë nuk kam qenë së voni pjesë e bisedimeve me kryeministrin, ministrat e tij dhe homologët amerikanë, kështu që nuk e di saktësisht se çfarë po rekomandon Qeveria e SHBA-së tani.
Gjatë kohës sime, ajo që kërkonim ishte bashkëpunim më i ngushtë mbi mekanizmin e vështirë të shfuqizimit të mbështetjes së shtetit serb për komunitetin serb në Kosovë, si dhe të mos ndërmerren veprime të nxituara ose të njëanshme, si mbyllja e klinikave shëndetësore, zyrave të sigurimeve shoqërore apo gjërave të tjera të ngjashme.
Ne pajtoheshim që ato duhej të integroheshin në strukturat e shtetit të Kosovës, por një gjë e tillë duhej të bëhej në një mënyrë të dakordësuar përmes dialogut [për normalizimin e marrëdhënieve me Serbinë].
[I dërguari i BE-së] Peter Sorensen është një negociator shumë i aftë. Gjetja e një rruge përpara, që të jetë e pranueshme për të dyja palët, besoj se vazhdon të jetë ajo që kërkon kjo administratë. Por, siç e thashë, unë nuk kam qenë pjesë e këtyre bisedimeve që nga fundi i dhjetorit.

The post SHBA pezulloi dialogun, ish-ambasadori amerikan në Kosovë: Pakënaqësitë me Kurtin u bënë “kapicë” appeared first on Albeu.com.

“Mbi detajet, formatet, takimet dhe temat e diskutimit, do të informoheni në përfundim të tyre”, tha për Radion Evropa e Lirë, Klisman Kadiu, shef i kabinetit të Bislimit.

Serbia, ndërkaq raportohet se në Bruksel ka dërguar kryenegociatorin e saj, Petar Petkoviç.

Bislimi dhe Petkoviç, nën ndërmjetësimin e emisarit evropian për dialogun, Peter Sorensen, po zhvillojnë takim të përbashkët, pasi paraprakisht kryenegociatorët kanë zhvilluar takime të ndara me ndërmjetësin evropian, raportoi agjencia serbe e lajmeve, Tanjug.

Rundi i ri i dialogut në nivel të kryenegociatorëve vjen pasi ndërmjetësi evropian për dialogun Kosovë-Serbi, Peter Sorensen, qëndroi në Kosovë dhe Serbi në muajin gusht./REL

The post Dialogu Kosovë-Serbi, kryenegociatorët takim në Bruksel appeared first on Albeu.com.

Lideri i demokristianëve gjermanë, Merz, bëri betimin në Bundestag më 6 maj, dhe u bë kancelari i dhjetë në historinë e Gjermanisë, pasi siguroi shumicën e nevojshme vetëm në rundin e dytë të votimit.

Sa i përket qasjes së Gjermanisë ndaj dialogut ndërmjet Kosovës dhe Serbisë për normalizimin e marrëdhënieve, Weber vlerëson se Berlini, në vend që të rifillonte me themel këtë proces, doli me propozimin franko-gjerman, çka çoi në “shkatërrimin e plotë të dialogut politik” dhe në dy marrëveshje që, sipas tij, nuk ekzistojnë në realitet.

Sipas Weberit, Qeveria e re e Gjermanisë duhet të ndërmarrë një “kthesë strategjike” ndaj Serbisë dhe ndaj politikës së regjimit të presidentit Aleksandar Vuçiq, në mënyrë që dialogu politik të mos fundoset.

Marrëveshja për rrugën drejt normalizimit të marrëdhënieve, të cilën Kosova dhe Serbia e pranuan më 2023, fillimisht ishte e njohur si plani franko-gjerman, dhe u mbështet nga BE-ja dhe vendet perëndimore. Më pas, u dakordua edhe një aneks për zbatimin e marrëveshjes, por në praktikë thuajse asgjë nuk është realizuar.

Weber thotë për REL-in se mbetet për t’u parë nëse Gjermania ka apo po ndërton një strategji të përshtatshme të politikës së jashtme, por se me siguri do të shprehë shqetësime për “aktorët e tretë me ndikim të dëmshëm në Ballkan”.

Radio Evropa e Lirë: Z. Weber, si do ta përshkruanit strategjinë e politikës së jashtme të Qeverisë së kancelarit Merz? Si ndryshon ajo nga politikat e paraardhësve të tij, Olaf Scholz dhe Angela Merkel?

Bodo Weber: Është ende herët për të gjykuar. Me vizitat në Paris dhe Varshavë, që në ditën e parë të mandatit, si dhe me vizitën e përbashkët në Kiev, me homologët nga Franca, Britania dhe Polonia, kancelari Merz dërgoi një sinjal të fortë se Gjermania do të marrë një rol udhëheqës në kuadër të BE-së, në nivel global. Politika e qeverisë së re është përcaktuar që gjatë negociatave të koalicionit, në dritën e sjelljes së presidentit amerikan, Donald Trump, dhe administratës së tij ndaj Ukrainës dhe BE-së, me theks të veçantë në forcimin e politikës së përbashkët të sigurisë së BE-së, bazuar në bindjen se SHBA-ja është tërhequr nga Evropa si partnere vlerash.

Megjithatë, hapat e parë, si vizita në Ukrainë dhe nisma e përbashkët BE-SHBA për armëpushim, të shoqëruar me deklarata se SHBA-ja mbetet partneri kryesor, rezultuan të pafrytshme, siç u pa kur Trump e braktisi nismën dhe u dorëzua para Vladimir Putinit. Do të shohim se si do të zhvillohet më tej.

Megjithatë, qeveria e re dhe kancelari i ri po theksojnë nevojën për një politikë më vendimtare në planin evropian dhe ndërkombëtar. Pyetja mbetet nëse do të kenë strategjinë e nevojshme.

Radio Evropa e Lirë: Çfarë roli mendoni se duhet të luajë Gjermania në politikën e BE-së ndaj Ballkanit Perëndimor?

Bodo Weber: Gjermania duhet të marrë përsëri rolin udhëheqës në politikën e BE-së ndaj Ballkanit Perëndimor, dhe të ndihmojë në krijimin e një politike strategjike për rajonin – diçka që BE-së i ka munguar për më shumë se dy dekada – përfshirë edhe nevojën urgjente për një kthesë ndaj Serbisë dhe një qasje më politike ndaj krizës në Bosnje.

Radio Evropa e Lirë: Si e shihni angazhimin e kësaj qeverie në kuadër të Procesit të Berlinit?

Bodo Weber: Ndryshe nga ardhja e qeverisë së mëparshme të Scholzit, kur nuk ishte e qartë nëse kancelari kishte ndër mend të vazhdonte me Procesin e Berlinit, kësaj here marrëveshja e koalicionit njofton qartësisht vazhdimin e tij. Pra, Berlini mbetet i përkushtuar ndaj këtij procesi.

Radio Evropa e Lirë: Si mund të qaset Gjermania ndaj procesit të zgjerimit të BE-së, duke pasur parasysh kontekstin politik në BE dhe zhvillimet në rajon?

Bodo Weber: Aktualisht, kjo është e paqartë – ashtu si e gjithë politika ndaj Ballkanit Perëndimor. CDU/CSU [Unioni Demokristian/Unioni Socialkristian], gjatë kohës në opozitë, ka mbështetur konceptin e anëtarësimit të shkallëzuar, që, sipas meje, është një koncept i dështuar dhe, në fakt, një mënyrë për të refuzuar anëtarësimin e plotë, duke ofruar një status të dorës së dytë. Në negociatat për koalicion, socialdemokratët arritën ta neutralizojnë këtë koncept. Megjithatë, marrëveshja përmend nevojën për reformimin e brendshëm të BE-së, për të pranuar anëtarë të rinj – një kërkesë që ekzistonte edhe më herët, por pa sukses. Problemi kryesor i politikës gjermane është se, për tre dekada, nuk ka dhënë kontribut serioz në debatin strategjik për të ardhmen e BE-së dhe, rrjedhimisht, as për të ardhmen e zgjerimit.

Radio Evropa e Lirë: Çfarë roli mund të luajë Gjermania në dialogun Kosovë-Serbi, veçanërisht nën udhëheqjen e kancelarit Merz?

Bodo Weber: Qeveria e re konservatore përballet me trashëgiminë e dialogut politik që nisi kancelarja Merkel, me përkrahjen e deputetëve konservatorë. Nën Scholzin, në vend të një rivendosjeje të thellë të dialogut, pas episodit të rrezikshëm të shkëmbimit të territoreve, Qeveria gjermane ndërmori iniciativën franko-gjermane me një vullnet të pamjaftueshëm politik, dhe duke vazhduar politikën e dështuar të pajtimit ndaj regjimit të Vuçiqit. Rezultati ishte shembja e dialogut, dhe dy marrëveshje që, në fakt, nuk ekzistojnë.

Pyetja është nëse Qeveria e re gjermane do të këmbëngulë në këto marrëveshje të papërmbushura, apo do të ketë guximin të nxisë një rinisje të thellë të dialogut – për një marrëveshje gjithëpërfshirëse dhe përfundimtare. Kjo do të kërkonte një kthesë strategjike të politikës së BE-së ndaj Serbisë, duke mos e trajtuar regjimin e Vuçiqit si partner vlerash. Por, kjo do të nënkuptonte edhe ndërprerjen e marrëdhënies së CDU-së me “partinë motër” SNS [Partia Progresive Serbe]. Mbetet për t’u parë nëse CDU-ja dhe Merz kanë forcën për këtë. Në të kundërt, dialogu do të thellohet edhe më shumë në krizë, dhe BE-ja do të humbasë më shumë kredibilitet si aktor demokratik, në Kosovë dhe në Serbi.

Radio Evropa e Lirë: Vitin e kaluar, Gjermania dhe Franca e kushtëzuan mbështetjen për anëtarësimin e Kosovës në Këshillin e Evropës me themelimin e Asociacionit të komunave me shumicë serbe. A do ta mbajë Gjermania këtë qëndrim?

Bodo Weber: Ndryshe nga Parisi, Gjermania ka qenë më e butë në kushtëzimin për aplikimin e Kosovës për Këshillin e Evropës. Nëse Berlini do të vazhdojë me këtë politikë për Asociacionin – në mungesë të një kuadri strategjik – mbetet për t’u parë, dhe do të varet nga ajo nëse do të ketë kthesë strategjike në politikën ndaj dialogut.

Radio Evropa e Lirë: Si mund të zhvillohet mbështetja bilaterale e Gjermanisë ndaj Kosovës me këtë qeveri – sidomos për sa i përket kushteve politike apo ndihmës për zhvillim?

Bodo Weber: Pres që marrëdhëniet bilaterale të mbeten të qëndrueshme. Me suksesin e socialdemokratëve, që kundërshtuan bashkimin e ministrisë së Zhvillimit me atë të Punëve të Jashtme gjatë negociatave për koalicion, u kufizua automatikisht mundësia për të ulur fondet për ndihmën zhvillimore në përgjithësi – përfshirë edhe për vendet e Ballkanit Perëndimor. Ky është një sinjal i rëndësishëm, veçanërisht në kohën kur USAID-i [Agjencia e Shteteve të Bashkuara për Zhvillim Ndërkombëtar] është tërhequr, dhe disa vende të BE-së kanë ulur ndjeshëm ndihmën.

Radio Evropa e Lirë: Çfarë qasje mund të ketë Gjermania ndaj pranisë në rritje të aktorëve të jashtëm, si Rusia, Kina apo Turqia, në Ballkanin Perëndimor?

Bodo Weber: Gjermania, si deri tani, do të mbetet e shqetësuar nga veprimet e aktorëve të dëmshëm në Ballkan. Por, mbetet për t’u parë nëse SHBA-ja, nën administratën Trump, do t’u bashkohet këtyre aktorëve që minojnë interesat e sigurisë dhe vlerave të BE-së në rajon. Vetëm përmes një politike vendimtare dhe strategjike të BE-së mund të përballohen me sukses këta aktorë – dhe për këtë nevojitet udhëheqje serioze nga Gjermania.

The post Qeveria e re gjermane duhet të bëjë një kthesë strategjike në dialogun Kosovë-Serbi appeared first on Albeu.com.